Cevap Yaz Önceki Konu Sonraki Konu

Ulama Nedir?

Gösterim: 123375 | Cevap: 4
  • ulama
  • ulama ne demek
  • ulama nedir
6
  • 2 Gönderen Blue Blood
  • 2 Gönderen _Yağmur_
  • 1 Gönderen sisi
Blue Blood
8 Şubat 2010 15:12   |   Mesaj #1   |   
Avatarı yok
Ziyaretçi
Türkçede Ulama Nedir?

Ulama Nedir? (Özet)
Sessizle biten sözcükten sonra sesliyle başlayan bir sözcük gelirse, iki sözcük birbirine bağlanarak okunur. Buna ulama denir.

Ulama Nedir? (Detay)

Dilimizde cümleler okunurken kelimelerin sonlarında bulunan sessizler, kendilerinden sonra gelen kelimelerin ilk harfi sesli ise bu sesliye bağlanarak okunurlar.

Ulama Örnekleri
  • Emanet_eşeğin yuları gevşek olur. > Emane-teşeğin yuları gevşek olur.
  • Geniş_ovayı seyre daldı. > Geni-şovayı seyre daldı.
  • Elbisenin_ütüsü bozulmuş. > Elbiseni-nütüsü bozulmuş.
Kural: Ulama sadece okuma ve söylemede geçerlidir. Yazmada geçerli değildir.
Kural: Sözcükler arasında herhangi bir noktalama işareti varsa ulama yapılmaz.
Kural: Anlamı bozulan sözcükler arasında ulama olmaz.

NOT: Noktalama işlaretleri ulamayı bozar.

ÖRNEK (1): Güzel bir ev satın aldık.
Bu cümlede, "bir" sözcüğü ile "ev" sözcüğü arasında ulama vardır. Yine "satın" ile aldık" sözcükleri arasında da ulama vardır.

ÖRNEK (2): Portokal, ağaçta yetişen turunçgil meyvelerdendir.
Bu cümlede, " portokal " ile " ağaçta " sözcükleri arasında ulama yoktur. Çünkü; bu iki sözcük arasında noktalama işaretlerinden olan virgül (,) vardır.

ÖRNEK (3): Taze kan almış gibi koşuyordu.
Bu cümlede, "kan" ile "almış" sözcükleri arasında ulama yoktur. Çünkü, bu iki sözcük bitişikmiş gibi okunduğunda başka bir anlam, başka bir sözcük oluşmaktadır. Oluşan sözcük ise "kanalmış" dır.

NOT: Bileşik sözcüklerin hecelere ayrılmasında, ulama kuralına uyulur.

ÖRNEK: İlk + okul = İlkokul
Bu oluşumdan meydana gelen ve yeni bir anlam kazanan bileşik "İlkokul " sözcüğü hecelerine ayrılırken, kendini oluşturan "ilk" ve "okul" sözcüklerinin ayrı ayrı hecelerine ayrılmasına uygun olarak hecelerine ayrılmaz.

Ya nasıl ayrılır?
Şöyle ayrılır: İl - ko - kul

Halbuki " İlk " ve " okul " sözcüklerini ayrı ayrı hecelerine ayırırken şöyle yaparız:
  • İlk = - İlk
  • Okul = O - kul
Çünkü, " İlkokul " sözcüğü bileşik sözcüktür. Yukarıda da belirttiğimiz gibi, bileşik sözcüklerin hecelere ayrılmasında ULAMA kuralına uyarız.

Yani; "sessiz harf ile biten bir sözcükten sonra, sesli harf ile başlayan bir sözcük gelirse, bu iki sözcük bitişikmiş gibi okunur". Hecelere ayırmada ise, böyle iki sözcük bileşmiş olduğu için sessiz harften sonra gelen sesli harfler, sessiz harfe ile birleştirilerek hecelerine ayrılır.

ÖRNEKLER

Kızıl = Kı - zıl
Ay = ay
Kızlay = kı - zı - lay

Baş = baş
Öğretmen = öğ - ret - men
Başöğretmen = ba - şöğ - ret - men

Hanım = ha - nım
Eli = e - li
Hanımeli = ha - nı - me - li

Semiz = se - miz
Otu = o - tu
Semizotu = se - mi - zo - tu

Kırk = kırk
Ayak = a - yak
Kırkayak = kır - ka - yak

Yayın = ya - yın
Evi = e - vi
Yayınevi = ya - yı - ne - vi

Kardan = kar - dan
Adam = a - dam
Kardanadam = kar - da - na - dam
_MMia_ ve amonyhak bu mesajı beğendi.
Son düzenleyen Mira; 19 Mayıs 2014 22:35. Sebep: Birleştirildi.
14 Haziran 2011 16:23   |   Mesaj #2   |   
_Yağmur_ - avatarı
SMD MsXTeam
Ankara

19017
19.365 mesaj
Kayıt Tarihi:Üyelik: 16-04-2010
Vasl (Ulama)

Bir sözcüğün sonundaki sessiz harfin, ardından gelen sözcüğün başındaki sesli harfe ses olarak bağlanması, vasl. Aruz kalıplarına uyma zorunluluğu eski şairlerin vasla başvurmalarına yol açmıştır. Yahya Kemal Beyatlı'nın "Mehtâb iri güller ve senin en güzel aşkın" dizesindeki güzel aşkın sözcüklerinin vezin gereği güzel aşkın biçiminde okunması gereği ulama örneğidir.


MsXLabs & Morpa Genel Kültür Ansiklopedisi
asla_asla_deme ve bloom22 bu mesajı beğendi.
sisi
7 Kasım 2012 18:05   |   Mesaj #3   |   
Avatarı yok
Ziyaretçi

Cvp: Ulama Nedir?

Ulama Nedir?
Ünsüzle sonlanan bir sözcükten sonra ünlüyle başlayan bir sözcük gelince ünsüzle ünlünün bir hece gibi bağlı okunmasına “ulama” denir.

Örnekler
  • Arabanın önüne çıkan adam az daha eziliyordu.
  • Noktalama İşareti varsa ya da ulama yapılınca anlam değişikliği olacaksa, ulama yapılmaz.
  • İhtiyar, elindeki paketi zor taşıyordu. (Ulama yok.)
  • Sözcüğe gelen ek yok. (gelenek) (Ulama var.)
  • Oraya varsak aryayı gösteririm. (Ulama var.)
Kurallar
  • Ünsüz harf ile biten bir sözcüğü, ünlü ile başlayan bir sözcük izlediğinde, birinci sözcüğün son ünsüzünün ikinci kelimenin ilk ünsüzüne bağlanarak söylenmesine ulama denir. Aralarında noktalama işareti (nokta, virgül vb.) bulunan sözcüklerde ulama olmaz.
  • Ulama, söyleyiş ve okuyuşla ilgili bir ses olayıdır. Yazımda ulama uygulanmaz.
  • Ulama (liaison), bir sözcüğün sonundaki ünsüz ile daha sonraki sözcüğün söz başındaki ünlünün aynı hecede söylenmesidir. Sözcükler, yazının aksine konuşmada ayrı ayrı değildir. Konuşma esnasında, sürekli ulamalar yapılır. Ulama söyleyiş kolaylığının yol açtığı bir ses olayıdır ve anlamla doğrudan ilişkili değildir.
Örnek: Dün akşam üstü dört ekmek aldım. (Dü nakşa müstü dör tekme kaldım.)



sisi
Ulama ile ilgili paylaştığım bilgiler faydalı oldu mu??
ThinkerBeLL bu mesajı beğendi.
Meryem.
8 Ocak 2013 21:44   |   Mesaj #4   |   
Avatarı yok
Ziyaretçi
Cümle içerisinde sessiz harf ile biten bir sözcükten sonra sesli harf ile başlayan bir sözcük gelirse, bu iki sözcük okunurken bitişikmiş gibi okunur. Bu olaya ulama denir.
Ulama sadece okuma ve söylemede geçerlidir. Yazmada geçerli değildir.

NOT: Noktalama işlaretleri ulamayı bozar.
Anlamı bozulan sözcükler arasında ulama olmaz.
22 Nisan 2014 12:46   |   Mesaj #5   |   
Mira - avatarı
SMD RAZ
İstanbul

4633
3.777 mesaj
Kayıt Tarihi:Üyelik: 27-09-2010
Ulama
MsXLabs.org & Vikipedi, özgür ansiklopedi

Ulama
, ünsüz ile biten bir sözcüğü, ünlü ile başlayan bir sözcük izlediğinde, birinci sözcüğün ikinci sözcüğe bağlanarak söylenmesidir. Yazımda gösterilmeyen bu durum, konuşma dilindeki söyleyiş kolaylığı nedeniyle ortaya çıkar.
Aşağıdaki cümlelerde altı çizili kısımlar birbirlerine ulanarak söylenir:
  • n akşam eve geç geldim.
  • Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.
Yazımda aralarında noktalama işareti bulunan sözcükler ulanarak okunmaz:
  • Pazardan portakal, armut, üzüm aldım.
  • Öğretmenimiz Ahmet, Ekrem, Abuzer'i çağırdı.
Cevap Yaz
Hızlı Cevap
İsim:
Mesaj:
Önceki Konu Sonraki Konu

Ulama Nedir? Konusuna Benzer Konular

Ulama nedir?
Gönderen: Misafir Forum: Soru-Cevap
Cevap: 18
Son Mesaj: 8 Ekim 2014 19:44
Cevap: 1
Son Mesaj: 13 Mayıs 2014 13:32
Ulama ve hece düşmesi nedir?
Gönderen: çiçek Forum: Soru-Cevap
Cevap: 3
Son Mesaj: 12 Aralık 2011 18:04
Ulama Nedir?
Gönderen: ThinkerBeLL Forum: X-Sözlük
Cevap: 1
Son Mesaj: 18 Ocak 2011 13:48
Etiketler:
  • ulama
  • ulama ne demek
  • ulama nedir
Sayfa 0.275 saniyede 9 sorgu ile oluşturuldu