![]() |
Sembol: Ir Atom numarası: 77 Atom ağırlığı: 192.217 g/mol Oda koşullarında (25°C 298 K): Metalik beyaz renkli katı Metal d-blok elementi İridyum metali 1803 yılında Smithson Tennant tarafından keşfedildi. Palladyum, rodyum, iridyum, osmiyum, rutenyum, platin elementleri, Platin elementleri olarak adlandırılır. İridyum metalinin kendi minerali olmayıp platin elementleri birlikte az miktarda bulunur. Mineralindeki altın, palladyum, platin metalleri uzaklaştırılır. Geriye kalan kalıntı sodyum bisülfat ile eritilerek su ile çözdürülerek Rh2(SO4)3 çözeltisi elde edilir. Çözeltide çözünmeden kalan kısım iridyum içerir. Bu kalıntının Na2O2 ile eritilip su ile çözdürülmesi ile IrO2 elde edilir. Oluşan oksidin kral suyunda (HNO3:HCl 1:3) çözünmesi ile saf (NH4)3IrCl6 çözeltisi elde edilir. Çözücünün kuruluğa kadar evoparatör ile uzaklaştırılması ile geriye kalan kalıntının hidrojen gazı altında yakılması sonucunda saf iridyum elde edilir. * |
İridyum Periyodik cetvelin VIII. grubunda yer alan, beyaz renkte, nadir metal element. En ağır ikinci elementtir. Oda sıcaklığında korozyona en dayanıklı metaldir. Asitlerden, hatta, altınsuyundan bile etkilenmez. Saf iridyum uçak bujilerinde kullanılır. İridyum potalar lazer kristalleri oluşturmakta ve camı ergitmekte kullanılır. Çok sert olması özelliğinden alaşımlarda yararlanılır. Platinli alaşımlarından cerrahide kullanılan araçlar ve bilimsel deney araçları yapılır. Kendisinden daha yoğun olan osmiyum ile alaşım hâlinde dolmakalem uçlarında ve pusula ibrelerinin destek direklerinde yataklama malzemesi olarak kullanılır. MsXLabs.org & MORPA Genel Kültür Ansiklopedisi |
İridyum Elementi İridyum, sembolü Ir, atom numarası 77 olan kimyasal element. Çok sert, kırılgan, gümüş beyazı platin ailesinden bir geçiş metali olan iridyum en yoğun ikinci elementtir ve 2000 ° C gibi sıcaklıklarda bile korozyona karşı yüksek dayanıklılık gösterir. Her ne kadar sadece belli ergimiş tuzlar ve halojenler blok halindeki iridyumu aşındırabilsede, bölünmüş toz halindeki iridyum çok daha reaktif ve hatta yanıcı olabilmektedir. Ir 191 ve 193 Ir tek doğal kararlı izotopudur, bunlardan ikincisi daha bol bulunur. Tarihçe Iridyum 1803 yılında İngiltere, Londra'da Smithson Tennant tarafından, Güney Amerika dan gelen çözünmeyen doğal platin cevherinden elde edilmiştir. Yer kabuğunda nadir bulunan, yıllık üretim ve tüketimi sadece 3 ton olan buna rağmen özel endüstriyel ve bilimsel uygulamalarda kullanılan bir numaralı metaldir. Kullanımı Pusula yapımında Elektrik kontaklarının yapımında Kaynak |
| Saat: 13:23 |
©2005 - 2026, MsXLabs - MaviKaranlık