![]() |
Tarihte bugün: 7 mayıs 7 Mayıs, 2006 02:01:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Haldun Taner öykülerinde bireyin toplumdaki yaşam biçimleri üzerinde durdu Gazeteci, hikaye ve oyun yazarı Haldun Taner 1986 yılında, 71 yaşındayken İstanbul'da hayata veda etti. 16 mayıs 1915'te İstanbul'da doğan Haldun Taner, son Osmanlı meclisinde İstanbul miletvekili olan İstanbul Darülfünun'u (İstanbul Üniversitesi) Hukuk Fakültesi profesörü Ahmed Selahattin'in oğluydu. Ortaöğrenimini 1935'te Galatasaray Lisesi'nde tamamladı. Devlet tarafından Almanya'ya, Heidelberg Üniversitesi'ne gönderildi. Siyasal Bilimler Fakültesi'ne devam etti. Zatürree nedeniyle eğitimini yarıda bırakıp 1938'de İstanbul'a döndü. Tedavisi 1942'ye kadar sürdü. 1950'de İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Alman Filolojisi'ni bitirdi. Sanat Tarihi Kürsüsü'nde asistan oldu. 1950 yılından itibaren İstanbul Edebiyat Fakültesi'nde, Gazetecilik Enstitüsü'nde, LCC Tiyatro Okulu'nda binlerce öğrenci yetiştirdi. İki yıl Viyana'daki Max Reinhardt Tiyatro Akademisi'nde öğrenim gördü. Viyana'daki bazı tiyatrolarda reji asistanı olarak çalıştı. 1957'de tekrar Türkiye'ye döndü. Gazetecilik Enstitüsü'ndeki derslerine devam etti. Tercüman (1952-1960) ve Milliyet (1974-1986) gazetelerinde köşe yazıları yazdı. 7 mayıs 1986'da İstanbul'da yaşamını yitirdi. Edebiyat yaşamına gençlik yıllarında yazdığı skeçlerle başlayan Haldun Taner'in 'Töhmet" adlı ilk öyküsü 'Yedigün' dergisinde Haldun Yağcıoğlu takma ismiyle 1946'da yayımlandı. 'New York Herald Tribune' gazetesinin 1953'te İstabul'da düzenlediği öykü yarışmasında 'Şişhane'ye Yağmur Yağıyordu' öyküsüyle birinci oldu. 1956'da 'Varlık' dergisinin araştırmasında yılın en beğenilen öykücüsü seçildi. Öykülerinde bireyin toplumdaki yaşam biçimleri üzerinde durdu. Bunların aksayan yanlarını mizah unsurları kullanarak anlattı. Eski ve yeni yaşam biçimi arasında kalmış insanların, sonradan görme zenginlerin yaşamlarını ele aldı. Toplumun değişik kesimlerden seçtiği kişilerin tutarsızlıklarını, çelişkilerini, ikiyüzlülüklerini sergiledi. Öykülerinin arka planında da çoğunlukla İstanbul manzaraları oldu. Tiyatrodaki ilk eserlerinde dramatik türün başarılı örneklerini verdi. Ardından epik tiyatro denemelerine girişti. 'Keşanlı Ali Destanı' adlı oyunu Türk tiyatrosundaki ilk epik tiyatro örneğidir. Bu oyun Türkiye'nin yanısıra Almanya, İngiltere, Çekoslovakya, eski Yugoslavya'nın çeşitli kentlerinde oynandı. Daha sonraki dönemlerde konularını güncel olaylardan alan siyasal-sosyal taşlamaların ağır bastığı oyunlar yazdı. Zeki Alasya ve Metin Akpınar'la Devekuşu Kabare Tiyatrosu'nu, Ahmet Gülhan'la Tef Tiyatro Grubu'nu kurdu. Ortaoyunu ve tuluat tiyatrosu ögelerinden de yararlanarak toplumsal olayları alaylı bir dille eleştirdiği oyunlarıyla büyük başarı kazandı. Eserleri Öykü: 'Yaşasın Demokrasi' (1949), 'Tuş' (1951), 'Şişhane'ye Yağmur Yağıyordu' (1953), 'Ayışığında Çalışkur' (1954), 'Onikiye Bir Var' (1954), 'Konçinalar' (1967), 'Sancho'nun Sabah Yürüyüşü' (1969), 'Kızıl Saçlı Amazon' (1970), 'Yalıda Sabah' (1983) Oyun: 'Günün Adamı-Dışardakiler' (1957), 'Ve Değirmen Dönerdi' (1958), 'Fazilet Eczanesi' (1960), 'Lütfen Dokunmayın' (1961), 'Huzur Çıkmazı' (1962), 'Keşanlı Ali Destanı' (1964), 'Gözlerimi Kaparım Vazifemi Yaparım' (1964), 'Zilli Zarife' (1966), 'Vatan Kurtaran Şaban' (1967), 'Bu Şehr-i Stanbul Ki' (1968), 'Sersem Kocanın Kurnaz Karısı' (1971), 'Astronot Niyazi' (1970), 'Ha Bu Diyar' (1971), 'Dün Bugün' (1971), 'Aşk-ı Sevda' (1973), 'Dev Aynası' (1973), 'Yar Bana Bir Eğlence' (1974), 'Ayışığında Şamata' (1977), 'Hayırdır İnşallah' (1980), 'Eşeğin Gölgesi', 'Haldun Taner Kabare' Fıkra, gezi, söyleşi: 'Devekuşuna Mektuplar' (1960), 'Hak Dostum Diye Başlayalım Söze' (1978), 'Düşsem Yollara Yollara' (1979), 'Ölürse Ten Ölür Canlar Ölesi Değil' (1979), 'Yaz Boz Tahtası' (1982), 'Çok Güzelsin Gitme Dur' (1983), 'Berlin Mektupları' (1984), 'Koyma Akıl Oyma Akıl' (1985), 'Önce İnsan Olmak' (1987) Ödülleri 1953: New York Herald Tribune'ün düzenlediği Uluslararası Hikaye Yarışması Türkiye Birinciliği, 'Şişhaneye Yağmur Yağıyordu' ile... 1955: Sait Faik Hikaye Armağanı, Onikiye Bir Var' ile... 1956: Varlık dergisitarafından Türkiye'nin En Beğenilen Öykü Yazarı seçildi... 1972: Türk Dil Kurumu Tiyatro Ödülü, 'Sersem Kocanın Kurnaz Karısı' ile... 1983: Sedat Simavi Vakfı Edebiyat Ödülü (Pervev Naili Boratav ile paylaştı) ve Bordighera Müzik Festivali Hikaye Ödülü, 'Sancho'nun Sabah Yürüyüşü' ile... Günün diğer önemli gelişmeleri 1830: Osmanlı-Amerikan Ticaret ve Dostluk Antlaşması imzalandı. 1867: Alfred Nobel dinamitin patentini aldı. 1884: Mithat Paşa öldürüldü. 1915: İngiliz transatlantiği 'Lusitania' batırıldı,. Olayda bin 200 kişi öldü. 1924: Cumhuriyet gazetesi yayımlanmaya başladı. 1925: Hüseyin Cahit Yalçın, Ankara İstiklal Mahkemesi'nce Çorum'da müebbet sürgüne mahkum edildi. 1943: Eski başbakanlardan Ali Fethi Okyar İstanbul'da vefat etti. 1945: Alman General Jodl, Müttefik Kuvvetler Komutanı General Eisenhower'la Almanya'nın teslim olduğunu bildiren anlaşmayı imzaladı. 1966: Polis, TBMM'de arama yaptı. 1973: Türkiye Yazarlar Sendikası kuruldu. 1979: İran'ın yeni lideri Humeyni, evlenme yaşını kızlarda 13'e, erkeklerde 15'e indirdi. 1988: Abdi İpekçi cinayeti ile Papa suikastında adı geçen Oral Çelik Fransa'da yakalandı. 1995: Fransa'da sağın adayı Jacques Chirac cumhurbaşkanı seçildi. 1997: İstanbul'daki Yenikapı Mevlevihanesi yandı. 2000: Anayasa Mahkemesi Başkanı Ahmet Necdet Sezer, TBMM Genel Kurulunda yapılan üçüncü tur oylamada 330 oyla Türkiye Cumhuriyeti'nin 10'uncu Cumhurbaşkanı seçildi. Tarihte bugün arşivi |
1827. İngiliz kimyager John Walker'in icadı olan kibrit İngiltere'de piyasaya sürüldü. 1947. Birleşmiş Milletler'e bağlı Dünya Sağlık Örgütü (WHO) kuruldu. 1955. Devlet Bakanı Mükerrem Sarol'a hakaretten yargılanan Akis dergisi sahibi ve başyazarı Metin Toker 9 ay hapse mahküm oldu. 1960. İsmet İnönü'nün Kayseri'de karşılaştığı engelleme nedeniyle 7 Nisan 1960'da bazı subaylar ordudan istifa etti. Subaylar, istifa dilekçelerinde, "İstisnai haller dışında emniyet ve zabıta kuvvetleri yerine ordunun kullanılması hukuken mümkün olmamasına rağmen, İnönü'nün Kayseri gezisinde, emir ve komuta ettiğim birlikleri bu hukuki sınırlar dışında kullanmaya zorlandım" dediler. 1962. İdam edilen eski Başbakan Adnan Menderes'in eşi Berrin Menderes, 1962 yılında bugün Başbakan İsmet İnönü'yle görüştü. İnönü, "Bayan Menderes dertli bir hanım. Dertlerini dinlemek görevim," dedi. 1963. Yugoslavya Sosyalist Cumhuriyeti kuruldu. 1966. Orhan Kemal cezaevinde. Dostları 30. sanat yılı jübilesini yaptı. 1967. Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreteri Bülent Ecevit 7 Nisan 1967'de Yozgat'ta konuştu: "Özel sektör eliyle kalkınma mümkün değildir. Özel sektör halkın sırtından geçinmeye alışmıştır. Gelip de Yozgat'ta bira fabrikası kurar mı? " 1969. İstanbul Şehir Tiyatroları sanatçıları "hak yürüyüşü" yaptı. MHP'nin yan örgütü Ülkü Ocakları Birliğine bağlı "komandolar" Hacettepe Üniversitesi'nde düzenlenen uluslararası doğum kontrol seminerini bastı. 1970. İktidardaki Adalet Partisi hükümeti, siyasi görüşleri nedeniyle Almanya'da okuyan bazı öğrencilerin burslarını kesti. Berlin Üniversitesi Rektörü, Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay'dan durumun düzeltilmesini rica etti. 1971. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Richard Nixon, yıl sonuna kadar 100.000 Amerikan askerinin Vietnam'dan çekileceğini açıkladı. 1974. Demokratik Parti (DP) Genel Başkanı Ferruh Bozbeyli, TCK 141. ve 142. maddelerinin af kapsamına almasını kınadı. Cumhuriyet Halk Partili (CHP) ve Milli Selamet Partilileri (MSP) eleştirerek, " Siz komünistleri affetseniz de onlar sizi affetmez" dedi. 1976. Eski Hava Kuvvetleri Komutanı Emin Alpkaya rüşvet aldığı iddiasıyla yargılanmaya başladı. 1978. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Doçent Server Tanilli silahlı saldırıya uğradı. Aldığı kurşunlardan omuriliği zedelenen Tanilli felç oldu. Server Tanilli 12 Mart darbesi sonrası üniversiteden uzaklaştırılmıştı. Uygarlık Tarihi kitabı nedeniyle yargılanan Tanilli beraat etmiş, üniversiteye dönmüştü. Tanilli, şimdi Fransa'da yaşıyor. 1979. Türkiye Emekçi Partisi (TEP) Genel Başkanı Mihri Belli'ye silahlı saldırı yapıldı. Ağır yaralanan Belli, kendisini vuran kişinin sağ eylemci Cengiz Ayhan olduğunu söyledi. Saldırıyı, Türkçü İntikam Tugayı'na bağlı Esir Türkleri Kurtarma Ordusu üstlendi. 1987. Altı yıl süren Milliyetçi Hareket Partisi davası bitti. MHP Genel Başkanı Alparslan Türkeş çete kurmak ve yönetmekten 11 yıl hapse mahkum oldu. Partinin Genel İdare Kurulu'nun tüm üyeleri beraat ederken, 5 kişi idama, 9 kişi ömür boyu hapse, 219 kişi 5-13 yıl arasında değişen hapis cezalarına çarptırıldı. 150 sanık beraat etti. 1991. 12 Mart 1971 askeri müdahalesi sırasında İstanbul'da Ziverbey'deki işkenceli "kontr-gerilla" sorgularını yöneten Emekli Tümgeneral Memduh Ünlütürk Dev-Sol örgütü tarafından öldürüldü. 1994. Almanya, sivil halka karşı kullanıldığı gerekçesiyle Türkiye'ye silah ambargosu koydu. 1995. Kitap imzalamak için Konya'ya giden Aziz Nesin'i taksiciler arabalarına almadı, oteller kabul etmedi. Bugün Doğanlar: 1770. İngiliz şair William Wordsworth. Bugün Ölenler: 1600. Divan şairi Baki öldü. 1980. Tiyatro sanatçısı Mehmet Karaca İstanbul'da öldü. |
Tarihte bugün: 8 mayıs 8 Mayıs, 2006 02:01:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Şimdiye dek, kolanın insan sağlığına zararlı olduğunu ispatlayan binlerce rapor yayımlandı Coca Cola, ABD'li kimyager ve eczacı John Styth Pemberton tarafından 1886 yılında imal edildi. İlk defa 1886'da John Styth Pemberton tarafından, gündelik sağlık şikayetlerinin tedavisi için bir şurup olarak üretilen Coca Cola'nın formülünde 1905'e kadar kokain de bulunuyordu. Şu anda dünyanın en köklü ve büyük şirketlerinden biri olan 'The Coca Cola Company' 1892 yılında kuruldu. Coca Cola'nın küresel tek rakibi, bu ürünü taklit edip 1902'de şirketleşen yine bir ABD şirketi PepsiCo oldu. Coca Cola'yı evrensel bir içecek yapan en büyük etken, dünya çapındaki yaygın dağıtım ağının yanı sıra dünyanın bütün yerel noktalarında ortaya çıkan taklitleri de oldu. 29 mayıs 1886'da ilk Coca Cola reklamı 'The Atlanta Journal'da yayımlandı. İlanda kullanılan slogan yine, 'nefis ve serinletici' idi. Reklamlarda hep, yaşamın eğlenceli yanları öne çıkarıldı. İlk nakliyat parlak kırmızı fıçılarda yapıldığı için, günümüzün en sevilen içeceğinin simgesi de kırmızı oldu. Dr. Pemberton'ın ölümünden sonra Coca Cola'nın haklarını 2 bin 300 dolara satın alan Asa Candler, 1892'de 100 bin dolar sermaye ile kurulan şirketinin dünyanın 200 ülkesinde satılacak bir ürünü pazarlayacağını tahmin etmemişti. Sadece bir ürün mü? Elbette hayır. Çağa damgasını vuracak bir külttü yaratılan. Coca Cola 1950'de Time dergisinde kapak oluyordu. Time, Coca Cola'yı 'dünya ve dostu' manşetiyle tanımlıyordu. Ay'a ilk kez ayak basan Neil Amstrong, dönüşünde Times meydanında, "Coca Cola'nın evine, dünyaya hoşgeldiniz" pankartıyla karşılanıyordu. Coca Cola, Olimpiyat Oyunları'ndan Sir Edmund Hillary'nin Güney Kutbu yolculuğuna kadar birçok organizasyonun sponsoru olarak karşımıza çıktı. Kola ve sağlık Bir litre kolalı içecek yaklaşık 400 kalori eşdeğeri şeker, 0.15 gram kafein, değişik miktarlarda renk veren maddeler, orijinal tadı sağlayan kola özü ve asıl önemlisi gazlı içecek olmasını sağlayan fosforik asit içeriyor. Yakın zamanda yayımlanan tüm araştırmalar başta çocukluk çağı olmak üzere büyük yaş gruplarında şişmanlık ile kola tüketimi arasında önemli bir bağlantı olduğu üzerinde duruyor. Kolalı içecekler, bir yantan kan şekerini hızla yükselten, dolayısıyla insülin hormonunu artırarak vücudun yağ depolamasına yol açan yüksek miktarda şeker içermesi nedeniyle, diğer taraftan da süt ve süt ürünleri gibi sağlıklı beslenmenin temeli olan içeceklerin yerine geçtiği için şişmanlık riski oluşturuyor. Bunların dışında kola içme alışkanlığının fast-food beslenmeye eşlik ettiğini ve kola ile birlikte daha fazla yemek yendiğini biliyoruz. Bu nedenle çocuklukta obezite ve buna bağlı şeker hastalığının önemli bir sorun haline geldiği ABD'deki çocuk sağlığı otoriteleri çocukların kolalı içeceklerden uzak tutulmasını öneriyor. Kolalı içeceklerin asıl zararlı etkisi ise kemikler üzerinde. Üç yıl önce ABD Tabipler Birliği'nin Çocuk Sağlığı dergisinde kolanın lise öğrencilerinde kemik kırıkları sıklığını üç kat artırdığını gösteren bir araştırma yayımlandı. Araştırmacılar, koladaki yüksek miktarda fosforun kan fosforunu yükselterek kemiklerden kalsiyum kemiren paratiroid hormonu düzeyini artırdığını ve bir süre sonra kalsiyumu azalan kemiklerin sağlamlıklarını yitirdiklerini öne sürdü. Tıp literatüründe bu gözlemi destekleyen başka insan çalışmalarının yanı sıra benzer etkinin farelerde olduğunu gösteren araştırmalar da yayımlandı. Kola içme alışkanlığı, en önemli kalsiyum kaynağı olan süt ve süt ürünleri tüketimini de azaltıyor ve ergenlik döneminde günde 800-1200 miligram olan kalsiyum ihtiyacının karşılanmasını önleyerek kemik sağlığını olumsuz yönde etkiliyor. Bunların dışında kolanın böbreklerden kalsiyum atılımını ve diş çürüklerini belirgin bir şekilde artırdığı, mide mukoza hücre döngüsünü bozduğu, aşırı içilmesinin kas hastalığına (hipokalemik miyopati) neden olduğunu gösteren raporlar yayımlandı. Şimdiye kadar kolanın insanlar için yararlı olduğunu gösteren bir araştırma yayımlanmadı. Hiç kuşkusuz kolalı içecekler sigara gibi insan sağlığını doğrudan ve tehlikeli bir şekilde etkilemiyor, ama bu masum oldukları anlamına da gelmiyor. Günün diğer önemli olayları 1903: Fransız ressam Paul Gaugin hayata veda etti. 1945: Alman General Von Keitel, Sovyet komutan General Zhukov'a teslim oldu. Avrupa'da savaşın bittiği bu güne Zafer Günü adı verildi. 1947: Ulvi Cemal Erkin, Prag'da Çek Filarmoni Orkestrası'nı yönetti. 1952: Türkiye Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü kuruldu. 1961: Uluslararası Af Örgütü kuruldu. 1972: Ecevit listesinin olağanüstü kongrede kazanması üzerine, İsmet İnönü, 33 yıl 4 ay 11 gün sonra CHP Genel Başkanlığından istifa etti. 1984: Türk parlamenterlerin yetki belgeleri, Strasbourg'daki Avrupa Konseyi Parlamenterler Asamblesi'nde onaylandı. 12 eylül 1980'den beri Konsey Meclisi'nde temsil edilmeyen Türkiye ile Avrupa Konseyi ilişkileri yumuşama yoluna girdi. 1984: Sovyetler Birliği, Los Angeles Olimpiyat Oyunları'nı boykot edeceğini açıkladı. 1987: Ressam ve müzeci Elif Naci 89 yaşında vefat etti. 1993: Gökova Termik Santrali'ne karşı 3 bin kişi eylem yaptı. Tarihte bugün arşivi |
Yunus Emre Anma Günü ve Haftası", "Dünya Kan Günü" 1942. Rıza Nur'un haftalık Tanrıdağ dergisinin ilk sayısı yayımlandı. 1947. Ulvi Cemal Erkin, Prag'da Çek Filarmoni Orkestrasını yönetti. 1958.Yeni Gün gazetesi yazı işleri müdürü Erdoğan Tokatlı 34 gün yatmak üzere cezaevine girdi. Aynı gün Sıkıyönetim kararlarına uymadığı iddiasıyla Milliyet gazetesi 15 gün süreyle kapatıldı. 1961. Uluslararası Af Örgütü kuruldu. 1962. Türkiye'de 8 milyon gizli işsiz olduğu açıklandı. 1972. Bülent Ecevit listesinin Olağanüstü kongrede kazanması üzerine İsmet İnönü 33 yıl 4 ay 11 gün sonra Cumhuriyet Halk Partisi genel başkanlığından istifa etti. 1975. Anayasa Mahkemesi Devlet Güvenlik Mahkemeleri kuruluş yasasını iptal etti. Başbakan Süleyman Demirel "Devlet Güvenlik Mahkemeleri'ni derhal ve yeniden kurmak için teşebbüse geçeriz" dedi. 1981. Dostlar Tiyatrosu'nda Genco Erkal'ın oynadığı "Her Gün Yeni Baştan" adlı tek kişilik oyun yasaklandı. 1982. Bertolth Brecht'in, " Halkın Ekmeği" adlı şiir kitabı toplatıldı. 1984. Sanatçı Rahmi Saltuk, konserinde liste dışı türkü söylediği gerekçesiyle 3 ay hapis cezasına çarptırıldı. Aynı gün Türkiyeli parlamenterler 3 yıl aradan sonra tekrar Avrupa Konseyi'ne kabul edildi. Avrupa Konseyi Asamble Başkanı, "ancak izleme sürdürülecek" dedi. 1992. Son bir haftada bekaret kontrolüne gönderilen 8 kız öğrenciden ikisinin intihar ettiği açıklandı. 1993. Üç bin kişi Gökova termik santraline karşı eylem yaptı. 1997. Abdi İpekçi Uluslararası Dostluk ve Barış Ödülü kısa adı TÜRK-İŞ olan Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu'na verildi. Bugün Ölenler: 1880. "Madame (madam) Bovary"nin yaratıcısı, Fransız yazar Gustave Flaubert. 1873. İngiliz düşünür John Stuart Mill 1987. Ressam, müzeci ve gazeteci Elif Naci İstanbul'da. Elif Naci'nin "On Yılda Resim", "Şarkta Resim", "Anılarda Damlalar" adlı kitapları da var. |
Tarihte bugün: 9 mayıs 9 Mayıs, 2006 02:01:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Schiller, insanda iki temel dürtünün bulunduğunu söyler Alman şair ve düşünür Johann Christoph Friedrich von Schiller 1805 yılında hayata veda etti. Johann Christoph Friedrich von Schiller, 10 kasım 1759 tarihinde Marbach'da doğdu. Hukuk ve tıp okudu. Orduda hekimlik yaptı. Rousseau ile Kant'tan etkilendi. Eski Yunan ozanlarını inceledi. 'Haydutlar' (Die Rauber) adlı oyununda baskıcı yönetimlere başkaldırıyı savunduğu için Stuttgart'tan ayrılmak zorunda kalarak önce Mannheim'e, sonra Saksonya'ya gitti. Birkaç yıl Leipzig ve Dresden'de yaşadı. 1787'de Weimar'a yerleşti. Goethe ile birlikte 'Horen' adlı dergiyi çıkardı. Alman yazınında coşkunluk (Sturm und Drang) akımının temsilcisi 9 mayıs 1805'te Weimar'da hayata veda etti. Almanya'da 19'uncu yüzyılın ilk yarısında ortaya çıkan romantik felsefe akımının en önemli düşünürüydü Johann Christoph Friedrich von Schiller. Sanat ve eğitim konusundaki görüşleriyle ün kazanan olan Schiller, 1795'te yayımlanan 'İnsanın Estetik Eğitimi Üzerine Mektuplar' adlı eseriyle Batı kültürünün bütün bir tarihini ortaya koyma yolunda bir denemeye kalkıştı. Schiller, bu deneme çerçevesi içinde, modern insandaki bölünmüşlüğü ve yabancılaşmayı teşhis eden ilk düşünürlerden biri olarak tarihe geçti. Yaşamlarında formun tamlığıyla içeriğin bütünlüğünü, imgelemin ilk gençliğiyle aklın olgunluğunu birleştirdiklerini düşünen Schiller'e göre, modern insan kendi içinde bölünmüş bir insan olup, insan doğasının birliği ilerleme fikriyle, kültürdeki ilerleme düşünüyle bozulmuştu. Schiller, modern insandaki bu bölünmüşlük ve yabancılaşmanın ilacının sanat olduğunu düşünüyordu. Başka bir deyişle, sanatı insanlık için ahenkli, organik bir birliğin yeniden ele geçirilmesinin aracı olarak görüyordu. Güzellik, doğal halinden salt fiziki bir boyutu olan bireye bütünüyle karşıt ahlaklı bireyin ihtiyaçlarına uygun düşen bütünlüklü ahlaki evreye giden yoldur. Sanat ve güzellik, özgürlük yoludur. Schiller, insanda iki temel dürtünün bulunduğunu söyler. Bunlardan birincisi, her zaman değişme için bastıran duyumsal dürtü, diğeri de birlik ve süreklilik arayan formel dürtüdür. Her ikisi de, kendilerine getirilecek olan sınırlamalara ihtiyaç duyar; böyle bir sınırlamanın amacı ise duyumsal dürtünün ahlak yasasına zarar vermemesi, formel dürtünün de duyguları öldürmemesi ve dolayısıyla bütünlüklü insana ulaşılmasıdır. Bu ikisi arasında kurulmak istenen uyum, üçüncü bir dürtü aracılığıyla sağlanabilir. Bu da, oyun dürtüsüdür. Söz konusu oyun dürtüsü, filozofa göre, sanatta ortaya çıkar. Zira, duyumsal dürtünün nesnesinin yaşam, formel dürtünün nesnesinin form oldugu yerde, oyun dürtüsünün nesnesi veya amacı yaşayan yani canlı bir formdur. Ona göre, duyumsal dürtüyle formel dürtü, yalnızca sanat oyununda bir araya gelir ve insan güzele temasa ederken, ruh bir yandan ahlak yasası diğer yandan da fiziki zorunluluk arasında mutlu bir ortam yaratabilir. O, modern öznelliğin tanımlayıcı özelliği olan çatışma ve yabancılaşmanın sanat veya oyun yoluyla gerçekleşecek yaratıcı çözümü için umut beslemiştir. Günün diğer önemli gelişmeleri 1485: Davutpaşa Lisesi, dönemin sadrazamı Davut Paşa tarafından 'Mekteb-i Sübyan' adıyla kuruldu. Okul 1874'te Rüştiye Mektebi'ne dönüştü. 1920: Anadolu Ajansı, 'Büyük Millet Meclisi adına Mustafa Kemal' imzasıyla 'İslam Alemine Beyanname'yi yayımladı: "... Orduyu terhis etmek, köylülere Kuvayı Milliye'yi asi tanıtmak, milleti kendisine şeref veren en asil ve civanmert evladına karşı şüphe ve tereddüde düşürmek, sulhü hazırlamak için İngiliz emri altında çalışan vatansızların ilk işi oldu." 1926: ABD'li kaşif Amiral Byrd, Kuzey Kutbu'na doğru ilk uçuşunu yaptı. 1935: Cumhuriyet Halk Fırkası Dördüncü Büyük Kurultayı toplandı. Kurultayda fırka yerine parti sözcüğü benimsendi. Altı ok daha ayrıntılı şekilde ele alındı. "Partinin güttüğü bütün bu esaslar Kemalizm prensipleridir" denilerek, Kemalizm ilk kez resmi olarak tanımlandı. 1936: Benito Mussolini İtalya Faşist İmparatorluğu'nu ilan etti. 1936: İngiliz sinema oyuncusu Albert Finney ve ABD'li Oscar ödülü sahibi kadın sinema oyuncusu Glenda Jackson hayata merhaba dediler. 1942: Ulusal mimarlık akımının en önemli temsilcilerinden Mimar Vedat Tek İstanbul'da hayata veda etti. 1945: Nazi gizli servisi Gestapo'nun şefi, Reichstag ve Hava Kuvvetleri Komutanı Herman Goering ABD Yedinci Ordusu'na esir düştü. 1955: Anneler Günü Türkiye'de ilk kez kutlandı. 1955: Batı Almanya NATO'ya katıldı. 1958: Üniversite öğrencileri flört konulu bir panel düzenleyecekti. İstanbul valiliği toplantıya izin vermedi. 1958: 'Yeni Gün' gazetesi ve 'Akis' dergisi birer ay kapatıldı. Yazı işleri müdürleri Altan Öymen 10 ay, Tarık Holulu 16 ay hapis cezasına çarptırıldı. 1960: ABD Gıda ve İlaç İdaresi (FDA) ilk doğum kontrol hapının piyasaya sürülmesini onayladı. 1970: Çoğu üniversite öğrencisi 75-100 bin dolayında savaş karşıtı Washington'da ABD'nin Vietnam Savaşı'na son vermesi için gösteri yaptı. 1971: Darüşşafaka Lisesi'ne kız öğrenci alınması kararlaştırıldı. 1978: Ülkücüler, Yıldız Teknik Üniversitesi'nde dersten çıkan öğrencilerin üzerine ateş açtı: Üç kişi öldü, 12 kişi yaralandı. 1978: İtalya'da Kızıl Tugaylar Örgütü'nün 16 martta kaçırdığı eski başbakan Aldo Moro'nun cesedi Roma'da bir arabanın bagajında bulundu. 1984: Yaşar Kemal'e Fransız devlet nişanı 'Legion d'Honneur' verildi. 1987: Polonya Havayolları'na ait bir yolcu uçağı Varşova'dan New York'a havalandıktan hemen sonra düştü: 183 kişi öldü. 1998: Şair Haşim Nezihi Okay 94 yaşında İstanbul'da vefat etti. Tarihte bugün arşivi |
Tarihte bugün: 10 mayıs 10 Mayıs, 2006 02:01:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Necdet Tosun 370 filmde rol aldı Türk sinemasının en iyi komedi oyuncularından Necdet Tosun, 1975 yılında 49 yaşındayken hayata veda etti. 1926 yılında Balıkesir'in Burhaniye ilçesinde doğan Necdet Tosun, sinemaya başlamadan önce lokantacılık, leblebicilik ve terzilik gibi işler yapar. Terzide çalışırken bir film ekibi çekim için Burhaniye'ye gelir. Necdet Tosun'un fiziği ilgilerini çeker ve İstanbul'a çağırırlar. Oyunculuğu böyle başlar. Toplam 370 filmde rol alan oyuncu, fiziğinin de yardımıyla ön plana çıkar. İnce bıyığı ve şişman bedeniyle genellikle aşçı rollerinin aranan ismi olur. Aynı zamanda çok çalışkan olan Tosun'un sinemada yıllarca başarılı olmasını bu iki unsur sağlar. Necdet Tosun, sinemada siyah-beyaz döneme ve dolayısıyla Türk sinemasının komedi filmlerine damgasını vurur. Erdal ve Gürdal isimli iki oğlu olan oyuncu, iş dolayısı ile Almanya'ya gittiğinde geçirdiği bir trafik kazası sonucu, İstanbul'a getirildikten 13 gün sonra, 10 mayıs 1975'te yaşama veda eder. Önemli rolleri 'Yasemin'in Tatlı Aşkı', 'Fadime', 'Fatoş Sokakların Meleği' ve 'Veda' filmlerinde aşçı, 'Fakir Gencin Romanı'nda Nuri, 'Babamız Evleniyor'da Necabettin, 'Efkarlı Sosyetede' filminde Şemsi, 'Sevgili Babam'da darbukacı, 'İstanbul Tatili'nde Kahveci Tosun, 'Cambazhane Gülü Fadime'de Hüdaverdi, 'Öksüzler'de paketlerini taşırken cüzdanı çalınan zengin adam, 'Arkadaşlık Öldü mü' filminde bir yandan hastalıktan kıvranırken bir yandan da kendisine ziyafet çeken Hüdaverdi Ağa, 'Oyun Bitti'de oto tamir ustası Kadir, 1973 yapımı 'Acı Hayat' ve 'Yaz Bekarı' filmlerinde otel sahibi, 'Bitirimler Sosyetede' filminde baba, 'Cilveli Kız'da işportacı Tosun, 'Yumurcak'ta Şerbetçi Tosun, 'Yumurcak Küçük Şahit'te kapıcı, 'Yumurcak Köprüaltı Çocuğu'nda Trafik Ahmet, 'Parasızlar'da vapur görevlisi, 'Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz'da belediye başkanı... Günün diğer önemli olayları 1799: Cezzar Ahmet Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu, Akka'da Napoleon Bonaparte'ın komutasındaki Fransız ordusunu yenilgiye uğrattı. 1847: Bugünkü adı Danıştay, olan Meclis-i Vala-yi Ahkam-ı Adliye kuruldu. 1876: Osmanlı devletinde basına sansür uygulaması başlatıldı. 1899: ABD'li sinema oyuncusu, dansçı ve şarkıcı Fred Astaire dünyaya merhaba dedi. 1907: Anneler Günü, ilk kez ABD'nin Philadelphia kentinde kutlandı. 1919: İtilaf Devletleri temsilcileri, Paris'te, Yunanların İzmir'i işgali konusunda karar aldı. 1920: ABD'de Komünist Parti kuruldu. 1920: New York'ta mültimilyarder iş adamı Nelson Rockefeller, sahibi olduğu binanın ön cephesine Meksikalı ressam Diego Rivera'nın yaptığı duvar panosunda Lenin resmi olduğu için ressamı kovdu, panoyu parçaladı. 1921: Mustafa Kemal Paşa, TBMM'de Müdafaayı Hukuk Grubu'nu kurdu. 1930: Cumhuriyet Halk Fırkası'nın Üçüncü Büyük Kongresi'nde, altı okun simgelediği ilkeler kabul edildi. 1933: Naziler Almanya'da Heinrich Mann, Upton Sinclair, Erich Maria Remarque gibi yazarların kitaplarını yakmaya başladı. 1934: İstanbul'da görülmemiş balık akını yaşandı. Lüferin kilosu 4 kuruşa düştü. 1941: 550 Alman uçağı Londra'yı bombaladı, yaklaşık bin 400 sivil öldü. 1961: TBMM, nispi temsil seçim sistemini kabul etti. 1971: Sıkıyönetim yasasında değişiklik yapıldı. Gözaltı süresi 30 güne çıkarıldı. 1978: İstanbul Beyoğlu'daki tarihi Çiçek Pasajı çöktü. Enkaz altında kalan 12 kişi öldü, 16 kişi yaralandı. 1981: François Mitterrand, üçüncü kez katıldığı seçimlerde Fransa Cumhurbaşkanı oldu. Mitterrand, 1988 seçimlerini de kazanarak cumhurbaşkanlığını sürdürdü. 1994: Güney Afrika Cumhuriyeti'nin ilk siyah devlet başkanı Nelson Mandela göreve başladı. 1995: Tiyatro sanatçısı Belkıs Dilligil, İstanbul'da geçirdiği trafik kazasında yaşamını yitirdi. 1996: Doğru Yol Partisi Genel Başkanı Tansu Çiller'in Başbakanlıktan ayrılmadan 22 gün önce örtülü ödenekten 500 milyar lira çektiği açıklandı. 2004: Kıbrıs Rum Kesimi, Çek Cumhuriyeti, Estonya, Macaristan, Letonya, Litvanya, Malta, Polonya, Slovakya ve Slovenya Avrupa Birliği'ne üye oldular. 2005: Şair Ahmet Tufan Şentürk 81 yaşında vefat etti. Tarihte bugün arşivi |
Tarihte Bugün 11 Mayıs 1812. İngiltere Başbakanı Spencer Perceval Avam Kamarası'nda cinnet geçiren iş adamı John Bellingham tarafından vurularak öldürüldü. 1957. Zaman Gazetesi'nden Nusret Safa Coşkun ve Rıfat Ekinci birer yıl hapse mahkum oldular. 1958. Amerikalı genç bir adam, Türkiyeli sevgilisini sokakta öpünce neredeyse linç ediliyordu. Amerikalı genç ve sevgilisi 20'şer lira ağır hapis cezasına çarptırıldı. Yargıç "Nişanlı da olsanız Türkiye'de olduğunuzu unutmayın" dedi. 1959. Bursa'da yayımlanan Yeni Ant gazetesinden Derviş Sami Taşman ve Fethi Taşman da 1 yıl 1 ay hapis cezasına çarptırıldılar. 1961. Yassıada'da "Anayasa'yı ihlal" davası başladı. Davada, 27 Mayıs 1960 askeri darbesiyle görevlerinden düşürülen, cumhurbaşkanı Celal Bayar, Başbakan Adnan Menderes, Maliye Bakanı Hasan Polatkan ve Dış işleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu'nun da aralarında bulunduğu 400 kadar Demokrat Partili siyasi, partiyle ilişkisi iddiasıyla bürokrat ve asker sanık yargılandı. Yargılamalar sonunda, Adnan Menderes, Fatin Rüştü Zorlu ve Hasan Polatkan idam edildiler. 1963. Başbakan İsmet İnönü "Kürt sorunu"nun tehlike oluşturmadığını söyledi. 1964. Yazar Sait Faik Abasıyanık'ın, ölümünden on yıl sonra, Burgaz Adası'ndaki evi müzeye dönüştürüldü. 1984. Çay stoklarının tükendiği açıklandı. İstanbul'da bazı kahvehanelerde çay satışları durdu. 1985. Birmingham City ile Leeds United arasında Birmingham'da oynanan futbol maçı sırasında yangın çıktı; 40 kişi öldü, 150 kişi yaralandı. 1989. Avrupa İnsan Hakları Komisyonu Türkiye Birleşik Komünist Partisi kurucuları Haydar Kutlu ve Nihat Sargın'ın Türkiye aleyhine başvurularını kabul etti. 1994. Halkın Demokrasi Partisi (HADEP) kuruldu. 1996. Doğru Yol Partisi Genel Başkanı Tansu Çiller, örtülü ödenekten 500 milyar lira çektiğini kabul etti. 1997. IBM bilgisayar şirketinin süperbilgisayarı Deep Blue (Koyu Mavi), gelmiş geçmiş en büyük satranç ustası kabul edilen Gari Kasparov'u yendi. 1998. Türkiye Büyük Millet Meclisi lojmanlarında oturan 541 milletvekilinden, 321'inin 2 milyon 580 bin lira olan Çöp Vergisi diye bilinen çevre temizlik vergisini ödemediği belirlendi. Bugün Doğanlar: 1894. ABD!li modern dansçı ve koreograf Martha Graham. 1904. İspanyol sürrealist ressam Salvador Dali. Bugün Ölenler: 1948. Şair ve fıkra yazarı Hamamizade İhsan. 1954. Öykü ustası Sait Faik Abasıyanık. 1981. Jamaikalı Reggae ilahı gitarist ve şarkıcı Bob Marley. 1988. İngiltere Gizli İstihbarat Servisi görevlisiyken Sovyetler Birliği hesabına casusluk yaptığı ortaya çıkınca bu ülkeye iltica eden Kim Philby. 76 yaşında Moskova'da. |
Tarihte bugün: 12 Mayıs 12 Mayıs, 2007 02:05:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif ABD'li sinema oyuncusu Katherine Hepburn 1907'de hayata merhaba dedi. 1820: Dünya Hemşireler Günü ve Hemşirelik Haftası: İngiliz hastane reformcusu ve Selimiye kışlasındaki Kırım Savaşı yaralılarınca, 'Lambalı kadın' olarak bilinen Florence Nightingale doğdu. 1871: Paris Komünü ayrılık halinde kadınlara nafaka hakkı tanıdı. 1916: İrlanda'nın İngiltere'den bağımsızlığını ilan eden Paskalya Ayaklanması'nın öncüsü ve İrlanda'nın ilk marksist işçi önderlerinden James Connolly kurşuna dizildi. 1927: Milli edebiyat akımının öncülerinden Ahmet Hikmet Müftüoğlu hayata veda etti. Eserleri arasında 'Haristan' ve 'Gülistan', 'Çağlayanlar' adlı öykü kitaplarıyla 'Gönül Hanım' adlı romanı sayılabilir. 1929: İlk Tıp Bayramı Haydarpaşa Tıp Fakültesi'nde kutlandı. 1940: Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nde Tekirdağlı Hüseyin altıncı kez başpehlivan oldu. 1947: Güzel Sanatlar Akademisi Bedri Rahmi Eyüboğlu Atölyesi'nde yetişen 10 sanatçının oluşturduğu Onlar Grubu kuruldu. 1949: Sovyetler Birliği'nin 11 ay süren Berlin ablukası kalktı. İhtiyaç maddelerinin havadan taşınması müttefiklere 200 milyon dolara mal oldu. 1951: Yıkıcı gücü Hiroşima ve Nagazaki'ye atılan bombaların 100 katı büyüklüğünde olan ilk hidrojen bombası denemesi, Pasifik Okyanusu'ndaki Eniwetok Atolü'nde yapıldı. 1965: Doğu Pakistan'da (bugünkü Bangladeş) kasırga çıktı: 10 binin üzerinde insan öldü. 1976: Filistin Kurtuluş Örgütü'nün Türkiye'de büro açma isteği kabul edildi. 1978: Liselerde okutulan ahlak dersi ve müfredat programları ile ders kitapları uygulamadan kaldırıldı. 1978: Ankara'nın Dışkapı semtindeki YIBA Çarşısı, tüp patlaması nedeniyle yandı: 49 kişi öldü, 100 kişi yaralandı. 1979: TÜSİAD, gazetelere 'Gerçekçi Çıkış Yolu' başlıklı, Ecevit hükümetini eleştiren tam sayfa ilan verdi. 1992: Nelson Mandela, Uluslararası Atatürk Barış Ödülü'nü insan hakları ihlalleri iddiaları nedeniyle reddetti. 1994: Kayıp olan Sağlık Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkan Yardımcısı Namık Erdoğan, başına iki kurşun sıkılmış halde ölü bulundu. 1998: İstanbul'da, Hollanda ve Türk polisinin ortak çalışması sonucu, deniz yoluyla İtalya ve Hollanda'ya gönderilmek istenen, uluslararası uyuşturucu kaçakçısı Hüseyin Baybaşin'in amcasının oğlu Nizamettin Baybaşin'e ait 10 trilyon lira değerinde eroin ve afyon sakızı ele geçirildi. 1998: Silahlı saldırıya uğrayan İnsan Hakları Derneği Genel Başkanı Akın Birdal ağır yaralandı. 2005: Türk sinemasının usta yönetmenlerinden Ömer Kavur, hayata veda etti. Tarihte bugün arşivi |
Tarihte Bugün 13 Mayıs 1793. Fransa'da Devrimci Cumhuriyetçi Kadın Yurttaşlar Kulübü kuruldu. 1846. ABD Kongresi Meksika'ya savaş ilan etti. Sınır devriyelerine baskın yapılmasını gerekçe gösterdi. 1926. Sıtma ile Mücadele kanunu kabul edildi. 1929. İran'ın Horasan bölgesinde deprem oldu. 3 bin kişi öldü. 1940. İngiltere Başbakanı olan Winston Churchill ünlü konuşmasını yaptı: "Size kan, ter ve gözyaşından başka vaad edecek bir şeyim yok." 1943. II. Dünya Savaşında 250 bini aşkın Mihver kuvvetleri askerinin Tunusta İttifak devletlerine teslim olmasıyla Kuzey Afrika savaşı son buldu. Aynı gün gazino ve kahvelerin sınıflandırılması kararlaştırıldı. 1949. Yazar Rıfat Ilgaz cumhurbaşkanına hakaretten 3 yıl, Mısır kralı ve İran şahına hakaretten 7 ay hapis cezasına çarptırıldı. Aynı gün Aziz Nesin de Mısır kralıyla İran şahına yayın yoluyla hakaretten 7 ay hapis cezası aldı. Meclis'in manevi şahsına hakaret iddiasıyla Mehmet Ali Aybar hakkında da tutuklama kararı çıktı. 1950. Ereğli Kömür İşletmeleri'nde Türkiye'nin ilk siyasal grevi yapıldı. 1955.Türkiye Demir-Çelik İşletmeleri ile Türkiye Selüloz ve Kağıt İşletmeleri kuruldu. 1965. Batı Almanya İsrail'i tanıdı. Karar nedeniyle, 9 Arap ülkesi Batı Almanya ile ilişkisini kesti. 1966. "Türkiye'yi kurtaracak tek yol sosyalizmdir" başlıklı yazısında komünizm propagandası yaptığı iddiasıyla Şadi Alkılıç 45 yıl önce bugün 6 yıl 3 ay hapis cezasına çarptırıldı. 1971. Süresiz kapatılan Sabah gazetesinin açılmasına karar verildi. 1975. Başbakan Süleyman Demirel Vural Önsel adlı bir kişinin saldırısına uğradı. Demirel'in burun kemiği kırıldı. 1979. Başbakan Bülent Ecevit iş çevrelerinin hükümete karşı tutumunu eleştirerek "Yeterli yardım ve kredi sağlama eşiğine gelmişken bıçaklanıyoruz. Kendimizi yabancılara haksız yere jurnal ediyoruz" dedi. 1981. Mehmet Ali Ağca, Papa II. Johannes Paulus'u Roma'da vurarak yaraladı. 1988. Aralarında Abdullah Öcalan'ın da bulunduğu 94 kişiye askerlik yapmak üzere 3 ay içinde yurda dönme çağrısı yapıldı. Çağrıya uymayanların vatandaşlıktan çıkarılacağı ilan edildi. 1994. Eski İSKİ ( İstanbul Su ve Kanalizasyon İşletmesi) Genel Müdürü Ergun Göknel, "Klor yolsuzluğu" davasında 8 yıl 6 ay hapis cezasına çarptırıldı. 1996. Doğru Yol Partisi Genel Başkanı Tansu Çiller'in dolandırıcılıktan yargılanan Selçuk Parsadan'a örtülü ödenekten 5,5 milyar lira verdiği iddia edildi. 1997. İçişleri Bakanlığı, Uğur Mumcu'nun ailesine 9,5 milyar liralık maddi tazminat ödedi. 1998. Memur sendikaları yasa tasarısını protesto eden memurlar hakkında, adli tarihin en geniş kapsamlı soruşturması açıldı. Bugün Doğanlar: 1882. Fransız ressam Georges Braque . 1907. İngiliz kadın yazar Daphne duMaurier . 1914. ABD'li profesyonel boks şampiyonu Joe Louis. 1950. ABD'li şarkıcı, şarkı sözü yazarı ve besteci Peter Gabriel. 1950. ABD'li şarkıcı ve besteci Stevie Wonder Bugün Ölenler: 1961ABD'li sinema oyuncusu Garry Cooper. |
14 Mayıs Pazartesi - Tarihte Bugün "Eczacılar Günü", "Çiftçiler Günü", "Arkeoloji Haftası" 1767. İngiliz hükümetinin ithal çaya vergi koyması üzerine Amerikan Bağımsızlık savaşı başladı. 1924. Türkiye Taş Kömürü Kurumu Zonguldak'ta kuruldu. 1946. Türkiye Sosyalist Partisi kuruldu. Başkanlığa Avukat Esat Adil Müstecaplıoğlu seçildi. 1948. İsrail devleti kuruldu. 1950. 27 yıllık Cumhuriyet Halk Partisi iktidarı son buldu. Demokrat Parti oyların yüzde 53 oyla tek başına iktidara geldi. Türkiye'de tek parti dönemi sona erdi. 1952. Paris'te toplanan Uluslararası Basın Enstitüsü (IPI) Genel Kurulu'nda Türkiye'yi Ahmet Emin Yalman temsil etti. 1955. Nedret Gürcan, Dinar'da , Şairler Yaprağı adlı bir şiir dergisi yayımlamaya başladı. Aynı gün Sovyetler Birliği ve Doğu Avrupa'daki sosyalist ülkeler yeni bir askeri ittifak içeren Varşova Paktı'nı imzaladılar. 1957. Dr. Asım Onat Dünya Tıp Cemiyeti başkanlığına seçildi. 1958. Ziya Ademhan 1 yıl hapse mahkum oldu. 1968. Üniversite öğrencileri "NATO'ya Hayır" haftası başlattılar; 106 öğrenci gözaltına alındı. 1974. 12 Mart askeri müdahalesi sırasında tutuklananları kapsayan Genel af çıktı. 141. ve 142. maddeler kapsam dışı kaldı. 1984. Yaşar Kemal'in İnce Memed romanını beyaz perdeye uyarlayan Peter Ustinov'un filminin galası Londra'da yapıldı. 1985. Hüsamettin Cindoruk, Doğru Yol Partisi genel başkanı seçildi. Cindoruk, " Bu emaneti kimseye teslim etmem. Sadece sahibine teslim ederim" dedi. Yeni Genel Başkanın adı, "Emanetçi" oldu. 1996. İstanbul Alibeyköy'de İrfan Ağdaş adlı genç polisin açtığı ateşle vurularak öldü. Polisler hakkında dava açıldı. Dava, 2 Nisan 2001'de bitti, polisler beraat etti. 1997. Danıştay, Bargama köylülerinin siyanürle altın aramaya son verilmesi talebini haklı buldu. Aynı gün, Türk Silahlı Kuvvetleri Kuzey Irak'a yönelik en büyük sınır ötesi harekatı başlattı. 50 bin asker ve köy korucusu Kuzey Irak'a girdi. Resmi açıklamalarda, "Çelik Harekatı" adlı operasyonda 113 güvenlik mensubu ve 2811 PKK militanının öldüğü ilan edildi. Bugün Doğanlar: 1686. Alman fizikçi ve termometrenin mucidi Gabriel Daniel Fahrenheit. Bugün Ölenler: 1940. Amerikalı devrimci Emma Goldman (Kızıl Emma). Amerikan işçi hakları mücadelesi öncülerinden Goldman, özgür aşkı savundu. Savaş karşıtıydı. Doğum kontrolü ve eşcinsellerin özgürlüğü için mücadele etti. 1984. Oyun yazarı ve tiyatro yönetmeni Vasıf Öngören. Amsterdam'da ölen Öngören'in eserleri arasında, "Asiye Nasıl Kurtulur", "Zengin Mutfağı", "Oyun Nasıl Oynanmalı" bulunuyor. 1987. Amerikalı sinema oyuncusu Rita Hayworth. 1994. Fenerbahçe ve milli takımın eski kalecisi Cihat Arman. Arman 1939-1951 yılları arasında Fenerbahçe futbol takımında 308 maç oynamıştı. 1995. Edebiyat eleştirmeni, denemeci Rauf Mutluay . 15 Mayıs Salı - Tarihte Bugün 1718. Londralı avukat James Puckle (Pakl) makinalı tüfeği keşfetti 1756. Kuzey Amerika'daki egemenlik mücadelesinde İngiltere'nin Fransa'ya savaş açmasıyla, Fransa-Kızılderili savaşı olarak da bilinen 7 yıl savaşı başladı 1873. Darüşşafaka Lisesi kuruldu. 1919. Yunan orduları İzmir'i işgal etti. Gazeteci Hasan Tahsin işgalcilere ateş açtı ve öldürüldü. 1924. Sanayi-i Nefise Mektebi (bugünkü M. Ü.Güzel Sanatlar Akademisi) öğrencileri ilk resim sergilerini İstanbul'da açtı. 1929. Amerika Birleşik Devletleri'nde Sinema Sanatları ve Bilimleri Akademisi ilk ödülleri dağıttı. Amerikan yapımı sessiz film "Wings" (Kanatlar) en iyi film seçildi. Ödüller, 1931'den bu yana "Oscar" adıyla da biliniyor. 1952. Türk-Elen Dostluk Derneği kuruldu. 1953. İstinye Tersanesi'nde yapılan Bostancı ve Caddebostan gemileri törenle denize indirildi. 1963. ABD'li astronot Gordon Cooper Güven 7 adlı kapsülle o güne kadar yapılmış en uzun uzay uçuşunu gerçekleştirmek üzere uzaya fırlatıldı. 1966. Ereğli Demir Çelik tesisleri işletmeye açıldı. Vietnam savaşını protesto eden 8 bin Amerikalı 2 saat boyunca Beyaz Saray'ı kuşattı. 1973. Askeri Yargıtay Sıkıyönetim Askeri Mahkemesince verilen Prof. Uğur Alacakaptan ve Uğur Mumcu'yla ilgili mahkumiyet kararını bozdu. Uğur Mumcu tahliye oldu. Sonra da er olarak askere alındı. 1974. Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk Gazeteci Hasan Tahsin adına İzmir Konak Meydanı'na dikilen İlk Kurşun Anıtını açtı. 1984. 1256 aydın "Türkiye'deki demokratik düzene ilişkin gözlem ve istekler" başlıklı dilekçeyi 15 Mayıs 1984'de Cumhurbaşkanı Kenan Evren'e verdi. "Aydınlar Dilekçesi" olarak bilinen girişime karşı dava açıldı. 1990. Vincent Van Gogh'un resmi "Doktor Gachet'nin Portresi" bir resim için ödenen en yüksek fiyatla 82,5 milyon dolara satıldı. 1997. Almanya'da Kitap Yayımcıları Birliği Barış Ödülü Yaşar Kemal'e verildi. Bugün Doğanlar: 1890. Amerikalı romancı Katherine Anne Porter. 1891. Rus romancı Mikhail Bulgakov. 1909. ABD'li sinema oyuncusu James Mason. 1911. İsviçreli yazar Max Frisch. 1915. 1970 Nobel İktisat ödülü sahibi .ABD'li iktisatçı Paul A. Samuelson. Bugün Ölenler: 1926. Son Osmanlı Padişahı VI. Mehmet Vahdettin, San Remo'da sürgünde. 1997. Şair Turhan Oğuzbaş, İstanbul'da. Şair "Yaşanmamış Mektuplar", "Gözlerin İstanbul Senin", "Sonbahar Rüzgarları" adlı şiir kitaplarının yanında Timur Selçuk'un bestelediği "İspanyol Meyhanesi" şiiriyle tanınmıştı. 16 Mayıs Çarşamba - Tarihte Bugün 1717. Voltaire adıyla bilinen yazar François-Marie Arouet din ve krallık karşıtı yazılarından ötürü Bastille hapisanesine gönderildi. 1919. Mustafa Kemal Paşa, Samsun'a gitmek üzere Bandıma vapuru ile İstanbul'dan ayrıldı. 1943. Varşova Gettosundaki Yahudi topluluğunun Nazi işgaline karşı direnişi kırıldı. Hayatta kalanlar Treblinka toplama ve yok etme kampına gönderilmeye başladı. 1952. İngiltere'de kadınlara eşit ücret 16 Mayıs 1952'de yasalaştı. 1958. Besteci Ahmet Adnan Saygun Londra'da Jean Sibelius Ödülü'nü aldı. 1960. Milli Eğitim Bakanlığı 19 Mayıs gösterilerini yasakladığını açıkladı. 1961. Tiyatro sanatçısı Cüneyt Gökçer Kral Lear'i oynamak üzere Moskova'ya gitti. 1963. Ankara Devlet Tiyatrosu'nda ilk müzikal sergilendi. Müzikalin adı "Öp Beni Kate" idi. 1968. Fransa'da genel grev. Mayıs 1968 öğrenci ayaklanması işçilerle birleşiyor. 1972. Sıkıyönetim uygulaması çerçevesinde askeri makamlarca tutuklananların asker kişi sayılacağı açıklandı. 1974. 9 İsrailli çocuğu rehin alan Filistin gerillalarıyla İsrail askerleri arasında çatışma çıktı; 16 çocuk öldü, 70 çocuk yaralandı. 1975. Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu (TRT) Genel Müdürü İsmail Cem, "milli güvenliğe aykırı tutumu" gerekçe gösterilerek görevden alındı. Yerine Nevzat Yalçıntaş atandı. Cem Danıştay'a başvurdu. 1984. Yayımcı İlhan Erdost'un Mamak Cezaevin'de dövülerek öldürülmesinden hükümlü astsubay Şükrü Bağ'ın 10 yıl 8 aylık mahkumiyet kararı kesinleşti. 1987. Alman Yazarlar Birliği, 7 yıldır cezaevinde yatan şair Nevzat Çelik'in serbest bırakılması için Başbakan Turgut Özal'a bir mektup gönderdi. 1989. Bayrampaşa Cezaevi'nde isyan çıktı; 40'a yakın tutuklu ve hükümlü yaralandı. 1990. Edith Cresson Fransa'nın ilk kadın başbakanı oldu 1992. İstanbul'da tarihi Galata Köprüsü yandı. İngilizler köprüyü 105 bin altın karşılığı 1875'de yapmıştı. 1993. Doğru Yol Partisi Genel Başkanı ve Başbakan Süleyman Demirel Cumhurbaşkanı seçildi. Aynı gün, Türkiye jimnastikte ilk kez Avrupa şampiyonu oldu; atlama beygirinde Murat Canbaş altın madalya kazandı. 2000. Galatasaray futbol takımı Arsenal'i 4-1 yenerek UEFA Kupası'nı aldı. Bugün Doğanlar: 1910. ABD'li Oscar ödüllü sinema oyuncusu Henry Fonda. Bugün Ölenler: 1977. Alman asıllı ABD'li roket bilimcisi Wernher von Braun. 1984. Şair Ercüment Behzat Lav. 1989. Türkçe tangoları seslendiren ilk sanatçı Seyyan Hanım (Seyyan Oskay). 1997. Sinema oyuncusu Önder Somer. 17 Mayıs Perşembe - Tarihte Bugün 1874. Norveç İsveç'ten ayrılarak bağımsızlığını ilan etti. 1954. Amerika Birleşik Devletleri'nde siyah çocukların beyaz çocuklarla aynı okula gitmelerini önleyen yasa yürürlükten kaldırıldı. 1967. İmam-hatip okullarını bitirenlere üniversitelere girme hakkı tanındı. 1969. İstanbul Toptaşı Cezaevi'nde 500 mahkum af isteğiyle açlık grevine başladı. 1971. Türkiye Halk Kurtuluş Partisi-Cephesi (THKP-C ) üyesi dört kişi İsrail'in İstanbul Başkonsolosu Efraim Elrom'u kaçırdı. Eylemciler, 20 Mayıs gününe kadar cezaevlerindeki bütün devrimcilerin serbest bırakılmasını istediler. Hükümet pazarlık yapmayacağını açıkladı. 1972. Demiryollarının 991 milyon lirayla zarar rekoru kırdığı açıklandı. 1973. Türkiye Komünist Partisi- Marksist Leninist (TKP-ML) ve Türkiye İşçi Köylü Ordusu'nun (TİKKO) kurucusu İbrahim Kaypakkaya sıkıyönetimde gözaltında bulunduğu sırada gördüğü işkenceler sonucunda öldü. 1976. Batman ve Malatya'da Petrol-İş üyesi 5 bin işçi grevde. 1983. Türkiye İşçi Partisi (TİP) üyesi yedi gencin öldürüldüğü Bahçelievler katliamı davası sonuçlandı. İki sanık idam, iki sanık da 15'er yıl hapis cezasına çarptırıldı. Aynı gün Savcı Doğan Öz'ü 1978'de Ankara'da öldürmekten sanık İbrahim Çiftçi beraat etti. 1987. İstanbul'da 80'li yılların ilk kitlesel kadın yürüyüşü "Dayağa Karşı Dayanışma Yürüyüşü" yapıldı. Yürüyüşe iki binden fazla kadın coşkuyla katıldı. 1989. Çin'de 1 milyondan fazla gösterici başkent Pekin'deki Tienanmen Meydanı'nda siyasal özgürlüklerin genişletilmesi için açlık grevi yapan öğrencileri desteklemek amacıyla yürüyüş yaptı. Aynı gün, Çekoslovakya'da, 4 aydır hapiste olan yazar Vaclav Havel serbest bırakıldı. 1994. İstanbul Savaş Karşıtları Derneği kapatıldı. 1995. Hava-İş sendikası başkanı Atilay Ayçin bir konuşmasında bölücülük yaptığı iddiasıyla yargılandı, 1yıl 8 ay hapis cezasına çarptırıldı ve tutuklandı. 1996. Yaşar Kemal'e İspanya'da Uluslararası Katalonya Ödülü verildi. 1997. "Barış İçin Bir Milyon İmza" girişiminin topladığı imzalar Meclis'e iletildi. 2000. Geçen yıl bugün, Doçent Doktor Bahriye Üçok ile Muammer Aksoy'un öldürülmesi olayına karışan 4 kişinin yakalandığı açıklandı. Bugün Doğanlar: 1900. İran devriminin dini lideri Ayetullah Humeyni. Bugün Ölenler: 1952. Yazar Memduh Şevket Esendal. 1957. Yazar Nurullah Ataç. 1980. Galatasaray'lı ünlü futbolcu ve teknik yönetmen "Baba Gündüz" Gündüz Kılıç. 1993. Sinema sanatçısı Handan Adalı. 18 Mayıs Cuma - Tarihte Bugün 1804. Napoleon Bonaparte Fransa imparatoru ilan edildi. 1871. Paris Komünü eşit işe eşit ücret verilmesini kabul etti. 1926. Uluslararası Silahsızlanma Konferansı Cenevre'de başladı. 1943. Adolf Hitler müttefiki İtalya'nın teslim olmaya yönelmesi üzerine Alaric Operasyonu'nu başlatarak İtalya'nın Alman ordularınca istilası emrini verdi. 1960. Akşam gazetesi 20 gün süreyle kapatıldı. Gerekçe; sıkıyönetim bildirilerine uymamak. 1961. Aziz Nesin tutuklandı. Gerekçe; yazısında komünizm propagandası yapmak. 1968. Fransa'da Mayıs ayaklanması sürüyor. Başkan de Gaulle Romanya'daki ziyaretini beklenenden 12 saat önce bitirerek ülkesine döndü. Sinemacılar Cannes Film Festivali'ni işgal etti. Önde gelen Fransız film yönetmenleri eserlerini yarışmadan geri çekti jüri istifa ederek festivali sona erdirdi. 1974. Genel Af ilan edildi. Aynı gün Hindistan Pokhran eyaletindeki Racastan Çölü'nde ilk nükleer silah denemesini başarıyla gerçekleştirdi. 1976. Başbakan Süleyman Demirel'in hayali mobilya ihracatı suçundan tutuklu yeğeni Yahya Demirel tahliye edildi. 1982. Eski Milli Selamet Partisi Milletvekili Halit Kahraman Almanya'da eroin kaçakçılığından hapis cezası almıştı. Kahraman cezası bitince Türkiye'ye teslim edildi. İki gün sonra Ankara'da tutuklandı. 1986. Nisan'da Çernobil Nükleer Santralındaki patlamanın ardından Atom Enerjisi Komisyon Başkanı Profesör Ahmet Yüksel Özemre, "radyasyonda endişe edilecek bir şey yok" dedi. 1987. İstanbul'da Deniz Otobüsleri Bostancı- Kabataş arasında çalışmaya başladı. 1995. Gazi mahallesi olaylarını protesto gösterisi sırasında gözaltına alınan ve kendisinden bir daha hiç haber alınamayan Hasan Ocak'ın Altınşehir Mezarlığı Kimsesizler Bölümü'ne gömüldüğü ortaya çıktı. 1996. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'e İzmir'de silahlı saldırı. Demirel yara almazken koruma müdürü ve bir gazeteci yaralandı. 1997. Milliyetçi Hareket Partisi kurultayında kavga çıktı, kurultay hakim kararıyla 1 ay ertelendi. Bugün Doğanlar: 1048. İranlı yazar ve şair Ömer Hayyam. 1872. İngiliz filozof ve matematikçi, Nobel edebiyat ödülü sahibi, barış hareketi lideri Bertrand Russel. 1883. Bauhaus akımının kurucularından Alman mimar Walter Gropius. 1897. ABD'li film yönetmeni Frank Capra. 1919. İngiliz dansçı, Türkiye balesinin kurucusu Dame Margot Fonteyn. 1920. Papa 2. John Paul. Bugün Ölenler: 1952. Gazeteci ve yazar Sermet Muhtar Alus. 1977. Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu (TRT) spikerlerinden Zafer Cilasun. 1981. Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) eski başkanlarından Fuat Sirmen. 1981. Amerikalı şair, oyun yazarı ve romancı William Saroyan. 19 Mayıs Cumartesi - Tarihte Bugün "Gençlik ve Spor Bayramı" "Gençlik ve Spor Bayramı" 1919. Mustafa Kemal Milli Mücadeleyi başlatmak için, Bandırma vapuruyla İstanbul'dan ayrılarak Samsun'a çıktı. 19 Mayıs, 20 Haziran 1938 tarih ve 3466 sayılı kanunla millî bayram olarak kabul edildi. 1934. Bulgaristan'da faşistler darbeyle iktidarı ele geçirdi. 1940. İstanbul Dolmabahçe Stadyumunun temeli atıldı. 1948. İstanbul Üniversitesi Talebe Birliği ile İstanbul Teknik Üniversitesi Talebe Birliği birleşti. Böylece, kısa adı TMTF olan Türkiye Milli Talebe Federasyonu kuruldu. 1961. Güney Kore'de yapılan darbeden sonra, Başkan Po Sun Yun, görevinden istifa etti. 1966. Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay, "27 Mayıs Devrimi'nin neticelerini kimsenin tasfiye etmeye gücü yetmez. Türk Silahlı Kuvvetleri ve onun komutanları, şu ve bu prensibin aleti değildir," dedi. 1968. Türkiye İşçi Partisi'nin Kayseri'deki toplantısına saldırıldı; konuşmacılar yaralandı, bayrak ve flamalar yırtıldı. 1974. Valery Giscard d'Estaing Fransa cumhurbaşkanlığına seçildi. 1977. Milliyetçi Hareket Partisi lideri Alpaslan Türkeş "Katil Ecevit", "Komünistler Moskova'ya", "Elde kuran, hedef Turan" sloganlarını yasakladı. 1979. 1 Mayıs günü sokağa çıktıkları için tutuklanan Türkiye İşçi Partisi Genel Başkanı Behice Boran ve 330 partili serbest bırakıldı. 1982. Türkiye, Fransa'dan Yılmaz Güney'in iadesini istedi. 1989. Kadın Kurultayı toplandı. İlk kez kapalı bir salonda yaklaşık 2 bin 500 kadın toplandı. Aynı gün, Uluslararası I. İstanbul Tiyatro Festivali başladı. 1990. Polis Kadıköy'de bir eve baskın yaptı. Hatice Dilek Aslan ve İsmail Oral öldürüldü. 1995. Gözaltında kaybedilen, 55 gün sonra ölüsü Beykoz Kimsesizler Mezarlığında bulunan Hasan Ocak, binlerce kişinin katıldığı törenle toprağa verildi. Dönemin İnsan Haklarından Sorumlu Devlet Bakanı Algan Hacaloğlu, "toplumdan hükümet adına özür diliyorum," dedi. Bugün Doğanlar: 1762. Alman filozof Johann Gottlieb Fichte. 1890. Vietnam bağımsızlık hareketinin lideri Ho Chi Minh. 1926. Amerikalı siyah lider Malcolm X. Bugün Ölenler: 1935. "Arabistanlı Lawrence" adıyla tanınan, İngiliz arkeolog, asker, istihbaratçı ve yazar Thomas Edward Lawrence, motosiklet kazasında. 1944. Sivil ressamlar kuşağının ilk temsilcilerinden Şevket Dağ. Uluslararası yarışmalarda ödüller almış olan Şevket Dağ, özellikle Ayasofya'dan çalıştığı resimlerle "iç mekan ressamı" olarak tanınıyordu. |
Tarihte bugün: 20 mayıs 20 Mayıs, 2006 02:01:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Honore de Balzac 20 mayıs 1850'de, 51'inci doğum gününde hayata veda etti 'İnsanlık Komedyası'nın yaratıcısı Fransız romancı Honore de Balzac 1799 yılında hayata merhaba dedi. 20 mayıs 1799'da Fransa'nın Tours kentinde dogan Honoré de Balzac, temel eğitimini doğduğu kentte tamamladıktan sonra hukuk öğrenmek için Paris'e gitti. Bir dava vekilinin ve bir avukatın yanında çalıştı. 20 yaşında, şansını edebiyat alanında denemek üzere ailesinden yalnızca iki yıllığına izin alarak işe ara verdi. Bu süre içinde betimlemeyi çok arzuladığı insan doğasını gözlemledi ve roman tekniği üzerinde çalıştı. İlk roman denemelerini takma adlarla yayımladı. Daha sonra ailesinin yanına döndü, izin sürelerini uzattı ve bir daha hukukla ilgilenmedi. Kendisinden 15 yaş büyük Madam Berny'nin himayesine girdi ve onunla yaşadığı 10 yıllık ilişki (1823-1833) yüksek tabakayla, edebiyat ve yayın dünyasının önde gelen isimleriyle bağlantılar kurmasını sağladı. Balzac artık bir Parisliydi. Bu çevrelerde yaşadığı serüvenler, ün, servet ve lüks düşkünlügü büyük paralara mal oldu. Durmaksızın roman üretmesi, sonsuz imgelem gücü, bitmeyen enerjisi ve geceler boyu içtiği kahveler sayesinde iflastan kurtulsa da kitaplarının çok sattığı dönemlerde bile borçtan kurtulamadı. Aşk serüvenlerine de hiç ara vermedi ve uzun yıllar mektuplaştığı Kontes Eveline Hanska'yla 1850 martında evlendi. Ancak bundan kısa bir süre sonra hayata veda etti. 1829'da romanlarındaki temel izleklerin yavaş yavaş ortaya çıktığı ilk iki yapıtını kendi adıyla yayımladı: 'Evliliğin Fizyolojisi' (La physiologie du mariage) ve 'Köylü İnsanı' (Les chouans). 1841 yılında 'İnsanlık Komedyası' (La comedie humaine) genel başlığı altında topladığı romanlarını 20 yıl boyunca hiç ara vermeden kaleme aldı. Türkçede Balzac 'Köylü İsyanı' (1974), 'Tours Papazı' (1949), 'Eugenie Grandet' (1983), 'Goriot Baba' (1984), 'Bette Abla' (1977), 'Otuz Yaşındaki Kadın' (1963), 'Vandetta' (1943), 'Tılsımlı Deri' (1943, 1968), 'Tefeci Gobseck' (1947-1961), 'Kırmızı Han' (1946), 'Terör Devrinde' (1979), 'Köy Hekimi' (1942-1979), 'Bilinmeyen Şaheser' (1945), 'Lois Lambert' (1946), 'Albay Chabert' (1944-1974), 'Bir Havva Kızı' (1970), 'Onüçlerin Romanı' (1945), 'Mutlak Peşinde' (1945-1965), 'Altın Gözlü Kız' (1943), 'Kibar ******lerin İhtişam ve Sefaleti' (1946), 'Kibar ******ler' (1972), 'Kötü Kadınların Parlayış, Düşüşü' (1981), 'Vadideki Zambak' (1941-1985), 'Sönmüş Hayaller' (1949), 'Nucingen Bankası' (1950), 'Köy Papazı' (1952), 'Cesar Birotteau' (1945-1964), 'Ursula Mirouet' (1949), 'Karanlık Bir İş' (1947), 'Esrarlı Bir Vaka' (1949-1964), 'İki Gelinin Hatıraları' (1940- 1983), 'Modeste Mignon' (1947), 'Köylüler' (1976-1985) Balzac'tan inciler Altından zincirler en ağır olan zincirlerdir. Beklemesini bilenin her şey ayağına gelir. Evliliğin, her şeyi kemiren bir canavarla bıkıp usanmadan boğuşması gerekir: Alışkanlık. Istırapların en gizlileri dayanılması en güç olanlardır. İnsanın en zor katlandığı duygu acımadır, hele hak edince. İnsanlara kendilerini nankörlüğe mecbur edecek kadar büyük hizmetlerde bulunmayınız. İyi dostluklar temiz hesaplarla kurulur. Sanatın vazifesi, tabiatı kopya etmek değil, tabiatı ifade etmektir. Sevilen kadın bütün kadınların en güzeli değil midir? Sıkıntınızın sırrı sizin elinizde değil, başkalarının elindedir. Şöhret, ancak küçücük dozlarla alındığında faydalı bir zehirdir. Toprağa ekilen tohumlar içinde en çabuk mahsul veren fedailerin döktükleri kandır. Zeka dünyayı yerinden oynatmaya yarayan maniveladır. Günün diğer önemli olayları 1481: II. Beyazıt, Osmanlı tahtına oturdu. 1506: Amerika kıtasını de keşfeden gezgin ve kaşif Christopher Colombus öldü. 1622: Osmanlı İmparatorluğu'nda isyancılar, ordu ve yönetimde yenilik taraftarı Padişah II. Osman'ı tahttan indirip öldürdü. Öldürülen ilk padişah olan Genç Osman'ın yerine Deli Mustafa, ikinci kez tahta çıkarıldı. 1795: Fransa'da kadın kulüpleri kurulması yasaklandı. 1878: II. Abdülhamit'i devirmek, Çırağan Sarayı'nda tutulan V. Murat'ı tahta çıkarmak amacıyla Çırağan baskınını düzenleyen gazeteci Ali Süavi öldürüldü. 1920: İlk hemşire okulu, Amiral Bristol Hemşire Mektebi hizmete girdi. 1928: Türkiye'de uluslararası rakamlar kabul edildi. 1948: Cumhuriyet Halk Partisi Meclis Grubu, Milli Eğitim Bakanlığı denetiminde imam hatip kursları açılmasına karar verdi. 1963: Bazı ordu birlikleri, Ankara'da Talat Aydemir'in yönetiminde yeniden ayaklandı. Olayların ardından üç büyük ilde sıkıyönetim ilan edildi. 1964: İstanbul Teknik Üniversitesi ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi dışında, üniversite ve yüksek okullara girişte merkezi sınav sistemi getirildi. 1971: Kısa adı TÜSİAD olan Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği kuruldu. 1974: THKP-C davasından yargılanan ve iki yıldır tutuklu olan sinema sanatçısı Yılmaz Güney genel aftan yararlanarak tahliye oldu. 1990: Milli Savunma Bakanı Safa Giray, Hava Kuvvetleri'nden, 17'si subay, 97'si astsubay olmak üzere 114 kişinin irticai örgütlerle ilişkileri olduğu için ordudan atıldığını açıkladı. 2000: Trabzon'un Beşikdüzü ilçesinde geleneksel mayıs şenlikleri dolayısıyla denize açılan iki teknenin alabora olması sonucu 38 kişi boğuldu, 15 kişi yaralandı. Tarihte bugün arşivi |
21 Mayis'ta neler olmu$? https://www.msxlabs.org/forum/images/EsPowerBlue/editpost.gif https://www.msxlabs.org/forum/images/EsPowerBlue/report.gif https://www.msxlabs.org/forum/images/EsPowerBlue/goup.gif 1929. Şair Yahya Kemal Bey (Beyatlı) Madrid elçiliğine atandı. 1931. İstanbul şampiyonu Fenerbahçe Yunanistan şampiyonu Olimpiyakos'u 1-0 yendi. 1932. Ağrı Dağı ayaklanmasına katılan 34 kişi hakkında idam kararı verildi. 1950. Celal Bayar Türkiye Cumhuriyeti'nin 3. cumhurbaşkanı oldu. Aynı gün, Adnan Menderes ilk Demokrat Parti hükümetini kurdu. 1956. 1200 kişilik İstanbul Bayrampaşa Cezaevi'nin temeli atıldı. 1960. Ankara'da mektup ve telgrafa sansür kondu, beş kişinin bir araya gelerek dolaşması yasaklandı. 1961. İstanbul Belediyesi'nin düzenlediği Türk filmleri yarışmasında Memduh Ün'ün yönettiği Kırık Çanaklar en iyi film seçildi. 1962. Türk Kadınlar Birliği Kongresi olaylı geçti. Günseli Özkaya Başkan seçildi. 1963. Başbakan İsmet İnönü, "bu kadar sağlam bir ordu bünyesinden de kuvvet alan demokratik rejim, ebediyete kadar yürüyecek," dedi. 1963. İstanbul Sıkıyönetim Komutanlığı, Hürriyet, Milliyet, Akşam ve Tercüman gazetelerini kapattı. 1968. Fransa'da sol muhalefetin hükümetin görevden alınması istemi 11 oy farkla reddedildi. Sendikalar hükümet ve işveren sendikalaraıyla görüşme isteklerini bildirdi. Meclis göstericilere af çıkardı. Paris're Daniel Cohn Bendit'in oturma izninin geri alınmasına karşı gösteri yapıldı. 1968. "Türkiye'de Sosyalizm (1848-1925)" adlı kitap toplatıldı. 1972. Richard Nixon Sovyetler Birliği'ni ziyaret eden ilk ABD Başkanı oldu. İsrail Başkonsolosu Efraim Elrom, bir apartman dairesinde öldürülmüş olarak bulundu . Elrom,16 Mayıs 1971'de kısa adı THKP-C olan Türkiye Halk Kurtuluş Partisi-Cephesi üyelerince kaçırılmıştı. Orhan Kemal Roman Armağanı'nı Yılmaz Güney aldı. 1977. Milli Selamet Partisi Genel Başkanı Necmettin Erbakan, "5 Haziran'dan sonra tüm okulları imam-hatip okulu yapacağız" dedi. 1981. Devlet Başkanı Kenan Evren, "12 Eylül Türk milletinin isteği ile erçekleştirildi"dedi. 1987. 216 sanıklı Milliyetçi Hareket Partisi davası sonuçlandı. 52 kişiyi öldürdükleri, 29 kişiyi öldürmeye teşebbüs ettikleri belirlenen sanıklardan 11'i idam, 2'si ömür boyu, 16'sı 36'şar yıl hapis cezasına çarptırıldı. 1988. Galatasaraylı futbolcu Tanju Çolak ligde attığı 39 golle Metin Oktay'ın 38 gollük rekorunu kırdı. 1990. Yemen Arap Cumhuriyeti (Kuzey Yemen) ile Yemen Demokratik Cumhuriyeti (Güney Yemen) birleşti. 1991. Nazım Hikmet Kültür ve Sanat Vakfı kuruldu. 1995. Gözaltında iken kaybolan Rıdvan Karakoç'un cesedi 22 Mayıs 1995'de Beykoz ormanlarında bulundu. 1997. Anayasa Mahkemesi Demokratik Barış Hareketi'nin (DBH'nin) kapatılma istemini reddetti. 2000. Yüksek Öğretim Kurumu (YÖK) Fettullah Gülen'in sahibi olduğu Fatih Üniversitesi'ne bağlı hemşirelik yüksek okulunu başörtü yasağına uymadığı gerekçesiyle kapattı. Aynı gün Birleşik Arap Emirlikleri'nin başkenti Abu Dabi'de sadece kadınlara hizmet edecek dev bir alışveriş merkezi kuruldu. Bugün Doğanlar: 1813. "Uçan Hollandalı", "Siegfried" gibi operaların yaratıcısı Alman besteci Richard Wagner. 1859. Sherlock Holmes romanlarının yazarı İngiliz doktor ve romancı Sir Arthur Conan Doyle. 1907. Shakespeare'in sinema uyarlamalarındaki performansıyla ünlü İngiliz sinema ve tiyatro oyuncusu Sir Laurence Olivier. 1924. Asıl adı Şahnur Varenak Aznavuryan olan Ermeni kökenli Fransız şarkıcı Charles Aznavour (Şarl Aznavur) Bugün Ölenler: 1885. "Sefiller" adlı romanıyla dünya çapında ün kazanan eleştirel gerçekçilik akımının öncülerinden Fransız yazar Victor Hugo. 1912. Taişlamalarıyla ünlü Şair Eşref . 1960. Modern Türk resminin öncülerinden Ressam İbrahim Çallı. Canlı ve parlak renkleri serbest fırça darbeleriyle kullanmasıyla ayırdedilen Çallı, Türk resmine yeni bir soluk getirmişti. 1967. ABD'li yazar Langston Hughes. 1996. Şarkıcı Tanju Okan. |
Tarihte bugün: 21 mayıs 21 Mayıs, 2006 02:01:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Ölümünden sonra Avni Dilligil adına ödüllü bir yarışma başlatıldı Tiyatro, sinema oyuncusu ve yönetmeni Avni Dilligil 1903 yılında Hayfa'da doğdu. Edirne ve İstanbul Liseleri'nde okudu. Sahneye ilk kez 1927'de Şehir Tiyatroları'nda sahnelenen 'Hamlet' oyununda çıktı. Daha sonra Raşit Rıza, Türk Tiyatrosu, Bizim Tiyatro, Ses Opereti ve Gençlik Tiyatrosu'nda çalıştı. Tiyatro oyunculuğunun yanı sıra, 1941'de 'Kahveci Güzeli' ile sinema oyunculuğuna ve 1950'de 'Oğlum İçin' filmiyle yönetmenliğe başladı. 1971'de ölümünden sonra kendi adına ödüllü bir yarışma düzenlendi. Yönetmen olarak 'Oğlum İçin', 'Kenar Mahalle', 'Mahallenin Namusu', 'Evlat Acısı', 'Karacaoğlan', 'Yaşlı Gözler', 'Benli Emine' filmlerini yaptı. Türk sinemasının en önemli kadın oyuncularından Aliye Rona'nın da ağabeyi olan Avni Dilligil, 'Otobüs Yolcuları', 'Kahveci Güzeli', '******', 'Beyaz Cehennem', 'Küçük Hanımefendi' gibi filmlerde rol aldı. Günün diğer önemli olayları 1847: Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (Defterhane-iş Amire Kalemi) kuruldu. 1927: ABD'li havacı Charles Lindbergh, 'Sprit of St. Louis' adlı uçağıyla New York'tan Paris'e uçarak, Atlas Okyanusu'nu geçen ilk pilot oldu. 1950: Demokrat Parti'nin 14 mayıstaki seçimlerden galibiyetle çıkmasıyla Adnan Menderes Başbakan, Celal Bayar Cumhurbaşkanı oldu. 1960: Harp Okulu öğrencileri, hükümet aleyhine sessiz yürüyüş yaptı. 1971: Anayasa Mahkemesi, Milli Nizam Partisi'nin kapatılmasına karar verdi. 1981: Atatürk'ün 100'üncü doğum yıldönümü törenlerle kutlandı. 1983: Avrupa Konseyi'nin, Avrupa medeniyetinin zenginliğini oluşturan kültürleri tanıtmak amacıyla düzenlediği sergilerden 18'incisi İstanbul'da Anadolu Medeniyetleri Sergisi adıyla açıldı. 1991: Hindistan Başbakanı Rajiv Gandhi öldürüldü. 1994: Hacda şeytan taşlama sırasında izdiham çıktı: Yedisi Türk olmak üzere 185 hacı öldü. 1996: Örtülü ödenekten 5.5 milyar lira ile bazı kişi ve kuruluşları dolandırdığı öne sürülen Selçuk Parsadan, Balıkesir'in Altınoluk beldesinde yakalandı. 1997: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Vural Savaş, Refah Partisi'nin Anayasa'nın laiklik ilkesine aykırı eylemlerin odağı haline geldiği gerekçesiyle sürekli kapatılması istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne dava açtı. 1997: Gazeteci Mustafa Ekmekçi, Ankara'da 70 yaşında yaşamını yitirdi. 2004: Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, Anayasa değişikliğini onayladı ve Devlet Güvenlik Mahkemeleri kaldırıldı. 2005: Eski milli futbolcu ve spor yazarı Şevki Şenlen 56 yaşında vefat etti. Tarihte bugün arşivi |
Tarihte bugün: 22 Mayıs 22 Mayıs, 2007 02:05:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Modern Türk resminin öncülerinden Ressam İbrahim Çallı 1960'ta vefat etti. 1813: 'Uçan Hollandalı', 'Siegfried' gibi operaların yaratıcısı Alman besteci Richard Wagner doğdu. 1859: 'Sherlock Holmes' romanlarının yazarı İngiliz doktor ve romancı Sir Arthur Conan Doyle doğdu. 1885: 'Sefiller' romanıyla dünya çapında ün kazanan eleştirel gerçekçilik akımının öncülerinden Fransız yazar Victor Hugo hayata veda etti. 1907: Shakespeare'in sinema uyarlamalarındaki performansıyla ünlü İngiliz sinema ve tiyatro oyuncusu Sir Laurence Olivier doğdu. 1924: Asıl adı Şahnur Varenak Aznavuryan olan Ermeni kökenli Fransız şarkıcı Charles Aznavour doğdu. 1929: Şair Yahya Kemal Bey (Beyatlı) Madrid elçiliğine atandı. 1931: İstanbul şampiyonu Fenerbahçe, Yunanistan şampiyonu Olimpiyakos'u özel karşılaşmada 1-0 yendi. 1932: Ağrı Dağı ayaklanmasına katılan 34 kişi hakkında idam kararı verildi. 1950: Celal Bayar Türkiye Cumhuriyeti'nin üçüncü cumhurbaşkanı oldu. Aynı gün, Adnan Menderes ilk Demokrat Parti hükümetini kurdu. 1960: Ankara'da mektup ve telgrafa sansür kondu, beş kişinin biraraya gelerek dolaşması yasaklandı. 1961: İstanbul Belediyesi'nin düzenlediği Türk filmleri yarışmasında Memduh Ün'ün yönettiği 'Kırık Çanaklar' en iyi film seçildi. 1963: Başbakan İsmet İnönü, "bu kadar sağlam bir ordu bünyesinden de kuvvet alan demokratik rejim, ebediyete kadar yürüyecek" dedi. 1972: Richard Nixon, Sovyetler Birliği'ni ziyaret eden ilk ABD Başkanı oldu. 1972: İsrail Başkonsolosu Efraim Elrom, bir apartman dairesinde öldürülmüş olarak bulundu. Elrom, 16 mayıs 1971'de THKP-C tarafından kaçırılmıştı. 1977: Milli Selamet Partisi Genel Başkanı Necmettin Erbakan, "5 hazirandan sonra tüm okulları imam hatip okulu yapacağız" dedi. 1981: Devlet Başkanı Kenan Evren, "12 eylül Türk milletinin isteği ile gerçekleştirildi" dedi. 1987: 216 sanıklı Milliyetçi Hareket Partisi davası sonuçlandı. 52 kişiyi öldürdükleri, 29 kişiyi öldürmeye teşebbüs ettikleri belirlenen sanıklardan 11'i idam, ikisi ömür boyu, 16'sı 36'şar yıl hapis cezasına çarptırıldı. 1988: Galatasaraylı futbolcu Tanju Çolak ligde attığı 39 golle Metin Oktay'ın 38 gollük rekorunu kırdı. 1990: Yemen Arap Cumhuriyeti (Kuzey Yemen) ile Yemen Demokratik Cumhuriyeti (Güney Yemen) birleşti. 1996: 'Koy Koy Koy', 'Dostlarım', 'Kadınım' gibi şarkılarıyla tanınan Tanju Okan, hayata veda etti 2000: Yüksek Öğretim Kurumu (YÖK) Fettullah Gülen'in sahibi olduğu Fatih Üniversitesi'ne bağlı Hemşirelik Yüksek Okulu'nu başörtü yasağına uymadığı gerekçesiyle kapattı. 2000: Birleşik Arap Emirlikleri'nin başkenti Abu Dabi'de sadece kadınlara hizmet veren dev bir alışveriş merkezi kuruldu. Tarihte bugün arşivi |
Tarihte Bugün 23 Mayıs 1795. Fransa'da kadınların toplantılara katılması yasaklandı. 1919. İzmir'in Yunan kuvvetlerince işgalini kınamak amacıyla İstanbul Sultanahmet Meydanı'nda yapılan mitinge 200 bin kişi katıldı. 1928. Türk Vatandaşlığı Kanunu kabul edildi. Aynı gün tekke ve zaviyeler kapatıldı. 1945. Almanya'daki Nazi rejiminin baskı örgütü SS birliklerinin başı, gizli servis Gestapo'nun ikinci adamı ve Hitler'in Avrupa'daki Yahudileri yok etme programının mimarı Heinrich Himmler, İngiliz birliklerince tutuklandığının ertesi günü intihar etti. 1949. Sovyet lideri Josef Stalin Berlin ablukasını kaldırdı ve II. Dünya Savaşı sonrası ikiye bölünen Almanya'nın batısında federal cumhuriyet ilan edildi. 1960. İsrail ajanları 6 Milyon Yahudinin ölümünden sorumlu tutulan Adolf Eichmann'ı Arjantin'de ele geçirdi. Eichmann yargılanmak üzere İsrail'e götürüldü. 1965. Adalet Partisi Antalya Milletvekili İhsan Ataöv "Milliyetçi öğretmenler ayaklandığı gün içim müsterih olacaktır. Ölenler şehit, kalanlar gazi sayılacaktır" dedi. 1971. İstanbul'da sokağa çıkma yasağı kondu. 25 bin asker ve polis kentte arama yaptı. 1978. İmralı Cezaevi'nden kaçan Amerikalı Billy Hayes'in yazdığı roman Geceyarısı Ekspresi adıyla sinemaya aktarıldı. Türkiye, filmi protesto etti. 1983. "Çizgilerle Nazım Hikmet" kitabında komünizm propagandası yaptıkları iddiasıyla Müjdat Gezen ve Savaş Dinçel tutuklandılar. Bugün Doğanlar: 1951. Dünya Satranç Şampiyonu, uluslararası büyük usta Anatoliy Karpov Bugün Ölenler: 1906. Norveçli yazar Henrik İbsen 1955. Aziziye Tabyası kahramanı Nene Hatun. |
Tarihte Bugün 25 Mayıs <FONT face=Arial size=2>1944. <SPAN lang=EN-US style="mso-bidi-font-size: 12.0pt"><FONT color=blue><STRONG>Nuri Demirağ'ın fabrikasında yapılan ilk Türk uçağı İstanbul'dan Ankara'ya uçtu. |
Tarihte bugün: 7 Haziran http://www.cnnturk.com/images/1.gif 1557 yılında Mimar Sinan tarafından inşa edilen Süleymaniye Camii açıldı. 1557- Mimar Sinan tarafından inşa edilen Süleymaniye Camii açıldı.1866- Anadolu'da kurulan ilk demir yolu hattı olan İzmir-Aydın demir yolu hizmete girdi. 1889- Ertuğrul gemisi, Japonya'da Yokohama Limanı'na ulaştı. Gemi, dönüşünde battı. 1914- Atlas Okyanusu ile Büyük Okyanusu birbirine bağlayan Panama Kanalı gemilere açıldı. 1920- "Matbuat ve İstihbarat Müdüriyet-i Umumiyesi" (Basın Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü) kuruldu. 1929- Vatikan bağımsız devlet oldu. 1939- CHP İdare Heyeti, devlet ve parti yönetimini yeniden ayırmaya karar verdi. 1942- Etimesgut fabrikasında yapılan ilk Türk uçağı havalandı. 1945- Celal Bayar, Adnan Menderes, Fuat Köprülü ve Refik Koraltan tarafından imzalanan ve "Dörtlü Takrir" olarak anılan önerge, CHP Meclis Grubu'na verildi. 1956- Demokrat Parti hükümetinin, muhalif partiler ve basından gelecek eleştirileri önlemek amacıyla hazırladığı Basın Kanunu, TBMM'de kabul edildi. Gazete çıkarmak ve imtiyazını almak için ağır koşullar öngören yasa, yayın anlayışını da denetim altına alıyordu. 1973- Sökülmek üzere satılan Yavuz zırhlısının devir teslimi dolayısıyla Gölcük Deniz Üssü'nde yapılan törende duygulu anlar yaşandı. 1977- Semiha Yankı, 13'üncü Uluslararası Altın Orfe Şarkı Yarışması'nda birinci oldu. 1980- ABD'li yazar Henry Miller öldü. 1982- Türkiye'nin Lizbon Büyükelçiliği İdari Ataşesi Erkut Akbay ve eşi, Ermeni bir teröristin silahlı saldırısına uğradı. Saldırıda Erkut Akbay öldü, eşi Nahide Akbay ağır yaralandı. 1994- Ayşegül Tecimer, tarihi eser kaçakçılığından gözaltına alındı. 1997- Genelkurmay'ın, "İslami sermayenin finans ve eğitim stratejisi" konulu brifingine, yüksek yargı başkan ve üyelerinin yanı sıra Ankara DGM'deki 18 savcı ve hakim de katıldı. 2005- Prof. Dr. Fuat Sezgin ile Prof. Dr. Manfred Osman Korfmann, Türkiye Bilimler Akademisi üyeliğine seçildi. 2005- Ünlü tiyatro yönetmeni Mehmet Ulusoy 64 yaşında Paris'teki Saint Joseph Hastanesi'nde öldü. 2006- Ankara 9'uncu Ağır Ceza Mahkemesi, Necmettin Erbakan'ın, "Kayıp trilyon" davasında "özel belgede sahtecilik" suçundan aldığı 2 yıl 4 aylık hapis cezasını yeniden yargılama sonunda değiştirmedi, ancak cezasını konutunda çekmesine karar verdi. |
Tarihte Bugün 7 Haziran 1557. Mimar Sinan tarafından inşa edilen, Süleymaniye Camii açıldı. 1866. Anadolu'da kurulan ilk demiryolu hattı olan İzmir-Aydın demiryolu açıldı. 1914. Atlas Okyanusu'yla Büyük Okyanusu birbirine bağlayan Panama Kanalı gemilere açıldı. 1929. Vatikan, bağımsız devlet oldu. Aynı gün Ramsay MacDonald İngiltere'nin ikinci İşçi Partisi hükümetini kurdu. 1942. Etimesgut fabrikasında yapılan ilk Türk uçağı havalandı. Aynı gün Amerika Birleşik Devletleri Midway Adası yakınlarındaki deniz savaşında Japonları yendi. 1943. Tifüs salgını başladı. 7 Haziran günü İstanbul'da bazı sinemalar kapatıldı ve eskicilerin satış yapması yasaklandı. Aynı gün İtalyan askerleri Arnavutluk'tan çekilmeye başladı. 1945. Çalışma Bakanlığı kuruldu. Türkiye'nin ilk Çalışma Bakanı Konya Milletvekili Profesör Sadi Irmak oldu. Aynı gün, Rıdvan Nafiz Ergüer, Kasım Gülek ve Ahmet Kutsi Tecer Cumhuriyet Halk Partisi genel yönetim kurulu üyeliğinden istifa ettiler. 1956. Demokrat Parti hükümetinin hazırladığı yeni Basın Kanunu Mecliste kabul edildi. Hürriyet Partisi adına konuşan Turan Güneş, "Bu kanunla, değil basın özgürlüğü, basın bile kalmayacak" dedi. 1957. Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı İsmet İnönü "Dini siyasete alet etmeyi bazı politikacılar bir vasıta zannediyorlar" dedi. 1962. 100 kadar işsiz hamal İstanbul Vilayet binasına yürüyüş yaptı. 1964 26 ilde kısmi senato seçimleri yapıldı. Adalet Partisi 31, Cumhuriyet Halk Partisi 19, bağımsızlar 1 senatörlük elde etti. 1977. İşadamı Vehbi Koç "Hükümeti Cumhuriyet Halk Partisinin kurması yararlı olur" dedi. Aynı gün, Semiha Yankı 13. Uluslararası Altın Orfe Şarkı Yarışması'nda birinci oldu. 1978. 12 Mart dönemi askeri savcılarından Yaşar Değerli otomobiline konan bombayla yaralandı. 1982. Türkiye'nin Lizbon Büyükelçiliği İdari Ateşesi Erkut Akbay uğradığı silahlı saldırı sonucu öldü. 1983. Milli Güvenlik Konseyi kısa adı HP olan Halkçı Parti ve kısa adı ANAP olan Anavatan Partisi'nin 7'şer kurucu üyesini veto etti. 1985. Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu Yönetim Kurulu, parlamento dışındaki partilerin etkinliklerini yayınlamama kararı aldı. 1990. Sosyal Demokrat Halkçı Parti'den (SHP) istifa eden 10 milletvekili Halkın Emek Partisi'ni (HEP) kurdu. İlk Genel Başkan Fehmi Işıklar'dı. HEP 3 yıl sonra 14 Temmuz günü Anayasa Mahkemesi'nce kapatıldı. 1994. Sosyetenin ünlü ismi Ayşegül Tecimer tarihi eser kaçakçılığından gözaltına alındı. 1995. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde, Türk vatandaşlarına, bulundukları ülke vatandaşlığına geçme hakkı veren yasa kabul edildi. Aynı gün Ankara Musevi Cemaati Başkanı Profesör Yuda Yürüm arabasına konulan bombanın patlamasıyla yaralandı. 1996. Hükümeti kurma görevi 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel tarafından Refah Partisi Genel Başkanı Necmettin Erbakan'a verildi. 1999. Ankara Emniyeti'ndeki "telekulak" şebekesinin Başbakan Bülent Ecevit'in gizli ev telefonunu bile izlemeye aldığı ortaya çıktı. 2000. Yunanistan'da hükümet Avrupa Birliği'ne girildikten sonra verilecek yeni kimliklerde din hanesini kaldırma kararı aldı. Bu karar üzerine Yunan Ortadoks Kilisesi, geçen yıl bugün, halka protesto çağrısı yaptı. Bugün Doğanlar: 1848. Fransız ressam Paul Gaugin. Bugün Ölenler: 1994. İngiliz yazar Dennis Potter. 1987. Şair Cahit Zarifoğlu. 1980. ABD'li yazar Henry Miller. 1967. Ankara Sanat Tiyatrosu'nun kurucusu ve sanat yönetmeni Asaf Çiğiltepe. |
11 HAZİRAN 1868- Kızılay, ''Mecruhin ve Marda-yı Askeriyye İmdat ve Muavenet Cemiyeti'' adı altında kuruldu. 1913- 31 Mart isyanını bastıran Harekat Ordusu'nun komutanı, Sadrazam ve Harbiye Nazırı Mahmut Şevket Paşa suikast sonucu öldü. 1919- Mustafa Kemal, kendisini İstanbul'a geri çağıran Vahdettin'e geri dönmeyeceğini bildirdi. 1933- Cumhuriyetin ilanının 10'uncu yıl dönümünü kutlama kanunu çıkarıldı. 1937- Atatürk, bütün çiftliklerini ve mallarını millete bağışladığını bildirdi. 1954- Zonguldak'ta meydana gelen grizu patlamasında 6 işçi öldü, 16 işçi yaralandı. 1960- 27 Mayıs öncesi bozulan ekonomik durumu düzeltmek için, Hazineye yardım kampanyası düzenlendi. 1967- İsrail ve Arap komşuları arasında altı gün süren savaş, BM'nin araya girmesiyle sona erdirildi. 1970- Güreşçi Ahmet Ayık, Dünya Şampiyonu oldu. 1979- ABD'li aktör John Wayne öldü. 1982- Türk güzeli Nazlı Deniz Kuruoğlu, Avrupa Güzeli seçildi. 1984- İtalyan Komünist Partisi'nin uzun yıllar genel sekreterliğini yapan Enrico Berlinguer öldü. 1997- Adalet Bakanı Şevket Kazan, Genelkurmay'ın brifingine katılan Ankara Adliyesi ve DGM'de görevli hakim ve savcılar hakkında soruşturma açtırdı. 1997- Genelkurmay Başkanlığı bünyesinde irticaya karşı Batı Çalışma Grubu oluşturulduğu bildirildi. 2005- Anıtkabir'de ilk kez Ata'ya saygı gecesi düzenlendi. Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral İbrahim Fırtına'nın himayesindeki geceye Türk Silahlı Kuvvetler komuta kademesi ile CHP Genel Başkanı Deniz Baykal ve DSP Genel Başkanı Zeki Sezer de katıldı. 2006- Ankara'da, Atatürk Orman Çiftliği (AOÇ) Hayvanat Bahçesi'nde piton yılanı kayboldu. |
Tarihte bugün: 12 haziran 12 Haziran, 2006 02:01:00 (TSİ) http://www.cnnturk.com/images/1.gif Yazar Ayşe Kulin, Füreya Koral'ın hayatını anlatan 'Füreya' isimli bir roman yazdı Seramik sanatçısı Füreya Koral 1912 yılında hayata merhaba dedi. 12 haziran 1910'da İstanbul'da doğan seramik sanatçısı Füreya Koral, özellikle çinicilik konusundaki gelişkin tekniğiyle, Doğu ve Batı sanatlarının bir bireşimine vardı. 1927'de Notre Dame de Sion Kız Lisesi'nden mezun oldu. Bir süre İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'ne devam etti. Özel keman dersleri aldı. 1940-1944 arasında müzik eleştirileri yazdı, çeviriler yaptı. 1947'de Lozan'da seramik çalışmalarına başladı. Tanınmış Fransız seramikçi Serre'nin desteğiyle Paris'te özel bir seramik atölyesinde çalışmalarını sürdürdü. İlk seramik ve taşbaskı sergisini 1951'de Paris'te açtı. Aynı yıl yurda döndü, Maya galerisinde yapıtlarını sergiledi. Yurt içi ve yurt dışındaki çeşitli sergilere katıldı, ödüller aldı. 26 ağustos 1997'de İstanbul'da hayata veda etti. Füreya Koral, soyuttan gerçeküstüne uzanan ve zaman zaman yerelliğe ağırlık veren bir anlatım çeşitliliği içinde seramik panolar, üç boyutlu yapıtlar, vazo, tabak gibi günlük yaşamda kullanılacak ürünler gerçekleştirdi. Özellikle çinicilik konusundaki bilgisi ve yetkin işçiliği yapıtlarında Doğu ve Batı sanatını başarılı bir biçimde birleştirilmesine olanak verdi. Duvar dekorasyonu, pano ve şömine üstüne çalışmalar yaptı. Sanatçının diğer eserleri arasında, 1963'te Ankara'da Ulus Çarşısı'na, İstanbul Manifaturacılar Çarşısı'na, 1966'da İstanbul'da Ziraat Bankası'na, 1969'da İstanbul Divan Oteli'ne yaptığı panolar sayılabilir. 1951'den sonra toplam 32 sergi açtı. Eserleri, Paris'deki Salon d'Octobre, Ciudad de Mexico'daki Modern Sanat Müzesi, Prag'da Napstkovo Muzeum, Washington'da Smitshonian Institute ve Türkiye'deki çeşitli galerilerde sergilendi. 1955'te Cannes Milletlerarası Sergisi'nde gümüş madalya, 1962'de Prag Milletlerarası Sergisi'nde altın madalya kazandı. 1967'de İstanbul'da düzenlenen Milletlerarası Seramik Sergisi'nde de gümüş madalya aldı. Ayrıca Washington Smithsonian Enstitüsü'nden ödül ve Fransa'daki Vallauris Bienali'nden onur diploması aldı. Koral, 1981'de Kültür Bakanlığı ve 1986'da Sedat Simavi Vakfı Plastik Sanatlar Ödülü'ne de layık görüldü. Yazar Ahmet Hamdi Tanpınar 1958'de onun için şunları yazmıştı: "Daha ilk tecrübelerinden itibaren seramiği başka iklimlere taşımaya çalıştı. Bu sayede seramik eserlere ilk işaretimizde piştikleri ateşin karşısında hizmetimize koşan uysal cariyeler olmaktan kurtuldu. Bu ateş kızları şimdi büyük resmin ve heykelin gururuyla bize geliyor. Tabak gibi, fincan gibi hususi bir iş görenler bile bizimle bir sevgili nazıyla, edasıyla konuşuyor." Günün diğer önemli olayları 1898: Filipinler, İspanya'dan bağımsızlığını ilan etti. 1924: Fransa'da Gaston Daumergue cumhurbaşkanlığına seçildi. 1924: Türkiye'nin ilk sanatoryumu olan Heybeliada Sanatoryumu kuruldu. 1929: Tuttuğu günlükle Nazi zulmünü açığa çıkaran Yahudi genç kız Anne Frank doğdu. 1935: Bolivya ve Paraguay, Chaco bölgesinde üç yıldır sürdürdükleri savaşa bir antlaşmayla son verdi. 1940: 54 bin kişiden oluşan İngiliz ve Fransız birlikleri, Manş Denizi sınırındaki St. Valery-en-Caux'da, Alman mareşal Erwin Rommel'in ordularına teslim oldu. 1941: Çanakkale açıklarında bir Fransız ticaret gemisi torpillenerek battı. Geminin mürettebatı kurtarıldı. 1941: ABD'li caz sanatçısı Chick Corea dünyaya geldi. 1942: İstanbul'da 71 bin kişiye ağır işçi karnesi verildi. 1946: Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde Üniversitelere özerklik tanıyan kanun kabul edildi. 1958: Ankara'da Kıbrıs için 150 bin kişinin katıldığı bir miting düzenlendi. 1960: Geçici Anayasa açıklandı. TBMM'nin bütün hak ve yetkileri Milli Birlik Komitesi'ne verildi. 1966: Keban Barajı'nın temeli atıldı. 1971: Cumhuriyet Başsavcılığı, Türkiye İşçi Partisi'nin kapatılması için Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. 1974: Hükümet, Ataş Rafinerisi'ni devletleştireceğini açıkladı. 1975: Yunanistan, Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) üyeliği için resmen başvurdu. 1978: Akkuyu'da yapılması planlanan nükleer santrale çevre köylüler ve Taşuculu balıkçılar karşı çıktı. 1978: Yargıtay, iş kazasında ölen işçinin kusurlu olması halinde mirasçılarının kıdem tazminatı alamayacaklarına karar verdi. 1980: Polis, İzmir İnciraltı öğrenci yurduna baskın yaptı. Açılan ateş sonucu beş öğrenci öldü. 1981: İstanbul Emniyet Müdürlüğü eşcinsel şarkıcıların hiçbirinin sahneye çıkamayacağını açıkladı. 1982: Kan davasından idama mahkum Şahabettin Ovalı'nın cezası infaz edildi. 1984: Urfa'nın adı Şanlıurfa olarak değiştirildi. 1986: Ahmet Altan'ın Sudaki İz adlı romanı muzır bulundu. Altan ve yayımcısı Erdal Öz hakkında dava açıldı. 1986: Haydar Dümen'in 'Cinsel Yaşam 2' adlı kitabı toplatıldı. 1987: İngiltere'de yapılan genel seçimlerden, Margaret Thatcher önderliğinde muhafazakarlar üçüncü galip çıktı. 1989: Bulgaristan'dan göç eden Türklerin sayısı 90 bini buldu. 1990: 14 ocak 1989 tarihinde Mardin'in Yeşilyurt köyünde, köylülere dışkı yedirdiği iddiasıyla yargılanan binbaşı Cafer Tayyar Çağlayan suçlu bulunarak 2.5 ay hapis cezasına çarptırıldı. 1992: Dini bayramlarda sadece 'Bayram' gazetesinin çıkması geleneği Sabah gazetesi tarafından bozuldu. 1996: Tiyatro sanatçısı Tolga Aşkıner hayata veda etti. 1998: ABD'li yazar Leo Buscaglia yaşamını yitirdi. Tarihte bugün arşivi |
7 TEMMUZ 1828- Kars, Emin Paşa'nın teslim kararı alması üzerine Rus işgaline uğradı. 1929- Mussolini, Papa ile anlaşınca bağımsız Vatikan kuruldu. 1939- Hatay'da bir il kurulması kararlaştırıldı. 1930- ''Sherlock Holmes''un yazarı Sir Arthur Conan Doyle öldü. 1942- Başbakan Dr. Refik Saydam, İstanbul'da öldü. 1948- İdil Biret ve Suna Kan'ın yurt dışında eğitim görmelerini sağlayan ''üstün yetenekli çocuklar hakkındaki'' özel yasa çıktı. 1955- Camialtı Tersanesi'nde inşa edilen ilk şilep ''Abidin Daver'' denize indirildi. 1955- Gazeteci Yazar Ali Naci Karacan 59 yaşında öldü. 1964- Metin Erksan'ın yönettiği ''Susuz Yaz'' filmi, 14. Uluslararası Berlin Film Festivali'nde Altın Ayı ödülünü kazandı. 1993- ''Hababam Sınıfı'' serisinin yaratıcısı şair ve yazar Rıfat Ilgaz 82 yaşında öldü. 1998- Başbakan Mesut Yılmaz'ın gezisi sırasında Makedonya'da, Üsküp yakınlarındaki trafik kazasında, Devlet Bakanı Rüştü Kazım Yücelen, Milletvekili Şinasi Altıner, Gazeteci Fikret Bila, koruma polisi ve şoför yaralandı. Türk heyetinin otomobiline çarpan otodaki Makedon karı koca öldü. 2000- Yargıtay, eski milletvekili Şevki Yılmaz'a verilen 25 ay hapis cezasını onadı. 2005- Londra'da 3 metroya ve 1 otobüse intihar saldırısı düzenlendi. El Kaide'nin üstlendiği ve teröristlerin dışında 52 kişinin öldüğü saldırılardan sonra, 21 Temmuzda ikinci dalga saldırılar yaşandı. Bu saldırılarda can kaybı olmadı. |
6 AĞUSTOS 1571- Magosa'nın Osmanlı ordularına teslim edilmesiyle Kıbrıs'ın fethi tamamlandı. 1914- İlk elektrikli trafik lambası, ABD'nin Ohio Cleveland kentinde hizmete girdi. 1915- İtilaf Devletleri orduları, Anafartalar'da karaya çıktı. 1922- İsmet Paşa (İnönü), ordu komutanlarına gizli olarak taarruza hazırlık emrini verdi. Mustafa Kemal Paşa da Ankara'ya dönüşünde, taarruz planını Bakanlar Kuruluna açıkladı. 1924- Lozan Barış Antlaşması yürürlüğe girdi. 1938- ''Times'' gazetesi, ''Atatürk ve Atatürk Türkiyesi'' özel sayısı yayımladı. 1945- ABD, II. Dünya Savaşı'nda, Japonya'nın Hiroşima kentine ilk atom bombasını attı: 66 bin kişi öldü, 69 bin kişi yaralandı. 1956- Turan Selçuk, İtalya'da düzenlenen yarışmada Altın Palmiye Ödülü'nü kazandı. Bu, bir Türk sanatçının karikatür alanında kazandığı ilk uluslararası ödül oldu. 1982- Tarihçi Feridun Fazıl Tülbentçi öldü. 1982- Siyaset adamı, yazar Samet Ağaoğlu 73 yaşında öldü. 1989- Milli Piyango İdaresi ''Kazı-Kazan'' oyununu piyasaya çıkardı. 1991- Başbakan Mesut Yılmaz, Samanlı Karakolu'nda 9 erin şehit edilmesinin ardından Irak'ın kuzeyinde askeri harekata başlandığını açıkladı. 1997- İMKB Başkanı Tuncay Artun öldü. |
Ağustos 1648 IV. Mehmet tahta çıktı. - 7 Ağustos 1916 Bitlis ve Muş, Ruslardan geri alındı. - 7 Ağustos 1917 Mustafa Kemal, Halep Yıldırım Orduları Grubu 7. Ordu Komutanlığı'na atandı. - 7 Ağustos 1918 Mustafa Kemal, Filistin'de bulunan 7. Ordu Komutanlığı'na ikinci defa atandı. - 7 Ağustos 1950 İzmir Çimento Fabrikası (Çemintaş) kuruldu. Ege Bölgesi'nin ilk, Türkiye'nin 6. çimento fabrikası olan Çemintaş'ın biri ön ısıtmalı, diğeri kuru sistem olmak üzere iki döner fırına sahip olduğu kaydedildi. - 7 Ağustos 1967 Bursa Çimento Fabrikası'nın temeli Başbakan Demirel tarafından atıldı. Fabrikanın 61 milyon liraya mal olacağı açıklandı. - 7 Ağustos 1973 Ereğli Demir Çelik Fabrikaları'nda, toplu iş sözleşmesi uyuşmazlığı nedeniyle aynı anda hem grev hem de lokavt ilan edildi. - 7 Ağustos 1975 Başbakan Demirel, "Kıbrıs'ta Türk milletinin kabul edemeyeceği bir çözümü hiç kimse kabul edemez. Mesele hükümetleri aşan bir meseledir" dedi. - 7 Ağustos 1976 Yunanistan, "Hora" gemisinin Ege Denizi'nde Yunan kıta sahanlığını ihlal ettiği gerekçesiyle Türkiye'yi resmen protesto etti. - 7 Ağustos 1978 Türkiye Yazarlar Birliği kuruldu. - 7 Ağustos 1982 ASALA'ya bağlı 2 terörist ankar Esenboğa Havalimanı'nda düzenlendiği silahlı baskında 8 kişi öldü, 72 kişi yaralandı. Bu, Ermeni terörizminin Türkiye'deki ilk eylemi oldu. - 7 Ağustos 1982 3 Ermeni terörist, Ankara Esenboğa Havalanı'na silahlı, bombalı saldırı düzenledi ve katliam yaptı. Otomatik silahlarla ve bombalarla orada bulunanlara saldıran teröristler, 3'ü emniyet görevlisi olan toplam 9 kişiyi öldürdü ve 78 kişiyi yaraladı. Levon Ekmekçiyan isimli terörist yakalandı. - 7 Ağustos 1984 Kapıkule Gümrük Kapısı'nda büyük bir yolsuzluk ortaya çıkarıldı. 14 gümrük görevlisi, kaçakçılardan ele geçirdikleri 140 milyon lira karşılığı dövizi Maliye'ye devretmedikleri ve aralarında paylaştıkları iddiasıyla gözaltına alındı. - 7 Ağustos 1994 DİSK Genel Başkanlığı'na Tekstil-İş Sendikası Genel Başkanı Rıdvan Budak seçildi. Seçimin üçüncü turunda Budak 104, eski genel başkanı Kemal Nebioğlu ise 16 oy aldı. - 7 Ağustos 1997 Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, doğalgaz fiyatlarını yeniden belirledi. Dağıtım kuruluşları ve belediyeler, Botaş'tan aldıkları fiyatın üzerine en fazla yüzde 45 artış uygulayarak vatandaşa satabilecek. Bu oran daha önce yüzde 70 olarak belirlenmişti. - 7 Ağustos 1998 ABD'nin Nayrobi, Kenya ve Tanzanya'daki büyükelçiliklerine yerleştirilen bombanın patlaması sonucu 224 kişi öldü, binlerce kişi yaralandı. - 7 Ağustos 2000 Ankara DGM Savcısı Nuh Mete Yüksel, Fethullah Gülen'in tutuklanmasını istedi. - 7 Ağustos 2002 Yaşar Okuyan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'ndan istifa etti, yerine Ankara Milletvekili Nejat Arseven getirildi. Arseven'den boşalan Devlet Bakanlığı'na ise Kahramanmaraş Milletvekili Ali Doğan atandı. - 7 Ağustos 2002 "Susurluk Davası" kapsamında 6 yıl hüküm giyen Özel Harekat Dairesi eski Başkanvekili İbrahim Şahin, cezasının infazı ertelenerek tahliye edildi. |
9 AĞUSTOS 1543- Osmanlı orduları Estergon Kalesi'ni fethetti. 1828- Rus yazar Lev Nikolayeviç Tolstoy doğdu. 1915- Anafartalar Grubu Komutanı Miralay Mustafa Kemal Paşa komutasındaki ordu, Conkbayırı'nda İtilaf Devletleri ordularını yendi. I. Anafartalar Zaferi kazanıldı. 1915- Barbaros Hayrettin zırhlısı, Bolayır önlerinde E-11 düşman denizaltısı tarafından batırıldı. 1928- Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal, İstanbul Sarayburnu Parkı'nda CHP'nin düzenlediği gecede yeni Türk harflerini tanıttı: ''Bizim ahenkli, zengin dilimiz yeni Türk harfleriyle kendini gösterecektir.'' 1936- Berlin Olimpiyatları'nda milli güreşçilerimizden Yaşar Erkan, 62 kiloda şampiyon oldu. 1936- Jesse Owens, Berlin Olimpiyatları'nda dördüncü altın madalyasını kazandı. 1945- ABD, ikinci atom bombasını Nagazaki'ye attı: 37 bin kişi öldü, 40 bin kişi yaralandı. 1954- Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasında, ''Balkan Paktı'' adı verilen ittifak kuruldu. 1972- İstanbul Üniversitesi'nin eski rektörlerinden Prof. Dr. Sıddık Sami Onar, 75 yaşında İstanbul'da öldü. 1976- Çin Halk Cumhuriyeti lideri Mao öldü. 1980- Kahramanmaraş olayları davası sonuçlandı: 22 kişiye idam cezası verildi. 1984- Sinema oyuncusu ve yönetmen Yılmaz Güney öldü. 1992- Eski İstanbul belediye başkanlarından, CHP'li Aytekin Kotil öldü. 1993- Fatih Cumhuriyet Savcılığı, İSKİ Genel Müdürü Ergun Göknel hakkında soruşturma başlattı. 1997- 54 gazeteciler cemiyeti ve derneğinin oluşturduğu Gazeteciler Federasyonu kuruldu. 2000- Prof. Alim Şerif Onaran İstanbul'da vefat etti. |
10 AĞUSTOS 1876- Padişah V. Murat akli dengesini yitirdiği gerekçesiyle tahttan indirildi. 1898- Ünlü ressam Elif Naci, Gelibolu'da dünyaya geldi. 1914- İngiliz donanmasından kaçan Alman zırhlıları ''Goeben'' ve ''Breslau'', Çanakkale'den geçerek, Osmanlı devletine sığındı. Bu zırhlılara ''Yavuz'' ve ''Midilli'' adları verildi. 1920- İstanbul Hükümeti ile İtilaf Devletleri arasında; Türk milletinin idam hükmü anlamına gelen Sevr Antlaşması imzalandı. 1920- Ankara'da ''Yenigün'' gazetesi yayınlanmaya başladı. 1950- Bulgaristan'da uygulanan asimilasyon politikası üzerine Türkiye'ye göç başladı. 1951'e kadar 150 binden fazla Türk göç etti. 1954- Murat Güler, Manş Denizi'ni yüzerek geçen ilk Türk yüzücüsü oldu. 1960- Ege Telgraf gazetesi çıkmaya başladı. 1982- Ermeni asıllı Türk vatandaşı Artin Penik, terör örgütü ASALA'yı protesto etmek için Taksim Meydanı'nda kendini yaktı. 1994- Türkiye'nin ilk uydusu Türksat 1B, Fransız Guyanası'ndaki Kourou Üssü'nden fırlatıldı. Arianne IV roketiyle saat 02.07'de gönderilen Türksat 1B, 25 dakika sonra geçici yörüngesine oturdu. Böylece Türkiye, uzayda uydusu olan 18 ülke arasına girdi. 2006- DİSK'in kurucularından ve eski Genel Başkanı Kemal Nebioğlu vefat etti. |
11 Ağustos Cumarte * 1934 - Alcatraz Kuşçusu filmine konu olan, ABD'de San Francisco'daki Alcatraz adası hapishanesi hizmete girdi. * 1942 - Dimitri Şoştakoviç'in "Leningrad" isimli 7. Senfonisi Nazi kuşatması altındaki Leningrad şehrinde ilk kez seslendirildi. * 1952 - Ürdün Meclisi, şizofrenisi nedeniyle tahtta kalması sakıncalı görülen Kral Tallal'ın yerine, oğlu Veliaht Prens Hüseyin'i kral seçti. * 1980 - Çin'de Mao dönemi resmen tarihe karıştı. Komünist Partisi Merkez Komitesi, Mao ile ilgili tüm resim, demeç ve afişleri yasakladı. * 1473 - Fatih Sultan Mehmet'in komuta ettiği Osmanlı ordusu, Otlukbeli, Erzincan Savaşı'nda Uzun Hasan komutasındaki orduyu yenerek, Akkoyunlu Beyliği'ne son verdi. * 1480 - Gedik Ahmet Paşa komutasındaki Osmanlı donanması, İtalya'nın Otranto limanını zaptetti. * 1914 - I. Dünya Savaşı'nda İngiliz donanmasından kaçarken Çanakkale Boğazı'ndan geçerek Osmanlı Devleti'ne sığınan Alman zırhlıları Goeben ve Breslaunun satın alındığı açıklandı. * 1923 - İsmet İnönü, Lozan Anlaşması'nı imzaladığı kalemi İstanbul Üniversitesi'ne armağan etti. * 1929 - Türk Yerli Mallar Sergisi, İstanbul'da Galatasaray Lisesi'nde açıldı. * 1961 - Yassıada duruşmaları, 9 ay 25 gün sonra sona erdi. * 1961 - İstanbul'da 92 yıldır hizmet veren tramvaylar kaldırıldı. * 1963 - Çatalhöyük'te milattan önce 8000'de yapılmış buluntulara rastlandığı açıklandı. * 1976 - Filistinli iki gerilla, Yeşilköy Havaalanı'nda İsrail uçağına binenlere ateş açtı: 4 ölü, 20 yaralı. * 1995 - Suudi Arabistan'da 4 Türk vatandaşı kılıçla başı kesilerek idam edildi. 14 Ağustos'ta 2 Türk vatandaşı daha aynı yöntemle idam edildi. 17 Ağustos'ta Başbakan Tansu Çiller, idamların durdurulması için Prof. Dr. Nevzat Yalçıntaş'ı Suudi Arabistan'a özel elçi olarak gönderdi. 20 Ağustos'ta Suudi Hükümeti, Türkiye'nin girişimiyle idamları durdurduğunu açıkladı. * 1999 - Yüzyılın son tam güneş tutulması Türkiye’den de çeşitli illerden izlendi. * 2000 - Ankara DGM, Fethullah Gülen'in tutuklanmasına karar verdi. * 2002 - Almanya'nın Münih kentindeki 18. Avrupa Atletizm Şampiyonası'nda kadınlar 1500 metrede Süreyya Ayhan, altın madalya kazanarak tarihe geçti Doğumlar * 1897 - Enid Blyton Ölümler * 1937 - Edith Wharton, ABD'li yazar ve moda tasarımcısı. * 1956 - Jackson Pollock, Amerikalı ressam (d. 1912) * 2005 - Manfred Korfmann,Alman Arkeolog. (d.26 Nisan 1942) 12 Ağustos Pazar 1908. Ford marka ilk araba üretildi. 1910. İstanbul Moda'da ilk tenis kortu açıldı. 1927.Bolivya'da 80 bin yerli hükümete başkaldırdı. 1930. Serbest Cumhuriyet Fırkası kuruldu. Fethi Okyar başkanlığa getirildi. 1944. Tan gazetesi kapatıldı. 1954. Birleşmiş Milletler askerleri Kore'den çekilmeye başladı. 1960. İlk Amerikan haberleşme uydusu Echo1 fırlatıldı. 1961. Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreteri İsmail Rüştü Aksal "Parti kapatılmasına karşıyız" dedi. 1964. Türkiye Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi çağrısı üzerine Kıbrıs üzerindeki jet uçuşlarına son verdi. Konsey, adada iki toplum arasında, Barış Gücü'nün tampon bölge oluşturmasını kararlaştırdı. Aynı gün Good Year Lastik Fabrikası'nda işçiler greve gittiler. 1969. Ereğli Demir-Çelik İşletmeleri'nde 4 bin 400 işçi greve gitti. 1979. Bingöl'de Milliyetçi Hareket Partili (MHP)'li Belediye Başkanı Hasan Tekin ve kardeşi öldürüldü. 1988. Türk Tabipler Birliği Merkez Konseyi, kanserli hastalar üzerinde zakkum deneyine katılacak doktorlar hakkında soruşturma açılacağını açıkladı. 1989. 12 Ağustos 1989'da cezaevlerindeki açlık grevinin 45. gününde 4 hükümlü hastaneye kaldırıldı. 1990. Meclisin yaptığı gizli oturumda olası bir savaş durumunda hükümete müdahale izni verildi. İstanbul, Ankara, Adana, İzmir ve Trabzon'da 43 bin belediye işçisinin 30 Ağustos 1990'da başlattığı grev, "halk sağlığı için tehlike oluşturduğu" gerekçesiyle 60 gün ertelendi. 1996. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel, basında promosyonu sınırlayan yasayı veto etti. Aynı gün Türkiye ile İran arasında 2 trilyon tutarında doğalgaz anlaşması imzalandı. Bugün Doğanlar: 1881. "On emir", "Samson ve Dalila" gibi büyük yapımlara imza atan Amerikalı sinemacı Cecil B. De Mille. 1924. 10 yıl Pakistan'ı askeri diktatörlükle yönettikten sonra 1988'de uçak kazasında ölen General Ziya-ül Hak. Bugün Ölenler: 1955. Alman yazar Thomas Mann. 1964. James Bond'un yaratıcısı İngiliz yazar Ian Fleming. 1977. Araştırmacı yazar Kerim Sadi. 1982. Amerikalı aktör Henry Fonda. 1999. Yazar, şair, ressam Abbas Sayar ve şair, çevirmen Can Yücel . 2000. Tiyatro sanatçısı Güzin Özipek. 13 Ağustos Pazartesi 1871: 1918-1919 Alman Devrimi'nin önderlerinden Karl Liebknecht hayata merhaba dedi. 1899: Oscar ödüllü İngiliz yönetmen Alfred Hitchcock doğdu. 1910: Modern hemşireliğin kurucusu Florence Nightingale hayata veda etti. 1922: Büyük Taarruz öncesinde, Fevzi Paşa ve karargahı cepheye gitti. 14 ağustosta birliklerin cepheye kaydırılması başlandı. 1923: Mustafa Kemal, yeniden Büyük Millet Meclisi Başkanı seçildi. 1927: Küba lideri Fidel Castro doğdu. 1950: Darülbedayi'nin en eski oyuncularından, Ermeni asıllı tiyatro sanatçısı ve kantocu Kınar (Dağ) hanım yaşamını yitirdi. 1951: Çankırı'da meydana gelen depremde 56 kişi öldü, 500'e yakın ev yıkıldı. 1961: Doğu Almanya, Batı'ya kaçışları önlemek için Berlin sınırını dikenli telle kapattı. 20 ağustosta, daha sonra 'Utanç Duvarı' olarak bilinecek beton duvar örülmeye başlandı. 1964: Hükümet, Atina'nın Kıbrıs politikasını değiştirmemesi halinde, Yunan uyruklu tüm Rumları sınırdışı etme kararı aldı. 1984: Yurtdışından Türkiye'ye dönüş yapan işçi çocuklarına uyum dersleri verilmeye başlandı. 1986: Başbakan Turgut Özal, "12 Eylül olmasaydı iktidara gelemezdik" dedi. 2003: Sinemanın karakter oyuncusu Kazım Kartal, 67 yaşında İstanbul'da hayatını kaybetti. 14 Ağustos Salı 1893: Dünyada ilk kez Fransa'da otomobillere plaka takıldı. 1908: Türk Basın Birliği kuruldu. 1908: Dünyanın ilk uluslararası güzellik yarışması İngiltere'nin Folkstone kentinde düzenlendi. 1934: Türkiye Selüloz ve Kağıt Fabrikaları Genel Müdürlüğü (SEKA) kuruldu. Paşabahçe Cam Fabrikası'nın temeli atıldı. 1941: ABD Başkanı Franklin Roosevelt ve İngiltere Başbakanı Winston Churchill, Atlantik Sözleşmesi'ni yayımladılar. 1945: Japonya'nın müttefiklere kayıtsız şartsız teslim olmasıyla İkinci Dünya Savaşı sona erdi. 1945: Alman film yönetmeni Wim Wenders hayata merhaba dedi. 1947: İngiltere, Hindistan'a bağımsızlık verdi. Hindistan'daki Müslüman Birliği Lideri Muhammed Ali Cinnah ve Kongre Partisi Lideri Pandit Nehru'nun Hindistan'ın paylaşımına ilişkin İngiliz planını kabul etmesinin ardından ülke ikiye ayrıldı ve bağımsız Pakistan devleti kuruldu. 1953: Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği hidrojen bombası yaptığını ilan etti. 1956: Alman yazar Bertolt Brecht hayata veda etti. 1959: NBA'in gelmiş geçmiş en iyi basketbolcularından Earvin 'Magic' Johnson doğdu. 1974: İkinci Kıbrıs Barış Harekatı başladı. 1974: Edebiyat tarihçisi Nihat Sami Banarlı İstanbul'da yaşamını yitirdi. 1979: Senaryosunu Yılmaz Güney'in cezaevinde yazdığı ve Zeki Ökten'in yönettiği 'Sürü' adlı film Locarno Film Şenliği'nde dört ödül aldı. 2000: Uğur Mumcu ve Ahmet Taner Kışlalı suikastlarının da aralarında bulunduğu bazı siyasal cinayetlerin failleri olduğu belirtilen kişilerin yargılanmasına Ankara İki Numaralı DGM'de başlandı. Dokuz sanık hakkında idam istendi. 15 Ağustos Çarşamba MÖ 30: Kraliçe Kleopatra intihar etti, Mısır Romalıların eline geçti. 1461: Trabzon'u feth eden Fatih Sultan Mehmet, Trabzon-Rum İmparatorluğu'na son verdi. 1769: Napolyon Bonaparte doğdu. 1826: Mehmet Reşit Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu Atina'ya girdi. 1869: Akdeniz ve Kızıldeniz'i birbirine bağlayan, Avrupa ile Hint Okyanusu ve Büyük Okyanus arasındaki en kısa mesafe olan Süveyş Kanalı açıldı. 1888: Birinci Dünya Savaşı'ndaki Arap isyanının lideri, İngiliz asker ve yazar T. E. Lawrence doğdu. 1914: Atlas Okyanusu ile Büyük Okyanus'u birbirine bağlayan Panama Kanalı açıldı. 1935: Adolf Hitler, Alman-Yahudi evliliklerini yasakladı. 1947: Hindistan bağımsızlığını kazandı. Jawaharlal Nehru ilk başbakan oldu. 1951: Nazım Hikmet Ran, Bakanlar Kurulu kararıyla Türk vatandaşlığından çıkarıldı. 1960: Zürich ve Londra anlaşmaları uyarınca Kıbrıs cumhuriyeti ilan edildi. 1969: Woodstock Müzik ve Sanat Festivali, 400 bin kişinin katılımıyla New York yakınlarında başladı. 1971: Üretimine Türkiye'de şubat 1971'de başlanan 'Renault 12' marka otomobiller satışa sunuldu. 1975: New York'ta düzenlenen Dünya Atletizm Şampiyonası'nda Türk atlet Rıza Maksut 3 bin metrede ikinci oldu. 1977: Tekel ürünlerine yüzde 160'a varan zamlar yapıldı. 1993: Felsefeci ve yazar Macit Gökberk yaşama gözlerini yumdu. 1994: Ünlü terörist 'Çakal Carlos', Sudan'da yakalandı. Carlos, daha sonra Paris'te mahkeme önüne çıkarıldı. 2004: Atatürk Ödülü sahibi, ilk Türk kadın opera sanatçısı ve ressam Semiha Berksoy, 94 yaşında İstanbul'da vefat etti. 16 Ağustos Perşembe 1556: İstanbul'daki Süleymaniye Camisi törenle açıldı. 1925: Charlie Chaplin'in 'Altına Hücum' adlı filmi gösterime girdi. 1945: Roman yazarı Mahmut Yesari, 50 yaşında İstanbul'da hayata veda etti. 1948: Milli Kütüphane Ankara'da hizmete açıldı. 1953: Papa XII. Pius'un verdiği imtiyazla İzmir Selçuk'ta inşa edilen Meryemana Evi açıldı. Kutsal Meryem'in son günlerini yaşadığı yerlerden biri olarak kabul edilen Bülbül Dağı'ndaki Meryemana Evi'nde yapılan törenle Hıristiyanlar hacı oldu. 1954: Murat Güler, Manş Denizi'ni yüzerek geçen ilk Türk oldu. 1958: ABD'li şarkıcı Madonna doğdu. 1962: Türk hava sahasını ihlal eden iki Irak uçağı düşürüldü. Irak iki gün sonra Türkiye'ye bir nota verdi ve Türkiye'yi Molla Mustafa Barzani'ye yardım etmekle suçladı. 1974: Kıbrıs'ta ikinci barış harekatının son günü Lefke ve Omorfo alındı. Lefkoşa bombalandı. 1977: Rock'n roll kralı Elvis Presley evinde ölü bulundu. 1983: Milliyet gazetesinin yayını İstanbul Sıkıyönetim Komutanlığı tarafından durduruldu. 1996: Şanlıurfa'da sezaryenle anne olan Müzeyyen Işıkgöz, Kızılay'dan alınan kandan AIDS'e yol açan HIV virüsü kaptı. 1997: İlköğretimin 8 yıl zorunlu ve kesintisiz olmasını öngören yasa tasarısı, 242'ye karşı 277 oyla TBMM'de kabul edildi. |
17 Ağustos Cuma 1864: Türk edebiyatının önemli isimlerinden Hüseyin Rahmi Gürpınar doğdu. 1907: II. Abdülhamid, motosiklet ve otomobil gibi sıvı yakıtlı çağdaş taşıtların ithaline izin verdi. 1915: Çanakkale'de Kireçtepe muharebesi kazanıldı. 1922: Mustafa Kemal Paşa, Büyük Taarruz öncesinde gece gizlice cepheye hareket etti. 1945: Japon işgalinden kurtulan Endonezya bağımsızlığını kazandı. 1945: 'Avcı', 'Kızgın Boğa', 'Taksi Şoförü' filmlerinin unutulmaz oyuncusu Oscar ödüllü Robert de Niro doğdu. 1952: Türkiye ve Yunanistan, Ege Denizi'nde ortak tatbikata başladı. 1964: Siirt'in Hemşo yöresinde petrol damarı bulundu. 1969: ABD'deki Camille tayfununda 248 kişi öldü. 1969: Türkiye sağır ve dilsizler kraliçesi Sevil Tez, Belgrad'da düzenlenen yarışmada dünya güzeli seçildi. 1978: İran'da Şah rejimine karşı iç savaş başlatıldı. 1987: Alman Nazi liderlerinden Rudolf Hess öldü. 1987: Alman tenisçi Steffi Graf, bayanlar klasmanında Martina Navratilova'yı geçerek birinciliğe yükseldi. 1990: İncirlik Hava Üssü'nün kapıları ilk kez basına açıldı. 1998: Alaattin Çakıcı, Fransa'nın Nice kentinde yakalandı. 1999: Merkez üssü Gölcük olan Marmara Depremi meydana geldi. Saat 03.02'de başlayan ve 45 saniye süren 7.4 büyüklüğündeki depremde, resmi açıklamalara göre 17 bin 840 kişi öldü, 43 bin 953 kişi yaralandı. 2000: Sinema ve tiyatro sanatçısı Selim Naşit Özcan, İstanbul'da hayata veda etti. |
1939. Parisli işçiler grevde. 1943. Müttefikler Sicilya'yı ele geçirdi. 1945. Japon işgalinden kurtulan Endonezya bağımsızlığını kazandı. 1964. Siirt'in Hemşo yöresinde petrol damarı bulunduğu açıklandı. 1969. Türkiye Sağır ve Dilsizler Kraliçesi Sevil Tez, dünya güzeli seçildi. 1983. Milli Güvenlik Konseyi, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu'nun kuruluşunu onayladı. Böylece, Türk Dil Kurumu (TDK) ve Türk Tarih Kurumu'nun (TTK) özerkliğine son verildi. 1988. Uluslararası Para Fonu, IMF, Türkiye raporu hazırladı; rapora göre enflasyonun düşürülmemesi halinde Türkiye'nin Avrupa Topluluğu (AT) üyeliği gerçekleşemez. Aynı gün Türkiye'de hormonlu et üretimi ve satışının engellenemediği açıklandı. 1992. Maaş farklarını ve vergi iadelerini alamayan emekliler İstanbul'da protesto eylemi yaptılar. 1999. Marmara Bölgesi'nde sabaha karşı 03.02'de deprem oldu. Richter ölçeğine göre 7.4 şiddetindeki deprem 45 saniye sürdü. Merkez üssü Gölcük olan depremde Bayındırlık ve İskan Bakanlığı'nın verilerine göre 18 bin 373 kişi öldü, 48 bin 901 kişi yaralandı, yüz binlerce kişi evsiz kaldı Bugün Doğanlar: 1945. "Avcı", "Baba 2" filmlerindeki rolleriyle ünlü Oscar ödüllü Amerikalı aktör Robert de Niro doğdu. Bugün Ölenler: 1968. Şair ve edebiyat tarihçisi Necmettin Halil Onan . 1978. 1948 Londra Olimpiyat Oyunları Şampiyonu güreşçi Mersinli Ahmet Kireççi. 1987. Hitler'in yardımcısı Rudolf Hess, hapishanede. 1988. Pakistan Devlet Başkanı Ziyaülhak, bindiği uçağın havada patlaması sonucu. |
Tarihte bugün/22 Ağustos Fransız besteci Claud Achille Debussy 1862'de doğdu. 1703: Osmanlı İmparatorluğu'nun çöküş dönemi padişahlarından İkinci Mustafa tahttan indirildi. 1910: Japonya, işgal ettiği Kore'yi topraklarına kattı. 1935: Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti'nce ilk arkeoloji kazısı Çorum-Alacahöyük'te başlatıldı. 1946: Sovyet Rusya'nın Boğazlar'ın savunmasına katılma isteğini Türkiye reddetti. 1965:Dünyayı dolaşan ilk Türk denizcisi olan Sadun Boro, 10.5 metrelik 'Kısmet' teknesiyle İstanbul Limanı'ndan 2 yıl 10 gün sürecek dünya turunu 22 ağustos 1965'te başlattı. 1972: Ozan ve Gazeteci Orhan Seyfi Orhon, 82 yaşında öldü. 1974: Kıbrıs'ta Rumların eline geçen 13 Türk gazeteciden 11'i serbest bırakıldı. Adem Yavuz ve Ergin Konuksever'in hastanede olduğu açıklandı. Ancak yaralı olan Adem Yavuz, Adana'da Tıp Fakültesi Numune Hastanesi'nde 26 ağustosta öldü. 1985: Şair Turgut Uyar, 58 yaşında öldü. 1986: Üçüncü Cumhurbaşkanı Celal Bayar, 80 yılı siyasi mücadeleyle geçen yaşamına, İstanbul'da 103 yaşında veda etti. 1993: Celal Bayar için doğum yeri olan Umurbey beldesinde yaptırılan anıtmezarı, Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel açtı. 2000: Azerbaycan'ın eski Cumhurbaşkanı Ebulfez Elçibey, tedavi gördüğü Ankara'da öldü. 2003: Batman'ın Beşiri ilçesi kırsalında düzenlenen operasyonda 7 terörist ölü ele geçirildi, 2 er şehit oldu. |
634- Dört halifeden ilki Hz. Ebubekir öldü. 23 Ağustos 1514 Yavuz Sultan Selim (I. Selim) komutasındaki Osmanlı ordusu, Çaldıran'da Şah İsmail'in ordusunu yendi. 23 Ağustos 1703 Sultan II. Mustafa'nın yerine kardeşi Şehzade Ahmet (III. Ahmet) tahta çıkarıldı. 23 Ağustos 1921 Yunan ordusu taarruza geçti ve Sakarya Meydan Savaşı başladı. 23 Ağustos 1923 Lozan Barış Antlaşması, Büyük Millet Meclisinde onaylandı . 23 Ağustos 1925 Mustafa Kemal, elinde bir ''Panama şapkayla'' çıktığı Kastamonu gezisi sırasında ''Şapka ve Kıyafet Devrimi''ni başlattı. 23 Ağustos 1926 Aktör Rudolph Valentino öldü. 23 Ağustos 1928 Mustafa Kemal Paşa, Tekirdağ dönüşü İstanbul'da AA muhabirine yeni Türk harfleri ve Harf Devrimi ile ilgili demeç verdi: ''Az zaman sonra, yeni Türk harfleriyle, gözler kamaştırıcı Türk manevi inkişafının erişeceği kudret ve itibarın beynelmilel seviyesini gözlerimi kapayarak şimdiden o kadar parlak görüyorum ki bu manzara beni kendimden geçiriyor.'' 23 Ağustos 1933 Açlık grevi yapan Mahatma Gandhi 40 kiloya düştü. 23 Ağustos 1939 Tekirdağ şarap fabrikası hizmete girdi. 23 Ağustos 1955 İngiltere'ye Kıbrıs için ilk nota verildi. 23 Ağustos 1975 Emekli Genel Kurmay Başkanı Faruk Gürler vefat ettı 23 Ağustos 1988 Şanlıurfa Havaalanı hizmete açıldı. 23 Ağustos 1992 Tiyatrooyuncusu Nisa Serezli hayata veda etti. 23 Ağustos 2002 Türk sinemasının emektarlarından Sami Hazinses 77 yaşında Haydarpaşa Numune Hastanesi'nde öldü. |
24 AĞUSTOS MS 79- Pompei, Vezüv yanardağının lavları altında kaldı; 20 bin kişi öldü. 1516- Yavuz Sultan Selim (I. Selim), Mercidabık'ta Memlükleri yendi. 1572- Paris'te, St. Barthelemy Günü'nde IX. Charles, Protestanları hedef alan katliamın emrini verdi. Tarihçilerin tahminlerine göre yaklaşık 50 bin Protestan'ın öldüğü olay, tarihe ''St. Barthelemy Katliamı'' olarak geçti. 1851- Osmanlı Hükümeti, Palmer ve Goloschimid şirketleriyle sözleşme imzalayarak, borç para aldı. 1899- Arjantinli şair ve yazar Jose Luis Borges doğdu. 1936- Üçüncü Dil Kurultayı başladı. 1949- NATO Antlaşması yürürlüğe girdi. 1954- ABD Başkanı Eisenhower, Komünist Parti'yi yasadışı ilan etti. 1958- Bursa yangınında, tarihi Kapalıçarşı dahil 2 bin ev ve dükkan yandı. 1968- Fransa, Pasifik'teki hidrojen bombası deneyinin ardından ''Nükleer Kulüp''ün 5. Üyesi oldu. 1969- Metin Oktay'ın jübile maçında Fenerbahçe ile Galatasaray 1-1 berabere kaldı. 1991- Sovyetler Birliği'nde Devlet Başkanı Mihail Gorbaçov, Komünist Partisi'nin feshedilmesini istedi ve parti genel sekreterliğinden istifa etti. Aynı gün, Estonya, Letonya ve Ukrayna bağımsızlığını ilan etti. Sovyetler Birliği'nin dağılma süreci başladı. 2004- Bir hastanede akciğer zarında kalınlaşma nedeniyle geçirdiği biyopsi sonrasında kaptığı enfeksiyondan ötürü İbni Sina Hastanesine kaldırılan eski bakanlardan Veysel Atasoy öldü. |
Tarihte Bugün ( 26 Ağustos ) https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif Tarih Bilgi https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1071 Sultan Alparslan komutasındaki Selçuklu orduları Malazgirt'te Bizans ordularını yendi. Malazgirt zaferi Türkler'e Anadolu'nun kapısını açtı. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1789 Fransa Meclisi "İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi"ni kabul etti. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1920 Amerika Birleşik Devletleri'nde kadınlara oy kullanma hakkı Anayasal güvenceye kavuştu. . https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1922 Büyük Taarruz başladı. Baş Komutan Gazi Mustafa Kemal Paşa harekatı bizzat Afyonkarahisar yakınlarındaki Kocatepe'den idare ediyordu. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1924 Türkiye İş Bankası kuruldu. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1926 İttihatçılar davasında 4 idam kararı verildi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1932 Türkiye'de ilk kez yüzme yarışları yapıldı. Büyükdere'de yapılan yarışmayı İstanbul ekibi kazandı. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1934 Darphane Müdürlüğü yeni basılacak paralar için sanatçılar arasında yarışma açmıştı. Sonuç 26 Ağustos'ta açıklandı. Jüri birincilik ödülünü heykeltıraş Mesrur İzzet Bey'e verdi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1936 İngiliz yayın kuruluşu BBC ilk televizyon yayınını gerçekleştirdi. 26/08/1936 İngiltere'yle yapılan anlaşma sonucu Mısır bağımsızlığına kavuştu. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1937 Kozlu Kömür İşletmeleri devletleştirildi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1940 25 Ağustos'ta Alman uçakları Londra'yı bombalamaya başlamıştı. Bir gün sonra, 26 Ağustos'ta İngiliz savaş uçakları Berlin'e karşı saldırıya geçti. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1950 İstanbul'daki Elektrik, Motorlu Taşıt İşçileri Sendikası komünizmi telin mitingi düzenledi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1969 İsmet İnönü, "Sıhhatim henüz size hizmet edecek kadar verimlidir" dedi ve seçim kampanyasını başlattı. İnönü o sıra 85 yaşındaydı. 26/08/1969 Nusret Suman, profesör ünvanını alan ilk heykeltıraş oldu. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1972 TRT ilk yurt dışından naklen yayını Münih Olimpiyatları sırasında gerçekleştirdi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1978 İngiltere'de yayımlanan The Economist dergisinde, "Türkiye Ortadoğu'nun manavı, kasabı, sütçüsü olursa hem kendisi için, hem de bölge için daha yararlı olacak" dendi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1979 Genelkurmay Başkanı Kenan Evren, "Türk Silahlı Kuvvetleri, kendi çıkarlarını ülke bütünlüğünün üstünde görenleri bir anda yok edebilecek güce sahiptir" dedi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1993 Olimpik Milli Futbol Takımı Akdeniz Oyunları Şampiyonu oldu. 26/08/1993 Gazeteciler Cemiyeti'nin adı Türkiye Gazeteciler Cemiyeti olarak değiştirildi. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1997 Siyanürle altın çıkarılmasına karşı mücadele veren 250 Bergamalı Boğaz Köprüsü'nde eylem yaptı. https://www.msxlabs.org/forum/images/spacer.gif 26/08/1999 Pişmanlık Yasası çıktı. |
Tarihte Bugün ( 27 Ağustos ) http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif Tarih Bilgi http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1859 Dünyanın ilk petrol kuyusu Amerika Birleşik Devletleri Pennsylvania eyaletinde açıldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1925 Mustafa Kemal Paşa ünlü şapka konuşmasını yaptı. "Bunu açık söylemek isterim. Bu serpuşun ismine şapka denir. Redingot gibi, smokin gibi, frak gibi, işte şapkamız" http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1928 15 ülke, Briand-Kellog Paktı'nı imzaladı. Anlaşma savaşı yasadışı sayıyor. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1935 Georgi Dimitrov Komünist Enternasyonal'in başkanı Grigori Zinoviyev'in yerini aldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1945 Varisleri Sultan II. Abdülhamit'in miras davasını kazandı. II. Abdülhamit'in mirası 400 milyon dolardı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1950 İngiliz yayın kuruluşu BBC, dünyadaki ilk denizötesi televizyon yayınını gerçekleştirdi. . http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1959 Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği uzay aracı Sputnik-3 içinde iki köpekle birlikte uzaya fırlatıldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1973 Türkiye-Irak Petrol Boru Hattı Antlaşması imzalandı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1975 Türkiye Akdeniz Oyunları'nda grekoromende 3 altın madalya aldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1979 Türk Hava Yolları'nın (THY) Frankfurt bürosuna bombalı bir saldırı yapıldı. Olayı Ermeni örgütü ASALA üstlendi. 27/08/1979 Ortadoğu Teknik Üniversitesi'nde (ODTÜ) jandarma öğrencilere müdahale etti; 450 sol görüşlü öğrenci gözaltına alındı. 27/08/1979 İrlanda Cumhuriyet Ordusu İRA militanları 2. Dünya savaşı kahramanı İngiliz amiral Lord Luis Mountbatten İrlanda kıyılarında demirli uzaktan kumandalı bir bombayla batırdılar. Yatta bulunan Lord Mountbatten öldü. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1982 Türkiye'nin Ottawa Büyükelçiliği Askeri Ataşesi Atilla Altıkat uğradığı silahlı saldırı sonucu öldürüldü. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1988 Haydar Kutlu ve Nihat Sargın'ın işkence nedeniyle Avrupa İnsan Hakları Komisyonu'na yaptıkları başvuru kabul edildi. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 27/08/1993 Dünya Güreş Şampiyonası'nda, Sabahattin Öztürk 82 kiloda dünya şampiyonu oldu. Türkiye 23 yıllık aradan sonra güreşte ilk şampiyonluğunu aldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif |
Tarihte Bugün ( 28 Ağustos )http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gifhttp://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gifTarih Bilgihttp://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1930Edirne'de Türk Cumhuriyet Amele ve Çiftçi Partisi kuruldu. Hükümet partinin faaliyete geçmesine izin vermedi.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1934Üsküdar-Kadıköy tramvay hattı ilk denemesi yapıldı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1954Emekli General Sadık Aldoğan tutuklandı. Gerekçe; Millet gazetesine yazdığı bir yazıda adliyenin manevi kişiliğine hakaret etmek.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1963Amerika Birleşik Devletleri'nde Güney'den başlayan "Sivil Haklar Yürüyüşü" Washington'da Lincoln anıtı önünde son buldu. Dr. Martin Luther King, alanda 300 bin kişiye hitaben "I have a dream - bir hayalim var-" diye başlayan ünlü konuşmasını yaptı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1964Ankara'da 20 bin genç Amerika Birleşik Devletleri Büyükelçiliği'ne yürüdü, Yunanistan Büyükelçiliği taşlandı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1970Türk lirası, 9 Ağustos 1970'de yüzde 66 oranında devalüe edilmişti. 28 Ağustos'ta devalüasyonla ilgili bir iddia ortaya atıldı. Merkez Bankası'nın devalüasyon öncesi bazı kişilere döviz sattığı ileri sürüldü. Bülent Ecevit "hükümet istifayı düşünsün" dedi.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1974Keban Barajı ve Hidroelektrik Santralı elektrik üretmeye başladı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1976Konya Yol-İş grevinde çıkan olayda 18 işçi yaralandı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1980Türkiye İsrail'in Kudüs'ü başkent yapmasını protesto etti. Türkiye Kudüs'teki başkonsolosluğunu kapatma kararı aldı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1982"Bölücü, ideolojik ve politik" oldukları gerekçesiyle 272 kitabın okullarda bulundurulması yasaklandı. Aynı gün, Talim ve Terbiye Kurulu ilk ve orta okullarda din ve ahlak derslerinin zorunlu olmasını kararlaştırdı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1987Ankara Kocatepe Camii'nin açılışını Başbakan Turgut Özal namaz kılarak yaptı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1994İstanbul'da yapılan Dünya Güreş Şampiyonası'nda Serbest Güreş Milli Takımı 28 yıl sonra dünya birincisi oldu.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1995Sırplar Saraybosna'ya havan topu saldırısında bulundular; pazar yerinin isabet alması sonucu 45 kişi öldü, 85 kişi yaralandı.http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif28/08/1999Ağır sıklet boksörü Sinan Şamil Sam, Dünya Şampiyonu oldu.28/08/1999Af tasarısı Meclis'ten geçti. Cezaevlerindeki 70 bin tutuklu ve hükümlüden 26 bin 500'ü hemen serbest kalacak. |
28 AĞUSTOS 1749- Alman asıllı şair ve yazar Johan Wolfgang Goethe doğdu. 1910- Karadağ, Osmanlı devletinden bağımsızlığını ilan etti. 1934- Üsküdar-Kadıköy tramvay hattının ilk denemesi yapıldı. 1952- Et ve Balık Kurumu Genel Müdürlüğü kuruldu. 1954- Cumhurbaşkanı Celal Bayar, Savarona yatı ile Yugoslavya'ya gitti. 1974- Keban Barajı ve Hidroelektrik Santrali'nde elektrik üretilmeye başlandı. 1979- Nesrin Olgun, Manş Denizi'ni yüzerek geçen ilk Türk kızı oldu. 1987- Yapımı 20 yılda tamamlanan Kocatepe Camisi, Başbakan Turgut Özal tarafından açıldı. 1988- Ressam Eren Eyüboğlu 76 yaşında öldü. 1988- Almanya'daki havacılık gösterileri sırasında, İtalya Hava Kuvvetleri gösteri takımının uçağı seyircilerin üzerine düştü; 33 kişi öldü. 1999- 23 Nisan 1999'dan önce işlenmiş suçları kapsayan af yasa tasarısı TBMM'de kabul edildi. 1999- 12 Eylül'den sonra kurulan Milliyetçi Demokrasi Partisi Genel Başkanı, emekli Orgeneral Turgut Sunalp, İstanbul'da öldü. 2001- Üzeyir Garih'in öldürülmesiyle ilgili aranan İstanbul Hasdal Mekanize Alay Komutanlığı'nda askerliğini yapan er Yener Yermez firar etti. |
Alıntı:
|
kanuni 'nin mohaç zaferi |
Tarihte Bugün ( 30 Ağustos ) http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif Tarih Bilgi http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1922 Yunan ordularının işgaline karşı Başkomutanlık Meydan Savaşı kazanıldı. Her yıl 30 Ağustos günü Zafer Bayramı olarak kutlanıyor. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1925 Mustafa Kemal Paşa, "Efendiler ve ey millet, iyi biliniz ki, Türkiye Cumhuriyeti şeyhler, dervişler, müritler, mensuplar memleketi olamaz. En doğru ve en hakiki tarikat, tarikat-ı medenniyedir" dedi. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1935 Hükümet, İstanbul telefon şebekesini satın aldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1937 Sabiha Gökçen'e Eskişehir Hava Mektebi'nde törenle "tayyareci diploması" verildi. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1940 Gençlerin spor yapması için 53 ilde gençlik kulüpleri açıldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1941 Alman ordusu 900 gün sürecek Leningrad kuşatmasını başlattı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1955 Yaşar Doğu düzenlenen bir jübileyle mindere veda etti. 30/08/1955 Londra Konferansı'nda Kıbrıs sorunu ele alındı. İngiltere Kıbrıs'ta üçlü bir yönetim önerdi. Yunanistan ise ada halkının geleceğini kendinin belirlemesini istedi. Toplantıya Türkiye'den Dışişleri Bakan Vekili Fatin Rüştü Zorlu katıldı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1963 Kremlin'le Beyaz Saray arasında doğrudan görüşmeyi sağlayacak "kırmızı telefon" hattı devreye girdi http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1971 İstanbul TV'si deneme yayınlarına başladı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1977 Milli yüzücü Erdal Acet Manş Denizi'ni 9 saat 4 dakikada geçti. Bu mesafedeki en iyi 10 derece sıralamasına girdi. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1981 İran Devlet Başkanı Muhammed Ali Recai ve Başbakan Muhammed Cevad Bahomar bombalı saldırı sonucu öldürüldü. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1985 Uluslararası Af Örgütü Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonu'na bir rapor gönderdi. Raporda, Bulgaristan'da Türk azınlığa karşı girişilen Bulgarlaştırma kampanyasına son verilmesi istendi. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1988 Irak ordusundan kaçan binlerce Kürt Türkiye sınırına yığılmıştı. Hükümet sınırları açmaya karar verdi. Binlerce Kürt Hakkari'nin Çukurca ve Uludere ilçelerine sığındı. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1992 Güvenlik güçleri ile İran'dan Türkiye'ye giren 300 kadar PKK militanı çatıştı; 100 militan ve 10 güvenlik görevlisi öldü. http://www.tarihtebugun.gen.tr/images/spacer.gif 30/08/1995 NATO (Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı) Sırp mevzilerinin büyük bir bölümünü tahrip etti. |
http://www.ataturktoday.com/Resim/BuyukTaarruz26Agustos1922.jpg 30 Ağustos 1922 Başkomutan Meydan Savaşı'nın kazanılması http://www.ataturktoday.com/Resim/ATATURKBuyukTaarruzKararVerdigiGunlerde.jpg Başkomutan Gazi Mustafa Kemal Paşa, Büyük Taarruz'a karar verdiği günlerde (1922) 1922 - Büyük Zafer. Yunan ordusunun, tamamen sarılması ve imha edilmesi suretiyle "Dumlupınar (Başkomutan) Meydan Muharebesi"nin kazanılması. Başkomutan Meydan Muhaberesi ve Atatürk'ün yönettiğiBüyük Zafer: 26 Ağustos - Gazi Mustafa Kemal'in Kocatepe'den Büyük Taarruz'u yönetmesi. 30 Ağustos - Gazi Mustafa Kemal'in Dumlupınar Başkumandanlık Meydan Savaşı'nı kazanması. 1 Eylül- Gazi Mustafa Kemal'in "Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz'dir, İleri !" emrini vermesi. 9 Eylül- Türk Ordusu'nun İzmir'e girmesi. 10 Eylül- Gazi Mustafa Kemal'in İzmir'e gelişi. Yunan birlikleri Çalköy'de toplandı. Mustafa Kemal ve kurmayları düşmanın sarılmaya uygun olduğunu ve vakit kaybetmemek gerektiği konusunda karara vardı. Saat 06.30'da talimat verildi. Dumlupınar'ın alınması ve Yunanlıların teslim olmaya mecbur edilmesi planlandı. Mustafa Kemal, harekâtı bizzat yönetmek için tepeye çıktı. Saat 14.00'da başlayan savaş bütün şiddetiyle akşama kadar sürdü. Yunan birlikleri kaçamadı, bağlantıları koptu. Bazı tümenleri Batıya çekilmek zorunda kaldı. Dumlupınar Meydan Muharebesi Türk birliklerinin zaferiyle sonuçlandı. 1922 (30-31) - Atatürk'ün, geceyi Dumlupınar istasyonunda geçirmesi. 1922 - Turkish forces led by Ataturk win the battle of Dumlupınar. Decisive victory over invading Greek forces. This official holiday on August 30 is dedicated to the Turkish Armed Forces and commemorates the victory at the final battle in Dumlupınar which led to the defeat of the invading Greek army, and eventually led to the creation of the Turkish Republic in 1923, after the end of the Turkish War of Independence. 30 Ağustos 1924 http://www.ataturktoday.com/Resim/Foto2/30Agustos1924DumlupinarSehitAskerAniti.jpgDumlupınar Anıtının temel atma töreninde http://www.ataturktoday.com/Resim/Foto2/30Agustos1924Dumlupinar.jpg 30 Ağustos 1924 Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal, Dumlupınar'da "Şehit Asker" için yapılacak anıtın temelini atmaya giderken http://www.ataturktoday.com/Resim/Foto2/BuyukZaferinIkinciYilDonumu.jpg 30 Ağustos 1924 Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal, Büyük Zaferin ikinci yıl dönümü töreni için Dumlupınar'a giderken 30 Ağustos 1925 Kastamonu'da şapka devrimi konuşmasını yaparken 30 Agustos 1925 Kıyafet İnkılabı gezisinde Kastamonu Kışlası'nda subaylarla 30 Ağustos 1924 Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal, Dumlupınar'da "Şehit Asker" anıtı temel atma töreninde İsmet Paşa ile birlikte http://www.ataturktoday.com/Resim/Foto2/30Agustos1924DumlupinarAniti.jpg 30 Ağustos 1924 Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal, Dumlupınar'da yapılacak "Şehit Asker" anıtı hakkında düşüncelerini söylerken 1925 - Atatürk'ün, Kastamonu Türkocağı'nı ziyaretten sonra Cumhuriyet Halk Partisi Merkezi'ne gelişi ve konuşması: "...Efendiler ve ey millet, iyi biliniz ki, Türkiye Cumhuriyeti şeyhler, dervişler, müritler, mensuplar memleketi olamaz! En doğru ve en gerçek tarikat, uygarlık tarikatıdır!" 1924 - Atatürk'ün, Lâtife Hanım'la beraber Eskişehir-Afyon üzerinden Dumlupınar'a gelişi. Atatürk'ün Dumlupınar'da Meçhul Asker Anıtı'nın temelini atması ve "Başkomutan Meydan Muharebesinin ikinci yıl dönümü nedeniyle yapılan törende konuşması: "...Hiç şüphe etmemelidir ki yeni Türk Devleti'nin, genç Türk Cumhuriyeti'nin temeli burada sağlamlaştırırı; ebedî hayatı burada taçlandırıldı. ...Bu anıt Türk vatanına göz dikeceklere, Türk'ün 30 Ağustos günündeki ateşini, süngüsünü, hücumunu, kudret ve iradesindeki şiddeti hatırlatacaktır!" (Atatürk, törende Fevzi (Çakmak) Paşa'nın, Darülfünun Rektörüİsmail Hakkı Bey'in, basın adına Ahmet Ağaoğlu'nun, Türkocakları adına Hamdullah Suphi Bey'in, Öğretmenler Birliği adına Nüzhet Haşim Bey'in, Barolar adına Muhiddin Baha Bey'in, Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı adına Ali Sami Bey'in, Kızılay adına Dr. Âkil Muhtar Bey'in, T.B.M.M. adına Fethi (Okyar) Bey'in konuşmalarını dinlemiş, daha sonra kendisi kürsüye gelmiştir). [Kocatürk] Atatürk'ün, Dumlupınar'da 30 Ağustos törenini takiben askerî geçit törenini izlemesi. Atatürk'ün, Lâtife Hanım'la beraber akşam Dumlupınar'dan Bursa'ya hareketi. 1921 - Sakarya Meydan Muharebesi. Dumlupınar'da Başkumandanlık Meydan Muharebesinin kazanılması. Sakarya Zaferi: 23 Ağustos-13 Eylül 1921. 1921 - Greeks thrown back at Battle of Sakarya, led by Mustafa Kemal. 1920 - Düzce ayaklanması bastırıldı. Meclis Adapazarı ve Düzce'de ayaklanmaya katılanlar için af ilan etti. 1919 - Atatürk'ün, Erzurum'dan Erzincan'a gelişi ve Mutasarrıfın Belediye'de şerefine akşam yemeği vermesi. Sivas'ta yapılacak kongreyi dağıtmak üzere İstanbul hükümeti Elazığ valisi Ali Galip Bey'i Sivas valiliği ile 3. Kolordu Kumandanlığına atadı. Ali Galip Bey bunun için rütbesinin yükseltilmesini ve tazminat ödenmesini istedi. 1917 - Yıldırım Orduları Grubu Komutanı Mareşal Falkenhayn'ın, tarihli yazısına cevabı: "Başmüfettişliğin Arap şeyhleriyle yaptığı sözleşmenin, gerçekten politikamıza uymayan bir sonuç verip vermeyeceğini, sizin düşüncelerinizi de dikkate alarak inceleyeceğim. Yıldırım Orduları Grubu'nun bölgesindeki bir meselenin, Başkomutanlık Vekâleti'ne de bildirilmesinin hangi talimata dayandığının bildirilmesi (!)"[Kocatürk] 1916 - Doğu cephesinde 2. Kolordu Komutanı Faik Paşa'nın şehit oluşu. 2. Ordu Kurmay Başkanı Albay İsmet (İnönü) Bey'in, 2. Kolordu Komutan Vekilliğine atanması. 2. Ordu Komutanlığı'nın, bağlı kolordulara, yorulan askerin dinlendirilmesi ve birliklerin kendilerine çekidüzen vermeleri amacıyla 31 Ağustos 1916'da, bulundukları hatta durmaları emri. 1909 - Atatürk'ün, kolağası rütbesiyle, Cumalı Karargâhı'ndaki askerî manevraya katılışı. (Atatürk, tatbikatı denetlemek üzere Selanik'ten gelen 3. Ordu Kurmay Başkanı Ali Rıza Paşa'nın yanında bulunmuştur). 31 AĞUSTOS - AUGUST 31 Tarihte Bugün - Today in History http://www.ataturktoday.com/Resim/Foto2/Agustos1937TrakyaManevralar.jpg 1925 - Atatürk'ün, Ankara'ya dönmek üzere Kastamonu'dan otomobille hareketi ve uğurlamaya gelen halka veda konuşması.Cumhurbaşkanı Atatürk, Trakya manevralarında (Ağustos 1937) Atatürk'ün, Kastamonu dönüşüÇankırı'ya gelişi, Hükümet konağında heyetleri kabulü ve söyledikleri: "...Tekkeler mutlaka kapanmalıdır. Türkiye Cumhuriyeti, her alanda uyarıda bulunacak kudrete sahiptir. Hiçbirimiz tekkelerin uyarmasına muhtaç değiliz. Biz uygarlıktan, bilim ve fenden kuvvet alıyoruz ve ona göre yürüyoruz, başka bir şey tanımayız. Doğru yoldan ayrılmışların amacı, halkı kendinden geçmiş ve aptal yapmaktır. Halbuki halkımız aptal ve kendinden geçmiş olmamaya karar vermiştir. Bunlar basit bir durum gibi görünür; fakat önemi vardır. Biz cihan ailesi içinde uygarız. Her görüş açısından uygarlığın gereklerini uygulayacağız." [Kocatürk] 1924 - Atatürk'ün, Lâtife Hanım'la beraber Dumlupınar'dan Afyon-Eskişehir yoluyla Bursa'ya gelişi. 1922 - "Başkomutan Meydan Muharebesi" (Savaşı)'nın kazanılması. 26 Ağustos - Gazi Mustafa Kemal'in Kocatepe'den Büyük Taarruz'u yönetmesi. 30 Ağustos -Gazi Mustafa Kemal'in Dumlupınar Başkumandanlık Meydan Savaşı'nı kazanması. 1 Eylül- Gazi Mustafa Kemal'in "Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz'dir, İleri !" emrini vermesi. 9 Eylül- Türk Ordusu'nun İzmir'e girmesi. 10 Eylül- Gazi Mustafa Kemal'in İzmir'e gelişi. Kütahya'nın kurtuluşu. <FONT color=blue><STRONG>Çivril'in kurtuluşu. |
GUSEL ŞEYLER OLMUS:d |
Tarihte bugün neler oldu? Tarihte bugün meydana gelen önemli olayların kronolojik sıralaması şöyle: - 31 Ağustos 1932 Kunduz-Kalın demiryolu hattı işletmeye açıldı. - 31 Ağustos 1936 BBC ilk TV haberini verdi. Amerikan seferini tamamlayan 'Queen Mary' gemisini, Southampton Limanı'na girerken görüntülendi ve 4 saat sonra bu görüntüler Alexandra Palace'dan yayına girdi. - 31 Ağustos 1946 Türkiye ile Fransa arasında Ticaret ve Ödeme Antlaşması imzalandı. - 31 Ağustos 1984 THY, iç hat bilet ücretlerine zam yaptı. Yüzde 20 oranındaki zamla İstanbul-Ankara bilet ücreti 12 bin 500 liradan 15 bin liraya, İstanbul-Adana 16 bin 500 liradan 20 bin liraya yükseldi. - 31 Ağustos 1995 Trakya Cam San. A.Ş. Mersin'de faaliyete geçti. Şişe Cam fabrikalarının bir kolu olarak faaliyet gösteren tesiste cam ve cam ürünleri üretileceği açıklandı. - 31 Ağustos 1996 Saddam Hüseyin'in Irak'taki duruma yeniden hakim olmasından sonra, CIA 1991'den bu yana onu devirmek ya da öldürmek için çalışan Kürt muhaliflere verdiği desteği çekti. - 31 Ağustos 1997 Ermenistan sinemasının yönetmen ve senaryo yazan Frunze Dovlatyan öldü. - 31 Ağustos 1997 Galler Prensesi Diana ile erkek arkadaşı Dodi el Fayed içinde bulundukları aracın Paris'te kaza yapması sonucunda öldü. - 31 Ağustos 1999 Kremlin Sarayı yakınında bir yeraltı alışveriş merkezinde meydana gelen patlamada 20 kişi yaralandı. Yetkililer, bunun "terörist bir saldırı" olduğunu belirtti. - 31 Ağustos 2002 ANAP'tan ayrılan Isparta Milletvekili Erkan Mumcu, AK Parti'ye katıldı. |
1 EYLÜL 1481- Galatasaray Lisesi, devlet adamı yetiştirilmesi amacıyla Sultan II. Bayezid tarafından kuruldu. Okulda 1868'de Fransızca eğitime geçildi. 1715- 5 yaşında tahta geçen, 72 yıl Fransa'yı yöneten, Fransızların ''Güneş Kral''ı XIV. Louis öldü. 1920- Fransızlar, başkenti Beyrut olan Lübnan devletini kurdu. 1922- Mustafa Kemal Paşa, Başkomutanlık Meydan Savaşı'nın kazanılması üzerine emrini verdi: ''Ordular! İlk Hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!'' 1923- Japonya'nın Tokyo ve Yokohama kentlerinde deprem: 300 bin kişi öldü. 1924- Ankara Devlet Konservatuvarının temelini oluşturan ''Musiki Muallim Mektebi'' Ankara'da açıldı. 1925- Birinci Tıp Kongresi Ankara'da toplandı. 1925- Mustafa Kemal Paşa'yı Kastamonu dönüşünde Ankara'da karşılayanların ellerinde şapkaları vardı. 1929- Arapça ve Farsça dersleri okullardan kaldırıldı. 1933- Denizyolları İşletmeleri, devlet tekeline alındı. 1939- Almanya'nın Polonya'ya saldırması üzerine, II. Dünya Savaşı başladı. Milyonlarca kişinin öldüğü savaşın başlamasının 50. yılında ''Dünya Barış Günü'' ilan edildi. 1947- Amerikan Yardım Antlaşması imzalandı. 1949- İstanbul Radyosu deneme yayınına başladı. 1951- Ordinaryüs Prof. Dr. Mazhar Osman Usman 67 yaşında İstanbul'da öldü. 1967- Türkiye'deki Kıbrıslı mücahitler ve öğrenciler, hükümeti protesto etti. İçişleri Bakanı Faruk Sükan, protestocuların sınır dışı edilebileceğini açıkladı. 1969- Muammer Kaddafi, Libya'da askeri bir darbeyle Kral İdris'i devirdi. 1974- Magosa'ya bağlı Muratağa ve Sandallar köylerinden 88 Türk'ün, öldürülüp yakılarak çukura gömüldükleri anlaşıldı. 1976- Yüzücü Erdal Acet, Manş Denizi'ni 9 saat 2 dakikada geçerek Dünya rekoru kırdı. 1980- Türkiye'nin çeşitli yerlerinde, aralarında CHP Zile ilçe başkanının da bulunduğu 19 kişi öldürüldü. 1982- Türkiye'de ilk ve ortaöğretimde din dersi zorunlu kılındı. 1985- Kuşadası Davutlar yöresinde çıkan orman yangınında, bir orman bekçisi ile 14 er şehit oldu. 1993- Savaş Karşıtları Derneği kuruldu. 1998- Türk sinemasına 46 yıldır hizmet veren yönetmen Osman F. Seden vefat etti. 2003- Denizli Valisi Recep Yazıcıoğlu, Ankara'ya 30 kilometre uzaklıkta trafik kazası geçirdi. Yazıcıoğlu 8 Eylülde öldü. 2004- Eski ulaştırma bakanlarından Mehmet Köstepen vefat etti. 2006- Lübnan'da oluşturulacak barış gücüne Türk askerinin gönderilmesine ilişkin Hükümet Tezkeresi, TBMM Başkanlığına sunuldu. a.a. |
Tarihte Bugün ne oldu? Bugün 11 Eylül 1526: Macaristan'da Budin fethedildi. 1853: Elektrikli telgraf ilk kez kullanıldı. 1855: Osmanlı orduları, müttefikleriyle beraber Sivastopol'a girdi. 1919:CHP'nin temelini oluşturan Anadolu ve Rumeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti, Sivas Kongresi'nin son günü kuruldu. 1923: Mustafa Kemal, Halk Fırkası Başkanlığı'na seçildi. 1926: Ankara otomatik telefon işletmesine açıldı. 1944: Türkiye, Mihver devletlerinden gelebilecek sığınmacılara karşı sınırlarını kapattı. 1948: Pakistan Devlet Başkanı Muhammed Ali Cinnah öldü. 1954: Ankara'da 'Kıbrıs Türktür Komitesi' kuruldu. 1957: Ankara'da sağanak yağış sele yol açtı, 133 kişi öldü. 1970: Sovyetler Birliği liderlerinden Nikita Kruşçev öldü. 1973: Şili'nin sosyalist Başkanı Salvador Allende, Augusto Pinochet önderliğindeki ordu tarafından devrildi. Yönetimi terk etmeyeceğini bildiren Allende, ordu güçlerince öldürüldü. 1980: Şili'de yapılan referandumda, General Augusto Pinochet'nin görev süresi sekiz yıl uzatıldı. 1996: Türkiye İnternet omurgası Turnet açıldı. 2001:New York'un 'İkiz Kule'lerine yolcu uçaklarıyla terörist saldırı düzenlendi.Gazeteci ve sanatçı Ergun Köknar 2000'de İstanbul'da öldü. 1526: Macaristan'da Budin fethedildi. 1853: Elektrikli telgraf ilk kez kullanıldı. 1855: Osmanlı orduları, müttefikleriyle beraber Sivastopol'a girdi. 1919:CHP'nin temelini oluşturan Anadolu ve Rumeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti, Sivas Kongresi'nin son günü kuruldu. 1923: Mustafa Kemal, Halk Fırkası Başkanlığı'na seçildi. 1926: Ankara otomatik telefon işletmesine açıldı. 1944: Türkiye, Mihver devletlerinden gelebilecek sığınmacılara karşı sınırlarını kapattı. 1948: Pakistan Devlet Başkanı Muhammed Ali Cinnah öldü. 1954: Ankara'da 'Kıbrıs Türktür Komitesi' kuruldu. 1957: Ankara'da sağanak yağış sele yol açtı, 133 kişi öldü. 1970: Sovyetler Birliği liderlerinden Nikita Kruşçev öldü. 1973: Şili'nin sosyalist Başkanı Salvador Allende, Augusto Pinochet önderliğindeki ordu tarafından devrildi. Yönetimi terk etmeyeceğini bildiren Allende, ordu güçlerince öldürüldü. 1980: Şili'de yapılan referandumda, General Augusto Pinochet'nin görev süresi sekiz yıl uzatıldı. 1996: Türkiye İnternet omurgası Turnet açıldı. 2001:New York'un 'İkiz Kule'lerine yolcu uçaklarıyla terörist saldırı düzenlendi. |
1937. Dersim isyanının lideri Seyit Rıza teslim oldu. Seyit Rıza yargılama sonucu 15 Kasım'da idam edildi. 1953. Sovyetler Birliği'nde Nikita Kruşçev Komünist Partisi 1. sekreterliğine seçildi. 1956. 6-7 Eylül Olayları davası başladı. 1959. Sovyetler Birliği Luna II roketini aya fırlattı. 1963. Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında ortaklık antlaşması imzalandı. 1969. Türkiye İşçi Partisi, Adıyaman'da bir toprak ağası ve Alevi dedesi olan Sabri Tanrıverdi'yi aday gösterdi. Tanrıverdi'nin adaylığı parti içinde rahatsızlık yarattı. 1970. Filistinli gerillalar, Amerika Birleşik Devletleri, İsviçre, İngiltere ve Almanya'ya ait dört uçağı kaçırdılar. Gerillalar uçaklardan üçünü Ürdün çölünde havaya uçurdular; yolcuları rehin aldılar. 1975. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonu Kıbrıs konusunda Türkiye aleyhine karar verdi. 1977. 32. Uluslararası Halk Oyunları Yarışması Fransa'nın Dijon kentinde yapıldı. Türkiye 48 ülke arasında birinci oldu. 1980. Ordu yönetime el koydu. Parlamento feshedildi, siyasi faaliyetler durduruldu, tüm yurtta sıkıyönetim ve sokağa çıkma yasağı ilan edildi. 12 Eylül askeri darbesi sonrasında 7000 kişinin idamı istendi. Askeri Yargıtay 124 idam cezasını onayladı. 50 kişi idam edildi. Askeri yönetimde, gözaltında ya da hapishanelerde, "doğal olmayan ölüm" sayısı 229 oldu. İnsan Hakları Derneği'nin kayıtlarına göre 12 Eylül döneminde: 650 bin kişi gözaltına alındı. 230 bin kişi yargılandı. 1 milyon 683 kişi fişlendi. 141,142 ve 163. maddelerden 71 bin kişi, yasadışı örgüt üyesi olma iddiasıyla da 98.404 kişi yargılandı. 1987. Metris Askeri Cezaevi yönetimi tutuklu ve mahkumların isteklerini kabul etti; 63 siyasi tutuklu 30 gündür sürdürdükleri açlık grevine son verdi. 1993. Nurhan Süleymanoğlu Avrupa Boks Şampiyonası'nda altın madalya kazandı. Bu, Türkiye'nin boksta aldığı ilk altın madalya. 1997. "Susurluk davası" sanığı İbrahim Şahin ile 2 özel tim mensubu ve "köstebek davası" sanığı Bülent Orakoğlu tahliye edildi. Bugün Doğanlar: 1888. Fransız şarkıcı, sinema oyuncusu Maurice Chevalier 1921. Polonyalı bilimkurgu yazarı Stanislaw Lem Bugün Ölenler: 1977. Güney Afrika'da Siyah hakları için mücadele eden Steve Biko gözaltında 1992. Amerikalı aktör Antony Perkins. |
Kurtuluş Günü - Manisa /Soma Ertuğrul Gazi'yi Anma Törenleri - Bilecik-Söğüt 490 Yunanlılar, Marathon Savaşı''nda Darius komutasındaki Persleri yendi. 1705 Osmanlı devletine sığınan Macar Kralı Tökeli İmre, İzmit''te öldü. 1871 Gazeteci-yazar-şair Şinasi, 45 yaşında öldü. 1919 Sivas'ta İradei Milliye gazetesi yayınlanmaya başlandı. 1920 Mustafa Kemal'in ''Halkçılık Programı'' TBMM'ye sunuldu. 1920 Mustafa Kemal, İstanbul’dan gelen Osmanlı delegeleri, Ahmet İzzet ve Salih Paşa’larla, Bilecik tren istasyonunda görüştü. 1921 Sakarya Meydan Savaşı kazanıldı. (23 Ağustos-13 Eylül). 1925 Şark İstiklal Mahkemesinde yargılanan gazeteciler, Mustafa Kemal Paşa'nın mektubu üzerine beraat ettiler. 1938 İstanbul'da "Basın Kurumu Fevkalede Kongresi"nin Açılışı. 1942 Almanya'nın Stalingrad'a Saldırması. 1943 Çang Kay-şek Çin Başkanı oldu. 1965 Beatles ''Yesterday''i yayınladı. Beatles, ilk Grammy ödülünü, 1964 yılında en iyi grup dalında aldı. 1967 Besteci Şerif Muhittin Targan, 75 yaşında İstanbul'da öldü. 1968 Arnavutluk, Varşova Paktı'ndan ayrıldı. 1970 Yazar-araştırmacı Refik Ahmet Sevengil, 67 yaşında öldü. 1980 Milli Güvenlik Konseyi Başkanı Kenan Evren, Devlet Başkanlığını üstlendi. 1987 Demokratik Sol Parti Genel Başkanı Rahşan Ecevit görevinden ayrıldı. Yerine oy birliğiyle Bülent Ecevit seçildi. 1991 Futbolun ''Taçsız Kralı'' , Galatasaray’ın eski futbolcularından, gol kralı Metin Oktay, İstanbul’da Boğaziçi Köprüsü’nde geçirdiği bir trafik kazası sonucu vefat etti. 1997 Polonya'da yapılan Dünya Grekoromen Güreş Şampiyonası'nda Şeref Eroğlu ile Ercan Yıldız altın madalya kazandı. 1998 Halkçı Parti'nin kurucu Genel Başkanı Necdet Calp, Ankara'da öldü. 2000 Milli Gençlik Vakfı şubeleri yurt genelinde kapatılmaya başlandı. 2001 Rusya’da 8 katlı bir binaya yerleştirilen bombanın patlaması sonucu 118 kişi öldü. |
14 EYLÜL 1829- Ruslar ile Edirne Antlaşması imzalandı. 1867- Karl Marx'ın yazdığı Kapital'in ilk cildi yayınlandı. 1960- Irak, İran, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Venezüella,OPEC'i kurdu. 1966- Dördüncü Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel öldü. 1969- Balkan Boks Şampiyonası'nda Seyfi Tatar ile Celal Sandal şampiyon oldu. 1974- Sinema oyuncusu ve yönetmeni Yılmaz Güney, Adana'nın Yumurtalık ilçesi yargıcı Sefa Mutlu'yu öldürdü. 1981- Amerikan asıllı aktris ve Monaco Prensesi Grace Kelly, trafik kazasında öldü. 1982- Lübnan Devlet Başkanı Beşir Cemayel, bombalı saldırıda öldürüldü. 1997- Van'da gerilim hattına takılan askeri helikopterin düşmesi sonucu 10 asker öldü. 1998- Gazeteci-yazar-şair Mehmed Kemal, İstanbul'da öldü. 1999- YÖK Rektörler Komitesi, üniversite yerleşkelerinde, açık ya da kapalı alanlarda türbanı yasaklayan ortak karar aldı. Kimlik kartındaki fotoğraf, derslikler, laboratuvarlar, sosyal tesis ve spor alanlarında da türban yasağı konuldu. |
1910: Osmanlı Sosyalist Fırkası kuruldu. 1916: Savaşta ilk tank, İngiliz birlikleri tarafından, Birinci Dünya Savaşı sırasında, Fransa'nın Somme yöresinde kullanıldı. 1923: Lozan Antlaşması uyarınca Edirne'ye bağlı Karaağaç istasyonu Yunanlardan teslim alındı. 1928: İskoç bakteriyolog Alexander Fleming, pek çok zararlı bakteriyi yok edebilen 'küf'ü bularak, 'penicillium notatum' adını verdi. 1929: Müstakil Ressamlar ve Heykeltıraşlar Birliği'nin ilk sergisi Ankara'da açıldı. 1949: Seçimleri kazanan Konrad Adenauer, Federal Almanya'nın ilk şansölyesi oldu. 1955: Türk Parasının Kıymetini Koruma hakkındaki kararname yürürlüğe girdi. 1961: Yassıada Mahkemesi, kapatılan DP'nin 15 üyesi hakkında ölüm, 32 üyesi hakkında müebbet hapis cezası verildiğini açıkladı. 1972: Besteci Ulvi Cemal Erkin, 66 yaşında Ankara'da öldü. 1972: Şair, yazar Baki Süha Ediboğlu, 57 yaşında öldü. 1982: İsrail, Beyrut'u işgal etti. 1983: Yazar, öğretim üyesi Murat Sarıca, 57 yaşında öldü. 2002: Manisa Etnografya ve Arkeoloji Müzesi soyuldu. Soygunda, Helenistik döneme ait 'Marsyas' ve Roma dönemine ait 'Eros' heykelleri çalındı. 2002: Tiyatro ve sinema sanatçısı Şükran Güngör, tedavi gördüğü Vehbi Koç Vakfı Amerikan Hastanesi'nde vefat etti. |
16 EYLÜL 1889- II. Abdülhamid'in dostluk amacıyla Japonya'ya gönderdiği Ertuğrul Firkateyni, dönüş yolunda, Funakora kıyılarında fırtınaya tutuldu; gemi kayalara çarparak parçalandı. 540 denizci öldü, 6 subay ve 63 er kurtuldu. 1909- Türkiye'deki ilk dişçilik okulu, Kadırga'daki Menemenli Mustafa Paşa Konağı'nda, ''Darülfünun-ı Osmanlı Tıp Fakültesi Aczacı ve Dişçi Kabile ve Hastabakıcı Mektebi'' adıyla açıldı. 1924- Gürcistan Sovyet Cumhuriyeti'ndeki ayaklanma sert biçimde bastırıldı. 1935- Türk Milli Güreş Takımı Balkan Şampiyonu oldu. 1935- Kayseri Bez Fabrikası, Başbakan İsmet İnönü tarafından açıldı. 1938- Bulgaristan'daki Türk okullarında öğretimin Türk harfleriyle yapılmasına karar verildi. 1949- Yunanistan'da iç savaş sona erdi. 1950- Türkiye'nin, Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatına (NATO) girme başvurusu reddedildi. 1953- İlk sinemaskop film gösterimi New York'ta yapıldı. 1961- Menderes Hükümeti Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu ve Maliye Bakanı Hasan Polatkan, İmralı Adası'nda idam edildiler. 1963- Ahmet Bin Bella, Cezayir'in ilk devlet başkanı oldu. 1969- THY'ye ait ''Seç'' uçağı, akıl hastası Sadi Toker tarafından oyuncak tabancayla Sofya'ya kaçırıldı.Türkiye'ye iade edilen Toker, tedavi gördüğü Bakırköy Akıl Hastanesine kaldırıldı. 1977- Yunan asıllı soprano Maria Callas 54 yaşında Paris'te öldü. 1978- İran'da bir dakika süren depremde 20 bin kişi öldü. 1992- Erdal İnönü Sosyalist Enternasyonal'in başkan yardımcılığına seçildi. 2000- Ressam Şükriye Dikmen, İstanbul'da öldü. 2002- Bakü-Ceyhan boru hattının temeli Cumhurbaşkanı Sezer, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev ve Gürcistan Devlet Başkanı Şevardnadze tarafından atıldı. 2005- Tiyatro ve sinema sanatçısı Pekcan Koşar, 70 yaşında Yalova'nın Çınarcık ilçesinde öldü. |
17 Eylül Kurtuluş Günü - Balıkesir /Bandırma 1787 ABD Anayasası kabul edildi. 1908 Dünyada ilk kez bir uçak kazasında insan öldü; kazada Orwill Wright ile birlikte uçan teğmen Thomas E. Selfridge öldü, Wright yaralı olarak kurtuldu. 1930 Türkiye-Litvanya Arasında Dostluk Anlaşmasının Moskova'da İmzalanması. 1934 Türkiye, Cemiyeti Akvam (Milletler Cemiyeti) üyeliğine kabul edildi. 1941 İngiliz ve Sovyet işgali altındaki İran'da Şah Rıza tahtan indirildi, yerine oğlu Muhammed Rıza Pehlevi geçti. 1960 Profesör Dr. Tarık Zafer Tunaya, Devrim Ocakları başkanı oldu. 1961 Adnan Menderes idam edildi. Milli Birlik Komitesi, 65 yaşını aşan Celal Bayar ile idam kararları çoğunlukla alınan öteki hükümlülerin cezalarını müebbet hapse çevirdi. 1967 Kayseri'de yapılan Kayserispor-Sivasspor futbol maçında çıkan olaylarda 40 kişi öldü, çok sayıda kişi yaralandı. 1978 İsrail Başbakanı Menahem Begin ile Mısır Devlet başkanı Enver Sedat Camp David’te barış antlaşması imzaladı. ABD başkanı Jimmy Carter idi. 1989 Halterci Naim Süleymanoğlu Atina’da dünya şampiyonu oldu. 1996 ABD Başkanı Bill Clinton, Kuveyt'e 3.500 asker gönderdi. Bill Clinton, Irak'ı saldırgan davranışlarına son vermesi konusunda uyardı. |
1982 - Filistin mülteci kampları Şabra ve Şatilla'ya İsrail tarafından kanlı saldırı düzenlendi. Saldırı sonucunda 600 Filistinli ölürken, bin 800 Filistinli'nin kaybolduğu açıklandı. Filistin kaynakları, hiçbir iz bırakmadan kaybolan sivillerin Falanjist milisler ve İsrail askerleri tarafından öldürüldükten sonra gizlice gömüldüğünü iddia etti. 1970 - Rock şarkıcısı Jimi Henderix öldü. 1962 - Kıbrıs'ta Rauf Denktaş'a suikast teşebbüsünde bulunuldu. 1948 - Pakistan'ın kurucusu M. Ali Cinnah vefat etti. 1947 - CIA'nın kuruluşu. Başkan Harry Truman tarafından imzalanan Ulusal Güvenlik Yasası'yla, Amerika'nın ilk sürekli casusluk ve karşı-casusluk örgütü kurulmuş oldu. 1934 - Sovyetler Birliği, Milletler Cemiyeti'ne girdi. 1922 - İtilaf Devletleri, İstanbul ve Boğazlardaki tarafsız bölgelerin tarafsızlığına uyulması konusunda Ankara Hükümeti'ne nota verdi. 1922 - Erdek ve Biga, Yunan işgalinden kurtarıldı. 1922 - Biga, Çan ve Erdek işgalden kurtarıldı. 1851 - New York Times yayına başladı. 1810 - Şili bağımsızlığını ilan etti. |
| Saat: 04:59 |
©2005 - 2026, MsXLabs - MaviKaranlık