Hoş geldiniz sayın ziyaretçi Neredeyim ben?!

Web sitemiz; forum, günlük, video ve sohbet bölümlerinin yanı sıra; Skype ile ilgili Türkçe teknik destek makaleleri, resim galerileri, geniş içerikli ansiklopedik bilgiler ve çeşitli soru-cevap konuları sunmaktadır. Daima faydalı olmayı ilke edinmiş sitemize sizin de katkıda bulunmanız bizi son derece memnun eder :) Üye olmak için tıklayınız...


Forumda Ara

Sabit oranlar kanunu nedir?

Bu konu Cevaplanmış forumunda Ziyaretçi tarafından 12 Kasım 2008 (21:32) tarihinde açılmıştır.
52035 kez görüntülenmiş, 4 cevap yazılmış ve son mesaj 3 Aralık 2013 (20:34) tarihinde gönderilmiştir.
Cevap Yaz Yeni Konu Aç
Eski 12 Kasım 2008, 21:32

Sabit oranlar kanunu nedir?

#1 (link)
Ziyaretçi
Ziyaretçi
Ziyaretçi - avatarı
Sponsorlu Bağlantılar Sponsorlu Bağlantılar
Sabit oranlar kanunu nedir, çözümlü örnek sorular verir misiniz?

En iyi cevap Misafir tarafından gönderildi

Alıntı:
Misafir adlı kullanıcıdan alıntı Mesajı Görüntüle

Sabit oranlar kanunu açıklayıp çözümlü soru örnekleri verir misiniz?


KİMYANIN TEMEL KANUNLARI VE KİMYASAL HESAPLAMA


1.
Kütlenin Korunumu Kanunu: Tepkimeye giren maddelerin kütleleri toplamı her zaman ürünlerin kütleleri toplamına eşittir. Kimyasal tepkimelerde kütle enerjiye dönüşmez. Çekirdek reaksiyonlarında ise kütle E=mc2 ye göre enerjiye dönüşebilir.
2. Katlı Oranlar Kanunu: Aynı tür elementlerden oluşan iki farklı bileşikte elementlerden birinin sabit miktarına karşılık diğerinin değişen miktarına katlı oran denir.

Örnek: H2O2 ile H2O bileşiklerinde H atomları sabitken O atomları arasındaki oran 2/1 ya da ½ dir.

Örnek: SO2 ile SO3 de S atomları sabitken O atomları arasındaki oran 2/3 ya da 3/2 dir.

Örnek: Fe2O3 ile Fe3O4 de Fe atomları sabitleştirilirse 3/ Fe2O3 2/ Fe3O4 O atomları arasındaki oran 9/8 ya da 8/9 dur.

Not: Elementlerden biri sabitken diğeri mutlaka değişmelidir. Örneğin NO2 ile N2O4 arasında katlı oran yoktur. Çünkü N atomları eşitlenince O atomları da eşitlenmektedir.

3.Sabit Oranlar Kanunu: Elementlerden bileşik oluşurken elementlerin kütleleri arasında her zaman basit bir oran vardır. Bu orana sabit oran denir. (Karışımlarda böyle bir oran yoktur.)

Örnek: H2O bileşiğinde H/O kütlece oranı 2/16= 1/8 dir. ( H=1 O=16)

Örnek: CO2 bileşiğinde C/O= 12/32 = 6/16 = 3/8 (C=12)

Örnek: MgO bileşiğinde Mg/O = 24/ 16 = 12/8 = 6/4 = 3/2 ( Mg=24)


Kimyasal hesaplama yapabilmek için;
1- Tepkime denklemi doğru olarak yazılarak eşitlenmelidir. Bir tepkime bize şu bilgileri verir.
N2(g) + 3H2(g) > 2NH3(g)
1 mol 3 mol 2 mol (Mol sayısı korunmadı)
22,4 litre 3x22,4 litre 2x22,4 litre (N.Ş.A) (Korunmadı)
28 gram 6 gram 34 gram (Kütle korundu)
2 mol atom 6 mol atom 8 mol atom (Atom s. Korundu)
2 litre 3 litre 2 litre (Sadece gazlar için)
6,02x1023 3x 6,02x1023 2x 6,02x1023

Başlangıçta bir maddenin miktarı verilirse o miktar önce mole çevrilir. Tepkime denkleminden faydalanılarak istenilen maddelerin mol sayıları hesaplanır. Hesaplanan mol sayıları istenilen birimlere çevrilir.

Örnek: 3,2 gram CH4 gazı yeteri kadar O2 gazı ile yakılırsa;
A) Kaç mol O2 harcanır?
B) N.Ş.A'da kaç litre hava harcanır?
C) Kaç gram CO2 gazı oluşur ve N.Ş.A da kaç litredir?
D) Kaç tane H2O molekülü oluşur?

(C=12 H=1 O=16 N=6x1023)
n= m/Ma ise n=3,2/16= 0,2 mol CH4
CH4 + 2O2 CO2 + 2H2O
0,2 0,4 0,2 0,4

A) 0,4 mol O2 harcanır.
B) 0,4x5x22,4=44,8 litre hava harcanır. (Havanın 1/5 i O2 dir.)
C) 0,2x44=8,8 gram CO2 oluşur.
D) 0,4x6x1023 = 2,4x1023 tane H2O oluşur.


Tepkime Çeşitleri
Yanma Tepkimeleri: Yanma hava oksijeniyle (O2) tepkime demektir. 2 çeşit yanma vardır.
Yavaş Yanma: Bu tür yanmalarda bir alev yada parlaklık görülmez. Örneğin demirin paslanması, solunum..
Hızlı Yanma: Bu çeşit yanmalarda alev yada parlaklık gözükür ve olay kısa sürer. Örneğin mumun yanması, kağıdın yanması..

Bir element yanarsa oksiti, bir bileşik yanarsa bileşikteki elementlerin ayrı ayrı oksitleri oluşur.

Örnek: C + O2 CO2 H2 + ½ O2 H2O
CS2 + 3O2 CO2 + 2SO2 CO + 1/2O2 CO2
CO2 + O2 Yanmaz.
Soygazlar (He, Ne, Ar, Kr, Xe, Rd) yanmazlar.


Asit- Baz Tepkimeleri:
Asitlerle bazların tepkimelerinden tuz ve su oluşur.
Asit çözeltisi + Baz çözeltisi Tuz + su
HCl + NaOH NaCl + H2O
2H3PO4 + 3Ca(OH)2 Ca3(PO4)2 + 6H2O

Aktif Metallerin Asit Çözeltileriyle Olan Tepkimeleri: Aktif metaller asit çözeltileriyle tepkimeye girerlerse tuz ve H2 gazı oluşur.
Na + HCl NaCl + 1/2H2 Al + 3HNO3 Al(NO3)3 + 3/2H2
Yarı Soy Metallerin Asitlerle Olan Tepkimeleri : Yarı soy metaller ( Cu, Hg, Ag) Soy metaller ise Au ve Pt dir.
Yarı soy metaller yapısında oksijen bulunan kuvvetli ve derişik asit çözeltileriyle tepkime verirler. Tepkime sonunda tuz, asidin yapısından gelen bir oksit ve su oluşur. Bu tür tepkimelerde H2 gazı oluşmaz.
Cu + 4HNO3 Cu(NO3)2 +2 NO2(g) +2 H2O
2Ag +2 H2SO4 Ag2SO4 + SO2 +2 H2O


FORMÜL BULMA
Bir molekülü oluşturan atomların bağıl sayılarını veren formüle basit formül (kaba formül), molekülü oluşturan atomların gerçek sayılarını veren formüle de molekül formülü denir.
Molekül formülü basit formülün tam sayılı katlarıdır.

(Basit formül) n= molekül formülü


MADDE
-----BASİT FORMÜL -----MOLEKÜL FORMÜLÜ
Amonyak ----NH3 ----------------------NH3
Glikoz --------CH2O ------------------- C6H12O6
Eten ----------CH2 ----------------------C2H4


Basit formül bulunurken;
* Verilen madde miktarları mole çevrilir.
* Bulunan sayılar ilgili maddelerin sağ alt köşelerine yazılır.
* Sayılar tam sayı değilse ya içlerindeki en küçük sayıya bölünür ya da uygun bir sayıyla genişletilerek sadeleştirilir.

Örnek -1
Bir organik bileşikte 2,4 gram C, 12,04.1022 tane azot N atomu, 0,2 mol O atomu ve 0,6 gram H atomu bulunmaktadır. Bileşiğin basit formülü nedir?
Çözüm:
nC= 2,4/12 = 0,2 mol C nN= 12,04.1022/6,02.1023= 0,2 mol N nO=0,2 mol nH= 0,6/1= 0,6 mol H
C0,2H0,6N0,2O0,2 dir. Sayılar 0,2 ye bölünürse CH3NO olur.

Örnek -2
0,2 molünde 0,4 mol Pb ve 9,6 gram oksijen içeren bileşiğin basit formülü nedir ?( O=16)
Çözüm:
0,2 molünde 0,4 mol Pb varsa 1 molünde 2 mol Pb vardır. 0,2 molünde 9,6 gram O varsa 1 molünde 48 gram O bulunur.
NO= 48/16 = 3 mol O olur. Formül ise Pb2O3 olur.

Örnek -3
C ve H dan oluşan bir bileşiğin kütlece %25 i H dir. Buna göre bileşiğin basit formülü nedir ?(C=12 H=1)
Çözüm:
75 gram C Ş nC= 75/12 = 6,25 mol nH= 25/1= 25 mol
C6,25H25 her ikisi de 6,25 e bölünürse CH4 bulunur.

Örnek -4
C,H ve O içeren organik bir bileşiğin 4,6 gramı oksijenle yakıldığında 8,8 gram CO2 ile 1,8.1023 tane H2O molekülü oluşmaktadır. Bileşiğin formülü nedir ? (C=12 H=1 O=16)
Çözüm:
X + O2 CO2 + H2O
4,6 gram 0,2 mol 0,3 mol
bileşikteki karbon 0,2x12= 2,4 gram, bileşikteki hidrojen 0,3x2=0,6 gramdır. Oksijen ise 4,6 -(2,4+0,6) = 1,6 gramdır.
NC=0,2 nH=0,6 nO=0,1 mol C0,2H0,6O0,1 Ş C2H6O

Örnek -5
11,2 gram A ile 3,2 gram B den oluşan bileşiğin formülü AB dir. 22,4 gram A ve 9,6 gram B den oluşan bileşiğin formülü nedir ?
Çözüm:
11,2 gram bileşikte A ise 22,4 gram A2dir. 3,2 gram B yi gösteriyorsa 9,6 gram B B3 olmalıdır. Yani A2B3 dür.

Örnek -6
44 gram Mn ile N.Ş.A da 8,96 litre O2 gazı artansız tepkimeye giriyor. Oluşan bileşiğin formülü nedir ?
( Mn=55)
Çözüm:
nMn= 44/55 = 0,8 mol nO= 8,96/22,4 = 0,4 mol O2 Ş O= 0,8 mol atom dur.
Mn0,8O0,8 Ş MnO dur.



KARIŞIM PROBLEMLERİ
Örnek -1
C2H4 + C3H8 gazları karışımının 20 litresini yakmak için 76 litre oksijen gazı harcanıyor. Başlangıç karışımındaki C3H8 kaç litredir ?
Çözüm:
C2H4 + 3O2 2CO2 + 2H2O
x mol 3x mol

C3H8 + 5O2 3CO2 + 4H2O
y mol 5y

x+y= 20
3x+5y = 76 Ş x=12 lt , y=8 lt dir.

Örnek -2
14 litre H2 + CO + CH4 gaz karışımının tamamen yanmasıyla 11,2 litre O2 gazı harcanıyor. Karışımdaki CH4 ün mol % si nedir ?
Çözüm:
2H2 + O2 2H2O
2x mol x mol

2CO + O2 2CO2
2y mol y mol

CH4 + 2O2 CO2 + 2H2O
z mol 2z mol

2x+2y+z= 14
x+y+2z= 11,2 Ş z= 2,8 litre

Örnek -3
C2H6, C2H4 ve C3H6 gaz karışımının yanmasından 48,4 gram CO2 ve 23,4 gram H2O oluşmaktadır. Karışımdaki C2H6 nın mol sayısı kaçtır ?
Çözüm:
I- C2H6 + 7/2 O2 2CO2 + 3H2O
x mol 2x mol 3x mol

II- C2H4 + 3 O2 2CO2 + 2H2O
y mol 2y mol 2y mol

III- C3H6 + 9/2 O2 3CO2 + 3H2O
z mol 3z mol 3z mol

nCO2= 48,4/44= 1,1 mol nH2O = 23,4/18= 1,3 mol

Denklemler yazılırsa;
2x+2y+3z=1,1(CO2)
3x+2y+3z=1,3 (H2O)
x=0,2 mol Ş C2H6 = 0,2 moldür.

Örnek -4
C3H8+C3H4 gaz karışımının 122 gramını yakmak için 12,5 mol O2 tüketiliyor. Karışımdaki C3H4 N.Ş.A da kaç litredir ?
Çözüm:
I- C3H8 + 5O2 3CO2 + 4H2O
x mol 5x mol

III- C3H4 + 4O2 3CO2 + 2H2O
y mol 4y mol
C3H8 =x mol Ş C3H8 = 44x gramdır. C3H4= y mol Ş C3H4= 40y gramdır.

Denklemler yazılırsa;
44x+40y= 122 gram
5x+4y= 12,5 mol
X=0,5 mol Y=2,5 mol
Cevap 2,5 mol C3H4 dür.

Örnek -5
Mg+Ca metalleri karışımının 6,4 gramı HCl çözeltisine atıldığında N.Ş.A da 8,96 lt H2 gazı çıktığına göre karışımdaki Mg kaç gramdır ? (Mg=24 Ca=40)
Çözüm:
n= 8,96/22,4=0,4 mol H2

Mg+ 2HCl MgCl2 + H2
x mol x mol

Ca + 2HCl CaCl2 + H2
y mol y mol

24x + 40y = 6,4 gram
x + y = 0,4 mol
x= 0,2 mol y=0,2 mol
Mg= 0,2x24=4,8 gramdır.



Çözümlü Soru Örnekleri


Örnek -1

xy2 bileşiğinde elementlerin kütlece birleşme oranı mx/my= 3/8 dir. Eşit kütlede alınan x ve y den 22 gram bileşik oluştuğuna göre hangi elementten kaç gram artar?
Çözüm:
3grx + 8gry = 11gr bileşik
2 ile çarptıık / 6grx + ? = 22gr

Başlangıçta = 16gr x + 16gr y alınır
Harcanan = -6gr x -16gry
10 gr x artar

Örnek -2
Kalsiyum oksit bileşiğinde, kalsiyumun oksijene kütlece oranı, 5/2’dir.
a) 25 g kalsiyum ile 8 g oksijen tepkimeye sokuluyor. Hangi maddeden kaç gram artar ve kaç gram kalsiyum oksit oluşur?
b) Kütleleri birbirine eşit olan kalsiyum ve oksijen karışımının tepkimesinden 14 g kalsiyum oksit oluşuyor. Buna göre başlangıç karışımı kaç gramdır ve hangi madeden kaç gram artar?
Çözüm:
a) 5 g kalsiyum ile 2g oksijen birleşirse 25 g kalsiyum ile,
25×2/5 = 10 g oksijen birleşir.
Elimizde 8 g oksijen olduğuna göre, oksijen yetmemektedir. Öyleyse bu tepkimede kalsiyumun tümü harcanmaz. Problem oksijen miktarı esas alınarak çözülmelidir.
2 g oksijen ile 5 g kalsiyum birleşirse 8 g oksijen ile, kalsiyum birleşir ve 25 – 20 = 5g Ca artar.
Kalsiyum oksitin kütlesi, 20 + 8 = 28 gramdır.
b) 5 g kalsiyum, 2 g oksijenle birleşerek 7 g kalsiyum oksit oluştuğuna göre,14g bileşik oluşması için 10 g kalsiyum ile 4 g oksijen gerekir.
İki madeden eşit kütlede alındığından bu miktarlar, 4’er gram değil, 10’ar gram olmalıdır. Çünkü 4 gram oksijene karşılık en az 10 gram kalsiyum gerekmektedir. Öyleyse tepkimeye giren miktarlardan büyük olana yetecek kadar almak zorundayız. Buna göre başlangıçta toplam kütle,
10 + 10 = 20 gramdır.
10 g kalsiyum ile 4 g oksijen tepkimeye girdiğine göre,
10 – 4 = 6 g oksijen artar.

Örnek -3
X2Y3 bileşiğinin birleşme oranı ise hangi sonuçlar çıkarılabilir?
Çözüm:
11 gram X2Y3 bileşiğinin 8 gramı X, 3 gramı Y’dir.
Veya: X’in atom ağırlığı 4 ise Y’nin atom ağırlığı 1′dir, sonuçları çıkarılabilir.
Sponsorlu Bağlantılar
Rapor Et
Eski 17 Ekim 2009, 09:51

Sabit oranlar kanunu nedir?

#2 (link)
Daisy-BT
Ziyaretçi
Daisy-BT - avatarı
Sabit oranlar yasası, elementlerin birbirleri ile bileşik oluştururlarken belli oranda birleşmesine dayanan bir yasadır. 1799 yılında Joseph Proust tarafından bulundu.

Yasa hakkında:
Elementlerin birbirleri ile bileşik oluştururlarken belli oranda birleştiklerini bulan Proust, bugün sabit oranlar yasası olarak bilinen yasa için aşağıdaki tanımı yapmıştır:
"Bir element başka bir elementle birleşerek bileşik oluşturduklarında bileşik içindeki elementlerin kütleleri oranı sabittir."
Buna göre; bir bileşik örneğin suyun 18 gramında 16 gram oksijen varken geri kalan 2 gramı hidrojendir. 9 gram su alınırsa bunun 8 gramı oksijen ve 1 gramı hidrojendir. Bu oran su ne şekilde elde edilmiş olursa olsun kesinlikle değişmez. (Vikipedi)

sabitoranbn0

Rapor Et
Eski 31 Ekim 2009, 19:49

Sabit oranlar kanunu nedir?

#3 (link)
SiNiRLi-RUTİNE AYKIRI
nötrino - avatarı
Alıntı:
Misafir adlı kullanıcıdan alıntı Mesajı Görüntüle

Sabit oranlar ve katlı oranlar yasaları hakkında bilgi verir misiniz?
Sabit Oranlar Kanunu
Herhangi bir bileşiği oluşturan maddelerin kütleleri arasında her zaman sabit bir oran vardır.
Örneğin 7 gram demir ile 4 gram kükürt birleşerek 11 gram demir sülfür bileşiğini oluşturur. Sabit oranlar yasası bileşikleri karışımlardan ayıran bu önemli farkı belirtir. Hangi yolla elde edilmiş olursa olsun, bir bileşiği oluşturan elementlerin ağırlıkları arasında sabit bir oran vardır.
Örnek: CO2 bileşiğinde 12/32=6/16=3/8(C=12)
Örnek: H2O bileşğinde 2/16=1/8(H=1,O=16)
Örnek: MgO bileşiğinde 24/16=6/4=3/2(Mg=24)
Örnek: Fe2O3 bileşiğinde (Fe: 56, O: 16)
2.56 = 112 gram Fe'ye karşılık
3.16 = 48 g O vardır.
Birleşme oranı en sade şekilde 7 gram Fe'ye karşı 3 gram oksijendir.


Katlı Oranlar Kanunu
Yalnız iki element arasında birden fazla bileşik oluşmuş ise; bu bileşiklerde elementlerden birinin sabit miktarıyla birleşen ikinci elementin birleşen kütleleri arasında tam sayılarla ifade edilen katlı oranlar vardır.

ÖRNEK:
Fe ile O elementleri arasında;
FeO Fe2O3 ve Fe3O4
gibi bileşikler oluşmaktadır. Bunlar arasındaki katlı oranlarda;
Fe2O3 ve Fe3O4
bileşiklerinde örneğin Fe'yi sabitlersek, Fe2O3 yi 3 ile ve Fe3O4 ü de 2 ile çarpmamız gerekir (katsayısı sabitlenir Fe atomunun).
3(Fe2 O3)= Fe6 O9
2(Fe3 O4)= Fe6 O8

Burada Fe’ler sadeleşirse oksijenler arasındaki katlı oran 9/8 oranı elde edilir.

Bunun anlamı Fe2O3 teki 9 gram oksijene karşılık, ikinci bileşikte 8 gram oksijen vardır.

Katlı oranların uygulanabilmesi için;
- Bileşiklerde yalnız iki element olmalıdır.
- Bileşiklerdeki elementler birbirinin aynı olmalıdır.
- Bileşiklerin basit formülleri aynı olmamalıdır.
- Katlı oran 1/1 olmamalıdır.

ÖRNEK:
NO – N2O3 Katlı oranlar kanununa uyar.
NO2 – N2O4 Katlı oranlar kanununa uymaz.
NaCl – KCl Katlı oranlar kanununa uymaz.
H2SO4 – H2SO3 Katlı oranlar kanununa uymaz.
FeO – Fe2O3 Katlı oranlar kanununa uyar.

Rapor Et
Eski 2 Kasım 2011, 18:19

Sabit oranlar kanunu nedir?

#4 (link)
Misafir
Ziyaretçi
Misafir - avatarı
Alıntı:
Misafir adlı kullanıcıdan alıntı Mesajı Görüntüle

Sabit oranlar kanunu açıklayıp çözümlü soru örnekleri verir misiniz?


KİMYANIN TEMEL KANUNLARI VE KİMYASAL HESAPLAMA


1.
Kütlenin Korunumu Kanunu: Tepkimeye giren maddelerin kütleleri toplamı her zaman ürünlerin kütleleri toplamına eşittir. Kimyasal tepkimelerde kütle enerjiye dönüşmez. Çekirdek reaksiyonlarında ise kütle E=mc2 ye göre enerjiye dönüşebilir.
2. Katlı Oranlar Kanunu: Aynı tür elementlerden oluşan iki farklı bileşikte elementlerden birinin sabit miktarına karşılık diğerinin değişen miktarına katlı oran denir.

Örnek: H2O2 ile H2O bileşiklerinde H atomları sabitken O atomları arasındaki oran 2/1 ya da ½ dir.

Örnek: SO2 ile SO3 de S atomları sabitken O atomları arasındaki oran 2/3 ya da 3/2 dir.

Örnek: Fe2O3 ile Fe3O4 de Fe atomları sabitleştirilirse 3/ Fe2O3 2/ Fe3O4 O atomları arasındaki oran 9/8 ya da 8/9 dur.

Not: Elementlerden biri sabitken diğeri mutlaka değişmelidir. Örneğin NO2 ile N2O4 arasında katlı oran yoktur. Çünkü N atomları eşitlenince O atomları da eşitlenmektedir.

3.Sabit Oranlar Kanunu: Elementlerden bileşik oluşurken elementlerin kütleleri arasında her zaman basit bir oran vardır. Bu orana sabit oran denir. (Karışımlarda böyle bir oran yoktur.)

Örnek: H2O bileşiğinde H/O kütlece oranı 2/16= 1/8 dir. ( H=1 O=16)

Örnek: CO2 bileşiğinde C/O= 12/32 = 6/16 = 3/8 (C=12)

Örnek: MgO bileşiğinde Mg/O = 24/ 16 = 12/8 = 6/4 = 3/2 ( Mg=24)


Kimyasal hesaplama yapabilmek için;
1- Tepkime denklemi doğru olarak yazılarak eşitlenmelidir. Bir tepkime bize şu bilgileri verir.
N2(g) + 3H2(g) > 2NH3(g)
1 mol 3 mol 2 mol (Mol sayısı korunmadı)
22,4 litre 3x22,4 litre 2x22,4 litre (N.Ş.A) (Korunmadı)
28 gram 6 gram 34 gram (Kütle korundu)
2 mol atom 6 mol atom 8 mol atom (Atom s. Korundu)
2 litre 3 litre 2 litre (Sadece gazlar için)
6,02x1023 3x 6,02x1023 2x 6,02x1023

Başlangıçta bir maddenin miktarı verilirse o miktar önce mole çevrilir. Tepkime denkleminden faydalanılarak istenilen maddelerin mol sayıları hesaplanır. Hesaplanan mol sayıları istenilen birimlere çevrilir.

Örnek: 3,2 gram CH4 gazı yeteri kadar O2 gazı ile yakılırsa;
A) Kaç mol O2 harcanır?
B) N.Ş.A'da kaç litre hava harcanır?
C) Kaç gram CO2 gazı oluşur ve N.Ş.A da kaç litredir?
D) Kaç tane H2O molekülü oluşur?

(C=12 H=1 O=16 N=6x1023)
n= m/Ma ise n=3,2/16= 0,2 mol CH4
CH4 + 2O2 CO2 + 2H2O
0,2 0,4 0,2 0,4

A) 0,4 mol O2 harcanır.
B) 0,4x5x22,4=44,8 litre hava harcanır. (Havanın 1/5 i O2 dir.)
C) 0,2x44=8,8 gram CO2 oluşur.
D) 0,4x6x1023 = 2,4x1023 tane H2O oluşur.


Tepkime Çeşitleri
Yanma Tepkimeleri: Yanma hava oksijeniyle (O2) tepkime demektir. 2 çeşit yanma vardır.
Yavaş Yanma: Bu tür yanmalarda bir alev yada parlaklık görülmez. Örneğin demirin paslanması, solunum..
Hızlı Yanma: Bu çeşit yanmalarda alev yada parlaklık gözükür ve olay kısa sürer. Örneğin mumun yanması, kağıdın yanması..

Bir element yanarsa oksiti, bir bileşik yanarsa bileşikteki elementlerin ayrı ayrı oksitleri oluşur.

Örnek: C + O2 CO2 H2 + ½ O2 H2O
CS2 + 3O2 CO2 + 2SO2 CO + 1/2O2 CO2
CO2 + O2 Yanmaz.
Soygazlar (He, Ne, Ar, Kr, Xe, Rd) yanmazlar.


Asit- Baz Tepkimeleri:
Asitlerle bazların tepkimelerinden tuz ve su oluşur.
Asit çözeltisi + Baz çözeltisi Tuz + su
HCl + NaOH NaCl + H2O
2H3PO4 + 3Ca(OH)2 Ca3(PO4)2 + 6H2O

Aktif Metallerin Asit Çözeltileriyle Olan Tepkimeleri: Aktif metaller asit çözeltileriyle tepkimeye girerlerse tuz ve H2 gazı oluşur.
Na + HCl NaCl + 1/2H2 Al + 3HNO3 Al(NO3)3 + 3/2H2
Yarı Soy Metallerin Asitlerle Olan Tepkimeleri : Yarı soy metaller ( Cu, Hg, Ag) Soy metaller ise Au ve Pt dir.
Yarı soy metaller yapısında oksijen bulunan kuvvetli ve derişik asit çözeltileriyle tepkime verirler. Tepkime sonunda tuz, asidin yapısından gelen bir oksit ve su oluşur. Bu tür tepkimelerde H2 gazı oluşmaz.
Cu + 4HNO3 Cu(NO3)2 +2 NO2(g) +2 H2O
2Ag +2 H2SO4 Ag2SO4 + SO2 +2 H2O


FORMÜL BULMA
Bir molekülü oluşturan atomların bağıl sayılarını veren formüle basit formül (kaba formül), molekülü oluşturan atomların gerçek sayılarını veren formüle de molekül formülü denir.
Molekül formülü basit formülün tam sayılı katlarıdır.

(Basit formül) n= molekül formülü


MADDE
-----BASİT FORMÜL -----MOLEKÜL FORMÜLÜ
Amonyak ----NH3 ----------------------NH3
Glikoz --------CH2O ------------------- C6H12O6
Eten ----------CH2 ----------------------C2H4


Basit formül bulunurken;
* Verilen madde miktarları mole çevrilir.
* Bulunan sayılar ilgili maddelerin sağ alt köşelerine yazılır.
* Sayılar tam sayı değilse ya içlerindeki en küçük sayıya bölünür ya da uygun bir sayıyla genişletilerek sadeleştirilir.

Örnek -1
Bir organik bileşikte 2,4 gram C, 12,04.1022 tane azot N atomu, 0,2 mol O atomu ve 0,6 gram H atomu bulunmaktadır. Bileşiğin basit formülü nedir?
Çözüm:
nC= 2,4/12 = 0,2 mol C nN= 12,04.1022/6,02.1023= 0,2 mol N nO=0,2 mol nH= 0,6/1= 0,6 mol H
C0,2H0,6N0,2O0,2 dir. Sayılar 0,2 ye bölünürse CH3NO olur.

Örnek -2
0,2 molünde 0,4 mol Pb ve 9,6 gram oksijen içeren bileşiğin basit formülü nedir ?( O=16)
Çözüm:
0,2 molünde 0,4 mol Pb varsa 1 molünde 2 mol Pb vardır. 0,2 molünde 9,6 gram O varsa 1 molünde 48 gram O bulunur.
NO= 48/16 = 3 mol O olur. Formül ise Pb2O3 olur.

Örnek -3
C ve H dan oluşan bir bileşiğin kütlece %25 i H dir. Buna göre bileşiğin basit formülü nedir ?(C=12 H=1)
Çözüm:
75 gram C Ş nC= 75/12 = 6,25 mol nH= 25/1= 25 mol
C6,25H25 her ikisi de 6,25 e bölünürse CH4 bulunur.

Örnek -4
C,H ve O içeren organik bir bileşiğin 4,6 gramı oksijenle yakıldığında 8,8 gram CO2 ile 1,8.1023 tane H2O molekülü oluşmaktadır. Bileşiğin formülü nedir ? (C=12 H=1 O=16)
Çözüm:
X + O2 CO2 + H2O
4,6 gram 0,2 mol 0,3 mol
bileşikteki karbon 0,2x12= 2,4 gram, bileşikteki hidrojen 0,3x2=0,6 gramdır. Oksijen ise 4,6 -(2,4+0,6) = 1,6 gramdır.
NC=0,2 nH=0,6 nO=0,1 mol C0,2H0,6O0,1 Ş C2H6O

Örnek -5
11,2 gram A ile 3,2 gram B den oluşan bileşiğin formülü AB dir. 22,4 gram A ve 9,6 gram B den oluşan bileşiğin formülü nedir ?
Çözüm:
11,2 gram bileşikte A ise 22,4 gram A2dir. 3,2 gram B yi gösteriyorsa 9,6 gram B B3 olmalıdır. Yani A2B3 dür.

Örnek -6
44 gram Mn ile N.Ş.A da 8,96 litre O2 gazı artansız tepkimeye giriyor. Oluşan bileşiğin formülü nedir ?
( Mn=55)
Çözüm:
nMn= 44/55 = 0,8 mol nO= 8,96/22,4 = 0,4 mol O2 Ş O= 0,8 mol atom dur.
Mn0,8O0,8 Ş MnO dur.



KARIŞIM PROBLEMLERİ
Örnek -1
C2H4 + C3H8 gazları karışımının 20 litresini yakmak için 76 litre oksijen gazı harcanıyor. Başlangıç karışımındaki C3H8 kaç litredir ?
Çözüm:
C2H4 + 3O2 2CO2 + 2H2O
x mol 3x mol

C3H8 + 5O2 3CO2 + 4H2O
y mol 5y

x+y= 20
3x+5y = 76 Ş x=12 lt , y=8 lt dir.

Örnek -2
14 litre H2 + CO + CH4 gaz karışımının tamamen yanmasıyla 11,2 litre O2 gazı harcanıyor. Karışımdaki CH4 ün mol % si nedir ?
Çözüm:
2H2 + O2 2H2O
2x mol x mol

2CO + O2 2CO2
2y mol y mol

CH4 + 2O2 CO2 + 2H2O
z mol 2z mol

2x+2y+z= 14
x+y+2z= 11,2 Ş z= 2,8 litre

Örnek -3
C2H6, C2H4 ve C3H6 gaz karışımının yanmasından 48,4 gram CO2 ve 23,4 gram H2O oluşmaktadır. Karışımdaki C2H6 nın mol sayısı kaçtır ?
Çözüm:
I- C2H6 + 7/2 O2 2CO2 + 3H2O
x mol 2x mol 3x mol

II- C2H4 + 3 O2 2CO2 + 2H2O
y mol 2y mol 2y mol

III- C3H6 + 9/2 O2 3CO2 + 3H2O
z mol 3z mol 3z mol

nCO2= 48,4/44= 1,1 mol nH2O = 23,4/18= 1,3 mol

Denklemler yazılırsa;
2x+2y+3z=1,1(CO2)
3x+2y+3z=1,3 (H2O)
x=0,2 mol Ş C2H6 = 0,2 moldür.

Örnek -4
C3H8+C3H4 gaz karışımının 122 gramını yakmak için 12,5 mol O2 tüketiliyor. Karışımdaki C3H4 N.Ş.A da kaç litredir ?
Çözüm:
I- C3H8 + 5O2 3CO2 + 4H2O
x mol 5x mol

III- C3H4 + 4O2 3CO2 + 2H2O
y mol 4y mol
C3H8 =x mol Ş C3H8 = 44x gramdır. C3H4= y mol Ş C3H4= 40y gramdır.

Denklemler yazılırsa;
44x+40y= 122 gram
5x+4y= 12,5 mol
X=0,5 mol Y=2,5 mol
Cevap 2,5 mol C3H4 dür.

Örnek -5
Mg+Ca metalleri karışımının 6,4 gramı HCl çözeltisine atıldığında N.Ş.A da 8,96 lt H2 gazı çıktığına göre karışımdaki Mg kaç gramdır ? (Mg=24 Ca=40)
Çözüm:
n= 8,96/22,4=0,4 mol H2

Mg+ 2HCl MgCl2 + H2
x mol x mol

Ca + 2HCl CaCl2 + H2
y mol y mol

24x + 40y = 6,4 gram
x + y = 0,4 mol
x= 0,2 mol y=0,2 mol
Mg= 0,2x24=4,8 gramdır.



Çözümlü Soru Örnekleri


Örnek -1

xy2 bileşiğinde elementlerin kütlece birleşme oranı mx/my= 3/8 dir. Eşit kütlede alınan x ve y den 22 gram bileşik oluştuğuna göre hangi elementten kaç gram artar?
Çözüm:
3grx + 8gry = 11gr bileşik
2 ile çarptıık / 6grx + ? = 22gr

Başlangıçta = 16gr x + 16gr y alınır
Harcanan = -6gr x -16gry
10 gr x artar

Örnek -2
Kalsiyum oksit bileşiğinde, kalsiyumun oksijene kütlece oranı, 5/2’dir.
a) 25 g kalsiyum ile 8 g oksijen tepkimeye sokuluyor. Hangi maddeden kaç gram artar ve kaç gram kalsiyum oksit oluşur?
b) Kütleleri birbirine eşit olan kalsiyum ve oksijen karışımının tepkimesinden 14 g kalsiyum oksit oluşuyor. Buna göre başlangıç karışımı kaç gramdır ve hangi madeden kaç gram artar?
Çözüm:
a) 5 g kalsiyum ile 2g oksijen birleşirse 25 g kalsiyum ile,
25×2/5 = 10 g oksijen birleşir.
Elimizde 8 g oksijen olduğuna göre, oksijen yetmemektedir. Öyleyse bu tepkimede kalsiyumun tümü harcanmaz. Problem oksijen miktarı esas alınarak çözülmelidir.
2 g oksijen ile 5 g kalsiyum birleşirse 8 g oksijen ile, kalsiyum birleşir ve 25 – 20 = 5g Ca artar.
Kalsiyum oksitin kütlesi, 20 + 8 = 28 gramdır.
b) 5 g kalsiyum, 2 g oksijenle birleşerek 7 g kalsiyum oksit oluştuğuna göre,14g bileşik oluşması için 10 g kalsiyum ile 4 g oksijen gerekir.
İki madeden eşit kütlede alındığından bu miktarlar, 4’er gram değil, 10’ar gram olmalıdır. Çünkü 4 gram oksijene karşılık en az 10 gram kalsiyum gerekmektedir. Öyleyse tepkimeye giren miktarlardan büyük olana yetecek kadar almak zorundayız. Buna göre başlangıçta toplam kütle,
10 + 10 = 20 gramdır.
10 g kalsiyum ile 4 g oksijen tepkimeye girdiğine göre,
10 – 4 = 6 g oksijen artar.

Örnek -3
X2Y3 bileşiğinin birleşme oranı ise hangi sonuçlar çıkarılabilir?
Çözüm:
11 gram X2Y3 bileşiğinin 8 gramı X, 3 gramı Y’dir.
Veya: X’in atom ağırlığı 4 ise Y’nin atom ağırlığı 1′dir, sonuçları çıkarılabilir.
Rapor Et
Eski 3 Aralık 2013, 20:34

Sabit oranlar kanunu hakkında bilgi verir misiniz?

#5 (link)
Misafir
Ziyaretçi
Misafir - avatarı
Sabit oranlar kanunu ile ilgili bilgi verir misiniz?
Sponsorlu Bağlantılar
Rapor Et
Cevap Yaz Yeni Konu Aç
Hızlı Cevap
Kullanıcı Adı:
Önce bu soruyu cevaplayın
Mesaj:








Yeni Soru
Sayfa 0.329 saniyede (85.06% PHP - 14.94% MySQL) 17 sorgu ile oluşturuldu
Şimdi ücretsiz üye olun!
Saat Dilimi: GMT +2 - Saat: 19:02
  • YASAL BİLGİ

  • İçerik sağlayıcı paylaşım sitelerinden biri olan MsXLabs.org forum adresimizde T.C.K 20.ci Madde ve 5651 Sayılı Kanun'un 4.cü maddesinin (2).ci fıkrasına göre tüm kullanıcılarımız yaptıkları paylaşımlardan sorumludur. MsXLabs.org hakkında yapılacak tüm hukuksal şikayetler buradan iletişime geçilmesi halinde ilgili kanunlar ve yönetmelikler çerçevesinde en geç 3 (üç) iş günü içerisinde MsXLabs.org yönetimi olarak tarafımızdan gerekli işlemler yapıldıktan sonra size dönüş yapılacaktır.
  • » Site ve Forum Kuralları
  • » Gizlilik Sözleşmesi