[ThinkerBeLL]

Şeref Akdik (1899 - 1972)

Yapıtlarında izlenimci akımın renk kaygılarıyla akademik anlayışın kural ve deneyimlerin birleştirmiş olan sanatçı, 1899 yılında Fatih Istanbul'da doğdu. 1915'de Sanayi-i Nefise mektebinde öğrenim gördü. Burada Hikmet Onat ve İbrahim Çallı'nın öğrencisi oldu. 1925'de okulu bitirince devlet tarafından açılan Avrupa sınavını kazanarak Paris'e gitti ve Julian Akademisi'nde Paul Albert Laurens'le çalıştı, Avrupa'nın çeşitli ülkelerini gezerek müzedeki ünlü resimlerden kopyalar yaptı. 1928'de Türkiye'ye döndükten sonra Gazi Eğitim Enstitüsü'ne resim öğretmeni olarak atandı. Bu yıllardan başlayarak Müstakil Ressam ve Hheykeltıraşlar Birliği'nin hemen bütün sergilerine katıldı. CHP'nin yurt gezisi programı çerçevesinde 1940'ta İçel'e, 1943'te Erzincan'a gitti. 1930 kuşağının izlenimci eğilimli ressamları arasında yer alan Akdik, akademik bilgi ve deneyimlerini yöresel gözlemleriyle birleştirdi. Yağlıboya Figür ve portrelerinde klasik anlatıma bağlı kalırken, suluboya ve karakalem manzara ve desenlerinde klasik anlayışından ödün vermeden izlenimci anlayışa yaklaştı. Desen ve portrelerinde yerel giyim özellikleriyle birlikte yöre insanının iç yaşantısını da yansıtmaya çalıştı.

İlk sanat bilgilerini dönemin ünlü hattatlarından olan babası Kâmil Akdik'tenalan Şeref Akdik, orta öğ­renimini bitirdikten sonra Sanayi-i Nefise'ye (Güzel Sanatlar Akademi­si) girerek yabancı hocaların yanın­da çalıştı; ama temel sanat eğitimini Çallı İbrahim'in ve Hikmet Onat'ın atölyelerinde yaptı. Yusuf'un Kuyu­dan Çıkarılması tablosuyla Avrupa sınavını kazandı; Paris'e giderek (1925) julian Akademisi'ne yazıldı. Çok sayıda kroki ve desen çalışıp, galeri ve müzeleri gezerek resim bilgisini geliştirdi; Louvre Müzesi'nde kopyalar yaptı; bir süre Paul Albert Laurens'ın derslerini izledi. 1928'de yurda dönünce Ankara Gazi Terbiye'ye resim öğretmeni olarak atandı. Kısa aralıklarla Ankara Erkek Lisesi'nde ve Ankara Musiki Muallim Mektebi'nde çalıştıktan sonra, İstanbul Haydarpaşa Lisesi' ne geçti .Yurt dışına çıkmadan önce Osmanlı Ressamlar Cemiyeti'nin Ga­latasaray sergilerine katılarak ilk ürünlerini vermişti. Yurt dışında ça­lıştığı resimleriyle de, 1928'de Anka­ra'da düzenlenen Birinci Genç Res­samlar Sergisi'ne katıldı.
Resimlerinde genellikle portre, manzara ve natürmort konularına yöneldi; ser­best fırça vuruşlarıyla ve izlenimci­liğe yakın bir teknikle çalıştı. İlk sergilerini Ankara Etnografya Mü­zesi salonunda 1929'da açan, Müs­takil Ressamlar ve Heykeltraşlar Birliği'nin kurucu üyelerinden olan, Birliğin 1930'daki toplu sergisine Ankara manzaralarından oluşan resimlerle katılan Şeref Akdik'in gerek söz konusu resimlerinde, gerek daha sonraki çalışmalarında, plan ve hacim kaygısının öne çıktığı görülür. Cumhuriyet Türkiyesi'nin kültür oluşumuna, özellikle 1930 yılla­rında büyük bir coşku ve duyarlıkla katılan sanatçının Harfinkılâbı tablosu, söz konusu dönemin başlıca ürünleri arasında yer alır. Ayrıca, Ankara'daki ilk devlet sergilerinin birçoğunu o düzenlemiş ve Güzel sanatlar Birliği'nin etkin üyelerin­den biri olarak bütün sergilere katılmış, 1940'ta yurtiçi gezileri programı çerçevesinde on kişilik bir toplulukla Anadolu'ya giderek, İçel yöresinde yaptığı manzaralarını ay­nı yıl açılan İkinci Devlet Sergisi'nde toplu biçimde sergilemiş, 1943' te düzenlenen ikinci yurtiçi gezisin­de Erzincan'a giderek, bu kentle ilgili izlenimlerini, bir yıl sonraki devlet sergisinde sunmuştur.

İstanbul Resimleri Dönemi
Şeref Akdik'in 1950'ye doğru, resimlerinde İstanbul çevresini sürekli ve değişmeyen bir konu olarak işlediği görülür. Çamlıca, Salacak, Kalamış manzaraları, şiirsel bir palet ve rahat bir kompozisyon beğenisiyle karşımıza çıkar. 1945'teki yedinci devlet sergisinde birincilik ödülünü kazanan Küçük Binici adlı tablosu, kendi çizgisi içinde yeniliklere açık bir sanatçı olduğunu gösterir. 1951' de İtalya ve Fransa'ya gitmesi, ondaki bu eğilimleri daha da güçlendirmiş, öte yandan titiz göz­lem duygusu, manzara ressamlığına da önemli ölçüde katkıda bulunmuş­tur. 1956'daki "Vilâyet Tabloları" sergisinde gösterilen Kütahya Kale­si adlı tablosu, İçel ve Erzincan resimleriyle başlamış olan dönemin uzantısıdır.
1950'den sonra Moda'da kurduğu özel atölyede resim dersleri veren Şeref Akdik, ilk kişisel sergisini de 1957'de İstanbul'da açmış, 1965'te emekliye ayrıldığı yıl, Güzel Sanat­lar Akademisi'nin salonlarında bü­tün dönemlerini içeren geniş bir sergi açılmıştır. Ölümünden iki yıl sonra eşi Sara Akdik, Ankara'da sanatçının önemli yapıtlarını bir araya getiren ayrıntılı bir sergi düzenlemiştir.
1972 yılında İstanbul’da yaşamını yitirmiştir.

Şeref Akdik, Peyzaj TÜYB

Ödülleri

• 1911 Osmanlı Ressamlar Cemiyeti’nin çocuklar için düzenlediği yarışmada "İkincilik" Ödülü
• 1939 San Fransisco Resim yarışmasında "Madalya"
• 1945 7. Devlet Resim ve Heykel Sergisi’nde "Küçük Binici." adlı yapıtıyla "Birincilik" Ödülü

Kişisel Sergiler

• 1932 İlk Kişisel Sergisi Ankara Halkevi
• 1955 New Jersey, Fairleigh Dickinson College’da Kişisel Sergi
• 1957 İstanbul Belediyesi Beyoğlu Şehir Galerisi, Retrospektif Sergisi
• 1965 Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Salonları, Retrospektif Sergisi
• 1968 Harbiye Modern Galeri, Kişisel Sergi
• 1970 Harbiye Modern Galeri, Kişisel Sergi
• 1971 Harbiye Modern Galeri, Kişisel Sergi
  

Karma Sergiler

• 1928 Ankara Etnografya Müzesi, Genç Ressamlar Birliği, Karma Sergisi
• 1933 1. İnkılap Sergisi Ankara
• 1934 2. İnkılap Sergisi Ankara
• 1935 3. İnkılap Sergisi Ankara
• 1937 Müstakil Ressamlar ve Heykeltraşlar Birliği Rusya ve Yugoslavya/Belgrad Karma Türk Sergisi
• 1938 1. Devlet Resim ve Heykel Sergisi
• 1940 Güzel Sanatlar Birliği Sergisi
• 1941 3. Devlet Resim ve Heykel Sergisi
• 1942 CHP Resim Sergisi
• 1944 Kadıköy Halkevi Karma Resim Sergisi
• 1945 7. Devlet Resim ve Heykel Sergisi Ankara
• 1946 Paris, UNESCO Uluslararası Modern sanatlar Galerisi Sergisi
• 1947 8. Devlet Resim ve Heykel Sergisi
• 1949 Güzel Sanatlar Birliği Resim Şubesi, Ankara 26. Sergisi
• 1950 11. Devlet Resim ve Heykel Sergisi, Atina Parnassos Resim Galerisi, Karma Sergisi
• 1956 Vilayet Tabloları Sergisi, Ankara
• 1959 Kadıköy Gençlik Kitapevi, Karma Sergi
• 1960 İstanbul Amerikan Haberler Servisi, Karma Sergisi, Kadıköy Gençlik Kitapevi, Karma Sergi
• 1961 İstanbul Belediyesi Beyoğlu Şehir Galerisi, Karma Sergi, Kadıköy Gençlik Kitapevi, Karma Sergi
• 1965 26. Devlet Resim ve Heykel Sergisi
• 1967 Kütahya Sanat Galerisi, Karma Sergisi
• 1971 MEB. Güzel Sanatlar Galerisi, Güzel Sanatlar Birliği Resim Şubesi, 48. Sergi
• 1972 33. Devlet Resim ve Heykel Sergisi, GSB. 55. İstanbul, 49. Ankara Sergileri

Derlemedir.