[ThinkerBeLL]

Anayasa Hukuku
Vikipedi, özgür ansiklopedi

Fransa Meclisi'nin 26 Ağustos 1789'da onayladığı İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi'nin ilkeleri bugün dahi anayasal değere sahiptir.

Anayasa hukuku, ulus devletlerin ve diğer siyasi organizasyonların kurucu ve temel yasaları hakkındaki çalışmaları içermektedir. Anayasalar, hükümetler için bir çatı oluşturur ve otoriteyi ve yeni yasa ve düzenlemelerin yapılmasında siyasi yapıların işlevlerini sınırlandırabilir veya tanımlayabilir.

Anayasa Çeşitleri
Bütün ulus devletlerin bir anayasası olmamasına rağmen, bu tür bütün devletler zorunluluk ve üzerinde hemfikir olunan çeşitli yasaları içeren bir Jus commune'ye (Kamu hukukuna) veya ülkeye has bir hukuka sahiptir. Bunlar örfi hukuk, sözleşmeler, yazılı hukuk, yargı hukuku veya Uluslararası hukuk konularıdır.
Anayasa incelemesinde anayasa hukukunun kaynakları, anayasa hukuku kavramı, anayasa kavramı, kanunların anayasaya uygunluğunun denetimi, anayasal yargı, devletin unsurları, kurucu iktidar (asli kurucu, tali kurucu), devlet kavramı, devlet şekilleri (monarşi, cumhuriyet, tek ve bileşik devlet), hükümet sistemleri, demokrasi, seçimler, temel haklar ve özgürlükler konuları incelenir.

Anayasa ve Anayasa Hukuku
Anayasa kavramı temel yasayla özdeşleştirilebilse de aslında yerine göre farklı şekillerde kullanılabilir. Terim olarak hukuk terimleri içerisinde hiyerarşik tablonun en üstünde bulunduğundan dolayı böyle bir sonuca varılabilir. Tabi bu çerçeve içerisinde ele alındığında anayasa ile anayasa hukuku kavramlarını ayrı düşünmek gerekir; tabi böyle bir ayrımı kavramsal ya da terimsel farklılıklara dayandığı için yaparız.
Anayasa hukuku temelde devletin temel işleyiş biçimlerine değinir; yani yasama (yasa koyucu, yaratıcı güç), yürütme organı (idare biçimleri, hükümet görevleri, başbakan ve bakanların görevleri), yargı organı (mahkemeler, yargıcın takdir yetkisi veya yarattığı hukuk vb.). Bunlara temel oluştururken aslında bunları bir yandan da denetleyen sistem anayasa hukukunun ta kendisidir. Tabi sadece devletin temeline dayanan bu oluşumlarla ilgili değildir, bunların yanı sıra kişi hak ve özgürlüklerine ilişkin kurallar, güvenceler ve yaratımları da içerir.
Anayasa hukukunu diğer hukuk dallarından ayrılığı hiyerarşik yapıda oluşur, ki bu anayasanın yapısıyla ilgili bir durumdur. Yani burada asıl olarak anlatılmak istenen anayasanın katılığı veya yumuşaklığına dayanan yapısıdır. Bir anayasanın sert, katı ya da otoriter olması veya yumuşak, değiştirilebilir olması bununla alakalıdır.