[Mystic@L]

Selda Bağcan

Selda Bağcan, 1971 yılında Ankara üniversitesi Fen Fakültesinde Fizik Mühendisliği bölümü son sınıf öğrencisiyken amatörce başlattığı müzik çalışmalarında ilk iki 45'lik plak satışının bir milyon tavanını zorlamasıyla ister istemez profesyonel oldu. O tarihten itibaren yurt içi ve yurt dışında sayısız konserler veren sanatçı, 1972 yılında türkiye'yi dış işleri Bakanlığının görevlendirmesiyle Bulgaristan'daki ALTIN ORFE (Golden Orfeus) festivalinde temsil etti. 1973 yılında ilk batı Avrupa Turnesini gerçekleştiren sanatçı, bu yıllarda 16 adet 45'lik plak yaptı. 1979 ve 1980 yıllarında türkiye'deki en önemli sol partinin (CHP) yurt dışı Demokratik kitle örgütü olan HDF (Halkçı - Devrimc, Federasyonu) ile dayanışma içindeki SPD (Alman Sosyal Demokrat Parti) nin yardımıyla Batı Avrupada çeşitli festivallere katıldı. 1980 ve 1987 yılları arasında pasaport verilmeyen şarkıcı 1986 yılında Peter Gabriel'in desteklediği The Womad Foundation (Word Of Music And Dance) Festivalinden davet aldığında pasaportu olmadığı için gidemedi. Fakat festival komitesi sanatçının bir şarkısına festival plağında yer verdi. 1987 yılında Womad Vakfı' nın ısrarlarıyla pasaportuna kavuşan sanatçı o yıl; 13 Haziran Rotterdam Sanat Festivali (Poetry), 19 Haziran Womad ve Glastonbury Festivali, 20 Haziran Jubile Gardens (London), 25 Haziran Eurls Court (London) 26 Haziran Capital Radio Festivali konserlerini yaptı. 1988 de 4 ay süren Batı Avrupa Turnesinden sonra 1989 ve 1990 da türkiye'de Belediyelerin seçimle Sol Partinin eline geçmesiyle kültür ve sanat hizmetlerinin davetlisi olarak kent festivallerinin yüzbin kişilik seyirci kitlesine hitap etti. Bu konserlerin en büyük özelliği biletlerinin ücretsiz ve halka açık olmasıydı. Yine 1990 yılında Hollanda'dan Rasa Organition (Interkultureel Centrum)'un davetlisi olarak Utrech, Jmegen, Tilburg şehirlerinde ve Yugoslavya'daki Prizren ve Priştine şehirlerinde konserler verdi. Aynı yıl 4 kez israil'e giden şarkıcı Acco Festivalinde "Khanel Umdan" adlı Osmanlı kalesinde ve Ehal Hatarbut konser salonunda iki ayrı konser ve iki ayrı televizyon programı yaptı. Ve Danimarka'nın Argus şehrindeki esintiler isimli festivale katıldı. Bu güne kadar 30 yıl içinde 17 adet 45'lik, 10 adet LP, 30 adet kaset çalışması olan sanatçı Almanya, Hollanda, Fransa, ingiltere, Belçika, isveç, Norveç, isviçre, Avusturya, Avusturalya, Yugoslavya ve israil'de konserler yaptı. Tarz olarak protest müziği benimseyen Selda Bağcan, kendi bestelediği şarkıları söylemeyi tercih ederken, bin yıllık anonim halk türkülerini çağdaş bir uslupla yorumlamasıyla tanınıyor. Kendisini türk insanının acılı sesi olarak nitelendiren sanatçı halen istanbul'da ikamet etmekte ve sahibi olduğu plak şirketinin yöneticiliğini yapmaktadır.

[KisukE UraharA]

Selda Bağcan - Acıyı Bal Eyledik

Bak su bebelerin güzelliğine

Kaşı destan gözü destan

Elleri kan içinde
Kör olasın demiyorum
Kor olma da gör beni
Damda birlikte yatmışız
Öküzü hoşça tutmuşuz
Koyun değil su dağlarda
San kendimizi gütmüşüz
Hor baktık mi karıncaya
Kırdık mı kanadını serçenin
Vurduk karacanın yavrulusunu
Ya nasıl kıyarız insana
Sen olmazsan öldürmek ne
Çürümek ne zindanlarda
Özlem ne ayrılık ne
Yokluk ne yoksulluk ne
İlenmek ne dilenmek ne
İlenmek ne dilenmek ne
İssiz güçsüz dolanmak ne
Gün gün ile barışmalı kardeş kardeş
Duruşmalı koklaşmalı söyleşmeli
Korka korka yasamak ne kahrolasın demiyorum
Kahrolma da gör
Beni kanadık toprak olduk çekildik
Bayrak olduk döküldük
Yaprak olduk geldik bugüne
Ekmeği bol eyledik acıyı bal
Eyledik sıratı yol eyledik
Geldik bugüne ekilir ekin geliriz
Ezilir un geliriz bir gider
Bin geliriz beni vurmak kurtuluş mu
Kor olasın demiyorum
Kor olma da gör beni

[KisukE UraharA]

Selda Bağcan (Doğumu: 1948, Yugoslavya). Boşnak-Türk halk müziği sanatçısı, besteci, politik aktivist.
Türk halk müziğinin ve protest müziğin önde gelen adlarından biri olan Selda Bağcan, müzik yaşamına 1971'de Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Fizik Mühendisliği öğrencisiyken başladı. Çıkardığı ilk iki 45'lik plak bir milyon dolayında satılınca, meslek olarak müzği seçmeye karar verdi. Türkiye'de ve başta Almanya olmak üzere dış ülkelerde çoksayıda konser verdi. 1972'de Bulgaristan'da gerçekleştirilen Altın Orfey Festivali'nde Türkiye'yi temsil etti. Özellikle sol partilerin ve kuruluşların düzenlediği etkinliklerde konserler verdi. 1980 askeri darbesinin ardından üretimi sınırlanan sanatçı büyük sıkıntılar çekti. Hatta 24 Nisan 1984'te tutuklanarak, hapse atıldı. 1987'ye değin pasaport verilmediği için yurtdışı konserlerine ara vermek zorunda kaldı. 1986 yılında, yurtdışına çıkamamasına karşın, Peter Gabriel tarafından desteklenen Womad Vakfı'nca düzenlenen Dünya Dans ve Müzik Festivali plağında bir şarkısıyla yer aldı. Aynı vakfın girişimleri sayesinde 1987'de yeniden pasaport alabilen sanatçı, 13 Haziran 1987'de Rotterdam Sanat Festivali'ne, 19 Haziran 1987 Womad ve Glastonbury Festivali'ne, 20 Haziran 1987'de Jubile Gardens Festivali'ne (Londra), 25 Haziran 1987'de Eurls Court Festivali'ne (Londra), 26 Haziran 1987 Capital Radio Festivali'ne katılarak bir dizi konser verdi. 1988'de de dört ay süreyle Batı Avrupa'da konserler gerçekleştirdi. 1989'da ve 1990'da da tüm Türkiye'yi dolaşarak halka açık ücretsiz konserler verdi.
1990 yılında Hollanda'da Rasa Organization (Interkultureel Centrum)'un çağrılısı olarak Utrech, Jmegen, Tilburg kentlerinde ve Yugoslavya'da Prizren ve Priştine kentlerinde konserler gerçekleştirdi. Yine aynı yıl, yani 1990'da Adört kez İsrail'e giden sanatçı Acco Festivali'nde Khanel Umdan adlı Osmanlı kalesinde ve Ehal Hatarbut konser salonunda iki konser ve iki televizyon programı gerçekleştirdi. Aynı yıl, Danimarka'nın Argus kentinde Esintiler adlı festivalde şarkılar söyledi.
1992 yılında yapılan Kurşun Adres Sormaz adlı filmin müzikleri Selda Bağcan'a aittir.
Selda Bağcan, 2000 yılında konser vermek üzere Hatay'a giderken trafik kazası geçirerek ağır yaralandı ve uzun süre tedavi gördü. Bedeninin birçok yerinde kırıklar oluşan Selda Bağcan, uzun süre çelik iskelet yardımıyla yürümek zorunda kaldı.
Selda Bağcan, protest müzik diye adlandırılan türde şarkılar besteleyip yorumlarken, aynı zamanda bilinen halk müziklerini de değişik biçimde yorumlamakla ün kazandı. Sanatçı İstanbul'da oturmakta olup, sahibi olduğu plak şirketini yönetmektedir.



Diskografisi

45'likler...

• Katip Arzuhalim Yaz Yare Böyle / Mapusanede Mermerden Direk (1971)
• Tatlı Dillim Güler Yüzlüm / Mapusanelere Güneş Doğmuyor (1971)
• Çemberimde Gül Oya / Toprak Olunca (1971)
• Adaletin Bu Mu Dünya / Dane Dane Benleri (1971)
• Seher Vakti / Uzun İnce Bir Yoldayım (1971)
• Yalan Dünya / Kalenin Dibinde (1972)
• Eyvah Gönül Sana Eyvah / Zalim Sevgililer Bu Sözüm Size (1972)
• Bölemedim Felek İle Kozumu / Bülbül (1973)
• Gesi Bağları / Altın Kafes (1973)
• Nem Kaldı / Rabbim Neydim Ne Oldum (1974)
• Aşkın Bir Ateş / O Günler (1974)
• Anayasso / Bad-ı Sabah (1974)
• Dostum Dostum / Yuh Yuh (1975)
• Kaldı Kaldı Dünya / İzin İze Benzemiyor (1975)
• Görüş Günü / Şaka Maka (1976)
• Almanya Acı Vatan / Kıymayın Efendiler (1976)
• Aldırma Gönül Aldırma / Suç Bizim (1976)

Albümleri

• Türkülerimiz 1 (1974) (yeniden yayınlanışı: 1995)
• Türkülerimiz 2 (1975) (yeniden yayınlanışı: 1996)
• Türkülerimiz 3 (1976) (yeniden yayınlanışı: 1998)
• Türkülerimiz 4 (1977) (yeniden yayınlanışı: 1999)
• Türkülerimiz 5 (1978) (yeniden yayınlanışı: 2001)
• Türkülerimiz 6 (1979) (yeniden yayınlanışı: 2006)
• Türkülerimiz 7 (1980)
• Türkülerimiz 8 (1982)
• Türkülerimiz 9 (1983)
• Türkülerimiz 10 (1985)
• Dost Merhaba (1986)
• Yürüyorum Dikenlerin Üstünde (1987)
• Özgürlük ve Demokrasiyi Çizmek (1988)
• Felek Beni Adım Adım Kovaladı (1989)
• Anadolu Konserleri: Müzikteki 20 Yılım (1 ve 2) (1990)
• Ziller ve İpler - Akdeniz Şarkıları 1 (1992)
• Uğur'lar Olsun (1993)
• Koçero (Ahmet Kaya ile birlikte) (1994)
• Çifte Çiftetelli - Akdeniz Şarkıları 2 (1997)
• Ben Geldim (2002)
• Denizlerin Dalgasıyım Ben, Halkımın Kavgasıyım, Yarınların Sevdasıyım ... Ben Ölmedim ki! (2004)