PC Görünümü Üye Ol
Forum Ana Sayfa
Soru-Cevap > Şimdiki zaman ekiyle yapılmış çekimlere örnek verir misiniz?
1 2
«Önceki KonuSonraki Konu»
Misafir22:33, 14 Ekim 2009 
şimdiki zamanla ilgili bul çekimler
En iyi cevap The Unique tarafından gönderildi

Vikipedi, özgür ansiklopedi



Şimdiki zaman


Türkiye Türkçesinde şimdiki zamanlı bir cümle kurabilmek için fiil kökünün sonuna “-yor” eki getirilir. Geniş Türkçe coğrafyası içinde sadece Türkiye Türkçesinde bulunan bu ek, tarihî sebeplerden ötürü tek şekillidir (sadece -yor): geliyor, bakıyor, düşüyor, soruyor vb.

“-yor” eki, ünsüzle biten fiillerden sonra gelirken, ekle fiil arasına, kalın-ince durumuna göre bir yardımcı ses alır: gel-i-yor, dur-u-yor vb. Ünlü ile biten fiillerde, yardımcı sese ihtiyaç kalmaz. Bu tür durumda sadece ek daralabilir: de-yor > di-yor, başla-yor > başlı-yor vb.

Bu şimdiki zaman eki, hem şekli hem kullanım tarzı açısından, Türkiye Türkçesinde istisnaî bir özelliğe sahiptir. Zaman ekinden sonra şahıs eki gelir: seslen-i-yor-uz, dur-u-yor-um vb.
Benzer Konular:
Cevap
The Unique12:42, 15 Ekim 2009 
Vikipedi, özgür ansiklopedi



Şimdiki zaman


Türkiye Türkçesinde şimdiki zamanlı bir cümle kurabilmek için fiil kökünün sonuna “-yor” eki getirilir. Geniş Türkçe coğrafyası içinde sadece Türkiye Türkçesinde bulunan bu ek, tarihî sebeplerden ötürü tek şekillidir (sadece -yor): geliyor, bakıyor, düşüyor, soruyor vb.

“-yor” eki, ünsüzle biten fiillerden sonra gelirken, ekle fiil arasına, kalın-ince durumuna göre bir yardımcı ses alır: gel-i-yor, dur-u-yor vb. Ünlü ile biten fiillerde, yardımcı sese ihtiyaç kalmaz. Bu tür durumda sadece ek daralabilir: de-yor > di-yor, başla-yor > başlı-yor vb.

Bu şimdiki zaman eki, hem şekli hem kullanım tarzı açısından, Türkiye Türkçesinde istisnaî bir özelliğe sahiptir. Zaman ekinden sonra şahıs eki gelir: seslen-i-yor-uz, dur-u-yor-um vb.
Cevap
Misafir22:27, 7 Nisan 2011 
şimdiki zamana örnek verirmisiniz?
Cevap
mustakar22:58, 7 Nisan 2011 
Misafir adlı kullanıcıdan alıntı:
şimdiki zamana örnek verirmisiniz?

Bir üst satırda << yor >> ile ilgili açıklama verilmiş.

Örnekler:

Ali top oynuyor

Selin eve dogru koşuyor

Mehmet annesini çok seviyor

Bagışlıyorum bugün dünden kalan suçunu

Oya ip atlıyor
Cevap
Misafir21:31, 6 Ekim 2011 
Misafir adlı kullanıcıdan alıntı:
şimdiki zamana örnek verirmisiniz?
kız cok üzülüyor
gözlerine kapıyor
dızı ızlıyor tabak kırıyor kafam acıyor telefon lalıyorsut içiyor ayakkabılarını giyyiyor kopek uyuyor saçını kestiriyor kalemi açıyor
Cevap
Misafir16:41, 10 Kasım 2011 
başka verirmisiniz?
Cevap
Misafir16:49, 10 Kasım 2011 
Oluş Fiilleri [değiştir]
Adından da anlaşılabileceği gibi, belli bir zamana bağlı olarak, hiç kimsenin etkisi olmadan, zaman içinde, kendiliğinden oluşan olayları anlatan fiiller, oluş fiilleridir. Zamanla meydana gelen olayları anlatırlar. Aynı zamanda oluş fiilleri nesne de almazlar. Örnek:

İnsanlar, gün geçtikçe yaşlanıyorlar. ( Onu yaşlanmak ifadesi olmuyor. Yani nesne almamış ve eylemin gerçekleşmesi zaman içersinde kendiliğinden olmuştur.)
irademiz dışında gerçekleşen doğada kendi kendine olan eylemleri anlatan fiillerdir.
İş (Kılış) Fiilleri [değiştir]
Bu fiillerin gerçekleşebilmesi için bir nesneye ihtiyaç vardır. Yani bir nesneye bağlı olarak yapılan hareketleri anlatan fiiller iş fiilleridir.
İş fiilleri ile durum fiillerini karıştırmamak için, "onu" kelimesi kullanılır. Bu kelime, Türkçe'deki canlı veya cansız, tüm varlık ya da nesnelerin yerine kullanılabilir.
Örnek:

Şanlıurfa gezisinde Balıklıgölü gördük.
Durum Fiilleri [değiştir]
Bu fiillerde belirtilen eylemi yapabilmek için bir nesneye ihtiyaç duyulmaz. Yani durum fiilleri, nesneye ihtiyaç duymayan fiillerdirler. Bunun yanı sıra gerçekleştirilen eylem öznenin üzerinde gerçekleşir ve işin gerçekleşmesinde öznenin bir etkisi vardır. Durum fiillerini bulabilmek için fiilin önüne "onu" kelimesi getirilir. Eğer anlamsız oluyorsa o fiil durum fiilidir.
Örnek:

Dün gece çok fazla uyudum. (nesne almamıştır ve belirtilen eylem öznenin üstünde gerçekleşmiştir.)
Fiillere Gelen Kip Ekleri [değiştir]

Haber kipleri (Bildirme) [değiştir]
Zaman anlamı verirler.Haber kipleri için, oluşun veya hareketin zaman ve şahsa bağlı olarak meydana geldiğini bildiren kiplerdir. Bunlara bildirme kipleri de denir.
Görülen (Bilinen) Geçmiş Zaman Kipi [değiştir]
Geçmişte meydana gelen, öznenin de gördüğü olaylar anlatılırken görülen (bilinen) geçmiş zaman kullanılır. Görülen geçmiş zaman eki fiil kök ve gövdelerine büyük ünlü uyumu kuralı ve ünsüz benzeşmesi kuralına bağlı olarak -dı,-di,-du,-dü,-tı,-ti,-tu,-tü şeklinde eklenir.

Fiil kök ya da gövdesi + -dı,-di,-du,-dü,-tı,-ti,-tu,-tü

gör - dü - m
gör - dü - n
gör - dü - X
gör - dü - k
gör - dü - nüz
gör - dü - ler

Duyulan (Öğrenilen) Geçmiş Zaman Kipi [değiştir]
Geçmişte olup da, ilgili öznenin göremediği, başkalarından duyarak veya okuyarak öğrendiği olayları anlatmak için kullanılır. Duyulan geçmiş zaman eki, fiil kök ya da gövdelerine "-mış,-miş,-muş,-müş" şeklinde bağlanır.

Fiil kök ya da gövdesi + -mış,-miş,-muş,-müş

Atatürk, Samsun'a çıkmış. → Atatürk'ün Samsun'a çıktığı, bir yerden öğrenilerek anlatılıyor. Bu sebeple duyulan geçmiş zaman kullanılır.

Gelecek Zaman Kipi [değiştir]
Henüz gerçekleşmemiş, fakat sözün söylendiği andan sonra gerçekleşeceği düşünülen durumları anlatırken gelecek zaman ekini kullanırız.Gelecek zaman ekinden sonra, ünlü harfle başlayan bir ek geldiğinde, "-k" harfi "g" veya "ğ"'ye dönüşür. Buna ünsüz yumuşaması denir. Yani "-ecek, -acak", "-acağ, -eceğ" şekline dönüşür.

Fiil kök ya da gövdesi + -ecek, -acak

Koşaca(ğ)ım

Ben, Vikipedi'ye madde yazaca(ğ)ım.


Şimdiki Zaman Kipi [değiştir]
Hareketin yapıldığı an ile, aktarıldığı an aynı ise, şimdiki zaman eki kullanılır. "-yor" ekinde bulunan -y harfi, ünlü daralması olayına yol açar. -y harfinin önüne gelen -a, -e geniş ünlüleri -y harfi nedeniyle daralmaya uğrar ve -ı, -i, -u, -ü'ye dönüşür. Buna ünlü daralması olayı denir.
Taşlayor → Taşlıyor

Geniş Zaman Kipi [değiştir]
Geçmişte yapılmış olan, an itibariyle yapılıyor olan ve gelecekte de yapılması düşünülen hareketleri anlatabilmek için geniş zaman kullanılır. Geniş zaman eki, fiil kök ya da gövdelerine "r,-ar,-er" şeklinde eklenir. Bazen geniş zaman eki "-ır,-ir,-ur,-ür"

Fiil kök ya da gövdesi + -r,-ar,-er

Dilek Kipleri [değiştir]
Zaman anlamı vermezler.(-sa, -se'dir)Bir eylemin yapılması ya da bir oluşun harekatının bildirimi anlatan kiplerdir. Dörde ayrılır.
Gereklilik Kipi [değiştir]
Eyleme -meli/ -malı eklerinden birini getirmek suretiyle yapılır. Zorunluluk, kural ve olasılıkları anlatır.
Haftada bir kitap okumalıyım.
Onu bulmalısın.
Sınavdan iyi not almalıyım.
Sınava iyi çalışmalıyım.
İstek Kipi [değiştir]
Bir iş, oluş veya hareketin yapılmasının, olmasının istendiğini belirten kiptir. Ekleri ses uyumuna göre "-e, -a" dır.
Şimdi affını yazayım.
Şu konuyu öğreneyim.
Buradaki e harfi istek kipidir.
öğren-e-yim
öğren-e-sin
öğren
öğren-e-lim
öğren-e-siniz
öğren-e-ler
Fiile gelen (-sa,-se)ekleri ile yapılır.Fiilin yapılmasını koşula bağlı olarak anlatır.Bir eylemin bağlı olduğu durumlarda kullanılır.
Emir Kipi [değiştir]
Bir iş, oluş veya hareketin olmasını, yapılmasını veya yapılmamasını emretmek için kullanılır. Eki yoktur.
Bir bardak su ver.
Kapıyı kapat.
Cevap
mhmmdcngz17:07, 10 Kasım 2011 
Örnek

Aşkım bugün beraber sinemaya gidelimmi?
Cevap
Misafir14:40, 16 Kasım 2011 
geçmiş zamana örnek verirmisiniz
Cevap
Misafir17:04, 24 Ocak 2012 
[QUOTE=Misafir;2213630]geçmiş zamana örnek verirmisiniz[/QU
Cevap
1 2
«Önceki KonuSonraki Konu»
Hızlı Cevap
Kullanıcı Adınız:
Doğrulama
Mesaj:
Tüm Soru-Cevap Konuları
Benzer Konular
Şimdiki zaman kipli İngilizce bir hikayeyi geçmiş zaman kipine göre yazar mısınız?
İngilizcede şimdiki zaman hakkında bilgi verebilir misiniz?
Şimdiki zaman çekimlerine örnek verir misiniz?
Farklı fiillerle oluşmuş şimdiki zaman cümle örnekleri verir misiniz?
''to'' ile yapılmış geniş zaman cümle örnekleri verir misiniz?