T�rkiye'nin ka� tane ili vard�r?

T�rkiye'nin illeri

T�rkiye, idari ve co�rafi �artlar g�z �n�nde bulundurularak �e�itli idari b�l�mlere ayr�lm��t�r. Merkezi idare kurulu�u bak�m�ndan illere, iller il�elere, il�eler ise k�ylere ayr�lm��t�r. Bunlara M�lki �dare B�l�mleri denir. �dari b�l�mlerin tespitinde co�rafi durumlar�, ekonomik �artlar�, kamu hizmetlerinin gerekleri ve ula��m durumlar� dikkate al�nmaktad�r. T�rkiye'de en b�y�k idari birime il ad� verilir. Bir il; il merkezi, il�e merkezleri ve il�elere ba�l� b�t�n k�yleri kapsar. �llerde y�netme ve y�r�tme g�revini, devletin atad�� valiler yerine getirir. Cumhuriyetin ilk y�llar�nda 63 olan il say�s�, de�i�en �artlar ve ihtiya�lara g�re bug�n 81'e ula�m��t�r. Geli�mi� bir�ok il�e de il olmay� beklemektedir.
�lden daha k��k idari birimlere il�e ad� verilir. Her il, b�y�kl��ne g�re �e�itli say�da il�elerden olu�ur. �l�elerde m�lki amire Kaymakam ad� verilir. En k��k idari birime ise k�y ad� verilir. Muhtar taraf�ndan y�netilen k�y, y�netim a��s�ndan il�e merkezine ba�l�d�r.
Yerle�im yerleri

T�rkiye'deki il say�s� 81, il�e say�s� 892, belde say�s� 1.976 ve k�y say�s� 34.391'dir.
�ller

T�rkiye'nin n�fusu 31 Aral�k 2012 itibar�yla 75.627.384'dir. �lke n�fusunun % 77,3'� il ve il�e merkezlerinde, % 22,7'si ise belde, k�y ve kasabalarda ya�amaktad�r. En fazla n�fusa sahip il �lke n�fusunun % 18'ini bar�nd�ran �stanbul, en b�y�k y�z�l��m�ne sahip il ise Konya'dir.
http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/87/BlankMapTurkeyProvinces.png/500px-BlankMapTurkeyProvinces.png
Ankara

K�rklareli

Edirne

Tekirda�

�anakkale

Bal�kesir

Bursa

Yalova

�stanbul

Kocaeli

Sakarya

D�zce

Zonguldak

Bolu

Bilecik

Eski�ehir

K�tahya

Manisa

�zmir

Ayd�n

Mu�la

Denizli

Burdur

U�ak

Afyonkarahisar

Isparta

Antalya

Konya

Mersin

Karaman

Aksaray

K�r�ehir

K�r�kkale

�ank�r�

Karab�k

Bart�n

Kastamonu

Sinop

�orum

Yozgat

Nev�ehir

Ni�de

Adana

Hatay

Osmaniye

K. Mara�

Kayseri

Sivas

Tokat

Amasya

Samsun

Ordu

Giresun

Erzincan

Malatya

Gaziantep

Kilis

�anl�urfa

Ad�yaman

G�m��hane

Trabzon

Rize

Bayburt

Erzurum

Artvin

Ardahan

Kars

A�r�

I�d�r

Tunceli

El�z��

Diyarbak�r

Mardin

Batman

Siirt

��rnak

Bitlis

Bing�l

Mu�

Van

Hakkari

Eski iller

Daha �nce il olan fakat �u anda il�e durumunda bulunan veya bir d�nem il�eye d�n��t�r�len yerle�imler �unlard�r:

Do�ubayaz�t, 1927'de il�eye d�n��t�r�ld� ve A�r�'ya ba�land�. 1934'te ad� Bayaz�t iken Do�ubayaz�t olarak de�i�tirildi.
Oltu, 1926'da Erzurum'un il�esi haline getirildi.
Kozan, 1926'da Adana'n�n il�esi haline getirildi.
Gelibolu, 1926'da �anakkale'nin il�esi haline getirildi.
�atalca, 1926'da �stanbul'un il�esi haline getirildi.
�ebinkarahisar, 1933'te Giresun'un il�esi haline getirildi.
Ergani, 1926'da Diyarbak�r'in il�esi haline getirildi.
Hakk�ri 1933'te il�e haline d�n��t�r�l�p Van'a ba�land�. �ki y�l sonra tekrar il oldu.
Osmaniye 1933'te il�e haline d�n��t�r�l�p Adana'ya ba�land�. 1996'da tekrar il oldu.
K�r�ehir, 1954'te il�eye d�n��t�r�ld�, 1957'de tekrar il oldu.
Siverek, 1926'da Urfa'n�n il�esi haline getirildi.
Tunceli, 1926'da il�eye d�n��t�r�ld� ve Elaz��'a ba�land�. 1936'da tekrar il oldu ve ad� Dersim iken Tunceli olarak de�i�tirildi.

Yeni �ller

Aksaray 1920 y�l�nda vilayet olmu�, 13 y�l sonra, 1933'de ��kar�lan hususi kanunla Ni�de'ye, kendi il�esi olan �erefliko�hisar da Ankara'ya ba�lanm��t�r. 15 Haziran 1989'da Aksaray tekrar il olmu�, ancak �erefliko�hisar Ankara'da kalm��t�r.

�l ve il merkezlerinin adlar�

T�rkiye'de bir ilin merkez il�esi genellikle ille ayn� ada sahiptir. Eskiden Hakkari ilinin merkezi ��lemerik, Tunceli ilinin merkezi Kalan'd�. Artvin 1956'ya kadar �oruh ilinin merkeziydi. Bu tarihten sonra ilin ad� Artvin olarak de�i�tirildi. Benzer bi�imde Mersin ilinin ad� da yak�n zamana kadar ��el'di. �lin ad�n�n 2002'de Mersin'e �evrilmesine ra�men il plaka s�ras� (33) de�i�medi. T�rkiye'de merkezinin ad� farkl� olan il�eler de vard�r. �rne�in: Afyonkarahisar'a ba�l� Sincanl� il�esinin merkezinin ad� Sinanpa�a'd�r. Afyon ilinin ad�, 11/01/2005 tarih ve 5285 Say�l� Kanunla de�i�tirilerek Afyonkarahisar olmu�tur. Sincanl� olan il�e ad� 27 May�s 2004 tarihinde TBMM'ce Sinanpa�a olarak de�i�tirilmi�tir.

T�rkiye'de iki denize s�n�r� olan iller listesi

Bal�kesir: Marmara denizi, Ege denizi.
�anakkale: Marmara denizi, Ege denizi.
�stanbul: Marmara denizi, Karadeniz.
Kocaeli: Marmara denizi, Karadeniz.
Mu�la: Ege denizi, Akdeniz.
Tekirda�: Marmara denizi, Karadeniz.

Kaynak