|
4 OCAK 1932- Hindistan'da Mahatma Gandhi tutuklandı. 1948- Burma bağımsızlığını ilan etti. 1951- Komünist birlikler Kore'de Seul'u işgal etti. 1954- Cumhurbaşkanı Celal Bayar, Kayseri'de Türkiye'nin ilk İşçi Bankasını açtı. 1960- Albert Camus, 46 yaşında trafik kazasında öldü. 1962- ABD Başkanı John F. Kennedy, Güney Vietnam'a daha fazla asker göndereceklerini açıkladı. 1965- Şair T. S. Eliot öldü. 1967- 490 kilometre uzunluğundaki Batman-İskenderun petrol boru hattı hizmete açıldı. 1976- Çanakkale'de antik Truva kentinin bulunduğu yere 12 metre yüksekliğinde ''Truva Atı'' yapıldı. 1979- Anadolu Ekspresi ile Boğaziçi Ekspresi, Sincan yakınlarında çarpıştı. Kazada 19 kişi öldü, çok sayıda kişi yaralandı. 1991- 36 gündür grevde olan binlerce maden işçisi, Zonguldak'tan Ankara'ya yürüyüş başlattı. 5 gün süren yürüyüş, görüşmelerin yeniden başlaması üzerine, 9 Ocakta Bolu'nun Mengen ilçesi yakınlarında sona erdirildi. 1996- Ümraniye E Tipi Cezaevinde çıkan olaylarda 3 kişi öldü, 67 kişi yaralandı. 2004- Afganistan'da büyük meclis Loya Jirga yeni anayasayı kabul etti. 2004- Gürcistan'da ''Kadife devrimin'' öncülerinden Mikhail Saakaşvili, Eduard Şevardnadze'nin yerine devlet başkanı seçildi. 2006- İsrail Başbakanı Ariel Şaron, beyin kanaması geçirdi ve komaya girdi. Yeni parti Kadima'nın 28 Marttaki seçim zaferinden sonra Ehud Olmert, İşçi Partisi lideri Amir Peretz ile yeni hükümeti kurdu ve başbakan oldu. |
Bugün Ölenler (4 Ocak): 1927. Şair ve yazar Süleyman Nazif; 1960. Veba adlı romanıyla ünlü Fransız yazar Albert Camus; 1965. Amerikan asıllı İngiliz şair ve oyun yazarı T. S. Eliot. |
5 OCAK 1895- Fransa'nın askeri sırlarını Almanya'ya vermekten mahkum edilen Yahudi kökenli Fransız subay Alfred Dreyfus'un rütbeleri söküldü. ''Dreyfus Olayı'' olarak bilinen adli skandal başladı. 1921- Çerkez Ethem ve kardeşleri, işgal kuvvetlerine sığındılar. 1929- Anadolu-Bağdat ve Mersin-Tarsus demiryolları ile Haydarpaşa Garı devletleştirildi. 1953- Türk karikatürünün ustalarından Ramiz Gökçe, 53 yaşında öldü. 1968- Çekoslovakya Komünist Partisi liderliğine Alexander Dubçek getirildi. Dubçek, reformcu kişiliğiyle tanınıyordu. 1981- Atatürk'ün doğumunun 100. yıl dönümü kutlamaları, ''1981 Atatürk Yılı'' adıyla başladı. 1983- Türkiye Yazarlar Sendikasının 17 yöneticisi ve 1 üyesi hakkında açılan davaya, 1 Numaralı Ankara Sıkıyönetim Mahkemesinde başlandı. 1985'te sona eren ve tüm sanıkları beraat eden davada Aziz Nesin, Bekir Yıldız ve Asım Bezirci gibi yazarlar yargılanmıştı. 1987- 1986 mayıs ve haziran çay sürgünlerinde radyasyon bulundu; 56 bin ton çay imha edildi. 1993- Avrupa Konseyince her yıl verilen ''Yılın Müzesi'' ödülünü İstanbul Arkeoloji Müzeleri aldı. 1997- Sabancı suikastı sanıklarından Mustafa Duyar, Şam'da Türk Büyükelçiliğine teslim oldu. 1997- Rusya, barış anlaşması uyarınca Çeçenistan'daki son askerlerini de geri çekti. 1999- Adalet Bakanlığı, bir genelgeyle bekaret kontrolünü yasakladı. 2004- AK Parti Grup Yönetimi, TBMM kulisinde bulunan Mareşal üniformalı Atatürk resminin kaldırılarak yerine sivil bir Atatürk fotoğrafı asılması önerisinde bulunan Adıyaman Milletvekili Fehmi Hüsrev Kutlu'nun, Grup Disiplin Kuruluna sevkine karar verdi. 2004- TL'den 6 sıfır atacak yasa tasarısı TBMM'ye sunuldu. 2005- Gazeteciler Federasyonunun adı, ''Türkiye Gazeteciler Federasyonu'' olarak değiştirildi. 2006- Kapıkule Sınır Kapısı'ndaki rüşvet ve irtikap suçlamasıyla 55 gümrük memuru ve 19 polisin tutuklandığı olayla ilgili soruşturma kapsamında, aralarında gümrük başmüdürü, gümrük başmüdür yardımcıları ve gümrük müdürlerinin de bulunduğu 12 kişi hakkında daha ''irtikaba sebebiyet'' iddiasıyla soruşturma başlatıldı. |
6 OCAK 1838- Samuel Morse, kendi geliştirdiği ''Morse Alfabesi''ni açıkladı. 1921- Yunan birliklerinin Eskişehir ve Afyon doğrultusundaki taarruzuyla I. İnönü Savaşı başladı. 1938- Nazi baskısından kaçan Sigmund Freud, Londra'ya gitti. 1955- On iki ada karasuları sınırının saptanması için, Yunanistan ile görüşmelere başlandı. 1959- Dilbilimci Baha Toven 78 yaşında öldü. 1960- Mersin Rafinerisinin temeli atıldı. 1963- Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı, Siirt'te zengin bir petrol damarı buldu. 1969- ABD'nin Ankara Büyükelçisi Robert Komer'in makam aracı, Orta Doğu Teknik Üniversitesi bahçesinde yakıldı. 1971- İstanbul'da Devlet Güzel Sanatlar Akademisinde işten atılan 15 model, çıplak olarak protesto gösterisi yaptı. 1984- Türk Parasını Koruma Kanunu'nda yapılan değişiklikle, döviz taşımak suç olmaktan çıkarıldı. 1991- İlk Türk operası ''Özsoy''un bestecisi Ahmet Adnan Saygun, 84 yaşında öldü. 1993- Balet Rudolf Nureyev öldü. 1997- Tarikat kisvesi altında bazı kadınlarla evlilik dışı ilişki kurduğu iddia edilen Ali Kalkancı, Fadime Şahin adlı kadının ihbarı üzerine gözaltına alındı. 1998- Anayasa Mahkemesi Başkanlığına Ahmet Necdet Sezer seçildi. 2005- Afyon ilinin adı Afyonkarahisar olarak değiştirildi. |
7 OCAK 1714- İngiliz mühendis Henry Mill daktilo makinesinin patentini aldı. 1944- Çorap imalatı hakkı Sümerbank'a verildi. 1946- CHP'den ayrılan Celal Bayar ile Adnan Menderes, Fuad Köprülü ve Refik Koraltan, Demokrat Parti'nin kuruluş başvurusunu yaptılar. 1946- İlk başarılı yüksek hızlı elektronik bilgisayar ''Eniac'', ABD'de kullanıma girdi. ''Eniac'', elektronik- dijital bilgisayara giden yolda atılmış büyük adımlardan biri olarak 1955'e kadar kullanıldı. 1950- Karabük Demir ve Çelik İşletmelerinde ''Zeynep'' adı verilen yüksek fırın hizmete açıldı. 1979- Hindistan'da yapılan seçimleri, İndra Gandhi'nin Kongre Partisi kazandı. 1984- Fotoğraf ve sinema sanatçısı Baha Gelenbevi, 77 yaşında öldü. 1989- Japon İmparatoru Hirohito öldü. 1999- ABD Başkanı Bill Clinton'ın azli istemiyle açılan dava başladı. |
8 OCAK 1329- İtalyan seyyah Marco Polo, Venedik'te öldü. 1642- Astronomi bilgini Galileo öldü. 1916- Müttefik kuvvetleri, Osmanlı ordusunun Çanakkale direnişini kıramadı. İngiliz Deniz Kuvvetleri Komutanı Amiral Winston Churchill görevinden istifa etti. 1918- ABD Başkanı Woodrow Wilson, Avrupa'da kalıcı barışın sağlanması için kendi adıyla anılacak 14 prensibi açıkladı. 1933- I. Beş Yıllık Kalkınma Planı kabul edildi. 1935- Rock şarkıcısı Elvis Presley doğdu. 1945- Büyük İskenderun Limanı hizmete açıldı. 1986- 8 sanatçıya Yükseköğrenim Kurulunca ''profesörlük'' unvanı verildi. Bu sanatçılar arasında Yıldız Kenter, Hikmet Şimşek ve Nevit Kodallı da vardı. 1997- Vehbi Koç'un çalınan naaşı, Zincirlikuyu Mezarlığında boş bir mezarda bulundu ve çalanlar yakalandı. Koç'un naaşı, 10 Ocakta ikinci kez toprağa verildi. 1998- Karşıyaka Müftüsü Nadir Kuru'nun, İzmir'de Dr. Tibet Kızılcan'ın cenaze namazını kıldırırken ''İsteyen hanımlar namaza gelebilir'' sözleri üzerine kadınlar, erkeklerle saf tutarak cenaze namazı kıldı. 2003- İstanbul-Diyarbakır seferini yapan THY'nin RC-100 tipi uçağı, Diyarbakır'a inişi sırasında düştü: 74 kişi öldü, 3 kişi yaralı kurtuldu. 2004- Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliğinin gizliliğini kaldıran yasanın ardından hazırlanan yeni yönetmelik de yürürlüğe girdi. MGK Genel Sekreterliği, yönetmelikte, başbakana bağlı bir kuruluş olarak tanımlandı. 2005- Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen ve Edebiyat Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Sadettin Güner ile oğlu Selçukhan Güner otomobillerine açılan çapraz ateş sonucu öldüler. Prof. Dr. Güner ve oğlunu öldüren İsmet Meral ile yeğeni Burak Reis bir gün sonra Engin Bayramoğlu'nu öldürdüler. Güner ve oğluna yönelik saldırının ''yanlışlıkla'' yapıldığı belirlendi. Olayla ilgili dayı ve yeğen ile bir kişi 14 Ocakta tutuklandı. 2006- Papa II. Jean Paul'e yönelik suikast girişimi nedeniyle İtalya'da 24 yıl cezaevinde kaldıktan sonra 14 Haziran 2000'de Türkiye'ye iade edilen, gazeteci-yazar Abdi İpekçi'nin öldürülmesi ve ''gasp'' suçundan Kartal H Tipi Cezaevi'nde bulunan hükümlü Mehmet Ali Ağca'nın, Cezaevi Müdürlüğünün ''cezasını tamamladığı'' yönündeki yazısı üzerine Kartal Ağır Ceza Mahkemesince tahliyesine karar verildi. |
9 OCAK 1792- Osmanlı Devleti ile Rusya arasında beş yıllık savaşın ardından ''Yaş Anlaşması'' imzalandı. 1853- Osmanlı Devleti için ''hasta adam'' tabiri ilk kez Rus Çarı I. Nikola tarafından kullanıldı. 1926- Piyango çekilişinin yalnızca Tayyare Cemiyetine ait olduğuna ilişkin kanun kabul edildi. 1936- Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi, Atatürk'ün de katıldığı törenle öğrenime başladı. 1937- Josef Stalin'in sürgüne gönderdiği Lev Troçki, Meksika'ya gitti. 1942- Türk Tarih Kurumu Ziya Gökalp'in bütün eserlerinin yayımlanmasına, Türk Dil Kurumu da yeni bir Kuran çevirisine karar verdi. 1955- Devlet Operası sopranosu Leyla Gencer, temsiller vermek üzere İtalya'ya gitti. 1964- Halide Edip Adıvar, 80 yaşında İstanbul'da öldü. 1990- Şair Cemal Süreya, 59 yaşında İstanbul'da öldü. 1991- Toplu taşım araçlarında sigara içilmesi ve tütün mamullerinin reklamının yapılması yasaklandı. 1996- Sabancı Holding Yönetim Kurulu Üyesi Özdemir Sabancı, Toyotasa Genel Müdürü Haluk Görgün ve sekreter Nilgün Hasefe, Sabancı Center'da vurularak öldürüldü. Olayı terör örgütü DHKP-C üstlendi. 1996- Balerin, koreograf Duygu Aykal 45 yaşında öldü. 1996- Evrensel gazetesi muhabiri Metin Göktepe'nin cesedi, Eyüp Spor Salonu'nun yakınındaki arsada bulundu. Gazeteci Göktepe, bir gün önce görevini yaparken gözaltına alınmıştı. Göktepe'nin cenazesi, 11 Ocakta toprağa verildi. 2003- Aile mahkemeleri kuruldu. 2005- Kış mevsiminde yolları 6 ay kapalı kalan Van'ın Bahçesaray ilçesinde yol ağının Karayolları Genel Müdürlüğüne devredilmesiyle ulaşım rahatlıkla sağlanmaya başladı. |
10 OCAK 1863- Dünyanın ilk metrosu olan Londra metrosunun ''Metropolitan'' adı verilen ilk hattı açıldı. 1900- Dünya Şampiyonu, Pehlivan Kara Ahmet, ''Şampiyonlar Şampiyonu'' unvanını aldı. 1920- Milletler Cemiyeti kuruldu. ABD, Cemiyete katılmadı. 1921- I. İnönü Zaferi: Albay İsmet Bey komutasındaki Türk ordusu, Yunan ordusu ile İnönü'de karşı karşıya geldiler. Yunan ordusu yenildi. Zaferin ardından, Albay İsmet Bey, 1 Mart 1921'de generalliğe terfi ettirildi; TBMM Hükümetinin uluslararası itibarı da hızla yükseldi. 1926- Alman sinema yönetmeni Fritz Lang'ın ''Metropolis'' adlı filmi gösterime girdi. 1928- Sovyetler Birliği, Troçki'nin sürgüne gönderilmesine karar verdi. 1944- Nuri Demirağ'ın fabrikasında üretilen yolcu uçağının uçuş denemesi Yeşilköy'de yapıldı. 1945- Teşrinievvel, teşrinisani, kanunuevvel ve kanunusani aylarının adları, ekim, kasım, aralık ve ocak olarak değiştirildi. 1947- Demokrat Partinin 1. Kongresi'nde, ''Hürriyet Misakı'' kabul edildi. 1961- Basın çalışanlarıyla ilgili 212 sayılı Yasa yürürlüğe girdi. 1968- Atatürk'ün silah arkadaşı, Kurtuluş Savaşı komutanlarından Ali Fuat Cebesoy öldü. 1972- Askeri Yargıtay; Deniz Gezmiş, Hüseyin İnan ve Yusuf Aslan hakkındaki ölüm cezalarını onadı. 1982- Ressam Nurullah Berk, 76 yaşında öldü. 1984- Kürtaj yasallaştı. 1984- Yazar Reşat Enis Aygen, 75 yaşında öldü. 1995- The Marmara Oteli pastanesinin 30 Aralık 1994'te bombalanması sırasında ağır yaralanarak tedavi altına alınan Cumhuriyet gazetesi sinema eleştirmeni, yazar Onat Kutlar öldü. 1999- Susurluk davası kapsamında aranan Haluk Kırcı yakalandı. 2000- Emekli Büyükelçi Semih Günver, 93 yaşında Ankara'da öldü. 2001- Türk edebiyatının usta kalemlerinden, ünlü şair ve yazar Necati Cumalı, 80 yaşında vefat etti. 2006- İran'ın nükleer programı uluslararası krize yol açtı. Tahran atom bombası sahibi olmak istediği iddialarını reddederken, nükleer programının sivil olduğunu ve programını geliştirmeye devam edeceğini açıkladı. 25 Ocakta Fransa, İngiltere ve Almanya ile ABD, İran'a ekonomik ve ticari yaptırımları kabul ettirmeye çalıştı ama tasarı başlangıç aşamasında Rusya tarafından reddedildi. |
12 OCAK 1920- İstanbul'da son ''Osmanlı Meclisi Mebusanı'' açıldı. 1923- Paris'te Pasteur Enstitüsünde tetanosa karşı serum geliştirildi. 1934- Osmanlı Devleti ile Sevr Antlaşması'nı imzalayan Yunanistan'ın eski başbakanı Elefterios Venizelos, Atatürk'ü Nobel Barış Ödülü'ne aday gösterdi. 1944- Genelkurmay Başkanı Mareşal Fevzi Çakmak, yaş haddinden emekliye ayrıldı. Genelkurmay Başkanlığı'na Kazım Orbay getirildi. 1945- Tasviri Efkar gazetesi sahibi ve başyazarı Velid Ebuzziya, İstanbul'da öldü. 1952- ABD yönetimi, Marshall Planı çerçevesinde Türkiye'ye 58 milyon dolarlık askeri yardım yapılmasını onayladı. 1959- Sovyet uzay aracı Luna, güneş çevresindeki yörüngesine yerleşti. Luna yer çekiminden kurtulan ilk uzay aracı oldu. 1998- Eski başbakan yardımcılarından Sadi Koçaş, İstanbul'da öldü. 2000- Hükümeti oluşturan partilerin genel başkanları, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin, idama mahkum edilen terör örgütünün elebaşı Abdullah Öcalan hakkında verdiği ihtiyati tedbir kararına uyulmasını kararlaştırdılar. 2006- Mehmet Ali Ağca, yaklaşık 5.5 yıldır hükümlü bulunduğu Kartal H Tipi Cezaevi'nden tahliye oldu. Ağca, tahliye olmasının ardından askerlik durumu nedeniyle Maltepe'deki Pendik Askerlik Şubesine götürüldü. Askerlik şubesinden Tuzla Piyade Okulundaki revire, ardından Gülhane Askeri Tıp Akademisi (GATA) Haydarpaşa Eğitim Hastanesine giden Ağca, daha sonra serbest bırakıldı. Adalet Bakanı Cemil Çiçek, tahliyenin bütün yönleriyle incelenmesi için yazılı emir yoluyla Yargıtay'a başvuracağını bildirdi. 2006- Hac farizasını yerine getirmek üzere Mekke yakınlarındaki Mina'da bulunanlardan 364'ü çıkan izdihamda öldü, 300 kadar kişi yaralandı. |
Tarihte Bugün 15 Ocak "Hava Kirliliği İle Savaş Haftası" 1884. İstanbul Lisesi açıldı. Okulun ilk adı "Şems-ül Maarif"di.1896 yılında resmi okullar arasına dahil edildi. 1919. Alman devrimciler Rosa Luxemburg ve Karl Liebknecht öldürüldü. 1940. Ankara radyosu Fransızca, Yunanca, Farsça ve Bulgarca haber yayınına İngilizce'yi de ekledi. 1945. Müttefik gemilerinin Boğazlardan geçişine izin verildi. 1949. İmam-hatip kursları açıldı. 1952. Amerika Birleşik Devletleri Türkiye'nin Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı'na (NATO) girişini onayladı. 1957. Mısır'da hükümet yılında bugün bütün İngiliz ve Fransız bankalarının kamulaştırılacağını açıkladı. 1958. İçişleri bakanı bir açıklama yaptı; İstanbul'da 40.000, Ankara'da 45.000, İzmir'de 4500 gecekondu var. 1964. III. Londra Konferansı toplandı. İngiltere, Türkiye, Yunanistan ve Kıbrıs hükümetleri ile Kıbrıs Türk ve Rum toplumu liderleri katıldı. 1966. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Lyndon Johnson'ın ve eski Başbakan İsmet İnönü'nün 1964 yılında yazdıkları mektuplar günü kamuoyuna açıklandı. 1985. Almedia Neves, Brezilya devlet başkanı seçildi. Almedia Neves 21 yıldan sonra ilk sivil devlet başkanı oldu. 1986. 12 Eylül askeri darbesinden sonra ilk öğrenci derneği kongresi günü İzmir'de toplandı. 1987. Türban eylemleri yayılıyor; Erzurum İlahiyat Fakültesi öğrencileri, dekanlığı işgal etti; Konya'da 122 öğrenci sınavları boykot etti; Bursa'da öğrenciler protesto telgrafı çekti. 1988. Yargıtay sanığın güvenlik görevlileri tarafından bir hafta iş ve gücüne engel olacak şekilde dövülmesi işkence kapsamına girmez yolunda bir karar verdi. 1989. Bülent Ecevit bugün Demokratik Sol Parti (DSP) genel başkanlığına seçildi. 1991. Sosyalist Birlik Partisi (SBP) kuruldu; Sadun Aren genel başkanlığa getirildi. 1992. Avrupa Komisyonu yılında bugün Hırvatistan ve Slovenya'nın bağımsızlığını tanıdı. 1993. Serik Tepesi'nde bulunan PKK (Kürdistan İşçi Partisi) kamplarına operasyon düzenlendi, yaklaşık 150 PKK militanının öldürüldüğü bildirildi. 1996. "Kumkapı Davası" sanığı Zeynep Uludağ, 6 yıl 8 ay hapis cezası aldı. 1997. Basında promosyonu yasaklayan yasa Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel ise 28 Ocak'ta promosyonu yasaklayan yasa değişikliğinin iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. Bugün Doğanlar: 1622. En büyük Fransız komedi yazarı ve oyuncu Molière. 1809. Anarşizmin teorisyenlerinden Fransız sosyalist ve gazeteci Pierre-Joseph Proudhon. 1891. Batı dünyasında en tanınmış Sovyet yazarlarından gazeteci ve romancı İlya Grigoryeviç Ehrenburg. 1902. Şair Nazım Hikmet. 1912. V.Cumhuriyet'in önde gelen siyasetçilerinden Fransız devlet adamı Michel Debré. 1918. Mısır devriminin önderi başbakan ve devlet başkanı albay Cemal Abdül Nasır. 1929. Siyah hakları mücadelesinin unutulmaz önderi Amerikalı rahip, Martin Luther King, Jr. Bugün Ölenler: 1459. Fatih Sultan Mehmet'in hocası Akşemsettin. 1945. Ressam Sami Yetik. 1954. Eski Kara Kuvvetleri Komutanı Şükrü Kanatlı. 1956. Millet Partisi kurucularından Enis Akaygen. 1971. Atatürk'ün fotoğrafçısı Etem Tem. 1984. Kıbrıslı siyasetçi Dr. Fazıl Küçük. |
| Saat: 00:10 |
©2005 - 2026, MsXLabs - MaviKaranlık