Cevap Yaz Önceki Konu Sonraki Konu

Kısaltmalar

Gösterim: 12945 | Cevap: 0
  • profesor un kisaltmasi
  • saat kisaltmasi
  • saatin kisaltmasi
4
  • 4 Gönderen ThinkerBeLL
25 Mart 2009 09:50   |   Mesaj #1   |   
ThinkerBeLL - avatarı
VIP Özel Üye-VIP
Istanbul TR

61410
11.504 mesaj
Kayıt Tarihi:Üyelik: 18-02-2009

Kısaltmalar

Kısaltmalar

Kısaltma; bir kelime, terim veya özel adın, içerdiği harflerden biri veya birkaçı ile daha kısa olarak ifade edilmesi ve simgeleştirilmesidir.

Kısaltmalarla ilgili kurallar şunlardır:

1. Kuruluş, kitap, dergi ve yön adlarının kısaltmaları genellikle her kelimenin ilk harfinin büyük olarak yazılmasıyla yapılır:
  • TBMM (Türkiye Büyük Millet Meclisi), TDK (Türk Dil Kurumu), ABD (Amerika Birleşik Devletleri)
  • KB (Kutadgu Bilig)
  • TD (Türk Dili), TK (Türk Kültürü), TDED (Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi)
  • B (batı), D (doğu), G (güney), K (kuzey); GB (güneybatı), GD (güneydoğu), KBKD (kuzeydoğu) (kuzeybatı),
Ancak bazen kelimelerin, özellikle son kelimenin birkaç harfinin kısaltmaya alındığı da görülür. Bazen de aradaki kelimelerden hiç harf alınmadığı olur. Bu tür kısaltmalarda, kısaltmanın akılda kalabilmesi için yeni bir kelime oluşturma amacı güdülür:
  • BOTAŞ (Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi)
  • İLESAM (İlim ve Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği)
  • TÖMER (Türkçe Öğretim Merkezi)
Gelenekleşmiş olan T.C. (Türkiye Cumhuriyeti) ve T. (Türkçe) kısaltmalarının dışında büyük harflerle yapılan kısaltmalarda nokta kullanılmaz.

2. Element ve ölçülerin uluslararası kısaltmaları kabul edilmiştir:
  • C (karbon), Ca (kalsiyum), Fe (demir)
  • m (metre), mm (milimetre), cm (santimetre), km (kilometre), g (gram), kg (kilogram), lhl (hektolitre), mg (miligram), (metre kare), cm² (santimetre kare) (litre),
3. Kuruluş, kitap, dergi ve yön adlarıyla element ve ölçülerin dışında kalan kelime veya kelime gruplarının kısaltılmasında, ilk harfle birlikte kelimeyi oluşturan temel harfler dikkate alınır. Kısaltılan kelime veya kelime grubu; özel ad, unvan veya rütbe ise ilk harf büyük; cins isim ise ilk harf küçük olur:
  • Alm. (Almanca), İng. (İngilizce)
  • Kocatepe Mah. (Kocatepe Mahallesi), Güniz Sok. (Güniz Sokağı)
  • Prof. (Profesör), Dr. (Doktor), Av. (Avukat), Alb. (Albay), Gen. (General)
  • is. (isim), sf. (sıfat), hzl. (hazırlayan), çev. (çeviren), ed. (edebiyat), fiz. (fizik), kim. (kimya)
Küçük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde kelimenin okunuşu esas alınır:
  • cm'yi
  • kg'dan
  • mm'den
  • YKr’un
Büyük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde ise kısalt­manın son harfinin okunuşu esas alınır:
  • BDT'ye
  • TDK’den
  • THY'de
  • TRT'den
  • YTL’nin
Ancak kısaltması büyük harflerle yapıldığı hâlde bir kelime gibi okunan kısaltmalara getirilen eklerde kısaltmanın okunuşu esas alınır:
  • ASELSAN'da
  • BOTAŞ'ın
  • NATO'dan
  • UNESCO'ya
Sonunda nokta bulunan kısaltmalar kesmeyle ayrılmaz. Bu tür kı­saltmalarda ek, noktadan sonra ve kelimenin okunuşuna uygun olarak yazılır:
  • Alm.dan
  • İng.yi
  • vb.leri
Tonsuz (sert) ünsüzle biten kısaltmalar, ek aldıkları zaman oku­nuşta tonsuz ses tonlulaştırılmaz:
  • AGİK'in (AGİĞ'in değil)
  • CMUK'un (CMUĞ'un değil)
  • RTÜK'e (RTÜĞ'e değil)
  • TÜBİTAK'ın (TÜBİTAĞ'ın değil)
Ancak birlik kelimesiyle yapılan kısaltmalarda söyleyişte k'nin yumuşatılması normaldir:
  • ÇUKOBİRLİK'e (söylenişi ÇUKOBİRLİĞE)
  • FİSKOBİRLİK'in (söylenişi FİSKOBİRLİĞİN)
Kral_Aslan, asla_asla_deme, sanar ve 1 kişi bu mesajı beğendi.
Cevap Yaz
Hızlı Cevap
İsim:
Mesaj:
Önceki Konu Sonraki Konu

Kısaltmalar Konusuna Benzer Konular

İslamî Kısaltmalar Listesi
Gönderen: yüksel2 Forum: Müslümanlık/İslamiyet
Cevap: 0
Son Mesaj: 22 Ocak 2008 22:40
Uluslararası Kısaltmalar ve Karşılıkları
Gönderen: ManantiaL Forum: Ekonomi
Cevap: 0
Son Mesaj: 5 Aralık 2007 20:58
Sayfa 0.193 saniyede 9 sorgu ile oluşturuldu