![]() |
13 Aralık Mesudiye zırhlısı, 13 Aralık 1914'te Çanakkale'de bir İngiliz denizaltısı tarafından batırıldı. 1522- Kanuni, Rodos'un teslimini istedi. 1754- Sultan I. Mahmud öldü. 1789- Fransa'da Ulusal Muhafız Birliği (National Guard) kuruldu. 1943- İkinci Basın Kongresi Ankara'da toplandı. 1945- Filarmoni Derneği İstanbul'da ilk konserini verdi. 1949- İsrail Kudüs'ü başkent ilan etti. Arap-İsrail Savaşı'ndan sonra Eski Kent ve Doğu Kudüs Ürdün'de, Batı Kudüs de İsrail'de kaldı. Kent, BM kararlarına göre "uluslararası kent" ilan edilmişti. 1957- İran'da deprem: 2 bin kişi öldü. 1960- Fransa Cumhurbaşkanı Charles De Gaulle'ün Cezayir ziyareti olaylı geçti. Fransız milliyetçilerinin çıkardığı olaylarda 123 kişi öldü. 1974- Anadolu Ajansı TAŞ'nin kurucuları (1925) arasında ve ilk yönetim kurulunda üye olarak yer alan; romancı, gazeteci, siyaset adamı Yakup Kadri Karaosmanoğlu, AA Yönetim Kurulu Başkanlığı'nı yürütürken, Ankara'da 85 yaşında vefat etti. 1977- Öykücü ve romancı Oğuz Atay İstanbul'da 43 yaşında öldü. 1979- Şair ve yazar Behçet Necatigil 63 yaşında İstanbul'da öldü. 1995- Avrupa Parlamentosu, Türkiye ile imzalanan Gümrük Birliği anlaşmasını onayladı. 1998- İtalya'da düzenlenen 5. Avrupa Kros Şampiyonası'nda Türk Genç Bayan Milli Takımı şampiyon oldu. 2004- Şili'nin eski diktatörü Augusto Pinochet'nin, 1970 ve 1980'li yıllardaki "Akbaba Operasyonu" sırasında suç işlediği gerekçesiyle evinde gözetim altında tutulmasına ve hakkında yeni dava açılmasına karar verildi. İtalyan mucit Guglielmo Marconi, telsiz telgraf sistemini geliştirdi ve 1901'de İngiltere'den Atlantik aşırı ilk mesajı gönderdi. 1900- Norveçli Johann Waaler, "kağıt tutacağı"nın (ataş) patentini aldı. 1923- TBMM, 15 Mayıs 1919 ile 1 Kasım 1923 arasında üstün hizmet gösterenlere İstiklal Madalyası verilmesini kararlaştırdı. 1940- Salvador gemisi Silivri önlerinde battı. Bulgaristan'dan Filistin'e gittiği açıklanan gemideki 352 Musevi yolcunun 230'u boğularak öldü. 1949- TBMM, Türkiye'nin Avrupa Konseyine katılmasını onayladı. 1966- Yönetmen Metin Erksan'ın Fakir Baykurt'un romanından sinemaya uyarladığı "Yılanların Öcü" adlı film, Tunus'ta düzenlenen Kartaca Film Festivali'nde altın madalya kazandı. 1988- Ressam Zeki Faik Sezer 83 yaşında öldü. 1991- Endonezya'daki depremde 1500 kişi öldü. 1997- Opera sanatçısı Zehra Yıldız İstanbul'da öldü. 2000- Etiyopya ile Eritre arasında iki yıl süren savaşa son veren barış anlaşması Cezayir'de imzalandı. 2003- Azerbaycan'ın eski Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev, tedavi gördüğü ABD'de vefat etti. 2004- Fatih Akın'ın filmi "Duvara Karşı" Avrupa Sinema Akademisince verilen 2004 Avrupa En İyi Film Ödülü'nü kazandı. 2007- Afganistan'daki Uluslararası Güvenlik ve Destek Gücü (ISAF) çerçevesinde yürüttüğü Kabil Bölge Komutanlığı görevini tamamlayarak Türkiye'ye dönen Türk Silahlı Kuvvetleri personeli, Ankara'daki 4. Kolordu ve Garnizon Komutanlığında törenle karşılandı. |
14 Aralık http://cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=172666&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Fransız astrolog ve fizikçi Nostradamus (Michel de Nostredame) 14 Aralık 1503'te doğdu. 1503- Fransız astrolog ve fizikçi Nostradamus (Michel de Nostredame) doğdu. 1799- ABD'nin kurucusu ve ilk başkanı George Washington öldü. 1900- Bilim adamı Max Planck, kuantum teorisini Berlin Fizik Birliğinde sundu. 1911- Güney Kutbu'nu keşfetmek için bir yıl boyunca hazırlıklar yapan Norveçli kaşif Ronald Amundsen bu bölgeye ulaştı. 1939- Sovyetler Birliği, Milletler Cemiyeti üyeliğinden çıkarıldı. 1967- Yunanistan Kralı Konstantin'in cuntaya karşı darbe girişimi başarısız oldu. Albaylar Cuntası iktidarı sürdü. Kral ülkesini terk etmek zorunda kaldı. 1981- İsrail, Suriye kontrolündeki Golan Tepeleri'ni ilhak etti. İsrail parlamentosu, Golan Tepeleri'nin ilhakını bir günde onayladı. 1989- Şili'de ilk demokratik seçimler yapıldı. 1995- Bosna'da barış için anlaşmaya varıldı. 2002- Çankırı'da Vali Ayhan Çevik'e bombalı saldırıya karışmaktan aranan terör örgütü TKP-ML-TİKKO üyesi Selma Korkut, Sivas'ta emniyet güçlerine teslim oldu. 2002- DYP 7. Olağan Büyük Kongresi'nde, Elazığ Milletvekili Mehmet Ağar Genel Başkan seçildi. 2003- Bestekar udi İrfan Özbakır öldü. 2003- Devrik Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, doğum yeri Tikrit'e 20 kilometre uzaklıktaki El Dor kasabasında bir sığınakta ABD birliklerince yakalandı. 2004- İstanbul'da G-MALL Kültür ve Alışveriş Merkezi'ndeki "Büyü" filminin galasında, sinemada çıkan yangında 164 kişi dumandan etkilendi, 3 kişide yanıklar oluştu. 2005- Kuş gribi vakalarının ardından 14 Ekimde yasaklanan kanatlı yaban hayvanlarının avı serbest bırakıldı. |
Wilhelm Ludwig Thomsen, Danimarka Kraliyet İlimler Akademisinde 15 Aralık 1893'te sunduğu bildiriyle Orhun alfabesini çözdüğünü ve Orhun Kitabeleri'ni okuduğunu bilim dünyasına açıkladı. 1574 - III. Murat 12. Osmanlı padişahı olarak tahta çıktı. 1890 - Amerikan yerli kabilelerinden Titan Dakotaları'nın şefi Oturan Boğa (Tatanka Iyotake), ABD'nin harekete geçirdiği yerel polis ve askerler tarafından öldürüldü. 1923 - Türkiye - Macaristan dostluk antlaşması İstanbul’da imzalandı 1948 - Fransa ilk nükleer reaktörün kuruluş çalışmalarına başladı. 1949 - Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO)'nun İstanbul bürosu açıldı. 1972 - Yaşar Kemal, pasaport verilmediği için uluslararası bir toplantıya gidemedi. Tepkiler üzerine, yazara 15 gün sonra pasaport verildi. 1986 - Olimpiyat şampiyonu halterci Naim Süleymanoğlu, Türk vatandaşı oldu. 1987 - Cumhuriyet tarihinde dolar, resmen ilk kez dört haneli rakama ulaştı. Merkez Bankası Amerikan Dolarının satış kurunu 1.300 liraya yükseltti. 1990 - Kırgızistan bağımsızlığını ilan etti. Tarihte bugün kimler doğdu: 130 - Lucius Verus, Roma imparatoru (ö. 169) 1832 - Gustave Eiffel, Eiffel Kulesi’nin yaratıcısı, Fransız mühendis (ö. 1923) 1852 - Henri Becquerel, Fransız fizikçi, Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1908) 1977 - Mehmet Aurelio, Brezilya asıllı Türk futbolcu 1984 - Véronique Mang, Fransız atlet Tarihte bugün kimler öldü: 1072 - Alp Arslan, Selçuklu hükümdarı (d. 1029) 1574 - II. Selim, Osmanlı padişahı (d. 1524) 1958 - Wolfgang Pauli, Avusturyalı fizikçi, Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1900) 1966 - Walt Disney, ABD'li film yapımcısı (d. 1901) 1989 - Andrey Saharov, Sovyet nükleer fizikçi, insan hakları savunucusu ve Nobel Barış Ödülü sahibi (d. 1921) |
16 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=172672&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Ahmet Sukarno, 16 Aralık 1949'da Endonezya'nın ilk cumhurbaşkanı oldu. Tarihte bugün başka ne oldu: 1773 - Boston Çay Partisi: Amerikan kolonistleri çay vergilerini protesto etmek için Boston limanındaki üç İngiliz gemisine girip 300 den fazla çay sandığını denize döktüler. 1902 - Türkistan'da 6,4 şiddetinde deprem: yaklaşık 4.500 kişi yaşamını yitirdi. 1948 - Kamboçya bağımsızlığını ilan etti. 1959 - Vatan gazetesi bir ay süreyle kapatıldı. 1965 - NASA Pioneer-6 sondasını Delta roketiyle uzaya gönderdi. Sonda ile en son temas 8 Aralık 2000 de oldu. 1969 - İstanbul Boğaz Köprüsü, 303 milyar liraya ihale edildi. 1990 - Osman Hamdi Bey'in Kaplumbağa Terbiyecisi adlı tablosu rekor fiyatla satıldı: 1 milyar 750 milyon lira. 1996 - Kerkük-Yumurtalık Boru Hattı yeniden açıldı. 1998 - Amerika, Irak'a "Çöl Tilkisi" harekatını başlattı. Harekatın nedeninin Irak'ın Birleşmiş Milletler'in ülkede yaptığı kitle imha silahlarını kontrolünü engellemesi olduğu ileri sürüldü. Tarihte bugün doğanlar: 1770 - Ludwig van Beethoven, Alman besteci (ö. 1827) 1899 - Noël Coward, İngiliz oyun yazarı, besteci ve aktör (ö. 1973) 1928 - Arthur C. Clarke, 2001: Bir Uzay Destanı ile ünlenen İngiliz bilim kurgu yazarı 1964 - Celal Kadri Kınoğlu, tiyatro ve televizyon oyuncusu 1972 - Željko Kalac, Avustralyalı futbolcu Tarihte bugün ölenler: 1474 - Ali Kuşçu, Türk gökbilimci, matematikçi ve dilbilimci (d. 1403) 1956 - Ercüment Ekrem Talû, Mizah yazarı, gazeteci (d. 1886) 1965 - W. Somerset Maugham, İngiliz romancı ve oyun yazarı (d. 1874) 1988 - Hüseyin Kutman, Türk sinema ve tiyatro sanatçısı (d. 1930) 2006 - Stanford Shaw, ABD'li tarihçi (d. 1930) |
17 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=173273&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Safranbolu, 17 Aralık 1998'de kültürel varlık olarak Dünya Miras Listesi'ne alındı Başka neler oldu 1903 - Wright Kardeşler benzin motorlu uçakları ile Kitty Hawk'ta (Kuzey Karolina) ilk uçuşu geçekleştirdi: uçuş mesafesi 37 m, uçuş süresi 12 saniye. 1908 - İttihat ve Terakki Cemiyeti, II. Meşrutiyet'in ilanından sonra İttihat ve Terakki Fırkası adını aldı. 1918 - Fransız askerleri denizden Mersin'e çıkarma yapmaya başladı. Mersin, Tarsus, Adana, Ceyhan, Misis ve Toprakkale işgal edildi. 1934 - Kasım 1934 tarihli Kanun'la Kemal öz adlı Cumhurbaşkanı'na verilen Atatürk soyadının veya bunun başına ve sonuna söz konarak yapılan adların hiçbir kimse tarafından öz ve soyadı olarak alınamayacağına dair Kanun, TBMM'de kabul edildi. 1969 - ABD hava kuvvetleri, yaptıkları UFO araştırmaları sonucunda dünyadışı bir uzay gemisine ilişkin kanıta rastlamadıklarını açıkladı. 1969 - SALT-I görüşmeleri başladı. 1980 - Türkiye'nin Sidney Başkonsolosu Şarık Arıyak ve koruma polisi Enver Sever silahlı saldırı sonucu öldü. Saldırıyı Asala adlı Ermeni terör örgütü üstlendi. 1996 - Sedat Bucak'ın otomobilinde bulunan silahların Emniyet Müdürlüğü'ne ait olduğu belirlendi. 2004 - AB, Türkiye ile 3 Ekim 2005'te müzakerelere başlama kararı aldı. Tarihte bugün kimler doğdu 1778 - İngiliz kimyacı, fizikçi Sir Humphry Davy 1797 - ABD'li fizikçi Joseph Henry 1937 - ABD'li yazar John Kennedy Toole 1946 - Kanadalı aktör, televizyon yönetmeni, yapımcısı ve yazar Eugene Levy 1958 - Roberto Tozzi, İtalyan atlet Tarihte bugün kimler öldü 1273 - Mutasavvıf, şair Mevlâna Celâlleddin-i Rumî 1830 - Güney Amerika bağımsızlık savaşı önderi Simon Bolivar 1897 - Fransız yazar Alphonse Daudet (d. 1840) 1956 - Yazar Ercüment Ekrem Talu 1988 - Tiyatro ve sinema sanatçısı Hüseyin Kutman |
18 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=173269&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Uluslararası Para Fonu (IMF) 18 Aralık 1946'da faaliyete geçti. Başka neler oldu: 1271 - Kubilay Han, imparatorluğunun adını "Yuan" (元 yuán), olarak değiştirdi. Çin'de Yuan Hanedanı'nın hükümranlığı resmen başlamış oldu. 1482 - Gedik Ahmet Paşa, II. Bayezid tarafından idam ettirildi. 1865 - ABD'de kölelik kaldırıldı. 1892 - Pyotr İlyiç Çaykovski'nin The Nutcracker adlı balesi St. Petersburg'da ilk kez sahnelendi. 1894 - Avustralya'da kadınlar seçme ve seçilme hakkını elde ettiler. 1954 - Kıbrıs'ta Türkiye, İngiltere ve ABD karşıtı gösteri yapan topluluğa İngiliz askerleri ateş açtı; 2 kişi vuruldu, 42 kişi tutuklandı. Gösteriyi Yunanistan'la birleşmek isteyen Kıbrıslılar düzenlemişti. 1956 - Japonya, Birleşmiş Milletlere kabul edildi. 1969 - İngiltere parlamentosu cinayet suçlarında idam cezasını kaldırıldı. 1997 - Dünya İnternet Konsorsiyumu (World Wide Web Consortium - W3C) HTML 4.0'ı duyurdu. Tarihte bugün kimler doğdu 1878 - Josef Stalin, Sovyetler Birliği'nin lideri (ö. 1953) 1913 - Willy Brandt, Alman politikacı, Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1992) 1946 - Steven Spielberg, Oscar ödüllü ABD'li film yönetmeni 1963 - Brad Pitt, ABD'li oyuncu 1980 - Christina Aguilera, ABD'li şarkıcı Tarihte bugün kimler öldü 1848 - Bernhard Bolzano, İtalyan asıllı Çek filozof ve matematikçi (d. 1781) 1919 - John Alcock, Atlas Okyanusu'nu ilk kez geçen İngiliz havacı (d. 1892) 1932 - Eduard Bernstein, Alman siyasetçi (d. 1850) 1971 - Bobby Jones, ABD'li golfçü (d. 1902) 2002 - Necip Hablemitoğlu, Türk akademisyen (d. 1954) |
19 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=173821&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Toplu olarak üretilen ilk Türk otomobili Anadol, 19 Aralık1966'da peşin fiyatı 26 bin 800 liradan satışa konuldu. Başka neler oldu: 1805 - Napolyon Bonapart komutasındaki Fransız ordusu Varşova'ya girdi. 1941 - II. Dünya Savaşı'nda, İstanbul'da ekmek karneye bağlandı. 1950 - Dwight D. Eisenhower, Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı (NATO) kuvvetleri komutanlığına atandı. 1965 - De Gaulle, Fransa cumhurbaşkanlığına yeniden seçildi. 1968 - Piyanist İdil Biret, Paris'te dünyanın ünlü beş virtüözüyle konser verdi. 1978 - Maraş katliamı başladı; üç gün süren olaylarda 111 kişi öldü, 176 kişi yaralandı. Olaylar 26 Aralıkta sona erdi. 1984 - Çin ve ABD, Hong Kong'un 1997'de Çin'e devredilmesi konusunda anlaştı. 2001 - Kabil'e en az 3 bin kişiden oluşacak uluslararası güç konuşlandırılması için BM Güvenlik Konseyi onay verdi. 2003 - Libya lideri Muammer Kaddafi ülkesinin nükleer ve kimyasal silah üretme hedefinden vazgeçtiğini duyurdu. Tarihte bugün doğanlar 1852 - Albert Abraham Michelson, ABD'li fizikçi, Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1931) 1861 - Italo Svevo, İtalyan yazar (ö. 1928) 1910 - Jean Genet, Fransız düşünür, yazar (ö. 1986) 1980 - Jake Gyllenhaal, ABD'li aktör 1982 - Tero Pitkämäki, Finlandiyalı atlet Tarihte bugün ölenler 1848 - Emily Brontë, İngiliz romancı (d. 1848) 1936 - Theodor Wiegand, Alman arkeolog (d. 1864) 1953 - Robert A. Millikan, ABD'li fizikçi, Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1868) 1972 - Ahmet Emin Yalman, Vatan gazetesinin sahibi gazeteci (d. 1888) 2002 - Memet Fuat, Türk eleştirmen, yazar (d. 1926) |
20 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=174121&Width=292&Height=0&BlackWhite=False NeXT, Apple Computer ile 20 Aralık 1996'da birleşti ve böylece Mac OS X in doğumuna giden yol açıldı. Başka neler oldu: * 1522 - Kanuni Sultan Süleyman, Rodos Şövalyeleri'nin teslimiyetini kabul etti ve adayı boşaltmalarına izin verdi. Şövalyeler daha sonra Malta'ya yerleşti. * 1683 - II. Viyana Kuşatması'nın başarısızlıkla sonuçlanması üzerine Sadrazam Merzifonlu Kara Mustafa Paşa, boğularak idam edildi. * 1915 - Son Anzak ve İngiliz birlikleri de Çanakkale'yi terk etti. * 1923 - Almanya'da tutuklu bulunan Nazi lideri Adolf Hitler şartlı olarak salıverildi. * 1938 - İlk elektronik televizyon sisteminin patenti alındı. * 1964 - İstanbul Ali Sami Yen Stadı'nın açılışı faciaya sahne oldu. Türkiye-Bulgaristan milli maçının başlamasından önce, izdiham sonucu, açık tribünlerden birinin demir parmaklıkları parçalandı: 83 kişi yaralandı. * 1971 - Stanley Kubrick'in Otomatik Portakal filmi gösterime girdi. * 1995 - NATO kuvvetleri Bosna'da görev yapmaya başladı. * 2002 - ABD, Rusya, AB ve BM'den oluşan Ortadoğu Dörtler grubu, İsrail ve Filistin arasında acil ateşkes ilan edilmesi çağrısında bulundu. Tarihte bugün doğanlar: * 1873 - Mehmet Akif Ersoy, Türk şair, yazar ve düşünür (ö. 1936) * 1915 - Aziz Nesin, Türk yazar ve şair (ö. 1995) * 1917 - Cahit Külebi, Türk şair (ö. 1997) * 1957 - Anna Vissi, Yunan şarkıcı * 1978 - Geremi Njitap, Kamerunlu futbolcu Tarihte bugün ölenler * 1944 - Abbas Hilmi Paşa, Osmanlı dönemindeki son Mısır valisi (d. 1874) * 1968 - John Steinbeck, ABD'li yazar (d. 1902) * 1993 - Hulusi Kentmen, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (d. 1911) * 1996 - Carl Sagan, ABD'li gökbilimci (d. 1934) * 2007 - Savaş Dinçel, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (d. 1942) |
21 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=174425&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Sovyet sinema yönetmeni Sergey Eisenstein'ın Potemkin Zırhlısı adlı filmi 21 Aralık 1925'te gösterime girdi. Başka neler oldu: * 1898 - Pierre Curie ve Marie Curie radyoaktif radyum elementini keşfettiler. * 1918 - Osmanlı padişahı Vahdettin, Meclis-i Mebusan'ı feshetti. * 1948 - İrlanda bağımsızlığını ilan etti. * 1953 - Türk-Fransız Ticaret Antlaşması imzalandı; anlaşma hükümlerine göre Fransa, Türkiye'ye 100 milyon lira tutarında kredi açacak. * 1961 - Londra'dan Tel Aviv'e giden İngiliz Havayolları British Airways'a ait yolcu uçağı, Esenboğa Havaalanı'ndan ayrılışından bir dakika sonra düşerek parçalandı: 26 ölü, 8 yaralı. * 1964 - İngiliz parlamentosu cinayet suçu için verilen ölüm cezasını kaldırdı. * 1968 - Apollo 8 ay yörüngesindeki görevleri için fırlatıldı. * 1979 - Sovyetler Birliği, Afganistan'ı işgal etti. * 1991 - Rusya, Beyaz Rusya, Ukrayna, Kazakistan, Moldova, Azerbaycan, Ermenistan, Özbekistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Kırgızistan liderleri, bir araya gelerek Sovyetler Birliği'ne son verdiler ve Bağımsız Devletler Topluluğu'nu (BDT) kurduklarını açıkladılar. Bugün kimler doğdu * 1773 - Robert Brown, İskoç botanikçi (ö. 1858) * 1840 - Namık Kemal, Türk şair (ö. 1888) * 1896 - Konstantin Rokosovski, Sovyet asker ve devlet adamı (ö. 1968) * 1940 - Frank Zappa, ABD'li müzisyen (ö. 1993) * 1947 - Paco de Lucía, ispanyol müzisyen Bugün kimler öldü * 1375 - Giovanni Boccaccio, İtalyan yazar ve şair (d. 1313) * 1603 - III. Mehmet, Osmanlı padişahı (d. 1566) * 1863 - Giuseppe Gioacchino Belli, Romalı şair (d. 1791) * 1882 - Francesco Hayez, İtalyan ressam (d. 1791) * 2006 - Saparmurat Türkmenbaşı, Türkmenistan devlet başakanı (d. 1940) |
22 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=174426&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Fyodor Mihailoviç Dostoyevski, 22 Aralık 1849'da son anda idamdan döndü. Başka neler oldu: * 1453 - İstanbul Üniversitesi (Darülfünun) kuruldu. Darülfünun, 1933'te üniversiteye dönüştürüldü. * 1574 - Padişah III. Murat tahta çıktı. * 1603 - Osmanlı padişahı III. Mehmet öldü, oğlu I. Ahmet tahta çıktı. * 1829 - İlk yolcu taşıyan demiryolu hattı olan Baltimore-Ohio Demiryolu açıldı. * 1849 - Fyodor Dostoyevski son anda idamdan döndü. * 1917 - Finlandiya'nın Rusya'dan bağımsızlığının tanınması. * 1932 - Hindistan'daki İngiliz yönetimi, 28 bin mahkumu serbest bıraktı. Mahkumlar arasında Mahatma Gandhi de vardı. * 1938 - Alman kimyacı Otto Hahn tarafından ilk atom çekirdeği patlatıldı. * 1989 - Romanya devlet başkanı Nikolay Çavuşesku halk ayaklanması sonucu yönetimden alındı. * 1992 - Futbolcu Tanju Çolak, 9 yıl hapse mahkum edildi. Çolak yurda kaçak Mercedes sokmaktan yargılanmaktaydı. Bugün doğanlar: * 1639 - Jean Racine, Fransız şair (ö. 1699) * 1869 - Dimitri Egorov, Rus matematikçi (ö. 1931) * 1885 - Giacomo Puccini, İtalyan opera bestecisi (ö. 1924) * 1887 - Srinivasa Aiyangar Ramanujan, Hintli matematikçi (ö. 1920) * 1905 - Thomas Flowers, İngiliz mühendis, Colossus'un tasarımcısı (ö. 1998) Bugün ölenler: * 69 - Vitellius, Roma imparatoru (d. 15) * 1936 - Nikolay Ostrovskiy, Sovyet yazar (d. 1904) * 1989 - Samuel Beckett, Nobel ödüllü İrlandalı yazar (d. 1906) * 2004 - Nezihe Viranyalı, Türkiye'nin ilk kadın pilotlarından (d. 1925) |
23 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=174429&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Ağır depresyon geçiren ressam Vincent van Gogh, 23 Aralık 1888'de kulağını kesti. Başka neler oldu: * 1872 - Vefa Lisesinde eğitime başlandı. * 1876 - I. Meşrutiyet, II. Abdülhamit'in hattı hümayunuyla ilan edildi. I. Meşrutiyet 13 Şubat 1878'de sona erse de, ülkede parlamento düşüncesini doğurdu. * 1928 - Şair Nazım Hikmet 3 yıl 3 ay hapse mahkûm oldu. * 1930 - Menemen'deki ayaklanmada, yedek subay öğretmen Mustafa Fehmi Kubilay, Cumhuriyet karşıtlarınca öldürüldü. * 1930 - Türkiye ile Yunanistan arasında, nüfus mübadelesi gerçekleştirildi. * 1967 - Fransız düşünür François-Noël Babeuf'ün Devrim Yazıları adlı eserinin Türkçe'ye çevrilmesi kovuşturmaya uğramış ve kitap toplatılmıştı. Bu durumu protesto etmekten yargılanan aydınlar beraat etti. Yargılanan aydınlardan bazıları: Yaşar Kemal, Melih Cevdet Anday, Demir Özlü, Şükran Kurdakul, Edip Cansever, Arif Damar, Memet Fuat, Hüsamettin Bozok, Sabri Altınel'di. * 1979 - Sovyetler Afganistan'ı işgal etti. * 1979 - Türk Hava Yolları'nın Trabzon adlı uçağı Samsun-Ankara seferini yaparken yoğun sis nedeniyle düştü; 39 kişi öldü. * 1990 - Yugoslavya'nın üç cumhuriyetinden biri olan Slovenya'da referandum yapıldı; halk bağımsızlık kararı aldı. Bugün doğanlar: * 1790 - Jean-François Champollion, Fransız filolog, doğu bilimci ve Mısırbilimci (ö. 1832) * 1908 - Yousuf Karsh, Ermeni aslıllı Kanadalı fotoğrafçı (ö. 2002) * 1929 - Chet Baker, ABD'li caz müzisyeni (ö. 1988) * 1933 - Akihito, Japonya imparatoru * 1950 - Vicente Del Bosque, İspanyol futbol teknik direktörü Bugün ölenler: * 1834 - Thomas Robert Malthus, İngiliz iktisatçı (d. 1766) * 1931 - Mehmet Rauf, Türk romancı (d. 1875) * 1948 - Hideki Tojo, Japon asker, düşünür ve devlet adamı (d. 1884) * 1952 - Eli Heckscher, İsveçli tarihçi (d. 1879) * 2007 - Oscar Peterson, Kanadalı caz müzisyeni (d. 1925) Kaynak |
24 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=175045&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Müttefik ordusunun bazı eski üyeleri, 24 Aralık 1865'te Pulaski'de (Tennessee, ABD) Ku Klux Klan isimli özel bir sosyal kulüp kurdular. Başka neler oldu: * 1638 - Osmanlı padişahı IV. Murat, Bağdat'ı ele geçirdi. * 1871 - Giuseppe Verdi'nin Aida adlı operası, Süveyş kanalı'nın açılış kutlamalarında, Kahire'de ilk kez çalındı. * 1923 - Arnavutluk'ta cumhuriyet ilan edildi. * 1941 - İkinci Dünya Savaşında Hong-Kong Japonların eline geçti. * 1943 - ABD başkanı Franklin D. Roosevelt, General Dwight D. Eisenhower'i müttefik kuvvetler komutanlığına atadı. * 1951 - Libya İtalya'dan bağımsızlığını ilan etti. * 1979 - Zeki Ökten'in yönettiği Sürü filmi Belçika Kraliyet Film Arşivi Uluslararası Seçkin Filmler Yarışması'nda Büyük Ödülü kazandı. * 1994 - Cumhuriyet Halk Partisi ve Sosyal Demokrat Halkçı Parti birleşme kararı aldı. * 1995 - Erken genel seçim yapıldı. Refah Partisi seçimden birinci parti olarak çıktı, ikinciliği milletvekili sayısı bakımından DYP, oy oranı açısından ANAP aldı. Tarihte bugün kimler doğdu: * 1166 - Yurtsuz John, Magna Carta'yı imzalayan İngiltere kralı (ö. 1216) * 1761 - III.Selim, 28. Osmanlı Padişahı (ö. 1808) * 1867 - Tevfik Fikret, Türk şair (ö. 1915) * 1868 - Emanuel Lasker, Alman dünya satranç şampiyonu ve matematikçi (ö. 1941) * 1961 - İlham Aliyev, Azerbaycan devlet başkanı Tarihte bugün kimler öldü: * 1524 - Vasco da Gama, Portekizli kaşif ve seyyah (d. 1468) * 1868 - William Makepeace Thackeray, İngiliz yazar (d. 1811) * 1935 - Alban Berg, Avusturyalı besteci (d. 1885) * 1979 - Şadi Çalık, Türk heykeltraş (d. 1917) * 1982 - Louis Aragon, Fransız yazar (d. 1897) |
25 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=175429&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Romanya Devlet Başkanı Nikolay Çavuşesku ve eşi Elena Çavuşesku, 25 Aralık 1989'da idam edildi. Çavuşeşku çifti olağanüstü bir mahkemede yargılanmışlardı. Başka neler oldu: * 336 - İlk Noel kutlaması Roma'da yapıldı. * 1522 - Rodos, Osmanlı egemenliğine girdi. * 1638 - Osmanlı orduları Bağdat'a girdi. * 1921 - Gaziantep işgalden kurtuldu. * 1922 - TBMM’nin gizli oturumunda Başbakan H. Rauf Orbay’ın Lozan Konferansı hakkındaki açıklamaları ve görüşmeleri yapıldı. * 1925 - Uluslararası takvim ve saat kabul edildi. * 1932 - Çin'in Ganzu bölgesinde 7,6 şiddetinde deprem: 70.000 kişi öldü. * 1963 - Kıbrıs'ta Kıbrıs Mücadelesi Ulusal Örgütü EOKA, adanın her yanında Türklere karşı saldırılar düzenledi. Çok sayıda Kıbrıslı Türk öldü. Türk savaş uçakları Kıbrıs üzerinde uçuşlar yaptı. * 1991 - Mihail Gorbaçov, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği başkanlığı görevinden istifa etti. Ülke ertesi gün resmen dağıldı. Tarihte bugün doğanlar: * 1642 - Isaac Newton, İngiliz matematikçi ve modern fiziğin kurucusu (ö. 1727) * 1876 - Muhammed Ali Cinnah, Nobel Barış Ödülü sahibi, Pakistan'ın kurucusu (ö. 1948) * 1906 - Ernst Ruska, Nobel Fizik Ödülü sahibi, Alman fizikçi (ö. 1988) * 1908 - Yaşar Nabi Nayır, Varlık Yayınları'nın kurucusu, yazar (ö. 1981) * 1918 - Enver Sedat, Mısır cumhurbaşkanı (ö. 1981) Tarihte bugün ölümler * 1683 - Merzifonlu Kara Mustafa Paşa, idam edilen Osmanlı sadrazamı (d. 1634-35) * 1938 - Karel Čapek, Çekoslovak yazar (d. 1890) * 1973 - İsmet İnönü, Türkiye Cumhuriyeti'nin ikinci cumhurbaşkanı (d. 1884) * 1977 - Charlie Chaplin (Şarlo), İngiliz sinemacı (d. 1889) * 2006 - James Brown, ABD'li şarkıcı (d. 1933) |
26 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=175435&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Uzun yıllar devam edecek olan Manisa davasına konu olan Manisalı gençler, 26 Aralık 1995'te gözaltına alındı. Başka neler oldu: * 1925 - Uluslararası saat ve takvim'in kullanımı TBMM'de kabul edildi. * 1934 - Menemen'de yapılan Kubilay anıtı törenle açıldı. * 1938 - Cumhuriyet Halk Partisi olağanüstü kurultayı toplandı. Kurultay İsmet İnönü'yü değişmez genel başkan seçti. * 1968 - İstanbul Üniversitesi'nde öğrenciler rektörlük binasını işgal ettiler. Üniversite süresiz kapatıldı. * 1988 - Kültür ve Sanat Büyük Ödülü, sinema alanındaki çalışmaları ve katkıları nedeniyle sinema yönetmeni Lütfü Akad'a verildi. * 1991 - Sosyaldemokrat Halkçı Parti milletvekili Mahmut Alınak, "Geçenlerde iki kardeşimiz öldü, biri asker, biri PKK'li" deyince Meclis'te olay çıktı. Alınak zorla kürsüden indirildi. * 1994 - 37 aydının Madımak Otelinde yakılmasıyla ilgili Sivas davası sonuçlandı. Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi 22 sanığa verilen idam cezasını 15'er yıl ağır hapis cezasına çevirdi. Mahkeme, Aziz Nesin'in halkı tahrik ettiğini ve olayların çıkmasına yol açtığını öne sürdü. * 1996 - TBMM, Susurluk Komisyonu'na bilgi veren Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Kontr-terör Daire Başkanı Mehmet Eymür, MİT'in Abdullah Çatlı'yı 1980 sonrası yurtdışı operasyonlarda kullandığını açıkladı. * 2004 - Hint okyanusu tabanında (kuzey Endonezya, Aceh yakınlarında) meydana gelen 9,7 şiddetindeki güçlü depremin yarattığı tsunami, güneydoğu Asya'da okyanusa kıyısı bulunan 13 ülkede 200.000 den fazla kişinin ölümüne veya kaybolmasına yol açtı. Yalnızca Endonezya'da 128.000 kişi öldü. Tarihte bugün doğanlar: * 1791 - Charles Babbage, İngiliz matematikçi (ö. 1871) * 1891 - Henry Miller, ABD'li romancı (ö. 1980) * 1893 - Mao Zedung, Çin Komünist Partisi kurucusu, devlet adamı (ö. 1976) * 1977 - Fatih Akyel, futbolcu Tarihte bugün ölenler: * 1890 - Heinrich Schliemann, Alman arkeolog (d. 1822) * 1972 - Harry S. Truman, 33. ABD başkanı (d. 1884) * 1981 - Suat Hayri Ürgüplü, eski başbakanlardan (d. 1903) * 1997 - Cahit Arf, matematikçi (d. 1910) * 2006 - Gerald Ford, ABD eski başkanlarından (d. 1913) Kaynak |
27 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=175963&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Benazir Butto, 27 Aralık 2007 tarihinde Ravalpindi'de düzenlediği seçim mitinginin ardından gerçekleştirilen saldırıda hayatını kaybetti. Başka neler oldu: * 537 - Ayasofya'nın yeniden inşası, Bizans İmparatoru I. Justinian'ın kişisel gözetiminde tamamlandı. II. Theodosius tarafından yaptırılan ikinci Ayasofya 532 yılındaki Nika ayaklanmaları sırasında yanmıştı. * 1907 - Paris'te 2. Jön Türk Kongresi yapıldı. Sonuç bildirgesi'nde Sultan Abdülhamit yönetimi eleştirildi. * 1919 - Samsun'da ateşlediği kurtuluş mücadelesinin ardından Erzurum ve Sivas kongrelerini toplayan Mustafa Kemal Paşa, Heyeti Temsiliye üyeleriyle Sivas'tan Ankara'ya geldi. * 1928 - İstanbul Belediyesi, eski harflerle yazılı tabelalarını değiştirmeyen dükkan sahiplerini cezalandırdı. * 1936 - Şair Nazım Hikmet gözaltına alındı. * 1939 - Erzincan'da Richter ölçeğine göre 8 şiddetinde bir deprem oldu; 32.962 kişi hayatını kaybetti, yaklaşık 100 bin kişi yaralandı. * 1949 - Türkiye-ABD arasında Kültür Antlaşması imzalandı. * 1979 - Özel eğitimli bir Sovyet birliğinin Kabil Havaalanı'nı ele geçirmesinin ardından, Kabil'deki Afgan hükümeti devrildi. Afganistan'ın başına Babrak Karmal getirildi. * 1999- Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, türbanın yüksek öğretim kurumlarında serbest sayılan kıyafet kapsamında düşünülemeyeceğine karar verdi. * 2002 - Çeçenistan'ın Moskova yanlısı hükümet karargahına bombalı kamyonla intihar saldırısı düzenlendi: 72 kişi öldü. Tarihte bugün kimler doğdu: * 1571 - Johannes Kepler, Alman astronom (ö. 1630) * 1822 - Louis Pasteur, Fransız kimyacı ve bakteriyolog (ö. 1895) * 1867 - Tevfik Fikret, Türk şair (ö. 1915) * 1901 - Marlene Dietrich, Alman sinema oyuncusu (ö. 1992) * 1981 - Emilie de Ravin, Avustralyalı oyuncu Tarihte bugün kimler öldü: * 1849 - Jacques-Laurent Agasse, İsviçreli ressam (d. 1767) * 1936 - Mehmet Akif Ersoy, şair (d. 1873) * 1953 - Şükrü Saraçoğlu, Türkiye başbakanlarından (d. 1887) * 2002 - George Roy Hill, ABD'li yönetmen (d. 1921) * 2007 - Benazir Butto, Pakistanlı politik lider (d. 1953) |
28 Aralık http://www.cnnturk.com/handlers/file.ashx?FileID=176133&Width=292&Height=0&BlackWhite=False Türk-Sovyet işbirliğiyle inşa edilen İskenderun Demir Çelik Tesisleri, Başbakan Süleyman Demirel ve Sovyetler Birliği Başbakanı Aleksey Kosigin'in de katıldığı törenle 28 Aralık 1975'te açıldı. Başka neler oldu: * 1612 - Galileo Galilei, Neptün'ü keşfeden ilk astronom oldu, fakat yanlışlıkla onu bir yıldız olarak tanımladı. * 1908 - Sicilya Messina'da 7,5 büyüklüğünde deprem: 80 bin kişi öldü. * 1938 - Hasan Ali Yücel, Milli Eğitim Bakanlığı'na getirildi. * 1973 - İsmet İnönü devlet töreniyle Anıtkabir'e defnedildi. * 1973 - Aleksandr Soljenitsin, Sovyet hapishanelerini anlattığı "Gulag Takımadaları" adlı eserini yayımladı. * 1979 - Kahramanmaraş katliamının yıldönümünde derse girmeme eylemine katılan 1711 öğretmen görevden alındı. * 1981 - ABD'li ilk tüp-bebek Elizabeth Jordan Carr, Norfolk-Virjinya'da dünyaya geldi. * 1991 - Türkiye'de ilk Kürtçe gazete Rojname yayımlandı. * 1996 - Hakkında 2 yıl kesinleşmiş hapis cezası bulunan Aczmendi Müslüm Gündüz, müridi olan bir kadın ile İstanbul'da yakalandı. Tarihte bugün doğanlar * 1856 - Thomas Woodrow Wilson, ABD'nin 28. Başkanı (ö. 1924) * 1954 - Denzel Washington, ABD'li sinema oyuncusu * 1969 - Linus Benedict Torvalds, Linux İşletim Sisteminin Yaratıcısı ve Geliştiricisi. * 1977 - Keremcem, Türk müzisyen, sinema oyuncusu. * 1978 - Özgü Namal, Türk oyuncu Tarihte bugün ölenler * 1912 - Ahmet Mithat Efendi, gazeteci ve yazar (d. 1844) * 1937 - Maurice Ravel, Fransız besteci (d. 1875) * 1986 - Andrei Tarkovsky, Rus film yönetmeni (d. 1932) * 2004 - Susan Sontag, ABD'li yazar, aktivist (d. 1933) |
Dünyada olup bitenler [değiştir] http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Cyrano_de_Bergerac.jpg/200px-Cyrano_de_Bergerac.jpg http://upload.wikimedia.org/skins/common/images/magnify-clip.png Cyrano de Bergerac, Fransız oyun yazarı (d. 6 Mart 1619, ö. 28 Temmuz 1655)
Türkiye'de olup bitenler [değiştir]
Doğumlar [değiştir] http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2d/President_Woodrow_Wilson_portrait_December_2_1912.jpg/180px-President_Woodrow_Wilson_portrait_December_2_1912.jpg http://upload.wikimedia.org/skins/common/images/magnify-clip.png Thomas Woodrow Wilson. (ö. 3 Şubat 1924)
Ölümler
|
Nikolay Pavloviç (d. 6 Temmuz 1796 ö. 2 Mart 1855)
Bilim [değiştir]
Doğumlar http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b9/Conakry-1970momunent.JPG/180px-Conakry-1970momunent.JPG http://upload.wikimedia.org/skins/common/images/magnify-clip.png Gine Cumhuriyeti'nin başkenti Conakry'de, Portekiz işgaline son verildiği tarih olan (22 Kasım) "1970 Zaferi" Anıtı.
Ölümler
|
14 OCAK 1923- Mustafa Kemal, Batı Anadolu'da geziye çıktı. 1923- Atatürk'ün annesi Zübeyde Hanım, İzmir'de öldü. 1923- Londra-New York arası ilk telefon görüşmesi yapıldı. 1938- Türkiye-Irak-İran-Afganistan arasında imzalanan Sadabad Paktı, TBMM'de onaylandı. 1943- Sir Winston Churchill, Franklin Roosevelt ve Charles De Gaulle, Casablanca Konferansı'nda bir araya geldi. 1944- ''Milli Şair'' Mehmet Emin Yurdakul 75 yaşında öldü. 1953- Josip Broz Tito, Yugoslavya Devlet Başkanı oldu. 1963- Fransa Cumhurbaşkanı Charles De Gaulle, İngiltere'nin Ortak Pazar'a girmesini reddetti. 1964- Meclis, Ortak Pazar anlaşmasını onayladı. 1970- Milli Mücadele kahramanlarından, Genelkurmay ikinci başkanlarından Orgeneral Asım Gündüz öldü. 1974- Türk-İş Genel Başkanı Seyfi Demirsoy, tedavi gördüğü Londra'da 54 yaşında öldü. 1987- Vehbi Koç, Uluslararası Ticaret Odasınca ''Dünyada Yılın İş Adamı'' seçildi. 1990- Eski Milli kaleci, iş adamı Sabri Dino, Boğaziçi Köprüsü'nden atlayarak intihar etti. 1994- Türk sinemasının 53 yıllık emektarı Nubar Terziyan öldü. 1995- İlk kez düzenlenen Uluslararası Nazım Hikmet Şiir Ödülü, İstanbul'da yapılan törenle Lübnanlı şair Adonis'e verildi. 1996- Besteci Onno Tunç, Bursa'dan İstanbul'a gelirken kullandığı tek motorlu uçağın Armutlu Bozburun'da düşmesi sonucu yanındaki Hasan Kanık ile beraber öldü. 1998- Türk sanat müziği sanatçısı Safiye Ayla, tedavi gördüğü hastanede vefat etti. 2005- Afganistan'daki Uluslararası Güvenlik Yardım Kuvveti harekatına katılarak, Kabil Çok Uluslu Tugay Komutanlığı görevini 27 Ocakta altı ay süreyle üstelenecek 28'inci Mekanize Piyade Tugayı için uğurlama töreni düzenlendi. 2005- Avrupa Uzay Ajansına (ESA) ait Huygens sondası, Satürn'ün gizemli uydusu Titan'a inişe geçti. 2007- Amerikalı ünlü caz müzisyeni tenor saksafoncu Michael Brecker, kan kanserinden öldü. |
Tarihte bugün 16 Ocak 1804 - Fransız fizikçi Joseph Louis Gay-Lussac bir hidrojen balonu içinde 7.016 m ye yükselerek, sonraki 50 yıl içinde kırılamayacak olan bir rekora imza attı. * 1928- Cemal Reşit Rey'in "12 Anadolu Türküsü" adlı ses ve piyano için yapıtı ilk kez seslendirildi.. * 1952 - Gazeteci ve yazar Ercüment Ekrem Talu'ya Fransız "Légion d'honneur" nişanı verildi. Yazar bu ödüle Türk-Fransız kültür ilişkilerine katkılarından dolayı layık görüldü. * 1979 - İran Şah'ı Rıza Şah Pehlevi, ailesi ile birlikte İran'ı terk ederek Mısır'a yerleşti. * 1986 - New York'ta toplanan Uluslararası PEN Kongresi, Türk hükümetini yazarlarla ilgili tutumunu gözden geçirmeye çağırdı. * 1987 - 1 Ocak'ta Pekin'de Tiananmen Meydanı'nda öğrencilerin başlattığı gösteriler sonunda Komünist Partisi lideri Hu Yaobang istifa etti; yerine Zao Ziyang getirildi. * 1991 - Amerika Birleşik Devletleri Irak'a hava akınları ve füze saldırısı başlattı. Amerikan yetkilileri "Çöl Fırtınası" diye adlandırdıkları bu operasyonu Kuveyt'i kurtarmak için yaptıklarını söyledi. * 1992 - Halkın Emek Partisi (HEP) kökenli Hatip Dicle ve Leyla Zana, Sosyal Demokrat Halkçı Parti'den (SHP) istifa etti. * 1998 - Refah Partisi'nin Anayasa Mahkemesi'nce kapatılmasıyla Necmettin Erbakan siyasi yasaklı duruma düştü. * 2003 - Columbia Uzay Mekiği, Cape Canaveral (Amerika Birleşik Devletleri) üssünden ayrıldı. (Mekik, 1 Şubat'ta dünyaya dönüşü sırasında parçalandı ve 7 kişilik uçuş ekibi yaşamını yitirdi). Tarihte bugün doğanlar * 1932 - Dian Fossey, ABD'li etolojist (ö. 1985) * 1933 - Susan Sontag, ABD'li yazar (ö. 2004) * 1976 - Debbie Ferguson, Bahamalı atlet * 1982 - Tuncay Şanlı, Türk futbolcu Tarihte bugün ölenler * 1595 - III. Murad,Osmanlı padişahı (d. 1546) * 1933 - Bekir Sami Bey, eski dışişleri bakanlarından (d. 1865) * 1960 - Sade,Nijerya'lı şarkıcı Sade (d. 1959) |
19 ocak 2009 Tarihte Bugün...
|
Trieste batiskapı
Doğumlar
Ölümler
|
Doğumlar http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1e/Wolfgang-amadeus-mozart_1.jpg/180px-Wolfgang-amadeus-mozart_1.jpg http://tr.wikipedia.org/skins-1.5/common/images/magnify-clip.png Wolfgang Amadeus Mozart
Ölümler
Bayramlar ve Yıldönümleri |
Olaylar http://upload.wikimedia.org/wikipedia/tr/thumb/a/a2/Hitler_Paris.jpg/100px-Hitler_Paris.jpg
|
http://www309.mackolik.com/banner/malcolmx-21subat.gif ABD`LI SIYASET ADAMI VE SIYAH HAKLARI SAVUNUCUSU. 21 SUBAT 1965 YILINDA NEW YORK`DA UGRADIGI BIR SUIKAST SONUCU OLDURULDU. |
Tarihte Bu Gün [27 Şubat] OLAYLAR * 364 - I. Valentinian Roma İmparatoru oldu. * 1618 - Sultan I. Mustafa tahttan indirildi ve yerine II. Osman padişah oldu. * 1815 - Napolyon Bonapart Elba'dan kaçtı. * 1848 - Fransa'da ikinci cumhuriyet ilan edildi. * 1870 - New York'ta ilk metro çalışmaya başladı. * 1910 - İstanbul'da ilk solcu gazete "İştirak" yayımlanmaya başladı. Gazete Hüseyin Hilmi tarafından çıkarıldı. * 1925 - Fransızların yönetiminde bulunan tütün rejisinin (tekelinin) 1 Mart 1925'den itibaren lağvedildiğine ilişkin yasa TBMM'de kabul edildi. * 1934 - İstanbul Belediyesi, evlerin bazılarında görülen "kafes"lerin (cumbaların) kaldırılmasını kararlaştırdı. * 1936 - Fatih-Harbiye tramvayı Beyoğlu'nda devrildi; iki kişi öldü, 30 kişi yaralandı. * 1943 - İstanbul'da Varlık Vergisi'ni ödemeyen 160 kişi Aşkale'ye gönderildi. * 1944 - Hükümet aile sahibi olan memurlara onar lira ikramiye verilmesini kabul etti. * 1950 - Milli güreşçi Yaşar Doğu Lahor'da Pakistan şampiyonu Kala'yı bir dakikada tuş etti. * 1952 - Winston Churchill İngiltere'nin atom bombasına sahip olduğunu ilan etti. * 1967 - Amerika Birleşik Devletleri 25 bin askerle Vietkong'a saldırıya geçti. * 1976 - Türkiye ile Amerika Birleşik Devletleri arasında "Savunma İşbirliği Anlaşması" imzalandı. * 1977 - Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) İstanbul İl Kadın Kolu "Evlat Acısına Son" adlı sessiz yürüyüş düzenledi. Yürüyüş Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) ve Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) tarafından desteklendi. Yürüyüşe katılan kadınlar ellerinde "Okula gönder, morgdan al", "Evlatlarımıza can güvenliği istiyoruz" yazılı pankartlar taşıdılar. * 1985 - Tarık Akan 35. Berlin Film Şenliğinde" Jüri Özel Ödülü'nü kazandı. Ödül Zeki Ökten'in yönettiği Pehlivan adlı filmdeki rolüyle verildi. Ancak, Tarık Akan pasaport verilmediği için ödül almaya gidemedi. * 1988 - İşkence, İnsanlık dışı ve Küçültücü Davranışların Önlenmesi Avrupa Sözleşmesi Türkiye tarafından onaylandı. * 1990 - Sandinistalar Nikaragua seçimlerinde yenilgiye uğradılar. * 1991 - Saddam Hüseyin Bağdat radyosunda yaptığı açıklamada Irak ordusunun Kuveyt'ten çekildiğini duyurdu. * 1992 - 200 metre uzunluğunda tünel kazan 11 tutuklu Kayseri Cezaevi'nden firar etti. * 1992 - Hocalı Katliamı 26 Şubat 1992 tarihinde Rus ordusunun 366'ıncı birliğinin de desteğiyle Azerbaycan'ın Hocalı kentine giren silahlı Ermeni Gruplar, aralarında çok sayıda kadın ve çocuğun da bulunduğu 613 Azeri'yi hunharca katletmişti. * 1993 - New York'ta bulunan World Trade Center'in altındaki otoparkta bir kamyonda meydana gelen patlamada 6 kişi öldü, binden fazla yaralı var. * 1997 - Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in, Başbakan ve RP Genel Başkanı Necmettin Erbakan'a, rejim konusunda endişelerini dile getiren bir mektup gönderdiği belirtildi * 1998 - Nutuk Rumcaya çevrildi. * 1999 - İran'da 1979 İslam Devrimi'nden sonra ilk belediye seçimleri yapıldı. Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi'yi destekleyen ılımlı adaylar Tahran belediye meclisindeki 15 sandalyeden 13'ünü kazandılar. * 2001 - Taliban örgütü mensupları Afganistan'ın Bamyan kentindeki Buda heykellerini tahrip etti. * 2004 - Amerika Birleşik Devletleri, 23 yıldır sürdürdüğü Libya'ya seyahat yasağını sona erdirdi. * 2004 - Makedonya devlet başkanı Boris Trajkovski, ile beraberindekilerden 8 kişi uçağın Bosna-Hersek'in Mostar kenti yakınlarında düşmesi sonucu öldü. Traykovski'nin yerine 12 Mayıs'ta Branko Çırvenkovski geçti. * 2007 - Diyarbakır 5. Ağır Ceza Mahkemesi, terör örgütü Hizbullah adına 1990-1994'de çok sayıda kişinin öldürülmesi ve yaralanması eylemlerini gerçekleştirdikleri gerekçesiyle 13 yıldır yargılanan 34 sanıktan 20'sini ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırdı. DOĞUMLAR * 1715 - Claude Adrien Helvetius, Fransız filozof * 1725 - Nicolas Joseph Cugnot, Fransız mucit ve bilim adamı * 1799 - Émile Clapeyron, Fransız mühendis ve fizikçi (ö. 1864) * 1802 - Victor Hugo, Fransız yazar (ö. 1885) * 1829 - Levi Strauss, Alman tekstil tasarımcısı (ö. 1902) * 1861 - Nadezhda Konstantinovna Krupskaya, Rus devrimci, Lenin'in eşi (ö. 1939) * 1876 - Agustín Pedro Justo, Arjantin'in devlet başkanlarından (ö.11 Ocak 1943) * 1916 - Jackie Gleason, ABD'li oyuncu (ö. 1987) * 1920 - Tony Randall, ABD'li oyuncu (ö. 2004) * 1920 - Jose Mauro de Vasconcelos, Brezilyalı yazar (ö. 1984) * 1946 - Ahmed H. Zewail, Mısırlı kimyacı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi * 1951 - Ferhan Şensoy, Sinema ve tiyatro oyuncusu * 1953 - Michael Bolton, ABD'li şarkıcı * 1954 - Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye Cumhuriyeti başbakanı * 1958 - Michel Houellebecq, Fransız yazar * 1975 - Öykü Serter, Televizyon sunucusu ve oyuncu * 1982 - Na Li, Çinli pröfosyonel tenisçi * 1984 - Emmanuel Adebayor, Togolu futbolcu * 1984 - Beren Saat, Türk oyuncu ÖLÜMLER * 1878 - Angelo Secchi, İtalyan gökbilimci * 1929 - Asım Bey, besteci. * 1930 - Ahmet Rıza Bey, Jön Türk hareketinin önderlerinden. * 1931 - Otto Wallach, Alman kimyacı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1847) * 1961 - Hasan Ali Yücel, Eski Milli Eğitim bakanlarından * 1969 - Levi Eşkol, İsrail başbakanı * 1969 - Karl Jaspers, Alman yazar (d. 1883) * 1971 - Fernandel, Fransız aktör (d. 1903) * 1984 - Hasan Hüseyin Korkmazgil, Şair * 1988 - Akşit Göktürk, Eleştirmen, yazar ve dilbilimci * 1994 - Tarık Buğra, Yazar, gazeteci |
Tarihte Bu Gün [2 Mart] Olaylar 1807 - Amerikan kongresi, herhangi bir yabancı krallık, yer veya ülkeden köle ithalatını yasakladı. 1836 - Teksas, Meksika'dan bağımsızlığını ilan etti. 1855 - II. Aleksander Rus Çarı oldu. 1888 - İngiltere, Almanya, Avusturya-Macaristan, İspanya, Fransa, İtalya, Hollanda, Rusya ve Türkiye arasında İstanbul antlaşması (Convention of Constantinople) imzalandı. Buna göre, ilgili devletlerin gemileri hem savaş hem de barış zamanında Süveyş Kanalından geçebilecekler. 1918 - Rize'nin kurtuluşu. 1919 - İlk Komünist Enternasyonal Moskova'da toplandı. 1924 - Halk Fırkası grup toplantısında, Şer'iye ve Evkaf Vekaletlerinin kaldırılmasına ve öğretimin birleştirilmesine karar verildi. 1933 - King Kong filmi New York'ta gösterime girdi. 1946 - Ho Chi Minh, Kuzey Vietnam başkanı seçildi. 1950 - Van'ın Özalp ilçesinde hayvan kaçakçılığı yapan 33 kişiyi sorgulanmadan kurşuna dizdirmek suçundan yargılanan emekli orgeneral Mustafa Muğlalı'nın yargılanması sona erdi. Genelkurmay Askeri Mahkemesi Muğlalı'ya 20 yıl hapis cezası verdi. 1956 - Fas, Fransa'dan bağımsızlığını ilan etti. 1960 - Necip Fazıl Kısakürek, Atatürk'ün hatırasına yayım yoluyla hakaret ettiği gerekçesiyle 18 ay hapis cezası daha aldı. 1960 - İstanbul'da gece sessiz yürüyüş yapan 500 teknik okul öğrencisi polis tarafından dağıtıldı. 1961 - Türkiye demokratik özgürlükler konusunda Avrupa Konseyi'ne güvence verdi. 1962 - Burma'da General Ne Win önderliğindeki ordu yönetime el koydu. 1969 - Concorde Fransa'da ilk test uçuşunu yaptı. 1970 - Rodezya, İngiltere ile ilişkilerini keserek bir cumhuriyet olduğunu ilan etti. 1972 - Pioneer 10 uzay sondası Florida'daki Cape Canaveral uzay üssünden fırlatıldı. 1987 - Chrysler, American Motors şirketini satın aldı. 1988 - İzmir Buca Cezaevi'nde ayaklanma çıktı. 1989 - 12 AB üyesi ülkede, yüzyılın sonuna dek, tüm CFC'lerin (kloro-fluoro-carbon) üretiminin yasaklanmasını kararlaştırıldı. 1990 - Nelson Mandela, Afrika Milli Kongresi başkanlığına seçildi. 1992 - Özbekistan ve Moldovya, Birleşmiş Milletler üyesi oldu. 1994 - TBMM genel kurulu'nda DEP'li Leyla Zana, Ahmet Türk, Orhan Doğan, Hatip Dicle ve Sırrı Sakık ile bağımsız Mahmut Alınak'ın dokunulmazlıkları kaldırıldı. Genel Başkan Hatip Dicle ve Orhan Doğan gözaltına alındı. 1995 - Yahoo! kuruldu. 1998 - Galileo uzay sondasından gelen bilgilere göre Jupiter'in Ay'ı Europa'nın kalın buzla kaplı yüzeyinin altında sıvı bir okyanus var. 2000 - İngiltere, 16 aydır Londra'da ev hapsinde tutulan eski Şili diktatörü Pinochet'in salıverilmesine karar verdi. 2000 - Pendik Kaymakamlığı, Nobel ödüllü İtalyan yazar Dario Fo'nun "Kabin Oyunları" adlı tek kişilik tiyatro oyunun sahnelenmesine erkekleri tecavüze kışkırttığı gerekçesiyle izin vermedi. 2004 - Birleşmiş Milletler'in yayımladığı rapora göre Irak'ta kitle imha silahları yok. 2004 - İkinci Cumhurbaşkanı İsmet İnönü'nün büyük oğlu Ömer İnönü 80 yaşında İstanbul'da vefat etti. Doğumlar 1316 - II. Robert, İskoç kralı (ö. 1390) 1409 - II. John Alençon, Fransız asker (ö. 1476) 1459 - VI. Adrian, Hollandalı Papa (ö. 1523) 1545 - Thomas Bodley, İngilizce diplomat and kütüphane kurucusu (ö. 1613) 1578 - George Sandys, İngiliz kolonici ve şair (ö. 1644) 1705 - William Murray, İskoç hakim ve politikacı (ö. 1793) 1770 - Louis Gabriel Suchet, Fransız mareşal (ö. 1826) 1779 - Joel Roberts Poinsett, ABD’li devlet adamı ve botanist (ö. 1851) 1793 - Sam Houston, ABD'li politikacı, Texas Cumhuriyeti başkanı (ö. 1863) 1800 - Evgeny Baratynsky, Rus şair (ö. 1844) 1810 - XIII. Leo, İtalyan Papa (ö. 1903) 1820 - Multatuli, Hollandalı yazar (ö. 1887) 1824 - Bedřich Smetana, Çek besteci (ö. 1884) 1829 - Carl Schurz, Alman devrimci ve devlet adamı (ö. 1906) 1849 - Robert Means Thompson, ABD'li asker (ö. 1930) 1859 - Sholom Aleichem, Rus romancı (ö. 1916) 1860 - Susanna M. Salter, ABD'li politikacı (ö. 1961) 1862 - Boris Borisovich Galitzine, Rus fizikçi (ö. 1916) 1875 - Oszkár Jászi, Macar sosyal bilimci ve siyasetçi (ö. 1957) 1876 - XII. Pius, İtalyan Papa(ö. 1958) 1878 - William Kissam Vanderbilt II, ABD'li motor yarışı tutkunu (ö. 1944) 1886 - Willis O'Brien, ABD’li özel efekt sanatçısı (ö. 1962) 1900 - Kurt Weill, Alman besteci (ö. 1950) 1902 - Moe Berg, ABD'li beyzbolcu ve casus (ö. 1972) 1904 - Dr. Seuss, ABD’li yazar (ö. 1991) 1908 - Walter Bruch, Alman mühendis (ö. 1990) 1909 - Mel Ott, beyzbolcu (ö. 1958) 1913 - Godfried Bomans, Hollandalı yazar ve televizyoncu (ö. 1971) 1913 - Celedonio Romero, İspanyol gitarist (ö. 1996) 1913 - Mort Cooper, ABD'li beyzbolcu (ö. 1958) 1914 - Martin Ritt, ABD’li yönetmen (ö. 1990) 1917 - Desi Arnaz, Kübalı-ABD'li oyuncu, bando lideri ve müzisyen (ö. 1986) 1917 - Jim Konstanty, Amerikalı beyzbolcu (ö. 1976) 1919 - Jennifer Jones, ABD’li oyuncu 1923 - Robert H. Michel, ABD’li politikacı 1926 - Murray Rothbard, ABD’li ekonomist (ö. 1995) 1927 - Roger Walkowiak, Fransız bisikletçi 1930 - John Cullum, ABD’li oyuncu ve şarkıcı 1931 - Mihail Gorbaçov, Sovyet politikacı, devlet başkanı, Nobel Ödülü sahibi 1931 - Tom Wolfe, ABD’li yazar 1935 - Al Waxman, Kanadalı oyuncu (ö. 2001) 1937 - Abdülaziz Buteflika, Cezayirli politikacı, devlet başkanı 1938 - Ricardo Lagos, Şilili politikacı, devlet başkanı 1940 - Tony Croatto, Porto Rikolu şarkıcı ve besteci (ö. 2005) 1940 - Aydın Ilgaz, yazar ve yayıncı, Rıfat Ilgaz'ın oğlu. 1941 - David Satcher, ABD'li asker 1942 - John Irving, ABD’li yazar 1942 - Lou Reed, ABD’li şarkıcı ve gitarist 1942 - Peter Guber, ABD’li film yapımcısı 1943 - Peter Straub, ABD’li yazar 1943 - Zygfryd Blaut, Polonyalı futbolcu 1944 - Uschi Glas, Alman oyuncu 1948 - Rory Gallagher, İrlandalı gitarist (ö. 1995) 1948 - Jeff Kennett, Avustralyalı politikacı 1949 - Eddie Money, ABD'li şarkıcı ve polis memuru 1949 - JPR Williams, Galli rugby oyuncusu 1949 - Gates McFadden, ABD’li oyuncu 1950 - Karen Carpenter, ABD’li şarkıcı ve davulcu (ö. 1983) 1952 - Mark Evanier, ABD’li yazar 1952 - Laraine Newman, ABD’li oyuncu ve komedyen 1953 - Russ Feingold, ABD’li politikacı 1955 - Shoko Asahara, Japon dini lider 1956 - Mark Evans, Avustralyalı bas gitarist, AC/DC üyesi 1958 - Ian Woosnam, Galli golfçü 1961 - Simone Young, Avustralyalı orkestra şefi 1962 - Morioka Hiroyuki, Japon yazar 1962 - Jon Bon Jovi, ABD’li şarkıcı, şarkı yazarı ve oyuncu 1962 - Raimo Summanen, Finli buz hokeyi oyuncusu ve koçu 1963 - Tuff Hedeman, ABD'li boğa binicisi 1964 - Megan Leigh, ABD’li porno oyuncusu (ö. 1990) 1964 - Mike Von Erich, ABD'li güreşçi 1965 - Ron Gant, ABD'li beyzbolcu 1968 - Daniel Craig, İngiliz oyuncu 1972 - Amber Smith, ABD’li oyuncu and model 1973 - Trevor Sinclair, İngiliz futbolcu 1974 - Monika Niederstätter, İtalyan atlet 1977 - Chris Martin, İngiliz müzisyen, Coldplay üyesi 1977 - Heather McComb, ABD’li oyuncu 1977 - Andrew Strauss, İngiliz kriketçi 1978 - M. Deniz ARSLAN, Türk 1978 - Claudio Sanchez, ABD’li müzisyen, Coheed and Cambria üyesi 1979 - Damien Duff, İrlandalı futbolcu 1980 - Édson Nobre, Angolalı futbolcu 1981 - Bryce Dallas Howard, ABD’li oyuncu 1981 - Lance Cade, ABD'li güreşçi 1982 - Kevin Kurányi, Alman futbolcu 1982 - Henrik Lundqvist, İsveçli buz hokeyi oyuncusu 1982 - Ben Roethlisberger, ABD’li Amerikan futbolu oyuncusu 1982 - Corey Webster, ABD’li Amerikan futbolu oyuncusu 1983 - Lisandro López, Arjantinli futbolcu 1985 - Robert Iler, ABD’li oyuncu 1985 - Reggie Bush, ABD’li Amerikan futbolu oyuncusu 1989 - Will Makar, ABD’li şarkıcı Ölümler 855 - I. Lothar, Frenk ve Roma kralı (d. 795) 1316 - Marjorie Bruce, I. Robert'ın kızı (d. 1296) 1572 - Mem de Sá, Portekizli asker, Brezilya vali-generali (d. 1500 civarı) 1589 - Alessandro Cardinal Farnese, İtalyan kardinal (d. 1520) 1729 - Francesco Bianchini, İtalyan filozof ve bilim adamı (d. 1662) 1730 - XIII. Benedikt, İtalyan Papa (d. 1649) 1755 - Louis de Rouvroy, Fransız oyuncu (d. 1675) 1758 - Pierre Guérin de Tencin, Fransız kardinal (d. 1679) 1791 - John Wesley, İngiliz rahip, Metodizm'in kurucusu (d. 1703) 1793 - Carl Gustaf Pilo, İsveçli ressam (d. 1711) 1797 - Horace Walpole, İngiliz politikacı ve oyuncu (d. 1717) 1830 - Samuel Thomas von Sömmering, Alman doktor (d. 1755) 1835 - II. Francis, Roma-Cermen imparatoru (d. 1768) 1840 - Heinrich Wilhelm Matthäus Olbers, Alman gökbilimci (d. 1758) 1865 - Carl Sylvius Völkner, Alman misyoner (d. 1819) 1880 - John MacNeill, İrlandalı inşaat mühendisi (d. 1790) 1895 - Berthe Morisot, Fransız ressam (d. 1841) 1895 - İsmail Paşa, Osmanlı Mısır valisi (d. 1830) 1921 - I. Nikola, Sırp kralı (d. 1841) 1930 - D. H. Lawrence, İngiliz oyuncu (d. 1885) 1938 - Ben Harney, ABD’li besteci ve piyanist (d. 1871) 1939 - Howard Carter, İngiliz arkeolog (d. 1874) 1946 - Fidél Pálffy, Macar soylusu, Nazi taraftarı (d. 1895) 1953 - Jim Lightbody, ABD’li koşucu (d. 1882) 1957 - Selim Sırrı Tarcan, Türk sporcu, eğitmen (d. 1874) 1959 - Eric Blore, İngiliz oyuncu (d. 1887) 1960 - Stanisław Taczak, Polonyalı asker, genelkurmay başkanı (d. 1874) 1962 - Charles Jean de la Vallée-Poussin, Belçikalı matematikçi (d. 1866) 1974 - Salvador Puig Antich, İspanyol anarşist(d. 1948) 1975 - Josiah Mwangi Kariuki, Kenyalı politikacı (d. 1929) 1982 - Philip K. Dick, ABD’li yazar (d. 1928) 1987 - Randolph Scott, ABD’li oyuncu ve yönetmen (d. 1898) 1991 - Serge Gainsbourg, Fransız şarkıcı (d. 1928) 1992 - Sandy Dennis, ABD’li oyuncu (d. 1937) 1997 - Bloodshed, ABD’li rapçi 1975) 1999 - Dusty Springfield, İngiliz şarkıcı (d. 1939) 2000 - Özay Gönlüm, Türk saz sanatçısı (d. 1940) 2001 - John Diamond, İngiliz gazeteci (d. 1953) 2003 - Hank Ballard, ABD’li müzisyen (d. 1927) 2003 - Malcolm Williamson, Avustralyalı besteci, (d. 1931) 2004 - Ömer İnönü, Türk iş adamı (d. 1924) 2004 - Mercedes McCambridge, ABD’li oyuncu (d. 1916) 2004 - Marge Schott, ABD'li iş kadını (d. 1928) 2005 - Rick Mahler, ABD'li beyzbolcu (d. 1953) 2006 - Milton Katims, ABD’li viyolacı ve orkestra şefi (d. 1909) 2008 - Jeff Healey, Rock - Blues sanatçısı (d. 1966) |
1925. İstiklal Mahkemesi üyeleri yapılan seçimlerle belirlendi. Denizli Milletvekili Mazhar Müfit Bey (Kansu) mahkeme başkanlığına, Karesi Milletvekili Süreyya Bey (Özgeevren) savcılığa getirildi. Urfa Milletvekili Ali Saip (Ursavaş) ve Kırşehir Milletvekili Lüfi Müfit beyler asil üyeliğe seçildi. 13 Şubat1925'te başlayan Şeyh Sait Ayaklanması hükümeti sert önlemler almaya yöneltti. 4 Mart'ta kabul edilen Takrir-i Sükun Kanunu yeni bir dönemin habercisiydi. Aynı gün biri Ankara'da, öteki de ayaklanma bölgesinde görev yapmak üzere iki İstiklal Mahkemesi kuruldu. Ayaklanma bölgesi için kurulan İsti,klal Mahkemesi'ne verdiği idam cezalarını uygulama yetkisi de verildi 1927. İstiklal Mahkemeleri'nin görevi sona erdi. 1950. Milletvekilleri adaylarının sayısı bütün tahminleri aştı, yalnız Elazığ'dan 600 kişi aday oldu. 1951. İran Başbakanı General Ali Razmara radikal dinci bir militan tarafından öldürüldü. 1952. Dışişleri Bakanı Fuad Köprülü ve 222 arkadaşı, Anayasa'nın dilini yaşayan dile dönüştürmek için DP Meclis grubu adına bir önerge hazırlayarak Meclis'e sundular. Önergede, değiştirilmesi gereken kelimeler arasında suç, bakanlar kurulu, devrim, ivedilik gibi kelimeler yer alıyordu. 1954. Petrol işletmeciliğini yabancı sermayeye açan Petrol Yasası Meclis'te kabul edildi. Basın ve radyo yoluyla işlenecek suçların kapsamının genişletilmesi ve cezaların arttırılması hakkındaki kanun tasarısı Mecliste görüşüldü. Tasarı gazetecilere iddialarını ispat etme hakkı tanımıyor. Muhalefetin ispat hakkının tanınmasına ilişkin önergesi TBMM'de reddedildi. Muhalefet milletvekilleri bu kanun tasarının bazı gazetelerin DP aleyhine dönmesi nedeniyle hazırlandığını ileri sürdüler. Başbakan Menderes bu iddiaları cevaplandırdı. Gayelerinin iftira ve dedikoduları önlemek olduğunu söyledi. İki gün sonra basın ve radyo yoluyla işlenecek suçlara ağır cezalar getiren bu yasa TBMM'de kabul edildi. 1957. Ankara sokaklarında rock and roll: Gece sinemasından çıkan gençler Bulvarda rock and roll yapmaya başlayınca zabıta tarafından durduruldular. 1958. Akis dergisi toplatıldı; derginin satışı sekiz saat sonra serbest bırakıldı. 1959. Yargıtay "Nalıncı Keseri" başlıklı yazı nedeniyle Ulus gazetesi başyazarı Yakup Kadri Karaosmanoğlu ve yazı işleri müdürü Ülkü Erman hakkında Ankara Toplu Basın Mahkemesi'nin verdiği mahkumiyet kararını bozdu. 1960. Vatan gazetesi başyazarı Ahmet Emin Yalman Pulliam davasından aldığı15 ay16 günlük hapis cezasını çekmek üzere cezaevine girdi. Yalman 4 gün sonra hastaneye kaldırıldı. 1961. Genelkurmay Başkanı Cevdet Sunay yayımladığı mesajda şöyle dedi. "Namlularını daima temiz ve süngülerini daima parlak tutan ordumuzun her türlü engelleri yok etme azmi ile bugünkü hedefi, demokrasiyi ulusuna teslim etmektir." 1963. Anayasa Mahkemesi, iş Kanunu'ndaki grev yasağını iptal etti. 1969. Golda Meir İsrail'in ilk kadın başbakanı oldu. 1973. İsmail Beşikçi komünizm propagandasında 8 yıl hapse mahkum oldu. 1977. Pakistan'da seçimleri Zülfikar Ali Bhutto kazandı. 1979. Türkiye ile Sovyetler Birliği arasında petrol anlaşması imzalandı. İstanbul'da Taksim Meydanı'na Sular İdaresi'nin bulunduğu yere cami yapılması için "Taksim Camii Şerifi ve Külliyesini yaptırma ve Yaşatma Derneği" kuruldu. ABD uzay aracı Voyager 1 Jüpiter ve Uranüs'ün Satürn gibi halkalara sahip olduğunu keşfetti.Voyager 1 Jüpiter'in halkalı resimlerini dünyaya yolladı. 1983. 18 yıl önce bugün Zonguldak Kandilli Armutçuk'taki maden ocağında büyük bir grizu patlaması oldu. Bu sırada ocakta 406 işçi bulunmaktaydı. Kazada102 işçi öldü. Savcılıkça oluşturulan bilirkişi heyeti, havalandırma sisteminin ters kurulmuş olduğunu saptadı ve işletmenin yüzde100 suçlu olduğu sonucuna vardı. Kaza Türk madencilik tarihinin en büyük faciası olarak tarihe geçti. 1984. Ankara Sıkıyönetim Mahkemesi, kapatılan Milliyetçi Hareket Partisi 'nin (MHP)genel başkanı Alparslan Türkeş'in tahliyesini 23. kez reddetti. Komünizm propagandası yaptığı iddiasıyla Gölcük Sıkıyönetim Mahkemesi'nde yargılanan şair Arif Damar beraat etti. Kamuoyunda "faturalı yaşam" olarak bilinen "ücretlilere vergi iadesi" hakkındaki yasanın kapsamı bakanlar kurulu tarafından genişletildi. Fazla mesai, prim ve transfer ücretleri de yasa kapsamına alındı. 1985. İstifaların ardı arkası kesilmeyen Milliyetçi Demokrasi Partisi'nden (MDP) beklenen büyük kopma gerçekleşti. Çoğu eski parlamenter ve üçü kurucu üye olan 25 milletvekili istifa etti. MDP Gemel Başkanı Turgut Sunalp'i "mecburi genel başkan" olarak niteleyen istifacılar, "Sağda barışçı, sosyal tarafı ağır basan bir partinin varlığı şarttır" dediler. 1986. "Kadınlara karşı her türlü ayrımcılığın önlenmesi" isteğini içeren 2861 imzalı dilekçe, TBMM Başkanlığı'na verildi. İstanbul Kandilli Lisesi'nde çıkan yangında, okulun yatakhanesi olarak kullanılan Adile Sultan Sarayı tümüyle yandı. Abdülaziz sarayı1876'da kızkardeşi Adile Sultan için yaptırmıştı.1916'da Kandilli Adile Sultan İnas Mekteb-i Sultanisi adıyla okula dönüştürülmüştü. Daha sonra Kandilli Kız Lisesi adını aldı. 1988. DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, daha önce aldığı başkanlıktan çekilme kararını parti kurultayında gerçekleştirdi ve görevinden ayrıldı.Bülent Ecevit partisinin kongresinde yaptığı konuşmada "Uzun siyasal yaşamımda en iddialı meydan okuyuşum, DSP genel başkanlığından ayrılmamdır" dedi. Ecevit'in yerine genel başkanlığa Necdet Karababa seçildi. 1989. Cumhurbaşkanı Evren'in başvurusu üzerine Anayasa Mahkemesi üniversitelerde dini inanç sebebiyle , boyun ve saçların örtü veya türbanla kapatılmasını serbest bırakan yasayı bire karşı 10 oyla iptal etti. Türban yasağına karşı çeşitli gösteriler yapıldı. 1990. Hürriyet gazetesi yönetim kurulu üyesi ve yazarı Çetin Emeç, İstanbul Suadiye'deki evinin önünde pusu kuran maskeli 2 kişinin silahlı saldırı sonucu öldü. Bazı gazete bürolarına telefon eden kimliği belirsiz bir kişi saldırıyı "Türk İslam Komandoları" adına üstlendiklerini belirtti."Çetin Emeç'i cezalandırdık. İslam düşmanlarına ders olsun " dedi. 6 yıl sonra 9 Mart1996'da Emeç'i vuran İslami Hareket Örgütü sorumlusu İrfan Çağırıcı İstanbul'da yakalandı. 1991. Son aylarda 9 kişinin gözaltında öldüğü açıklandı. 1992. İsrail Büyükelçiliği koruma amiri Ankara'da otomobiline konan uzaktan kumandalı bombanın patlaması sonucu öldü. 1993. İstanbul'da bir grup kadın savaşlarda kadına tecavüze ve devletin kadın bedeni üzerindeki denetimine dikkat çekmek için Beyoğlu'nda bir sokak sergisi açtı. Aynı grup, İstiklal Caddesi'nde, devletin kadın bedeni üzerindeki denetimini simgeleyen ve ilgili yasal düzenlemeleri içeren ferman biçiminde bir bildiri dağıttı. 1994. Moldova'da yapılan referandum sonucu halkın yüzde 90'ı Romanya'yla birleşmeyi reddetti. 1996. Düşünceye Özgürlük isimli ortak kitapta yer alan yazısında bölücülük yaptığı iddiasıyla yargılanan Yaşar Kemal,1 yıl 8 ay hapse mahkum edildi. Ceza 5 yıl ertelendi. 1997. İstanbul DGM, Avrasya feribotunu kaçıran 9 kişiye 8 yıl10 ay 20'şer gün hapis cezası verdi. İskenderun Cezaevi'nden sol görüşlü 28 mahkum tünel kazarak kaçtı, firarilerden 8'I yakalandı. Bugün Doğanlar: 1886. İlkel bilim ve dinlere ilişkin keşifleriyle tanınan Amerikalı antropolog Wilson Dallam Wallis. 1875. Bolero adlı betesile ünlü İsviçre Bask kökenli Fransız besteci Joseph-Maurice Ravel. 1872. De stijl olarak bilinen sanat akımının öncülerinen Hollandalı ressam Piet Mondrian. Bugün Ölenler: İ. Ö. 322. Klasik Yunan felsefesinin kurucularından Platon'un öğrencisi Aristo. 1274. İtalyan din bilgini öznelci idealizm öğretisinin önde gelen savunucularından Aquinalı Aziz Thomas. 1999. Amerikalı film yönetmeni Stanley Kubrick. |
Yazar Hüseyin Rahmi Gürpınar, 1944 yılında Heybeliada'daki köşkünde hayata veda etti. 1403: Osmanlı padişahı Yıldırım Beyazıt, Akşehir'de öldü. 1857: ABD'de kadın işçilerin 8 martta yaptıkları yürüyüş, Kopenhag'da 1910'da toplanan Dünya Kadınlar Kongresi'nde Emekçi Kadınlar Günü olarak belirlendi. 8 mart, 1975'te BM tarafından Dünya Kadın Hakları Günü ilan edildi. 1948: Tanımladığı bir deri hastalığı Behçet hastalığı adıyla dünya tıp literatürüne geçen, deri ve zührevi hastalıklar uzmanı Ord.Prof.Dr. Hulusi Behçet, kalp krizi sonucu İstanbul'da yaşamını yitirdi. 1952: ABD Philadelphia'da ilk suni kalp ameliyatı yapıldı. 1954: Devletin siyasal prestijine ve mali gücüne zarar getirdiğine karar verilen ya da kişilerin özel hayatına tecavüz eden yazılar yazan gazetecilere ağır cezalar öngören Basın Kanunu, TBMM'den geçti. 1962: İstanbul-Ankara-Adana seferini yapan THY'ye ait 'Kop' uçağı Toroslar'da düştü. Sekiz yolcu ve üç kişilik mürettebattan kurtulan olmadı. 1980: Felsefeci Nusret Hızır 81 yaşında vefat etti. 1984: Sekiz ilde olağanüstü hal uygulanmasıyla ilgili Olağanüstü Hal Yönetmeliği yürürlüğe girdi. 2005: Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi'nin eski dekanlarından Prof.Dr. Erol Mutlu, 56 yaşında Ankara'da hayatını kaybetti. Tarihte Bugün 8 Mart |
BUGÜN: ''17 MART'' 1954'te İspanya'yı kura sonucunda eleyen Türkiye A Milli Futbol Takımı, Dünya Kupası'na katılmaya hak kazandı. 1954 Dünya Kupası Avupa elemelerinde yer alan Türkiye, o zamanki statüye göre Altıncı Grup'ta sadece İspanya'yla eşleşti. İlk maç 6 ocakta İspanya'nın başkenti Madrid'de oynandı. Türkiye 31'inci dakikada Recep'le öne geçtiyse de Vinancio (2), Alsua ve Miguel'in gollerine engel olamayarak sahadan 4-1 yenilgiyle ayrıldı. http://www.hayalevi.com/imj/TB/03_17-1954_Turkiye_A_Milli_Futbol_Takimi.jpg Maçın rövanşı 14 martta İstanbul'da oynandı ve Türkiye, İspanya'yı 16'ncı dakikada Burhan'ın attığı golle 1-0 yenmeyi başardı ve Dünya Kupaıs şansını üçüncü maça taşıdı. Üçüncü karşılaşma, 17 martta Roma'da oynandı. İspanya 18'de Arteche'nin golüyle 1-0 öne geçti. 32'de Burhan ve 65'te Suat'ın golleri üstünlüğü Türkiye lehine çevirdi. 79'da Escuderio'nun golü skoru belirledi. Her iki takım da birer galibiyet, birer yenilgi ve birer beraberlik aldığı için satatü gereği Dünya Kupası'na katılacak takım kurayla belirlendi. Şans Türkiye'den yanaydı. İsviçre'de düzenlenen şampiyonada Türkiye, Almanya, Macaristan ve Kore ile birlikte B Grubu'nda yer aldı. Türkiye gruptaki ilk maçında, 17 haziranda Almanya'ya 41 yenildi. İkinci maçta Kore karşısına çıkan milli takım, Burhan (3), Suat (2), Lefter ve Erol'un golleriyle rakibini 7-0 yenerek dünya kupaları tarihinin en farklı skorlarından birini aldı. İki maç sonunda Macaristan dört puanla liderliği elde etti, Türkiye iki puan ve +4 averajla ikinci, Almanya iki puan ve -2 averajla üçüncü olurken, Kore sıfır puanla sonuncu sırada kaldı. Puanların eşit olması nedeniyle Türkiye ve Almanya arasında bir üst tura çıkabilmek için baraj maçları oynandı. 23 haziranda Zürih'te oynanan ve Almanya'nın 7-2 kazandığı maç sonrası Türkiye kupaya veda etti. Dünya Kupası'nın finali ise 4 temmuzda, Türkiye'nin grubundan çıkan Almanya ve Macaristan arasında oynandı. Maçın favorisi Macaristan, altıncı dakikada Puşkaş'la öne geçti. Czibor, dokuzuncu dakikada farkı ikiye çıkardı. Oyun disiplininden kopmayan Almanya, 11'de Morlock ve 18'de Rahn'ın golleriyle eşitliği yakaladı ve devre bu sonuçla bitti. 84'üncü dakikada yeniden sahneye çıkan Rahn, Almanya'ya sürpriz bir kupa kazandırdı. İsviçre 1954'te Macaristan'ın ünlü golcüsü Sandor Kocsis 11 golle gol kralı olurken onu, Almanya'dan Max Marlock ve İsviçre'den Josef Hügi izledi. Toplam 22 maçın oynandığı kupada 88 gol atıldı ve maç başına 4 dört gol ortalaması yakalandı ve hiçbir futbolcu kırmızı kart görmedi. Maç başına seyirci ortalaması ise 60 bin 773 oldu. |
Ölümler
|
Tarihte Bugün / 4 Nisan 1929. İstanbul'da Darülfünun Konferans Salonunda yapılan "Yerli Malı Kullanma ve Koruma" toplantısında gençlik yerli malı kullanmaya yemin etti. Aynı gün Ceza Mahkemeleri Usulü Kanunu Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi. Yeni Kanun Alman Ceza Mahkemeleri Usulü Kanunu temel alınarak hazırlandı. Kamu karşısında sanığın hukukunu güçlendiren yeni düzenlemeler getirildi. Vali, kaymakam ve nahiye müdürleri hakkında kovuşturma yapılmasının Memurin Muhakematı Kanunu'na tabi olmasına ilişkin eski hüküm bu kanunda da korundu. Amir durumunda olan polis ve jandarma mensupları hakkında işlem yapılması öngörüldü. Yeni kanunda hukuk terimleri mümkün olduğunca Türkçeleştirildi. 1936. Polis, evleri tek tek dolaşarak, halktan soyadı almakta acele edilmesini istedi. 1948. Şeref Stadı'nda oynanan Beşiktaş-Fenerbahçe futbol maçı ülke sporuna leke sürecek bir olay nedeniyle yarıda kaldı. Maçı Fenerbahçe 3-2 önde götürüyordu. Maçın bitimine 6 dakika kalmıştı ki bir Beşiktaş'lı idareci hakemin üzerine yürüdü, bir diğeri de hakemi tokatladı. Taraftarın sahaya girmesi ve az sayıdaki güvenlik gücünün olaylara seyirci kalması nedeniyle kavga büyüdü, maç yarıda kesildi. 1949. 12 ülke Washington'da Kuzey Atlantik Antlaşma Örgütü'nü yani NATO'yu kuran anlaşmayı imzaladı. 1950. Türkiye'ye Marshall yardımından 30 milyon dolarlık tarım aracı verildi. 1951. İstanbul Beyoğlu'ndaki bir kumarhanede oyun oynarken yakalanan Büyük Doğu dergisinin sahibi Necip Fazıl Kısakürek 30 lira para cezasına çarptırıldı. 1953. Çanakkale Naraburnu açıklarında İsveç bandıralı Naboland adlı gemiyle çarpışan Dumlupınar denizaltısı battı. Denizcilik tarihimize "Dumlupınar Faciası" olarak geçen kazada 81 denizci hayatını kaybetti. 1955. Türk-Lübnan resmi görüşmeleri sona erdi.Yayımlanan ortak bildiride Ortadoğu'da barış ve istikrarın sağlanabilmesi için Türk-Arap işbirliğinin kaçınılmaz olduğu belirtildi. 1956. Yazar Ernest Hemingway'in oğlu Patrick İstanbul'a geldi ve İstanbul'da yakalayacağı büyük bir balığı "İhtiyar Adam ve Deniz" filminde kullanacağını açıkladı. 1958. 3 bin nükleer karşıtı protestocu Londra'dan Aldermaston'daki Atom Silahları Araştırma Kuruluşu'na doğru yürümeye başladı. 1959. Deniz Kuvvetleri Komutanı Koramiral Fahri Korutürk, NATO'nun Karadeniz'deki herhangi bir savaşın yönetimi ve sorumluluğunu Türkiye'ye verdiğini açıkladı. 1962. Fakir Baykurt'un aynı adlı romanından sinemaya uyarlanan "Yılanların Öcü" adlı film Mart 1962'de Sansür Kurulu tarafından muzır propaganda yapıldığı gerekçesiyle yasaklanmıştı. Yapımcı karara itiraz etti ,İçişleri Bakanı Ahmet Topaloğlu da kuruldan filmi bir defa daha incelemesini istedi. Filmi ikinci defa inceleyen Sansür Kurulu hiçbir değişiklik yapılmadan oynatılmasına karar verdi. 1964. Makarios 1960 Zürich ve Londra antlaşmalarını tek yanlı olarak feshetti. Ankara, Makarios'un tek yanlı fesih kararını tanımadığını açıklarken, antlaşmaların taraftarları İngiltere ve Yunanistan'a birer nota verdi. 1967. Başbakan Süleyman Demirel, "Türkiye'de Amerikan üssü yoktur, tesisi vardır" dedi. 1968. Amerikalı sivil haklar savunucusu Martin Luther King öldürüldü. 1969. Hazine partilere yardımı kesti. Bunun üzerine Cumhuriyet Halk Partisi "Halktan Yardım" kampanyası açtı. İsmet İnönü CHP'ye 5 bin lira verdi. 1972. Anayasa Mahkemesi raportörleri Cumhuriyet Halk Partisi'nin idamlarla ilgili itirazının reddini istedi. 1973. Paris'teki Türkiye Konsolosluğu ile THY bürosu Ermeni oldukları ileri sürülen iki grubun saldırısına uğradı. Aynı gün Cumhuriyet Halk Partisi'nde Ecevit'le anlaşmazlığa düşen Kamil Kırıkoğlu'nun istifasıyla boşalan genel sekreterliğe Orhan Eyüboğlu getirildi. 1976. TRT, Eurovizyon Şarkı Yarışmasında Yunanlı şarkıcının gösterimini sansürledi. Yunan şarkıcı sahneye çıktığında TRT yayını keserek, Rüçhan Çamay'ın söylediği " Memleketim " adlı şarkıyı dinletti. 1979. Pakistan devrik Başbakanı Zülfikar Ali Butto asıldı. 1981. Ortadoğu gazetesi yazarı İsmail Gerçeköz İstanbul'da öldürüldü. 1981. Görev süresi biten Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk veda mesajı yayımladı ve Çankaya Köşkü'nden törenle ayrıldı. 1984. Türk Milli Futbol Takımı Macaristan'la 28 yıl sonra maç yaptı: Macaristan 6 - Türkiye 0. Aynı gün ithal sigaralar piyasaya çıktı. 1985. Balıkesir'de F-104 tipi bir askeri uçak Marangozlar Sitesi Lokali'nin üzerine düştü.Pilotla birlikte 14 kişi öldü. 1988. Bodrum Belediye Başkanı Cevat Bilkiç "Artık yerli turist Bodrum'a gelmesin" dedi. 1988 7. Uluslararası İstanbul Sinema Günleri'nde iki filmin gösterilmesi müstehcenlik ve İslam'a aykırılık nedeniyle yasaklandı. 1991. Yüksek Öğretim Kurumu (YÖK) yasasında yapılan değişiklikle özel üniversitelere şartlı izin verildi. 1993. Rusya'daki havuzundan ikinci kez kaçan beyaz balina "aydın", Akçakoca açıklarında görüldü. 1997. Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Alparslan Türkeş bir kalp krizi sonucu Ankara'da öldü. Aynı gün politikaya atılan kadınları desteklemek amacıyla bir grup kadının öncülüğünde "Kadın Adayları Destekleme ve Eğitme Derneği" (KADER) kuruldu. Aynı gün İçişleri Bakanı Meral Akşener gece yarısı Emniyet Genel Müdürlüğü'nü basarak Hakkari Valisi Kemal Çelik'i genel müdürlük koltuğuna oturttu. 2000. Avrupa Konseyi üyesi Arnavutluk, ölüm cezasını kaldıran protokolü imzaladı. Böylece Avrupa'da idam cezasını kaldırmayan tek ülke Türkiye kaldı. |
5 NİSAN 1453- Fatih Sultan Mehmet'in donanması İstanbul sularına geldi. 1900- 1877-1878 Osmanlı Rus Savaşı'ndaki ''Plevne Direnişi'' ile tanınan Gazi Osman Paşa öldü. 1930- Hindistan'da 300 millik yürüyüşünü tamamlayan Mahatma Gandhi, Dandi sahiline ulaştı. 1941- Anıtkabir için açılan proje yarışması sonuçlandı, Emin Onat ve Orhan Arda'nın önerdikleri proje seçildi. 1946- Missouri zırhlısı, ABD'de ölen Türkiye'nin Washington Büyükelçisi Münir Ertegün'ün naaşını İstanbul'a getirdi. 1974- 11 Eylül 2001'de düzenlenen saldırı sonucu iki kulesi de yıkılan Dünya Ticaret Merkezi binası açıldı. Yapımına 1970'te başlanan ve 37 milyon dolara mal olan binanın mimarı Minuori Yamasaki idi. 1976- Tayvan Lideri Çan Kay Şek 88 yaşında öldü. 1983- CHP eski genel başkanı Bülent Ecevit'e yurt dışına çıkış izni verildi. Ecevit, Sosyalist Enternasyonal toplantısı için Portekiz'e gitti. 1984- Cidde-Şam seferini yapan bir yolcu uçağı, Suriye uyruklu bir hava korsanı tarafından kaçırılarak Yeşilköy'e indirildi. 1993- Yazar Feyyaz Kayacan 74 yaşında öldü. 1994- ''5 Nisan Ekonomik Önlemler Paketi'' uygulamaya konuldu. 1999- Bingöl Valisi Süleyman Kamçı'ya bombalı saldırıda bulunuldu. Olayda bir kişi öldü, 20 kişi yaralandı. İntihar saldırısını gerçekleştiren terörist parçalanarak öldü. 2000- Sinema sanatçısı Hayati Hamzaoğlu vefat etti. 2008- Amerikalı aktör Charlton Heston, 84 yaşında yaşama veda etti. |
9 Nisan Perşembe 1588- Büyük Türk mimarı Mimar Sinan 92 yaşında öldü. 1932- İlk kadın hakim Mürüvvet Hanım Adana'da göreve başladı. 1936- İstanbul Telefon Şirketi devletçe satın alındı. 1945- Türkiye'de yerli ampul üretimi başladı. 1950- İlk Türk karikatürcülerinden Cemil Cem İstanbul'da öldü. 1952- Şehir Tiyatroları Müdürlüğüne, İstanbul Emniyet 3. şube müdürü görevinde iken Orhan Hançerlioğlu getirildi. 1958- CHP'nin yayın organı Ulus gazetesi üçüncü kez kapatıldı. Kapatmaya, Ankara Milletvekili Bülent Ecevit'in bir yazısı yol açtı. 1979- Türkiye'de ilk kez bir hastanın kulağına kıkırdak nakli yapıldı. 1982- Kıbrıs Barış Harekatı sırasında Dışişleri Bakanlığı yapan Prof. Dr. Turan Güneş 61 yaşında öldü. 1982- Anıtkabir Müdürlüğü, Anıtkabir Komutanlığına dönüştürülerek Genelkurmay Başkanlığına bağlandı. 1985- Tiyatronun ilk kadın oyuncularından Şaziye Moral 82 yaşında İstanbul'da öldü. 1985- Kapatılan Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Alparslan Türkeş, 4,5 yıl tutuklu kaldıktan sonra tahliye edildi. 1988- Şair, gazeteci, yazar Şevket Rado öldü. ''Ümit Dünyası'' ünlü yapıtları arasındaydı. 1991- Gürcistan'da yapılan halk oylamasıyla Sovyetler Birliği'nden bağımsızlık kararı alındı. 1993- Tercüman gazetesi sahibi Kemal Ilıcak, beyin kanaması geçirerek öldü. 1998- Mekke yakınlarında Mina'da 180 hacı adayı şeytan taşlama sırasında yaşanan izdihamda yaşamını yitirdi. |
9 NİSAN PERŞEMBE TARİHTE BUGÜN OLAYLAR
Doğumlar
Ölümler
|
10 NİSAN 1845- Emniyet teşkilatı kuruldu. 1919- Meksikalı devrimci lider Emiliano Zapata, hükümet güçlerince öldürüldü. 1926- Türk uyruğunda bulunan her türlü şirket ve müesseselerde işlemlerin ve kayıtların Türkçe tutulması zorunluluğuna ilişkin yasa benimsendi. 1927- Binaların numaralandırılmasına ve sokakların adlandırılmasına ilişkin yasa kabul edildi. 1928- Anayasanın ''din'' ile ilgili maddelerinde değişiklikler yapılarak, dini ibareler Anayasa metninden çıkarıldı. ''Türkiye Devletinin dini, din-i İslamdır'' cümlesi, Anayasa metninden çıkarıldı. Milletvekilleri ve cumhurbaşkanı, yemin ederken ''vallahi'' yerine ''namusum üzerine söz veririm'' diyecek. 1931- Ankara'da toplanan Türk Ocakları Olağanüstü Kurultayı, Türk Ocaklarının feshine ve mallarının CHP'ye devredilmesine karar verdi. 1950- Kurtuluş Savaşı komutanlarından Mareşal Fevzi Çakmak öldü. TBMM Hükümetinin ilk Milli Savunma Bakanı Çakmak, 1876'da doğdu. Zaferden sonra 21 yıllık Genelkurmay Başkanlığı sırasında orduyu yeni baştan teşkilatlandırdı ve 1944'te emekliye ayrıldı. 1950- Bursa Cezaevinde açlık grevine başlayan Nazım Hikmet, sağlık durumu bozulunca gizlice İstanbul'a getirildi. Şair açlık grevini erteledi. 1972- İran'da 7 şiddetinde deprem meydan geldi. 5000 kişinin öldüğü depremde Firuzabat ve Cehrum kentlerinde binalar yerle bir oldu. 1974- Genel af yasa önerisi TBMM'de kabul edildi. 1982- Kapatılan CHP'nin eski Genel Başkanı Bülent Ecevit, Norveç'te yayımlanan bir gazeteye verdiği demeç gerekçesiyle gözaltına alındı. Ecevit 16 Nisanda tutuklandı. 1998- Kuzey İrlanda'da 29 yıllık savaşı bitiren anlaşma, Belfast'ta imzalandı. Anlaşma, 22 Mayısta referandumla kabul edildi. 1999- 7 TİP'linin ve DİSK Genel başkanlarından Kemal Türkler'in öldürülmesi davalarında gıyabi tutuklu olarak yargılanan Ünal Osmanağaoğlu yakalandı. 2002- Danıştay 10. Dairesi ''devlet sanatçılığı'' unvanı verilmesini öngören yönetmeliği iptal etti. 2004- İş adamı Sakıp Sabancı vefat etti. 2007- Türkiye, Irak'a verdiği notayla terör örgütü PKK'nın Irak'ın kuzeyindeki her türlü faaliyetine son verilmesini ve terörle mücadele konusunda acil ve kararlı tedbirler alınmasını istedi. |
12 NİSAN 1893- Gazeteci yazar Muallim Naci öldü. 1920- Anadolu Ajansı ilk haberlerini yayımlamaya başladı. 1937- Şair Abdülhak Hamid Tarhan 85 yaşında öldü. 1961- Sovyetler Birliği uzaya ilk insanı gönderdi. ''Vostok I'' ile uzaya giden Yuri Gagarin, uzayda 108 dakika kaldı. 1962- Türk müziği bestecisi ve kuramcısı Dr. Mehmet Suphi Ezgi 93 yaşında öldü. 1963- Martin Luther King, Alabama'da sivil haklar yürüyüşüne öncülük ettiği gerekçesiyle tutuklandı. 1967- Tarihçi İsmail Hami Danişmend 78 yaşında İstanbul'da öldü. 1969- Sonradan Atatürk Kültür Merkezi adını alacak İstanbul Kültür Sarayı, Aida Operası ve Çeşmebaşı Balesi ile açıldı. 1981- İlk uzay mekiği Colombia fırlatıldı. 1983- Eski Bayındırlık bakanlarından Şerafettin Elçi, Yüce Divan'da iki ayrı suçtan dolayı görevini kötüye kullandığı gerekçesiyle toplam 2 yıl 4 ay hapis, 4 bin 660 lira para cezasına mahkum edildi. 1991- Ateşkes antlaşmasının yürürlüğe girmesiyle Birinci Körfez Savaşı resmen sona erdi. 1993- Türk Haberler Ajansı kuruldu. 2006- Nükleer santralin yapılacağı yerin Sinop olarak belirlendiği bildirildi. 2008- İtalyan sanatçı Pippa Bacca, Kocaeli'nin Gebze ilçesi Tavşanlı köyü yakınlarındaki ormanlık alanda ölü bulundu. Zanlı Murat K, Bacca'yı öldürdüğü iddiasıyla tutuklandı. |
1695- Fabllarıyla ünlü Fransız şair Jean de La Fontaine 74 yaşında öldü. 1906- Türkiye'de de pek çok kez sahneye konulan ''Godot'yu Beklerken'' adlı oyunun yazarı, Nobel Ödülü sahibi İrlandalı yazar Samuel Beckett doğdu. 1909- 31 Mart Ayaklanması başladı. 1923- Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakına bağlı olarak Futbol Heyeti Müttehidesi (Futbol Federasyonu) kuruldu. (21 Mayısta FİFA üyeliğine kabul edildi.) 1925- Ankara İstiklal Mahkemesi, Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası ileri gelenlerinin evlerini arattı. 1933- Yüksek Mühendislik Mektebini (İstanbul Teknik Üniversitesi) bitiren Sabiha ve Melek hanımlar, Türkiye'nin ilk kadın mühendisleri oldu. İki kadın mühendis, kura sonucu Ankara ve Bursa nafıa (bayındırlık) idarelerine atandı. 1949- Türk Kadınlar Birliği, Cumhurbaşkanı İsmet İnönü'nün eşi Mevhibe İnönü'nün onursal başkanlığında kuruldu. 1970- Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesini basan 12 silahlı sağ görüşlü, Asteğmen Doktor Necdet Güçlü'yü öldürdü. 1975- Dört Hristiyan Falanjiste karşılık 27 Filistinlinin öldürülmesiyle Lübnan İç Savaşı başladı. 1977- Ünlü karikatürist Yalçın Çetin 43 yaşında öldü. 1979- İlk halı müzesi, Sultanahmet Camii Hünkar Kasrı'nda açıldı. 1982- Eski bakanlardan Hilmi İşgüzar, Yüce Divan'da 9 yıl 8 ay hapse mahkum edildi. 1987- Prof. Dr. Ekrem Akurgal, Aziz Nesin, Prof. Dr. Rona Aybay, Panayot Abacı ve Oğuz Aral, Türkiye-Yunanistan Dostluk Derneğini kurdu. 1994- Özel Radyo ve Televizyon Yasası, TBMM Genel Kurulunda kabul edildi. 1994- TYT Bank Hükümet tarafından kapatıldı. 1994- RP Genel Başkanı Necmettin Erbakan'ın partisinin grup toplantısında, ''RP'nin iktidara gelmek için sert mi yumuşak mı, kanlı mı yoksa tatlı mı olacak... 60 milyon karar verecek'' ifadesini kullanması tepkilere yol açtı. 1998- Terör örgütü PKK'nın iki numaralı adamı Şemdin Sakık ile kardeşi Arif Sakık, Genelkurmay Başkanlığı Özel Kuvvetler Komutanlığının ''Yarasa'' operasyonuyla yakalanıp Türkiye'ye getirildi. 1999- Atatürk Uluslararası Barış Ödülü'nün, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev'e verilmesi kararlaştırıldı. 2004- Sinemadan tiyatroya dönüştürülen Ankara'daki Akün Sahnesi, ''Ayaktakımı Arasında'' adlı oyunla ''perde'' dedi. 2005- Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, Suriye Cumhurbaşkanı Beşşar Esad'ın resmi davetlisi olarak Suriye'nin başkenti Şam'a gitti. Sezer'i, havaalanına gelen üniversite ve lise öğrencileri, ''Sözünün Eri Cumhurbaşkanı'' pankartıyla karşıladı. Anadolu Ajansı görüntülü yayın servisi de yurt dışından ilk canlı yayınını bu ziyaret sırasında yaptı. |
Doğumlar
Ölümler
|
Tarihte bugün: 5 Mayıs Tarihte 5 Mayıs'ta yaşanan önemli olayların kronolojik sıralaması... http://static.palhaber.com/wadmin/8/260x195/naim-suleymanoglu.jpg 1818- Alman düşünür ve komünizmin kurucusu Karl Marx doğdu. 1821- Napolyon Bonapart, sürgün edildiği St. Helene Adası'nda öldü. 1834- İlk ana kara demir yolu hattı Belçika'da açıldı. 1925- Modern tarım yöntemleri konusunda örnek oluşturmak amacıyla tasarlanan Atatürk Orman Çiftliğinin kuruluş çalışmalarına başlandı. 1925- Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal'e suikast girişimi gerekçesiyle ölüm cezasına çarptırılan Manok Manukyan idam edildi. 1947- Belçika, İngiltere, Danimarka, Fransa, Hollanda, İrlanda, İsveç, İtalya, Lüksemburg, Norveç; bir araya gelerek Avrupa Konseyini kurdu. Türkiye Avrupa Konseyine Ağustos 1949'da katıldı. 1952- Kibrit tekeli kalktı. 1952- ''Türk-Elen Dostluk Derneği'' kuruldu. 1955- Türk Kadınlar Birliğinin (TKB) girişimiyle her yıl mayısın ikinci pazar gününün ''Anneler Günü'' olarak kutlanmasına karar verildi. TKB, Nenehatun'u yılın annesi seçti. (Anneler Günü'ne ilişkin ilk resmi öneri, 1872'de Amerikalı Julia W. Howe'dan geldi.) 1956- Ece Özbayrak, 10. Daktilografi Şampiyonası'nda, dakikada 735 vuruşla dünya rekoru kırdı. 1960- Sovyetler Birliği, bir süredir kayıp olan ABD'ye ait casus uçağı ''U-2''yi düşürdüğünü açıkladı. 1960- Ankara'da öğrenciler ''555K'' (5'inci ayın 5'inde saat 5'te Kızılay'da) koduyla bir gösteri yaptı. 1961- Alan Shepard, ABD'nin uzaya gönderdiği ilk insan oldu. 1968- Fransa'da, Vietnam savaşı nedeniyle Amerikan karşıtı gösterilerde 6 öğrencinin tutuklanması üzerine Daniel Cohn-Bendit liderliğinde 30 bin öğrenci barikatlar kurarak Paris'te ayaklandı; Sorbonne Üniversitesi kapatıldı. 1990- İlk özel televizyon kanalı olan Magic Box şirketinin Star 1 televizyonu programlı yayına başladı. 1994- Naim Süleymanoğlu, Çek Cumhuriyeti'nde yapılan Avrupa Halter Şampiyonası'nda 64 kiloda dünya rekoru kırarak üç altın madalya aldı. 2006- Türk sinemasının usta yönetmeni Atıf Yılmaz 81 yaşında İstanbul'daki evinde yaşama veda etti. Aralarında ''Ah Güzel İstanbul'', ''Selvi Boylum, Al Yazmalım'', ''Eğreti Gelin'' gibi yapımların bulunduğu 119 filme imza atan Yılmaz, 7'si Antalya Film Festivalinde olmak üzere 10 ödül kazanmıştı. 2006- Cumhuriyet gazetesinin Şişli'deki binasının bahçesine pimi çekilmemiş bir el bombası atıldı. 2007- Manisa, Çanakkale ve Mersin'de, çeşitli sivil toplum örgütlerince ''Cumhuriyete Sahip Çıkalım'' mitingi düzenlendi. 2007- Bakanlar Kurulu, paradaki ''Yeni'' ibaresinin 1 Ocak 2009'dan itibaren kaldırılmasını ve yeniden ''Türk Lirası''na dönülmesini kararlaştırdı. |
Tarihte Bu Gün 17 Nisan 2009 Olaylar
|
Tarihte Bugün 19 Mayıs Gençlik Haftası Atatürk'ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı 1915 Kaymakam rütbesindeki Mustafa Kemal, Arıburnu cephesinde gösterdiği cesaret ve kahramanlık dolayısıyla Miralaylığa terfi etti. 1919 9'uncu Ordu Müfettişi Mustafa Kemal Paşa, karargahıyla beraber Samsun'a çıkarak Milli Mücadele'yi başlattı. 1924 Musul sorunuyla ilgili Türk-İngiliz heyetleri arasında, ''Haliç Konferansı'' diye adlandırılan görüşmeler başladı. 9 Hazirana kadar sürecek görüşmelerden sonuç alınamayınca, konu Milletler Cemiyetine götürüldü. 1927 Türkçülük ve halkçılık görüşleriyle tanınan Ahmet Hikmet Müftüoğlu öldü. 1935 İngiliz casus T. E. Lawrence (Arabistanlı Lawrence) motosiklet kazasında öldü. 1938 19 Mayıs günü, ‘Gençlik ve Spor Bayramı’ olarak kabul edildi. 1939 Anadolu Ajansı, 1 Mart 1925'te şirkete dönüştürüldüğünde ilk Yönetim Kurulu Başkanı olan ünlü düşünce ve siyaset adamı Ahmet Ağaoğlu, İstanbul'da öldü. Ağaoğlu Ahmet Bey, Suşa'da (Karabağ-Azerbaycan) 1869'da doğdu. 1940 İstanbul’da Dolmabahçe Stadı’nın temeli atıldı. 1943 Ankara'da Gençlik Parkı törenle açıldı. 1945 İsmet İnönü'nün 19 Mayıs törenindeki konuşması, çok partili düzene geçişin sinyalini verdi: ''Harp zamanlarının ihtiyatlı tedbirlere lüzum gösteren darlıkları kalktıkça, memleketin siyaset ve fikir hayatında demokrasi prensipleri daha geniş ölçüde hüküm sürecektir.'' 1975 ABD Senatosu, Türkiye'ye silah ambargosunun kaldırılmasını kararlaştırdı. 1975 19 Mayıs Bayramı başkentte sönük geçti; gösteriler yapılmadı. TRT'nin İstanbul ve öteki kentlerdeki törenleri naklen yayınlamaması eleştirildi. Ankara'da elverişsiz hava koşulları öne sürülerek ertelenen törenler, daha sonra okulların tatile girişi bahane edilerek tamamen iptal edildi. 1981 Atatürk'ün Selanik'te doğduğu ev yeniden düzenlenerek Devlet Bakanı İlhan Öztrak tarafından hizmete açıldı. Atatürk'ün AOÇ'deki evinin benzerinin temeli, Başbakan Bülend Ulusu tarafından atıldı. 1986 Atatürk Uluslararası Barış Ödülü'ne değer bulunan NATO eski Genel Sekreteri Josef Luns, ödülünü törenle aldı. 1997 Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel, Atatürk Uluslararası Barış Ödülü'nü Bosna-Hersek Türk Barış Gücü'ne verdi. 2000 Atatürk Uluslararası Barış Ödülü, KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş'a verildi. 2004 Pop müziği sanatçısı Çetin Alp 57 yaşında İstanbul'da öldü. |
|
5 Haziran 2009 Olaylar
|
=1996= Habitat II, Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Zirvesi kapsamında düzenlenen Sivil Toplum Kuruluşları Forumu'na katılan yabancı delegeler, polisin memurları ve gazetecileri coplamasını ağızlarına siyah bant takarak protesto ettiler. =1993= Tahsin Yücel, Peygamberin Son Beş Günü adlı yapıtıyla Orhan Kemal Roman Armağanı'nı kazandı. =1985= Yönetmenliğini Ali Özgentürk'ün yaptığı At filmi Tokyo Film Şenliği'nde büyük ödülü iki filmle paylaştı. =1981= Türkiye'nin Cenevre Başkonsolosluğu'nda görevli Mehmet Yergüz bir Ermeni militan tarafından öldürüldü. =1980= Altı ay içinde sekizinci kez devalüasyon yapıldı; Türk lirasının değeri yüzde 5,5-8,8 arasında düşürüldü. Aynı gün yapılan açıklamaya göre; 203 işyerinde 48 bin işçi grevde. =1977= Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Alpaslan Türkeş "Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Bülent Ecevit, sömürgecilerin yetişmesi, komünistlerin beslemesi, bölücülerin yardakçısı ve Demirperdenin baykuşudur" dedi. =1977= Türkiye'nin Vatikan Büyükelçisi Taha Carım Roma'da uğradığı silahlı saldırı sonucu öldü. Saldırıyı "Ermeni Soykırımı" ve "Ermeni Jenosit Örgütü" üstlendi. =1969= İstanbul Üniversitesi'nde polis, öğrencilere müdahale etti. 29 öğrenci gözaltına alındı, 19 polis yaralandı. Üniversite kapatıldı ve sınavlar eylül ayına ertelendi. Danıştay, Üniversitenin kapatılma kararını 14 Haziran günü durdurdu. =1967= Parti Meclisi'nden güven isteme amacıyla istifa eden Bülent Ecevit oybirliğiyle yeniden Cumhuriyet Halk Partisi genel sekreteri seçildi. =1956= Amerika Birleşik Devletleri'nde nükleer denizaltı George Washington suya indirildi. =1955= Türk bayrağını yırtmaktan sanık 4 Amerikalı yapılan yargılamada beraat etti. =1951= Demokrat Parti Ankara İl Kongresi toplandı. Bazı delegeler, partiye kesecilerle midecilere değil, içtenlikle bağlı insanların gerekli olduğunu belirtti. =1950= Adnan Menderes Demokrat Parti genel başkanlığına seçildi. =1947= Türkiye, Dünya Sağlık Teşkilatı'na üye oldu. =1942= Anıtkabir proje yarışmasını Emin Onat ve Orhan Ada'nın kazandığı açıklandı. =1617= Sultan I. Ahmet tarafından İstanbul'da adıyla anılan meydanda 1609-1616 arasında Mimar Sedefkâr Mehmet Ağa'ya yaptırılan Sultanahmet Camii ibadete açıldı. Mavi, yeşil ve beyaz renkli çok güzel çinilerle bezendiği için Avrupalılarca "Mavi Cami" olarak adlandırılır. Türkiye'nin altı minareli tek camisi olan Sultanahmet'in ibadethane bölümü 64 x 72 m. boyutlanandadır. 43 m. yüksekliğindeki merkezî kubbesinin çapı 33.4 m. olup Ayasofya'nın kubbesinden 2,6 m. daha büyüktür. Caminin içi 260 pencereyle aydınlatılmıştır. Yazıları Diyarbakırlı Seyyid Kasım Gubarî tarafından yazılmıştır. Çevresindeki yapılarla birlikte bir külliye oluşturur. =Bugün Doğanlar= =1893= Öp beni Kate (Kiss Me Kate) adlı müzikaliyle ünlü Amerikalı besteciş ve söz yazarı Cole Porter. =Bugün Ölenler= =1870= Modern İngiliz edebiyatının en önemli yazarlarından, Sanayi Devrimi'nin ve kapitalizmin yarattığı toplumsal eşitsizlik, yoksulluk ve sefaleti konu alan romanlarıyla tanınan Charles Dickens. =1992= Şair, eleştirmen Enver Tunçalp. |
10 Haziran =1993= Dünya Sinemalar Günü Türkiye'de ilk kez kutlandı. =1992= Lice Cumhuriyet Savcısı kızına "Rojda" adını koyan babaya karşı dava açmıştı. Yargıtay "Mahkemenin böyle bir dava açmaya ve çocuğa yeni ad verme yetkisi olmadığı" kararını verdi. =1982= Adalet Bakanlığı açıkladı; 3088 yayının cezaevlerine sokulması yasak. =1981= Sol görüşlü Veysel Güney idam edildi. =1974= "Doktor Hikmet Kıvılcımlı işçi kesimi davası" 1 sonuçlandı; sanıklardan Selma Özkol ve Eşref Bayraklı 5'er yıl hapis cezasına çarptırıldı. =1967= Süregiden Arap- İsrail savaşında İsrail; Gazze Şeridi, Golan Tepeleri, Doğu Kudüs, Batı Şeria ve Sina Yarımadasını işgal etti . =1960= Celal Bayar ve Adnan Menderes yargılanmak üzere Yassıada'ya götürüldü. =1955= İstanbul Hilton Oteli açıldı. 2,5 yılda biten otelde 300 oda, 500 yatak bulunuyor. =1953= Türk Ceza Kanunu'nda değişiklik yapıldı. Artık, kadınlara ve genç erkeklere sözle sarkıntılık 3 aydan 1 yıla kadar, elle sarkıntılık 6 aydan 2 yıla kadar ceza nedeni. =1942= Naziler Çekoslavakya'da Lidice kasabasını yerle bir ederek Reinhard Heydrich'in öldürülmesine misilleme olarak 1,300 kişiyi katletti. =1931= Faşistlerle işbirliğini red eden orkestra şefi Arturo Toscanini eşiyle birlikte İtalya'yı terk etti. =1924= İtalyan sosyalist lider Giacomo Matteotti Roma'da faşistlerce kaçırılarak öldürüldü. =1916= Osmanlı yönetimindeki Mekke Arap İsyanı sırasında Arapların eline geçti. =1909= Telsizle ilk " S.O.S " imdat sinyali Slavonia adlı İngiliz gemisinden verildi. =Bugün Doğanlar= =1915= Amerikalı romancı Saul Bellow. =Bugün Ölenler= =1923= Fransız yazar Pierre Loti. Bir çok kez İstanbul'a gelen yazarın adı Sultanahmet'te oturduğu sokağa ve Haliçte'ki kahveye verildi. İzlanda Balıkçısı ve Bezgin Kadınlar Loti'nin eserleri arasında yer alıyor. =1967= Oscar ödüllü Amerikalı aktör Spencer Tracy . =1984= Gazeteci, yazar Halide Nusret Zorlutuna. =2000= Suriye'yi aralıksız 30 yıl yöneten Devlet Başkanı Hafız Esat. |
11 Haziran =1999= Bakanlar Kurulu 13 Mayıs 1999 tarihinde Fazilet Partisi'nden milletvekili seçilen Merve Kavakçı'yı vatandaşlıktan çıkarma kararı aldı. Merve Kavakçı kararın iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Danıştay'da dava açtı. =1991= Sosyalist Enternasyonal konsey toplantısı İstanbul'da başladı. =1987= Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Türkiye'yi yeniden "İşçi haklarını çiğneyen ülkeler" listesine aldı. Gerekçe; iş yasalarıyla anayasa maddelerinin Türkiye'nin imzaladığı uluslararası sözleşmelere aykırı olmasıydı. =1982= Türkiye Güzeli Nazlı Deniz Kuruoğlu Avrupa Güzeli seçildi. =1981= Bülent Ersoy'un sahneye çıkması yasaklandı. =1979= Cumhuriyet tarihinin 5. devalüasyonu yapıldı; Türk lirasının 1 dolar karşılığı değeri 47 lira 10 kuruş. =1979= Kısa adı DİSK olan Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Genel Başkanı Abdullah Baştürk ve 7 yöneticisi, "halkı suç işlemeye tahrik ettikleri" gerekçesiyle 7 gün hapis cezasına çarptırıldı. =1978= bin hükümlünün yaralanacağı yeni infaz yasasının yürürlüğe girmesiyle tahliyeler başladı. =1973= Güney Afrika'da Siyah rektör atanmasını isteyen 1500 öğrenci üniversiteden uzaklaştırıldı. =1973= Türkiye'de, Mardin'in Kızıltepe ilçesinde aşiretler arasında çatışma çıktı. Aralarında Adalet Partisi ilçe başkanının da bulunduğu 12 kişi öldürüldü. =1970= Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde Sendikalar Kanunu'nda değişiklik yapılması Türkiye İşçi Partisi'nin 4 milletvekili dışında 230 oyla kabul edildi. Yasada yapılan değişiklikler kısa adı DİSK olan Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu'nun faaliyetlerini kısıtlamayı amaçlıyordu. Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu 15 Haziran'da eylem kararı aldı. =1967= İsrail ve Arap komşuları arasında altı gün süren savaş Birleşmiş Milletlerin araya girmesiyle sona erdirildi. =1963= Basına baskılar sürüyor; Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı Zafer gazetesini kapattı. =1963= İstanbul Üniversitesi askeri kordon altına alındı. =1960= 27 Mayıs öncesi bozulan ekonomik durumu düzeltmek için hazineye yardım kampanyası düzenlendi. 8 Haziran'da ordu mensupları alyanslarını hazineye bağışladılar. 11 Haziran'da halkın bağışları kabul edilmeye başlandı. İşçilerin, memurların katıldığı kampanya aracılığıyla hazinede yüklü miktarda altın ve mücevherat birikti. Kampanya hakkında daha sonraları, halktan alınan alyanslarla askeri lojmanlar yapıldığına ilişkin söylentiler çıktı. =1954= Zonguldak'ta bir madende grizu patlaması meydana geldi;6 işçi öldü, 16 işçi yaralandı. =1947= Solcu profesörler arasında adı geçen Profesör Muzaffer Şerif Başoğlu, Ankara Üniversite kadrosundan çıkarıldı. =1940= Norveç iki ay süren direnişin ardından Nazi ordularına teslim oldu. =1937= Atatürk bütün çiftliklerini ve mallarını millete bağışladığını bildirdi. =1932= Türkiye'de Türk vatandaşlarına tahsis edilen sanat ve hizmetler hakkında kanun çıktı. =1930= Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası'nın kurulmasına ilişkin kanun Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi. =1929= İstanbul'da hayat pahalılığı 1914'ten 1929'a 16 kat arttı. =Bugün Doğanlar= =1910= Fransız okyanusbilimci Jacques Cousteau. =Bugün Ölenler= =1942= Yazar Selahattin Enis. =1979= Amerikalı aktör John Wayne. =1984= İtalyan Komünist Partisi lideri Avrupa Komünizmi'nin fikir babası Enrico Berlinguer. |
12 Haziran =1992= Ramazan ve kurban bayramında günlük gazeteler çıkmaz ve yalnızca gazeteciler cemiyetinin hazırladığı Bayram gazeteleri yayımlanırdı. Bu gelenek Sabah gazetesi tarafından bozuldu. Sabah gazetesinin kurban bayramı süresince yayımlanması, tartışmalara neden oldu. =1990= 14 Ocak 1989 tarihinde Mardin'in Yeşilyurt köyünde köylülere dışkı yedirdiği iddiasıyla yargılanan Binbaşı Cafer Tayyar Çağlayan suçlu bulundu; 2,5 ay hapis cezasına çarptırıldı. =1989= Bulgaristan'dan göç eden Türklerin sayısı 90 bin kişiyi buldu. =1987= İngiltere'de genel seçim yapıldı. Margaret Thatcher önderliğinde Muhafazakarlar 3. kez seçimi kazandı. =1986= Ahmet Altan'ın Sudaki İz adlı romanı "muzır" bulundu. Altan ve yayımcısı Erdal Öz hakkında dava açıldı. =1986= Haydar Dümen'in Cinsel Yaşam 2 adlı kitabı toplatıldı. =1985= Türkiye Halk Kurtuluş Partisi-Cephesi Kurtuluş davasında 1 sanık ölüm, 17 sanık 3-5 yıl arasında değişen hapis cezalarına çarptırıldı. =1985= Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde polisin yetkilerini genişleten yasa kabul edildi. =1984= Urfa'nın adı Şanlıurfa olarak değiştirildi. =1982= Kan davasından idama mahkum Şahabettin Ovalı'nın cezası infaz edildi. =1981= İstanbul Emniyet Müdürlüğü eşcinsel şarkıcıların hiçbirinin sahneye çıkamayacağını açıkladı. =1980= Polis İzmir İnciraltı öğrenci yurduna baskın yaptı. Polisin ateş açması sonucu 5 öğrenci öldü. =1978= Akkuyu'da yapılması planlanan nükleer santrale çevre köylüler ve Taşuculu balıkçılar karşı çıktı. =1978= Yargıtay, iş kazasında ölen işçinin kusurlu olması halinde mirasçılarının kıdem tazminatı alamayacaklarına karar verdi. =1975= Yunanistan Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) üyeliği için resmen başvurdu. =1974= Hükümet Ataş Rafinerisi'ni devletleştireceğini açıkladı. =1971= Cumhuriyet Başsavcılığı Türkiye İşçi Partisi'nin kapatılması için Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. =1966= Keban Barajı'nın temeli atıldı. =1960= Geçici Anayasa açıklandı. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin bütün hak ve yetkileri, Geçici Anayasa gereğince Milli Birlik Komitesi'ne verildi. =1958= Ankara'da Kıbrıs için 150 bin kişinin katıldığı bir miting yapıldı. =1947= Basına baskılar sürüyor; Büyük Doğu dergisi mahkeme kararıyla 4 ay kapatıldı. =1946= İstanbul Gazeteciler Cemiyeti kuruldu. =1946= Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde Üniversitelere özerklik tanıyan kanun kabul edildi. =1942= İstanbul'da 71 bin kişiye ağır işçi karnesi verildi. =1941= Çanakkale açıklarında bir Fransız ticaret gemisi torpillenerek battı. Geminin mürettebatı kurtarılarak İstanbul'a getirildi. =1940= 54 bin kişiden oluşan İngiliz ve Fransız birlikleri, Manş Denizi sınırında St. Valery-en-Caux'da, Alman Feld Mareşal Erwin Rommel'in ordularına teslim oldu. Alman birlikleri Paris'e doğru ilerlemeye devam ediyor. =1935= Bolivya ve Paraguay Chaco bölgesinde üç yıldır sürdürdükleri savaşa bir antlaşmayla son verdi. =1930= Avukat Haydar Rıfat (Yorulmaz) Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal'e dönemin Adalet Bakanı Mahmut Esat'ı (Bozkurt) şikayet eden iki mektup yazmıştı. Haydar Rıfat'a göre Adalet Bakanı Mahmut Esat özellikle gazetecilere karşı yanlı davranmaktaydı. Adalet Bakanı Mahmut Esat bu mektupları gerekçe göstererek hakaret davası açtı. Haydar Rıfat Bey Adalet Bakanı Mahmut Esat'a hakaretten 2 yıl cezaya çarptırıldı. =1924= Fransa'da Gaston Daumergue, cumhurbaşkanlığına seçildi. =1924= Türkiye'nin ilk sanatoryumu olan Heybeliada Sanatoryumu kuruldu. =1898= Filipinler İspanya'dan bağımsızlığını ilan etti. =Bugün Doğanlar= =1912= Seramik sanatçısı Füreya Koral. Ferit Edgü Ateş ve Sır adlı kitabında Füreya Koral'ı "Bazı fırınlardan ekmek çıkar. İnsanların karınlarını doyurmak için. Füreya'nın fırınından renkler, biçimler çıkar, gözlerimize yeni biçimler, yeni renkler, yeni tatlar sunmak için" diye tanımlar. =1929= Günlüğü ile Nazi zulmünü açığa çıkartan Yahudi genç kız Anne Frank. =1941= ABD'li caz sanatçısı Chick Corea. =Bugün Ölenler= =1985= Tiyatro sanatçısı İbrahim Delideniz. =1996= Flütçü Profesör Mükerrem Berk. Berk'e 1987'de Devlet Sanatçısı unvanı verilmişti. =1996= Tiyatro sanatçısı Tolga Aşkıner. =1998= ABD'li yazar Leo Buscaglia. |
13 Haziran Türkiye’nin 4. iletişim uydusu TÜRKSAT 3A 11 dakika gecikmeyle saat 01:05’de Fransız Guyanası’ndaki Kourou üssünden uzaya fırlatıldı. =2007= Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, polisin yetkilerini artıran kanunu onayladı. Kanuna göre, polis, kişileri ve araçları; bir suç veya kabahatin işlenmesini önlemek, suç işlendikten sonra kaçan faillerin yakalanmasını sağlamak, işlenen suç veya kabahatlerin faillerinin kimliklerini tespit etmek, hakkında yakalama emri ya da zorla getirme kararı verilmiş kişileri tespit etmek, kişilerin hayatı, vücut bütünlüğü veya malvarlığı bakımından ya da topluma yönelik mevcut veya muhtemel bir tehlikeyi önlemek amacıyla durdurabilecek. =2000= Papa II. Jean Paul'e suikast girişiminden İtalya'da cezaevinde yatan Mehmet Ali Ağca, Türkiye'ye iade edildi. =1996= Küba Devlet Başkanı Türkiye'de; Fidel Castro Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşim Konferansı Habitat II Kent Zirvesi'ne katılmak için İstanbul'a geldi. =1993= İran'da Devlet Başkanı Haşimi Rafsancani 4 yıllık dönem için yeniden seçildi. =1993= Doğru Yol Partisi Büyük Kongresi'nde Tansu Çiller genel başkan seçildi. =1991= Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti arasında pasaport uygulaması kaldırıldı. =1983= 12 Eylül sonrası hazırlanan Seçim Kanunu yürürlüğe girdi. Milli Güvenlik Konseyi adayları 12 gün içinde inceleyecek. =1978= Mersin ATAŞ Rafinerisi'nde üretimin durması ve Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'ndaki (TPAO) grev benzin sıkıntısına yol açtı. =1977= Başbakan Süleyman Demirel istifa etti. Hükümeti kurma görevi Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Bülent Ecevit'e verildi. =1973= Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde Devlet Güvenlik Mahkemeleri Kanunu kabul edildi. =1972= THKP-C davasında hüküm giyen Necmi Demir, Kamil Dede ve Ziya Yılmaz'ın idam kararları yargıtayda bozuldu. =1969= Ankara'da 14 öğrenci kuruluşu ortak bildiri yayımladı. "Gençlik ne yaptığını bilmektedir" denildi. =1968= Üniversitelerde reform yapılmasını isteyen Ankara ve İstanbul Üniversiteleri öğrencileri fakülteleri işgal etti. =1968= Uruguay'da memurlar süresiz greve başladı. =1965= Sivas'ta 200 köylü bir ağanın arazisini işgal etti. =1957= Denizli ve çevresini sel bastı. Bazı ilçeler su altında kaldı. 3 kişi öldü, 59 ev bütünüyle, 62 ev kısmen yıkıldı. =1952= Fikir İşçileri Kanunu Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi. =1951= Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanı Dean Acheson, Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı'nın (NATO) Avrupalı üyelerinden Türkiye'nin pakta kabul edilmesini istedi. =1928= Türkiye Cumhuriyeti ile Düyun-ı Umumiye (Osmanlı Borçları) alacaklıları arasında sözleşme imzalandı. =1872= Namık Kemal İbret gazetesini yayımladı. Yönetim bu fikir gazetesinin yayımlanmasına 27 gün dayanabildi ve sudan bir nedenle gazeteyi kapattı =1381= Wat Tyler öncülüğündeki köylü isyancılar Londra'yı basarak hükümet binalarını ateşe verdi , hapishaneleri boşalttı ve zenginlerle yargıçların kafalarını uçurdu. =Bugün Doğanlar= =1831= Elektromanyetik teorinin kurucusu James Clerk Maxwell =1865= İngiliz şair William Butler Yeats. =Bugün Ölenler= =1933= Beşiktaşlı futbolcu, hakem ve gazeteci Şeref Bey. =1935= Besteci ve tamburi Refik Fersan. =1987= Yazar, düşün insanı Cemil Meriç. Başlıca yapıtları arasında "Saint Simon: İlk Sosyolog, İlk Sosyalist", "Bir Dünyanın Eşiğinde", "Işık Doğudan Yükselir" sayılabilir. |
14 Haziran =2005= Şili'nin kuzeyinde 7.9 büyüklüğünde deprem oldu. Deprem Bolivya ile Peru'da da paniğe neden olan şiddetli depremde, 8 kişi hayatını kaybetti. =2000= İtalya'da affedilen ve Abdi İpekçi suikastı ile gasptan Türkiye'ye iadesi kararlaştırılan terörist Mehmet Ali Ağca Türkiye'ye getirildi. =1994= Türkiye Büyük Millet Meclisi, Kuzey Irak'ta 36. paralelin kuzeyinde Bağdat'ın egemenliğini sınırlayan "Çekiç Güç"'ün görevini 7. kez 6 ay uzattı. =1993= 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel, Doğru Yol Partisi Genel Başkanı Tansu Çiller'i hükümeti kurmakla görevlendirdi. =1993= Kaynanalar Şenliği yapıldı. Çolpan İlhan yılın kaynanası seçildi. =1987= Türkiye'de 2294 kişiye 1 hekim düşerken, 642 kişiye 1 polis düştüğü açıklandı. =1987= Türkiye Birleşik Komünist Partisi 4 Haziran 1990 günü resmen kurulmuştu. On gün sonra, adında yer alan "komünist" sözcüğü sebebiyle kapatılma istemiyle dava açıldı. =1984= Bir tutukluyu döverek öldürdüğü gerekçesiyle yargılanan İzmit Cezaevi müdürü Saim Şener idam cezasına çarptırıldı. =1982= Falkland Adalarını işgal eden Arjantin birlikleri teslim oldu. =1972= "Umut" filmini gizlice yurtdışına çıkardığı iddiasıyla Yılmaz Güney'in 7 yıl hapsi istendi. =1972= Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay Çıraklık, Kalfalık ve Ustalık Kanunu'nu veto etti. =1967= Oraloğlu Tiyatrosu'nda sahnelenen "Kadınlar I-ıh Derse" adlı oyunun müstehcen olduğu iddiasıyla açılan davada sanıklar beraat etti. =1964= Güney Afrika hükümetini devirmek için gizli plan yaptığı gerekçesiyle yargılanan Nelson Mandela ömür boyu hapse mahkum oldu. =1962= Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi'nden ayrılan Osman Bölükbaşı ve arkadaşları Millet Partisi'ni kurdu. =1961= Demokrat Parti'lilerin avukatı Hüsamettin Cindoruk 6 ay hapse mahkum edildi. =1956= Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreteri Kasım Gülek, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin manevi şahsına hakaret ettiği gerekçesiyle 1 yıl hapse ve 4 ay Bursa'da ikamete mahkum oldu. =1953= Milli Prodüktivite Merkezi kuruldu. =1951= Dünyanın ilk ticari bilgisayarı UNIVAC ABD'de tescil edildi. İlk genel maksatlı elektronik dijital bilgisayar, ENIAC'ın da yapımcıları olan J. Presper Eckert ve John Mauchly'nin yaptıkları devasa büyüklükteki bu aygıt hesaplama için bugünkü silikon çipler yerine binlerce vakum tüpü kullanıyordu. =1940= II. Dünya Savaşı'nda Fransa bütünüyle Alman işgali altına düştü. Alman askerleri Paris'e girdi ve geçit töreni düzenledi. =1937= Meclis'te "Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Kuruluş Kanunu" çıkarıldı. =1935= Ankara'da Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi kurulması hakkında kanun Türkiye Büyük Millet Meclis'inde kabul edildi. =1935= Maden Tetkik ve Araştırma Enstitüsü ve Etibank'ın kurulmasına ilişkin kanunular da kabul edildi. =1930= Basına baskılar sürüyor; yılın ilk aylarında, çeşitli nedenlerle pek çok gazeteci mahkemeye verilmişti. Gazetecilerin Bursa'da toplu olarak görülen davaları beraatla sonuçlandı. =1930= Jandarma teşkilatı kuruldu. =1926= İzmir'de Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Paşa'yı hedef alan bir suikast girişimi ortaya çıkarıldı. Suikastla ilgili olarak eski Lazistan Milletvekili Ziya Hurşit ve arkadaşları yakalandı. =1923= Kadınlar Halk Fırkası kuruldu. =1909= Dernek kurma özgürlüğüne ilişkin ilk yasa olan "İçtimaatı Umumiye Kanunu" kabul edildi. =Bugün Doğanlar= =1736= Charles-Augustin de Coulomb. Atom reaksiyonlarındaki temel kuvvetlerden biri olan Coulomb kuvvetini formüle edişiyle bilinen Fransız fizikçinin buluşu kendi adıyla anılır. =1823= Pyotr Lavrov (Lavroviç). Rus sosyalist düşünür Lavrov'un düşünceleri 19. yüzyılın ikinci yarısı boyunca Rus devrimci hareketlerine teorik temel sağlamıştı. =1895= José Carlos Mariátegui. Perulu siyasal önder ve yazar Mariategui, Marksist tarihsel maddeciliği Peru'nun toplumsal çözümlemesine uygulayan ilk aydındı. =1928= Ernesto Che Guevara. Küba devriminin gerçekleşmesinde öncü bir rol oynadıktan sonra Asya, Afrika ve Latin Amerika'daki devrimci kurtuluş hareketlerinin birleştirilmesi için çaba gösterdi. Bolivya'da başlattığı gerilla savaşında esir düştü ve kurşuna dizilerek öldürüldü. =Bugün Ölenler= =1928= Ünlü süfrajet Emmeline Pankhurst, =1936= Rus yazar Maksim Gorki =1986= Arjantinli yazar Jorge Lois Borges. |
| Saat: 12:56 |
©2005 - 2026, MsXLabs - MaviKaranlık