En akýllý maymun deyince hepinizin aklýna ilk baþta kuþkusuz þempanze gelecektir. Kimbilir bize en çok benzeyen ve bize en sevimli görünen olduðu için olsa gerek. Oysa bu konuda yapýlan son bir araþtýrma orangutanýn en zeki maymun olduðunu gösterdi.

Ne dersiniz? Hangi maymun daha akýllý sizce? Eðer þempanze diyorsanýz yaklaþmýþ sayýlýrsýnýz, ama orangutan daha akýllý.

Bugüne kadar çok sayýda bilim adamý, çeþitli deneylerle maymunlarýn zekasý hakkýnda bilgiler edinmeye çalýþmýþlardýr. Tabii en akýllý maymun adaylarý arasýnda goriller, orangutanlar ve iki þempanze türü baþý çekiyordu.

Birkaç yýl öncesine kadar orangutanýn büyük maymunlar arasýnda en akýllýsý olmadýðý sanýlýyordu. Ama hayvanat bahçelerini gezen meraklý insanlar bile orangutanýn aslýnda en zekisi olduðunu fark etmiþlerdir. Üstelik aletleri de çok iyi kullanýyor.

Sessiz sakin bir hayvan olduðu için davranýþlarý pek dikkat çekmez. Ve çok güçlü ve becerikli ellere sahip olduðu için de genelde alet kullanmasýna pek gerek kalmaz. Fakat, orangutan birkaç meyveyle bir test için motive edildiði zaman, "pýrýl pýrýl" zekasý da ortaya çýkýyor.

Ýkinci sýrada þempanzeler var. Üçüncü sýrayý sürpriz bir biçimde kýl payý örümcek maymunu (Ateles geoffroy) alýyor, gorilden önce. Listenin en sonunda ise lemurlar ve yarý maymunlar yer almakta.

Eðer bilim adamlarý tüm maymun türlerini ayrý ayrý test edecek olsalardý bu gerçekten de çok uzun sürebilirdi. Bunun yerine halihazýrdaki sonuçlardan yararlanarak bunlarý birbirleriyle karþýlaþtýrarak deðerlendiriyorlar. Bu tür çalýþmaya meta-analiz denir.