[KK] Sa�l�kl� Ya�am ve Bilgiler

Sayfa 2 / 15

Bir sayfada bu konudan 50 adet mesaj g�ster

MsXLabs (https://www.msxlabs.org/forum/)

- Sa�l�kl� Ya�am (https://www.msxlabs.org/forum/saglikli-yasam/)

- - Sa�l�kl� Ya�am ve Bilgiler (https://www.msxlabs.org/forum/saglikli-yasam/4615-saglikli-yasam-ve-bilgiler.html)

arwen

20 Nisan 2006 00:43

Ailesinde kalp hastal�� hikayesi bulunan, sigara i�en, kolesterol, tansiyon, �eker problemi olan, fazla kilo veya stresli bir ya�am tarz� bulunan bireyler bu say�lanlardan biri veya bir ka��na sahipse muhakkak bir spor hekimi kontrol�nden ge�tikten sonra spora ba�lamalar�nda fayda bulunmaktad�r. G�n�m�zde en s�k g�zlenen hastal�klar olan kalp-damar rahats�zl�klar� (t�m �l�m nedenlerin %50’si) �ok erken ya�larda ba�lamakla beraber, �zellikle erkekler i�in 35, kad�nlar i�in 40 ya��ndan sonra �nemli bir risk olu�turmaktad�r. �zellikle egzersiz esnas�nda nefes darl��, g��s a�r�s� gibi �ikayetleri olanlar�n muhakkak bir check-up’ tan ge�mesi gerekir.

Hangi Egzersiz, Ne S�kl�kta, Hangi Yo�unlukta ve Ne Kadar?
Egzersizin bahsetti�imiz hastal�klardan korunma, kondisyonun geli�imi ve kilo verilmesi gibi faydalar�ndan yararlan�labilmesi i�in bilin�li yap�lmas� gerekir. B�y�k kas gruplar�n� kullan�ld�� y�r�y��, bisiklet, jogging, ko�u, y�zme, tenis gibi sportif aktiviteler sa�l�k i�in daha faydal� bulunur. �spatlam�� herhangi bir sa�l�k problemi bulunmayan bireyler bu sporlar� ideal olarak her g�n, ama haftada en az 3-4 g�n yapmal�d�rlar. Bu konudaki en iyi davran�� egzersizin yemek yemek, di�leri f�r�alamak gibi bir ya�am al��kanl�� halini almas�d�r.
Egzersizin s�resi en az yar�m saat, ideal olarak 45 dakika s�rmesi gereklidir ve efor s�resince egzersiz herhangi bir kesintiye u�ramamal�d�r. �rne�in tempolu y�r�y��lerde 20 dakika kadar egzersize devam ettikten sonra bir 10 dakika soluklanma veya vitrin bakma gibi verilen aralar egzersizin etkinli�ini s�f�ra indirir. ��nk� v�cudumuz egzersize ba�lad�ktan ortalama 20 dakika sonra enerji kayna�� olarak ya�lar yanmaya ba�lar ve e�er egzersiz 30-45 dakika kesintisiz s�rerse, egzersizden sonra bile 1 ila 4 saat ya�lar yanmaya devam eder.
Egzersiz yap�l�rken dikkat edilmesi gereken en kritik nokta yap�lan eforun �iddeti, yani yo�unlu�udur. �deal olarak spor hekiminizin size yapt�� ergospirometrik efor testi sonucu egzersiz nabz� belirlenebilir. Her birey i�in bu egzersiz nabz� de�i�ir ve bu limitler a��lmamal�d�r. Bir hekim tavsiyesi alma imkan� yok ise eforunuzun yo�unlu�u; siz egzersiz yaparken �sl�k �alman�z�n veya yan�n�zdaki ile konu�man�z�n m�mk�n olaca�� bir egzersiz �iddetinde olmas� gerekir. Tabii egzersiz yo�unlu�u �ok hafifte olmamal�d�r ve egzersiz esnas�nda tatl� �ekilde bir ter atman�z gerekir.
Kaliteli ve �retken bir ya�am s�rmek ve hastal�klardan korunmak i�in spora ideal olarak �ocukluk y�llar�nda ba�lamak gerekir. Ancak spora ba�lamak i�in hi�bir zaman ge� kalm�� say�lmay�z. 70 ya��nda eklem sertli�i ve kemik erimesi olan, hi� egzersiz yapmam�� ev han�mlar�na bile ila� tedavisinin yan�nda tedavi olarak egzersiz yap�lmas� �nerilir.

Misafir

20 Nisan 2006 21:10

Makrobiyotik Beslenme: Daha Sa�l�kl� Olman�n Yollar�

Makrobiyotik beslenme, egzersiz ve ya�am tarz� sizin ve ailenizin daha sa�l�kl� olmas�na yard�mc� olur. Makrobiyotik beslenme tarz�n� se�tiyseniz ve bu kitaptaki �nerilere uymaktaysan�z daha aktif, daha sa�l�kl� ve enerjik bir ya�am�n getirece�i �d�lleri almaya hak kazand�n�z demektir. Karma��k d�nyam�zdaki felaketlere ve bask�lara ra�men, do�an�n ne kadar zengin ve uyum i�inde oldu�unu g�rece�inize de inan�yoruz.
Makrobiyotik felsefesi, sa�l��a yararl� (wholesome) bir diyetin sa�l�kl� bir ya�ama giden en do�rudan yol oldu�unu ��retmektedir. Bu nedenle de kitab�n ilk b�l�m�nde makrobiyotik felsefede beslenmenin rol�n� irdeleyece�iz. Di�er pek �ok diyetin tersine, makrobiyotik beslenme ki�ilerin farkl�l�klar�na �nem verir ve ya�anan yer, ya�am tarz� ve halihaz�rdaki sa�l�k durumu gibi konulara g�re �neriler getirir.

Denge ve uyumun felsefi kanunlar�na dayanan beslenme diyeti asl�nda �ok basittir: ya�ad��n�z iklim ve co�rafi b�lge, hareketlilik d�zeyiniz ve fiziksel durumunuz beslenme ihtiya�lar�n�z� belirler. Diyetinizi se�erken bu fakt�rlere genel beslenme �nerilerinden ve kalori tablolar�ndan daha �ok �nem vermelisiniz.

Buna ilaveten, makrobiyotik beslenme uzmanlar�, g�n�m�zdeki yiyecek i�leme ve rafinasyon y�ntemlerinin fiziksel ve zihinsel sa�l��m�z �zerindeki zararl� etkilerine de dikkat �ekerler. Makrobiyotik beslenmede sadece geleneksel y�ntemlerle haz�rlanm�� tam ve do�al yiyecekler kullan�l�r.

TAM-��LENMEM�� BES�NLER

Ya�ad�klar� b�lgede yeti�tirilmi� tam tah�l ve bakliyatlarla taze sebze ve meyveyle beslenen Hunza, Vilcabamba ve di�er geleneksel k�lt�rlerin insanlar�ndan farkl� olarak, Amerikan insan� hemen hemen t�m�yle kimyasal katk� maddeleri eklenip i�lemden ge�irilmi� yiyeceklere ba��ml�d�rlar. Alex Schauss, Diyet, Su� ve Su��leme (Diet, Crime, and Delinquency) adl� kitab�nda��yle der: �Amerika Birle�ik Devletleri, 1971 y�l�nda, diyetinin %50�sinden fazlas� i�lemden ge�mi� yiyeceklerden olu�an ilk ulus olma ayr�cal��na sahiptir.� Kanser Politikalar� (Politics of Cancer) kitab�n�n yazar� Dr. Samuel Epstein de ortalama bir Amerikal�n�n y�lda 4.5 kilo kadar kimyasal katk� maddesi t�ketti�ini s�ylemektedir, ki bu katk� maddeleri aras�nda koruyucular, yapay renklendirici ve tatland�r�c�lar ile koyula�t�r�c�lar say�labilir. Bu tipik �Amerikan� diyeti, ayn� zamanda di�er end�strile�mi� �lkelerin de diyetidir. Diyetinde daha az i�lenmi� yiyecek bulunan insanlar�n ya�am s�resi ve genel sa�l�k durumunun do�rulad�� gibi, sa�l�kl� bir ya�am s�rd�rmek i�in kimyasal katk� maddelerine ihtiya� yoktur.

A��r� kalori ve doymu� hayvansal ya�lar, katk� maddeleri ve i�lemler ge�ti�i i�in besin de�eri d��en yiyecekler, pek �ok Bat�l� toplum i�in sa�l�k problemlerinin art��ndan sorumludur. Sa�l�k�statistikleri Ulusal Merkezi (The National Center for Health Statistics) taraf�ndan yay�nlanan Mevcut Sa�l�k G�r��me Ara�t�rmas� (Current Health Interviews Survey)�na g�re yakla��k her iki Amerikal�dan birinde herhangi bir hastal��a yol a�abilecek kronik bir duruma rastlanm��t�r. Bu durumu d�zeltmek i�in makrobiyotik beslenmede �nerilen genelde bitkisel ve do�al haline yak�n durumda t�ketilen tam tah�llara a��rl�k verilebilir. Makrobiyotik beslenmede �nerilen g�dalar ayn� zamanda daha d��k kalorili, daha az doymu� ya� i�eriklidir, kimyasal katk� maddeleri i�ermezler ve rafine edilmeleri gerekmez.

YEREL OLARAK YET��T�R�LM�� BES�NLER

D�nyan�n her b�lgesinde, o b�lgenin co�rafi yeri ve s�cakl�k durumuna g�re farkl� beslenme modelleri g�r�l�r. Ya�ad��m�z b�lgede yeti�en �r�nleri yiyerek �evremizde olan bitene daha rahat uyum sa�layabiliriz. �rne�in�sko�ya veya�rlanda gibi so�uk ve nemli bir iklimde ya�ayan biri geleneksel olarak o b�lgelerde yenilen ya�l� tah�llara diyetinde �ok�a yer verecektir. ABD�nin g�neyinde ya�ayan biri ise o b�lgede yeti�en tatl� m�s�r ve esmer pirin� gibi tah�llara a��rl�k vermelidir.

Sofram�za gelen �r�nlerin �o�unlu�u ya�ad��m�z b�lgeye �zg� besinler olmal�d�r. ABD�nin kuzeyinde ya�ayan biri i�in Florida�da yeti�en portakallar� veya Kosta Rika�dan gelmi� muzlar� yemek v�cutla fiziksel �evre aras�ndaki uyumu g�z ard� etmek demektir. Bu da so�uk alg�nl�klar� ve gripal enfeksiyonlar gibi mevsimsel dengesizliklere veya daha ciddi hastal�klara davetiye ��karmak demektir.

ABD�de ya�ayan insanlar�n �o�u�l�man iklimde ya�amaktad�r. Il�man iklimin do�al besinleri tam tah�llar, bakliyatlar, tohumlar, sebzeler ve baz� meyvelerdir ki bu b�lgelerde ya�ayan insanlar�n ihtiya� duyduklar� besin de�erlerine sahiptirler.

MAKROB�YOT�K BESLENMEYE GENEL BAKI�

Makrobiyotik diyet, modern toplumlarda kabul g�rm�� diyet ve ABD��in Beslenme Hedefleri (Dietary Goals for the United States) adl� yay�nda �nerilen diyetin kar��la�t�rmal� tablosunu a�a��da g�receksiniz.

Makrobiyotik diyet tam besinlerden olu�mu�tur. Yiyeceklerden ald��m�z enerjinin �o�u kompleks karbonhidratlardan gelir. Makrobiyotik beslenmede kullan�lan pi�irme y�ntemleri yiyeceklerdeki besin de�erlerini korur ve lezzetlerini ortaya ��kar�r. Kimyasal katk� maddeleri, sofra tuz ve�ekeri i�eren rafine g�dalardan uzak durulur. S�t �r�nleri, k�rm�z� et ve k�mes hayvanlar�n�n eti ise�l�man iklimlerde ya�ayan insanlara �nerilmez.

Beslenme Hedefleri �nerileri katk� maddeleri ve koruyucu elemanlar i�eren rafine edilmi� yiyeceklerin diyetten ��kar�lmas� gerekti�ini s�ylemez. Bu nedenle �nerilen diyet hala doymu� ya�, kolesterol ve rafine edilmi� bitkisel ya�lar a��s�ndan zengin bir diyettir. Pi�irme y�ntemleri hakk�nda �zel �nerilerde bulunulmaz, ya da diyetin dengelenmesi gerekti�ine ili�kin bir bilgiye rastlayamazs�n�z. Ancak yine de bu �neriler pek �o�umuzun diyetinde olumlu de�i�iklikler yapmay� hedefler.

Modern diyet, yo�un olarak rafine edilmi�, sentetik yiyeceklere dayan�r. Y�ksek oranda doymu� hayvansal ya�lar, kolesterol, rafine edilmi� bitkisel ya�lar a��rl�kl� olarak diyette yer al�r, buna kar��n kompleks karbonhidratlar, lif ve do�al vitamin-mineral al�m� yeterli de�ildir. �ok miktarda tuz,�eker ve kimyasal katk� maddesi (piyasada sat�lan �r�nlerde yakla��k 3500 de�i�ik katk� maddesi kullan�l�r) i�eren modern yiyecekler besin kalitesi a��s�ndan zengin de�ildir.

STANDART MAKROB�YOT�K D�YET

Makrobiyotik diyet %50-60 oran�nda tam tah�l ve bu tah�llardan yiyecekler; %20-30 civar�nda m�mk�nse organik, yerel sebzeler; %5-10 bakliyat ve deniz yosunlar�; %5-10 �orbalar; ve %5 i�ecekler, bal�k ve do�al tatl�lardan olu�ur.�ekil 1.2�de bu oranlar� grafik formunda g�rebilirsiniz.

Standart makrobiyotik diyette yer alan baz� yiyecekler size tan�d�k gelmeyebilir. A�a��da bahsedilen bu yiyecekler ve men� �nerisi bu kitab� ve kitapta yer alan �rnek tarifleri okudu�unuzda size daha anlaml� gelecektir. Makrobiyotik diyette, lezzetli ve sa�l�kl� besinleri bir ya�am tarz� haline getirirsiniz.

Il�man iklimlerde ya�ayan ki�ilere k�rm�z� et, k�mes hayvanlar�n�n etleri, s�t �r�nleri ve bunlarla haz�rlanm�� yiyecekler �nerilmiyorsa da, makrobiyotik beslenme t�m�yle vejetaryen olmak zorunda de�ildir. Makrobiyotik beslenmede az miktarda beyaz etli bal�klar ve baz� deniz �r�nlerine yer verilir. Ayr�ca �ok besleyici ve kimyasal katk� maddeleri kullan�lmadan i�lem g�rm�� tofu (soya peyniri) ve di�er soya �r�nleri de hayvansal g�dalar�n yerine ge�er.

Ayr�ca yine hayvansal g�dalar�n yerine ge�en bu�day�n �z�nden olu�an gl�ten (seitan) adl� �r�n de �ok besleyici ve zengin bir protein kayna��d�r

Mystic@L

20 Nisan 2006 21:55

vitamini almak �nemli
,
G�z sa�l��m�z� olumsuz etkileyen hastal�klar aras�nda ise kronik diyabet ve tansiyon yer al�r. �zellikle diyabet, g�zde katarakt, glokom ve en �nemlisi diyabetik retina hastal��na sebep olabilir. Diyabetlerde g�rme kayb� geli�me ihtimali normalden 25 kez daha fazlad�r. Diyabette beslenme al��kanl�klar�n�n d�zenlenmesi gerekir. Bu da glisemik indeksi d��k besinleri ve posal� yiyecekleri tercih etmekle, ��n atlamamakla, a��r� ya�l� yiyeceklerden sak�nmakla, �eker ve �ekerli yiyeceklerden uzak durmakla olur.
Gece iyi g�rememe olgusu ise genellikle A vitamini ve �inko eksikli�inden ileri gelir. En iyi A vitamini kaynaklar� havu�, �spanak, lahana, portakal ve sar� renkli meyvelerdir.
Sigara tiryakilerinde B12 eksikli�iyle birlikte g�r�len ender bir g�z hastal�� ise t�t�n k�rl�� olarak bilinir.
Erken ya�larda d�zenli olarak ve bol bol meyve yemek, ilerleyen ya�larda g�rme kay�plar�n� �nemli oranda �nler. Ara�t�rmalar d�zenli olarak g�nde �� n meyve yiyenlerde, ya�l�l�kta g�rme kay�plar�n�n y�zde 36 azald��n� ortaya koyuyor. �oklu vitamin almak, katarakt riskini y�zde 60 azalt�yor. �zellikle �oklu vitamin hap�nda bulunan E ve C vitaminlerinin, katarakt riskini indirmede �nemli rol� oldu�u belirtiliyor.

arwen

21 Nisan 2006 03:52

Yaz demek �ocuk, b�y�k hepimiz i�in tatil demek. Tatil d�nemlerinde kurallar�, kayg�lar�, yasaklar� unutup g�nl�m�zce ya�amak istiyoruz. Dinlenme saatleri de�i�iyor, beslenme d�zeni alt�st oluyor. Say�l� tatil g�nlerinden yararlanmaya �al��rken bundan sa�l��m�z�n etkilenece�ini akl�m�za getirmek istemiyoruz.
Yaz hastal�klar�n�n genelde, tatil rehaveti i�inde abart�l� davran��lar�n sonucunda ortaya ��k�yor. Yaz hastal�klar� denilince akla ilk gelenler, sindirim sistemiyle ilgili sorunlar oluyor.
Evinizde ya da evinizden uzakta ge�irdi�iniz tatil g�nlerinde s�k s�k kar�n a�r�lar�ndan yak�nabilirsiniz. Daha �nce ya�ad��n�z stresli g�nlerin sindirim sistemine yans�mas� ihtimalini akl�n�za bile getirmemi� olabilirsiniz. Bu arada yemek saatlerinizin ve de yemek t�rlerinin de�i�mesi sizi sorunlarla ba� ba�a b�rakabilir. Kar�n a�r�lar�n� ishal ya da kab�zl�k gibi sorunlar izleyebilir.�shalin durmas� i�in ald��n�z ila�, k�sa s�rede etkili olmazsa, bir doktora g�r�nmelisiniz. Yaz aylar�nda ba��rsak enfeksiyonlar� yayg�nla�t�� i�in bu ihtimali g�z �n�nde bulundurun. �shal kesici ila�larla ba��rsaklar�n�zda bir d�zelme olmazsa, doktorunuz ba��rsak enfeksiyonuna kar�� antibiyotik tedavisi �nerecektir. Bu arada bol bol su i�meyi asla ihmal etmemelisiniz.
Neler Yap�lmal�? Sindirim sistemiyle ilgili tatil sorunlar�n� �nlemek i�in kafeinli ya da sodal� i�eceklere itibar etmeyin. A��r yiyecekler ve tabii alkoll� i�ecekler konusunda da dikkatli olun. Asidi bol, ac�l� yiyecekler dengenizi bozabilir. Al��k�n olmad��n�z yiyecek ve i�ecekler konusuna da dikkatinizi �ekmek isteriz. Sindirim sistemi, al��k�n olmad�� yiyeceklere tepki g�sterebilir

Mystic@L

21 Nisan 2006 20:55

A vitam�n�

Havu�
Havu� i�erdi�i �zel �ekeri, A vitamini ve bol vitaminleri ile karaci�eri kuvvetlendirir, v�cuttaki �re asidinin, �rat tuzlar�n�n, benzeri yorgunluk maddelerinin idrarla d��ar� at�m�na yard�mc� olur. ��erdi�i beta-karoten sayesinde g�zleri korur ve ba��kl�k sistemini kuvvetlendirir.

G�z i�in do�al re�eteler
# Ceviz yapraklar�n�n kaynat�lmas� ile elde edilen s�v�ya bat�r�lan temiz bir bez par�as� g�z �zerine konursa g�z iltihaplanmalar�n� �nler.
# G�z nezlesi ve kanlanmas�nda g�l yapraklar�ndan yap�lan �ayla g�z banyosu yapmak �ok etkili olur.
# Havu� g�zleri kuvvetlendirir.
# Kavun g�z nezlesine iyi gelir.
# Maydanoz suyu ile yap�lan g�z banyosu g�zkapa�� iltihaplar�n� iyile�tirir.
# Rezene tozu kar��t�r�lan suyla y�kand��nda g�zler kuvvetlenir.

arwen

21 Nisan 2006 23:12

K�rm�z� biber �ok faydal�

Prof. Dr. Necat Y�lmaz, ac� k�rm�z� biberde yo�un olarak bulunan alkaloid madde “kapsaisin”in, kanser ba�ta olmak �zere bir�ok sa�l�k sorununda olumlu etkiye sahip oldu�unu belirlediklerini s�yledi. Gaziantep �niversitesi (GAZ�) T�p Fak�ltesi Biyokimya Anabilim Dal� ��retim �yesi Prof. Dr. Necat Y�lmaz, k�rm�z� biberin insan sa�l�� zerine etkilerini inceleyen �al��ma yapt�klar�n� belirtti.
�al��ma sonu�lar�na g�re; k�rm�z� biberin i�erisinde bol miktarda bulunan “Kapsaisin” maddesinin insan sa�l�� zerine bir�ok olumlu etkiye sahip oldu�unu belirlediklerini ifade eden Prof. Dr. Necat Y�lmaz, “�rne�in a�r� kesici ve iltihap ��z�c� etkisini P- maddesi yok ediyor, kanser �nleyici etkisini ise i�indeki k�rm�z� karotenoid maddesi sa�l�yor. Ayr�ca k�rm�z� biberin kolesterol d��r�c�, mide asidini d�zenleyici ve mikrop �ld�r�c� etkilere sahip. San�ld��n�n aksine k�rm�z� biber zay�flat�c� etki de g�steriyor” diye konu�tu.
Y�lmaz, bu faydalar�n sa�l�kl� kurutulmu� ya da taze yenilen k�rm�z� biber de g�r�ld��n� bildirdi.
K�rm�z� biberin insan sa�l�� zerindeki faydal� etkilerini g�steren bir�ok temel �al��man�n mevcut olmas�na ra�men T�rkiye’deki ara�t�rmac�lar�n bu konu ile yeterince ilgilenmedi�ini savunan Prof. Dr. Y�lmaz, ��yle konu�tu:
“Ne yaz�k ki, �lkemizin ara�t�rmac�lar� k�rm�z� biberle ilgili konuya yeterli derecede ilgi g�stermemi� ve bu konuda s�n�rl� say�da �al��ma yap�lm��. Uzakdo�u ve bat�l� ara�t�rmac�lar bu konuda daha fazla ara�t�rmaya yer vermi�ler. Halbuki biber �retimi ve t�ketiminde �lkemiz e�siz. Bu �al��ma ile amac�m�z �lkemiz ara�t�rmac�lar�n�n, halk�m�z�n ve kamuoyunun dikkatini bilimsel veriler ��nda k�rm�z� biber �zerine �ekmektir.”
Kanseri �nl�yor
Y�lmaz, ge�ti�imiz y�llarda ABD’de bilim adamlar� taraf�ndan yap�lan ara�t�rma sonucuna g�re, k�rm�z� biberin i�inde etkin olarak bulunan ve ac�l��n� veren bir maddenin, prostat kanseri h�crelerinin “intihar�na” neden oldu�unu ortaya ��kar�ld��n� an�msatt�.
Los Angeles’teki Cedars-Sinai Hastanesi Kanser Enstit�s� ve California �niversitesi’nde yap�lan ara�t�rmaya g�re, ac� k�rm�z� biberde yo�un olarak bulunan alkaloid madde “kapsaisin”, kanserli prostat h�crelerine enjekte edildi�inde, bunlar�n par�alanarak yok olmalar�n� sa�lad�klar�n� anlatan Y�lmaz, ara�t�rmada, laboratuar farelerine nakledilen kanserli insan prostat h�crelerinin y�zde 80’inin “kapsaisin” kar��s�nda imha olduklar�n�n ortaya ��kt��n� kaydetti.
Y�lmaz, sonu�lar� Kanser Ara�t�rmas� dergisinde de yay�nlanan bilgileri inceleme f�rsat� buldu�unu, kapsaisinin, insanlarda kanserliprostat h�cre k�lt�rleri �zerinde, yay�lmay� �nleyen g��l� etkisi bulundu�unu s�yledi. Y�lmaz, d�nyada 700 bin erke�in prostat kanserine yakaland��na dikkati �ekti.
K�rm�z� biber(isot)-Capsicum-anitum
Halk aras�nda isot (�s� otu), bilim �evrelerinde ise “capsicum anitum” ad�yla bilinen k�rm�z� ac� biber, sevilerek t�ketilen ve k�lt�r� yap�lan bir bitki.
Anavatan�n�n Meksika oldu�u san�lan ve Azteklerin yaz�l� belgelerinde s�z ettikleri k�rm�z� ac� biber, Avrupa’ya 15. y�zy�l�n sonlar�nda geldi, 16. y�zy�lda k�ta �lkelerine ve Osmanl� topraklar�nayay�ld�.
K�rm�z� biberi en �ok t�keten �lkelerden olan Hindistan’a ise, bu bitki 17. y�zy�lda Portekizliler taraf�ndan ula�t�r�ld�. Hint ve Meksika mutfa��nda �ok s�k kullan�lan k�rm�z� ac� biber, T�rkiye’de enfazla G�neydo�u Anadolu B�lgesinde yeti�tirilmekte ve t�ketilmekte.
L.T. Tresh adl� bilim adam�, 1846 y�l�nda bibere ac�l�� veren maddenin kristal yap�s�nda oldu�unu tespit ederek, ad�n� “capsaicin- kapsaisin” koymu�tu.

GusinapsE

22 Nisan 2006 03:19

Diyabet Nedir?

Diyabet Nedir?
Diyabet, ins�lin �retimi ve/veya kullan�m�ndaki bozukluk sonucu ortaya ��kan kronik bir hastal�kt�r. Kan �ekeri y�kselmesiyle karakterizedir.

�eker hastal�� (ya da t�ptaki ad�yla Diabetes Mellitus), v�cudumuzda ins�lin hormonunun hi� �retilememesine, v�cudun ihtiyac�n� kar��layacak kadar �retilememesi, ya da �retilen ins�linin yeterince etki g�sterememesine ba�l� olarak ortaya ��kar. Toplumumuzun yakla��k %6s� �eker hastas�d�r.
�ns�lin pankreas denilen midemizin arkas�nda yeralan bir organ�m�zdan (�ekil1) kan dola��m�na verilir. Normalde v�cuda yemeklerle ald��m�z besinler par�alanarak, v�cudun ba�l�ca yak�t� olan �ekere d�n��t�r�l�r ve kan dola��m�na ge�erek kan �ekerini y�kseltir. Kan �ekeri y�kselmesi de pankreastan ins�linin kana ge�mesini artt�r�r. �ns�linde kanda dola�an �ekerin v�cudumuzdaki h�crelere al�narak kullan�lmas�n� ve v�cudumuzun ihtiyac� olan enerjinin �retilmesini sa�lar.
�eker hastal��nda yedi�imiz besinlerle ald��m�z ana enerji kayna�� olan �ekeri v�cudumuz ins�lin eksikli�i nedeniyle yeterince kullanamaz. �eker kan dola��m�nda kalarak kan �ekerini y�kseltir. V�cudumuz ise �eker denizi i�inde y�zerken (ins�lin eksikli�i nedeniyle kullanamad�� i�in) �ekersizlikten, enerji �retmek i�in ya�lar� ve kaslar� yakar. ��nk� �ekeri kullanmas� i�in gerekli anahtar olan ins�lin e

Diyabet ve Vitaminler
Vitaminler, beden i�levlerinin bir�o�unda �nemli rol oynayan bile�iklerdir. V�cudumuzdaki kimyasal olaylar� kontrol eden enzimlerin �al��abilmesi i�in vitaminlerin yeterli miktarlarda bulunmas� gerekir. Eksikli�i halinde bu olaylar aksar. Ancak vitaminler v�cut dokular�n�n yap�ta�� de�ildir. �rne�in, D vitamini kemik dokusunda molek�l olarak yer almaz, ancak kemi�in yap�m�n� d�zenler.
Baz� istisnalar d��nda v�cudumuzda yap�lamad�klar� i�in vitaminlerin d��ar�dan al�nmas� zorunludur. D�zenli ve do�ru beslenen ki�ilerde kolay kolay vitamin eksikli�i olu�maz. Yeterli g�da almay�p bunun yerine �e�itli vitamin haplar�n� kullanmak �ok yanl��t�r. ��nk� vitamin tabletleri asla sa�l�kl� beslenmenin yerini almaz.
Vitaminler iki gruba ayr�l�r; ya�da eriyenler ve suda eriyenler. Ya�da eriyenler, A,D, E ve K vitaminleridir. Hayvansal g�dalar bu vitaminlerin ba�l�ca kayna��d�r. G�dalarla al�nan ya�da erir vitaminlerin fazlas� v�cuttan at�lmaz, karaci�erde depolan�r. Bu nedenle gere�inden fazla ya�da erir vitamin alanlarda vitamin zehirlenmesi geli�ebilir. Suda eriyen vitaminlerse B ve C grubu vitaminleridir. Bunlar�n fazla miktarlar� idrarla at�l�r, v�cutta depolanmaz.
Piyasada bulunan vitamin preparatlar�n�n �o�unda kaynak olarak do�al maddeler kullan�l�r, bir k�sm� ise sentetik olarak elde edilir. Bu pereparatar i�erdikleri vitaminlerin �zelliklerine g�re; tablet, �i�neme tabletleri, kaps�l, efervesan tablet veya amp�l �eklinde bulunabilir. Vitaminleri saklarken ortam�n nemli veya s�cak olmamas�na dikkat edilirse, �� y�la kadar dayan�kl�l�k sa�lanabilir. Vitamin tabletlerinin al�� ekli de �ok �nemlidir. �rne�in, suda eriyen B ve C grubu vitaminler a� karn�na al�nmamal�d�r, aksi halde h�zla v�cuttan at�l�r. Vitamin preparatlar�ndaki miktarlar internasyonel �nite (�U) veya miligram (mg) olarak belirtilir.

A vitamini
Ya�da eriyen vitaminler grubundand�r. Retinol ve karoten iki �nemli A vitamini �n maddesidir. Retinol yaln�z hayvansal g�dalarda bulunur. Karoten ise havu� gibi sebzelerde mevcuttur. Derinin ve baz� organlar�n �zerini d��eyen epitel tabakas�n�n devaml�l��n�, g�z�n a� tabakas�ndaki koni ve basillerin olu�umunu, sperm geli�imini sa�lar. Bunun yan�s�ra embriyonun geli�iminde ve kemik b�y�mesinde de rol oynar. Eksikli�i halinde; gece k�rl��, k�rl�k, g�z kurulu�u, deride pullanma ve soyulma, erkeklerde �ocuk sahibi olamama gibi bulgular ortaya ��kar. Yetersiz beslenme, ya� emilimi bozuklu�uyla beraber olan hastal�klar�n varl�� ve h�zl� b�y�me d�nemindeki d�zensiz g�da al�m� A vitamini eksikli�ine yol a�abilir. Ayr�ca sigara kullanan bireylerde de A vitamini yetersizli�i g�r�lebilir. G�nl�k gereksinim erkeklerde 1.000 RE (5.000 IU), kad�nlarda ise 800 RE'dir. Gebelik ve s�t verme d�nemlerinde bu miktarlara 200 - 400 RE eklenmelidir. Do�al A vitamini kaynaklar�; bal�k karaci�eri ya��, karaci�er, havu�, ye�il sebzeler, yumurta, s�t ve s�t �r�nleri, margarin ve sar� meyvelerdir. Bir kase ha�lanm�� ve rendelenmi� havu�ta yakla��k 15.000 IU A vitamini bulunur. A vitamininin fazlas� v�cuttan at�lmaz ve karaci�erde birikir. Bu nedenle birka� ay s�reyle g�nde 50.000 IU'dan fazla A vitamini al�nmas� zehirlenme belirtilerine yol a�ar. Bu bilgilerin ��nda bilin�sizce A vitamini almaktan ka��nmal�d�r.

E vitamini
Antioksidan bir maddedir ve bu �zelli�inin damar sertli�i olu�umunu �nleyebilece�i g�sterilmi�tir. G�nl�k gereksinimi 8 - 10 IU'dir. Gebelerde ve emziren kad�nlarda bu miktar biraz artar. Bu vitaminin de depolanma �zelli�i vard�r, ancak A vitaminine g�re daha d��k d�zeylerdedir. Ba�ta karaci�er olmak �zere ya�dan zengin t�m dokularda birikebilir. Tah�llar, soya fas�lyesi, bitkisel ya�lar, brokkoli, Br�ksel lahanas�, �spanak gibi ye�il yaprakl� sebzeler, kabuklu bu�day ve yumurta, zengin E vitamini kaynaklar�d�r. Bu g�dalar� d�zenli olarak alanlarda E vitamini eksikli�i ortaya ��kmaz. Ancak premat�re bebeklere, ya� emilimi bozuklu�u olanlara, koroner damar hastal�klar�na, ateroskleroza ba�l� bacak dola��m� bozuklu�u olanlara, sigara kullananlara ve orak h�creli anemi gibi kan hastal�klar� bulunanlara E vitamini deste�i yapmak gerekir. E vitamininin ya�lanmay� geciktirici bir etkisi oldu�u g�sterilemedi. Bu vitaminin fazlas� zehirlenmeye yol a�maz.

D vitamini
G�ne� �� deride D vitamini yap�m�n� sa�lar. G�nl�k gereksinimi 400 IU'd�r. Kalsiyum ve fosforun emilimini art�r�r ve kemik yap�m�n� destekler. G�nl�k gereksinimi 400 IU'dir. Karaci�erde depolan�r. Ya� emilimi bozuklu�u, g�ne�siz ortamda uzun s�re ya�ama ve yetersiz beslenme soucu D vitamininin eksikli�i ortaya ��kar. �ocuklarda ra�itizm, eri�kinlerde ise osteomalazi olarak adland�r�lan bu tablo ciddi bir iskelet sistemi hastal��d�r ve hemen tedavi gerektirir. D vitamininin g�nde 5.000 IU'dan fazla miktarda al�nmas� ise zehirlenme belirtilerine yol a�ar. Bal�kta, bal�k karaci�eri ya��nda, s�t ve s�t �r�nlerinde y�ksek miktarlarda bulunur. F�me edilmi� bal�ktaki D vitamini kaybolur. G�ne� g�rmeyenlere, s�t veren annelere, s�tten fakir beslenen �ocuklara, menopoz �a��nda osteoporozu olanlara D vitamini verilmelidir.

K vitamini
Yenido�an d�neminde, baz� antibiyotiklerin uzun s�reli kullan�m�nda ve a��r karaci�er hastal��n�n d��nda K vitamini yetersiizli�i tablosu olu�maz. Morarma ve kanamalar yetersizli�in en �nemli belirtileridir, ancak d�zenli beslenen sa�l�kl� ki�ilerde g�r�lmez. Ancak s�z� edilen durumlardan biri mevcutsa doktor kontrol�nde K vitamini verilir.

C vitamini
Suda eriyen vitaminlerden biridir. Ba� dokunun �nemli bir maddesi olan kollajenin yap�m�nda rol oynar. Bu nedenle damar, kemik, di� ve di�eti gibi dokular�n b�y�me ve devaml�l��n�n sa�lanmas�nda g�rev al�r, yara iyile�mesini kolayla�t�r�r, enfeksiyonlara diren� sa�lar. Ayr�ca diyetteki demirin emilimini kolayla�t�r�r. G�nl�k gereksinim 60 mg., gebelerde ve s�t veren kad�nlarda 80 - 120 mg'dir. Sigara kullananlar�n ve ya�l�lar�n C vitamini gereksinimi fazlala��r. Eksikli�i halinde skorb�t hastal�� ortaya ��kar. Ancak bu tablo en az 6 hafta s�reyle C vitamini almama sonucu geli�ir. Turun�giller, ye�il sebzeler, domates, patates ve kivi zengin C vitamini kaynaklar�d�r. G�dalar�n pi�irilmesi veya uzun s�re havayla temas� C vitamininin kayb�na neden olur. C vitamini preparatlar� �ok yayg�n ve �o�u kez de gereksiz olarak kullan�l�r. Fazla C vitamininin b�brek ta�� olu�umu, ishal ve deri d�k�nt�lerine yol a�abilece�i unutulmamal�d�r.

B vitaminleri
B vitaminleri v�cudumuzdaki pek �ok kimyasal olayda rol oynayan kan h�crelerinin yap�m� fonksiyonlar�nda �nemli g�revleri bulunan maddelerdir. Eksiklikleri halinde; deride, mukozalarda, sinir sisteminde ve kanda �e�itli bozukluklar ortaya ��kabilir. Ancak d�zenli beslenen ki�ilerde kolay kolay B vitamini eksikli�i geli�mez ve diyete vitamin eklenmesine gerek yoktur. B vitaminlerinin fazlas� idrarla at�l�r ve v�cutta birikmez. Piyasada bulunan B vitamini preparatlar�nda genellikle B1, B6 ve B12 vitaminleri birlikte bulunur. Bu �� vitamininin birlikte bulunmas� her birinin tek tek yararl�l��n� art�r�r. Bu kompleks vitaminlerinin strese kar�� etkili oldu�u ve sinirlilik, unutkanl�k gibi yak�nmalar� ortadan kald�rd��, dikkati ve zekay� art�rd�� gibi g�r��lerin ciddi anlamda bilimsel bir temeli bulunmuyor. N�ropatisi olan diyabetiklerde B kompleks tabletlerinin ayaklardaki yanma, uyu�ukluk gibi belirtileri azaltabildi�i d��n�l�yor, ancak bu da kesin olarak ortaya konabilmi� de�il. B�t�n bu bozukluklar ancak ger�ek eksiklik durumlar�nda g�zlenen �zelliklerdir.

B1 vitamini (tiamin)
G�nl�k B1 gereksinimi 10 - 15 mg kadard�r, ancak alkoliklerde bu miktar 100 mg'a kadar y�kselir. Pirin�, maya, arpa, kabuklu bu�day, yer f�st��, sebzeler ve s�t, zengin B1 vitamini kaynaklar�d�r. Pi�irilmi�, a��kta b�rak�lm�� ve konserve g�dalardaki B1 vitamini d�zeyleri d��kt�r. Kafein, alkol ve antiasitler gibi baz� ila�lar�n uzun s�reli kullan�m�, diyetteki B1 vitamininin emilimini bozar. B1 vitamini yetersizli�i ancak alkoliklerde ve beslenme bozuklu�u olanlarda ortaya ��kabilir. Beri beri hastal�� olarak da adland�r�lan B1 yetersizli�inin en �nemli bulgular�; el ve ayaklarda uyu�ma, a�r� ve his kay�plar�d�r. Ayn� tablo alkoliklerde de g�r�lebilir. Bu nedenle alkoliklerde, uzun s�re yetersiz beslenenlerde, baz� �zel kal�tsal hastal�klar�n varl��nda B1 vitamini tedavisi gereklidir.

B2 vitamini (riboflavin)
G�nl�k gereksinimi 1.5 mg. D�zeyindedir. Gebelik ve s�t verme d�nemlerinde artabilir. Pi�irme, �s�tma ve havayla temas gibi durumlar g�dalardaki B2 vitamininin d�zeyini etkilemez, ancak ultraviyole ��n�yla temas bu vitamini par�alar. S�t, karaci�er, b�brek, maya, peynir, ye�il sebzeler, bal�k ve yumurtada bol miktarda B2 vitamini bulunur. Eksikli�ine ancak uzun s�re yetersiz beslenenlerde rastlan�r ve �ok nadirdir.

B3 vitamini (niasin)
Karaci�er, b�brek, et, kabuklu bu�day, maya, bal�k, yumurta, yer f�st��, avokado ve hurma, zengin besin kaynaklar�d�r. Uzun s�re niasin'den fakir beslenme durumunda Pellegra hastal�� ortaya ��kar. Bu hastal�k; ishal, deri bulgular� ve bunamayla karakterizedir. G�nde 15 - 20 mg. niasin al�nmas� bu hastal��n �nlenmesi i�in yeterlidir. Piyasadaki B kompleks vitamini tabletlerinin bir k�sm�nda niasin de bulunur.

B6 vitamini (piridoksin)
Eksikli�i el ve ayaklardaki uyu�malar ve his kayb�na, b�brek ta�� olu�umuna, deri ve a��z i�inde yaralar�n olu�umuna ve kans�zl��a yol a�ar. Di�er vitaminler gibi B6 eksikli�inin de en �nemli nedeni yetersiz beslenmedir. S�t, et, yumurta, maya, karaci�er, b�brek, kalp ve lahanada bulunur. Uzun s�re saklanm�� veya konserve edilmi� g�dalardaki B6 vitamini d�zeyi �ok d��kt�r. G�nl�k gereksinimi 1.5 - 2 mg. kadard�r. Protein a��rl�kl� diyetle beslenenlerin B6 vitamini almas� �nerilir. Ancak bu vitaminin birka� ay s�reyle g�nde 200 mg.'dan fazla al�nmas� zararl� etkilere yol a�ar. Bu nedenle doktor kontrol�nde al�nmas� �nerilir.

B12 vitamini
Kan yap�m�nda rol oynayan �ok �nemli bir vitamindir. Baz� mide ve ince ba��rsak hastal�klar�nda, ince ba��rsak ameliyat� ge�irenlerde, diyetteki B12'nin emilimi bozulur ve k�sa zamanda sinir sistemi bozuklu�uyla beraber seyreden ciddi bir kans�zl�k ortaya ��kar. Bu hastal��n tek tedavisi B12 vitaminidir. Karaci�er, s��r ve domuz eti, yumurta, s�t ve peynirde bulunur. Vejeteryan diyetle beslenenlerde B12 al�nmas� gereklidir.

Folik Asit
Folik asit kan yap�m�nda ve protein metabolizmas�nda yer al�r. G�nl�k folik asit gereksinimi 400 mcg., gebelerde ise 800 mcg. d�zeylerindedir. Ye�il sebzelerde, havu�ta, karaci�erde, kay�s�da, avokadoda ve esmer bu�day ununda bulunur. Uzun s�re saklanan ve pi�irilmi� g�dalardaki miktarlar� �ok d��kt�r. Diyetteki yetersizlik, gebelik, sigara kullan�m� ve baz� ila�larla tedavi folik asit yetersizli�ine yol a�ar. Kans�zl�k, folik asit yetersizli�inin en �nemli bulgusdur. Ayr�ca hamile kad�nlardaki eksikli�i bebe�in baz� omurga sakatl�klar�yla do�mas�na neden olur. Gebelik boyunca folik asit kullanan kad�nlarda omurga sakatl�klar�n�n geli�medi�i g�sterildi. Bilinen bir yan etkisi yoktur, zehirlenmeye yol a�maz.
Biotin ve pantotenik asit ise yine B vitaminleri grubunda yer alan di�er iki maddedir. Baz� kal�tsal hastal�klar�n d��nda biotin eksikli�i g�r�lmez. Benzer �ekilde pantotenik asit yetersizli�ine de rastlanmad�, ancak deneysel ko�ullarda olu�turulan pantotenik asit eksikli�i sindirim sistemi �ikayetleri, el ve ayaklarda his kayb� ve uykusuzlu�a neden olabilir. Bu konudaki ara�t�rmalar s�rd�r�l�yor.
Normal ve d�zenli beslenen ki�ilerde vitamin eksikli�i geli�mesi kolay kolay m�mk�n de�ildir. Diyabetiklerde �nerilen diyet t�m�yle dengeli beslenme kurallar�na uygundur ve kesinlikle hi�bir vitamin eksikli�i geli�imine meydan vermez. Ayr�ca ne ins�lin ne de kullan�lan �eker d��r�c� ila�lar�n diyetteki vitaminlerin emilimi �zerine ciddi etkileri yoktur. Diyabetik ki�ilerin vitamin eksikli�i geli�imi a��s�ndan di�er bireylere g�re artm�� bir riskleri bulunmaz. Vitamin tabletlerini kullan�rken bunlar�n da yan etkileri olabilece�i g�zard� edilmemeli ve hekime dan��lmal�d�r.

Do�. Dr. Zeynep O�AR
�� Hastal�klar� ve Metabolizma Uzman�

arwen

22 Nisan 2006 03:33

Ba��ml�l�k ki�inin kulland�� madde �st�nde kontrol�n� kaybetmesi ve onsuz bir ya�am s�rememeye ba�lamas�d�r. Ba��ml�l�k bir kez geli�tikten sonra, bir daha iyile�mez ve ki�inin ya�am� boyunca onunla beraber gelir.
2. �radesiz Ki�iler mi Ba��ml� Olur?
Herkes ba��ml� olabilir. Madde kullan�m� ki�inin biyolojik yap�s�nda zamanla de�i�ikliklere yol a�ar ve ara s�ra da olsa kullanan ki�inin bundan ka��nmas� m�mk�n de�ildir. Madde kullan�m�n�n irade ile bir ili�kisi yoktur. Zaten ki�iler “Ben kontrol edebilirim” d��ncesiyle ba�lar, daha sonra ba��ml� hale gelir. Onlar da “Benim iradem g��l�d�r” gibi bir yanl�� inan�la yola ��km��lard�r. Ki�i maddeyi kontrol alt�nda tuttu�unu, hi� dozu a�mad��n� iddia etse de asl�nda bedeninde fark�nda olmad�� bir s�re� devam etmektedir. Bu y�zden bireysel �zellikler ile madde kullan�m� aras�nda bir sebep sonu� ili�kisi kurmak yanl��t�r.
3. Ne Kadar Alkol ��mek Risklidir?
Kullan�lan alkol miktar�n� de�erlendirmek i�in "standart i�ki" tan�m�n� kullan�yoruz. Yar�m duble rak�, cin, viski ya da bir kadeh �arap ya da bir bardak bira bir standart i�kiye e�ittir (�ekle bak�n�z). " Bir standart i�ki" D�nya Sa�l�k �rg�t�'n�n tan�mlad�� miktar olan 10-15 gram alkol i�eren miktardaki i�kidir. Alkol�n yan etkilerinin ortaya ��k�� ve kandaki kabul edilebilir d�zeyleri standart i�ki oranlar� baz al�narak hesaplanmaktad�r. Ya�a, cinsiyete ve v�cut a��rl��na g�re haftal�k ve g�nl�k alkol t�ketimi s�n�rlar� de�i�mektedir.

Bir Standart ��ki

http://www.bilkent.edu.tr/~bilheal/uremesagligi/maddekul_dosyalar/image002.gif

4. Esrar, Ba��ml�l�k Yapar m�?
Esrar hem ba��ml�l�k yap�c�, hem de sigaraya oranla daha fazla kanser yap�c� madde i�ermektedir ve bireyin ya�am kalitesini d��r�r. Esrar, bedende ya� dokusunda birikti�inden haf�za kayb�na, ��renme ve solunum bozukluklar�na neden olabilmektedir.
Esrar ile ilgili bilinmeyen ger�ekler:

<LI class=MsoNormal style="MARGIN-TOP: 6pt; COLOR: black">Esrar� kendileri i�in bir sorun olmas�na ra�men kullanmaya devam edenler %97
<LI class=MsoNormal style="MARGIN-TOP: 6pt; COLOR: black">��, okul ve di�er alanlarda kendileri i�in sorun yaratt��n� belirtenler %85
<LI class=MsoNormal style="MARGIN-TOP: 6pt; COLOR: black">�nemli etkinliklerini esrar i�in b�rakanlar %66
<LI class=MsoNormal style="MARGIN-TOP: 6pt; COLOR: black">B�rakmak isteyen ancak b�rakamayanlar %35
�al��maya al�nan ki�iler aras�nda ba��ml�l�k oran� %70

5. Ecstasy Ba��ml�l�k Yapar m�?
Ecstasy’de ba��ml�l�k yapar. Ki�i bir s�re sonra bu madde olmadan ya�amdan keyif alamaz hale gelir. Ayr�ca bilinmeyen bir nedenden dolay� �l�me de neden olmaktad�r. �lkemizde sat�lan ecstasy’lerin i�inde farkl� kimyasallar oldu�u saptanm��t�r
6. Uyu�turucular Baz� �lkelerde Serbest mi?
Sadece Hollanda’da esrar kullan�m� serbest b�rak�lm��t�r. Ancak bunun nedeni esrar�n zarars�z olmas� de�ildir. Hollanda’da esrar kullan�m� �ok yayg�n ve genellikle de di�er uyu�turucu maddelerle birlikte sat�lmaktayd�. �lke politikas�, bunun �n�ne ge�mek ve ki�ilerin di�er uyu�turucu maddeleri kullanmalar�n� engellemek amac�yla b�yle bir giri�imde bulunmu�tur.
7. Ara S�ra Kullanmak Zararl� m�d�r?
�nsanlar genelde ara s�ra kullanarak ba�larlar. �lerleyen d�nemlerde daha �nceki ya�ad�klar� etkiyi elde etmek i�in her seferinde kulland�klar� miktar� artt�rmak durumunda kal�rlar. Bu durum madde talebinin artmas� anlam�na da gelir ki bu da ba��ml�l��a g�t�ren yoldur. Aral�kl� da olsa uzun s�re kullan�m mutlaka bireyin ruhsal ve kimyasal yap�s�nda de�i�ikliklere yol a�ar.
8. Herkes Uyu�turucu Kullan�yor ve Onlara Bir �ey Olmuyor! (mu?)

Ger�ekte yeti�kinlerin ve gen�li�in b�y�k bir �o�unlu�u madde kullanmamaktad�r. B�yle bir s�ylemi dile getirmenin amac� genellikle ki�inin kendisine yanda� arama �abas�ndan kaynaklanmaktad�r. Uyu�turucu kullanan bir ki�inin, maddenin kendisine ve �evresine verdi�i zararlar� g�rmesi zaman alabilir. Maddelerin verdi�i zararlar aras�nda okul ba�ar�s�nda d��me, aile ili�kilerinde kopukluk, arkada� �evresinin daralmas�, bedensel ve ruhsal de�i�iklikler, zamanla �retkenli�in azalmas� say�labilir.
9. Arkada��m�n Uyu�turucu Kullanmas� Beni Etkiler mi?
E�er ki�inin madde alan bir arkada�� varsa bir s�re sonra bundan etkilenmesi olas�l�� b�y�kt�r. “Nerden bileceksin ya�ad�klar�m�, sen hi� kullanmad�n ki!” gibilerinden bilin�li ya da bilin�siz s�zlerle yard�m etme iste�i i�indeki ki�iyi kullanmaya itebilir. Bu durumu bir girdaba benzetebiliriz.
10. Uyu�turucu Sadece Kullanan Ki�iye mi Zarar Verir?
Uyu�turucu kullan�m� t�m topluma zarar verir. Bula��c� bir �ekilde yayg�nla��r. Kara para ve mafya uyu�turucudan beslenir. �nsanlar s�m�r�l�r.

GusinapsE

22 Nisan 2006 03:47

Diyabet ve Etkileri

Diyabetin G�z �zerindeki Etkileri

Diabetes Mellitus ( �eker Hastal��) v�cudun �e�itli organlar�n� tuttu�u gibi g�z� de belli bir s�re sonra olumsuz y�nde etkilemektedir. �enmli bir k�rl�k nedeni olan diabetik retinopati tablosu g�zde en s�k rastlad��m�z komplikasyondur. On y�ll�k diyebetlibir hastada bu tablonun olu�am riski %23, yirmi y�ll�k diyabetik bir hastada ise bu oran %50 –70 aras�ndad�r.
Diyabetik retinopati, g�z diplerinde retina tabakas�ndaki k��k damarlar�nt�kanmas� sonucunda olu�maktad�r. Amerika Birle�ik Devletlerinde her y�l 8000 ki�i bu hastal�ktan dolay� k�r olmaktad�r. �eker hastas� bir ki�inin, sa�l�kl� bir insana g�re 25 misli daha fazla k�rl�k riski ta��d�� bildirilmektedir. Bu y�zden �eker hastalar�n�n �zellikle ilk 5 y�lda a�l�k akn �ekerlerine, kan lipid ve kolestrol d�zeylerine �ok dikkat etmeleri gerekmektedir. �eker hastalar�n�n bu nedenle en az, senede 1 kez d�zenli olarak g�z dibi muaynesi yapt�rmalar� tavsiye edilmektedir.
Diyabetik retinopatiden sonra daha az oranda olu�an di�er g�z komplikasyonlar� ise; hastalarda �ift g�rmeye ( diplopi) neden olan g�z kaslar�n�n fel�leri, katarakt, optik n�ropati ( g�z sinirinin iltihab� hastal��), glokom ve k�r�lma kusurlar�ndaki ge�ici de�i�ikliklerdir. Kan �ekeri b�y�k dalgalanmalar g�steren hastalar bu y�zden g�zl�klerinden pek memnun olmazlar.
Diabetik retinopati ilerleyen bir hastal�kt�r. Bu hastal�k g�rsel bozukluk ve g�rme kayb� yapmadan erken te�his edildi�i takdirde Argon lazer tedavisi ile ilerlemesi durdurulabilir. �eker hastaalar�n�n d�zenli olarak g�z hekimine g�z dibi muaynesi i�in gitmeleri ve gerekirse g�ncel tan� y�ntemlerinden olan g�z anjiy�grafisi yapt�rmalar� �nerilmektedir. Uygun ve etkili argon lazer fotokog�lasyon tedavisi bu hastal��n neden oldu�u b�y�k g�z i�i kanamalar� ve k�rl�� nemli oranda azaltacakt�r.

Diyabet ve Ayak Sa�l��
* �eker hastal��n�n kontrols�z olmas�na ba�l� olarak sinirlerin harap olmas� ve bunun sonucunda ayaklar�m�z� korumam�za yard�mc� olan a�r� hissimizin kaybolmas�. (Aya��m�za batan cisimler can�m�z� yakmaz, ayakkab� aya��m�z� s�k�p yara olu�turdu�u halde hi� bir �ey hissetmeyebiliriz…)
* Damar sertli�ine ba�l� ortaya ��kan dola��m yetersizli�i.
* Ayaklarda sinir harabiyetine ba�l� (otonomik n�ropati) ortaya ��kan deformiteler(Ayakta �ekil bozukluklar�). Bu deformiteler ayak tabanlar�m�za binen y�k�n dengeli da��lmas�n� �nleyerek t�m y�k�n bir noktaya binmesine ve bu noktada da yaralar olu�mas�na yol a�abilir.
* Ayaklarda sinir harabiyetine ba�l� (otonomik n�ropati) olarak terleme azal�r veya kaybolur, bu ayak derisinin kurumas�na ve kolay �atlamas�na yol a�ar. �atlaklar ayak yaralar� i�in uygun zemin haz�rlar.
* Ayaklar�m�z� korumayan, s�kan ve bozulmu� ayak �eklimize uygun olmayan ayakkab�lar.
* Ayaklarda s�k g�r�len bir problem olan t�rnak ve ayak mantarlar� ayaklarda ciddi enfeksiyonlar�n olu�umu i�in zemin haz�rlayabilir.

Korunmak i�in

* Ayaklar�n�z� her g�n kontrol edin. G�remedi�iniz yerler i�in ayna kullanabilirsiniz ya da bir yak�n�n�z�n yard�m�n� isteyebilirsiniz.
* Ayaklar�n�z� her ak�am �l�k su ile y�kay�n�z, sonras�nda parmak aralar�n�z� da i�ine alacak �ekilde iyice kurulay�n�z. Islak b�rakman�z parmak aralar�n�zda mantar olu�mas�na yol a�abilir.
* Ayaklar�n�z� y�kay�p kurulad�ktan sonra ayaklar�n�za nemlendirici krem s�r�n. Ayak parmak aralar�n�za krem s�rmeyin.
* Ayak t�rnaklar�n�z� d�z olarak ve etinizden �nde kalacak �ekilde kesin.
* Nas�rlar i�in bir doktora ba�vurun. Kesinlikle nas�r yak�s� s�rmeyin ve kesici aletlerle temizlemeye �al��may�n.
* �oraplar�n�z�n lastikleri giyildi�inde iz yapmayacak s�k�l�kta olmal�d�r. Aya��n�z� terletmeyen pamuklu �oraplar� tercih edin. Sentetik �oraplar� kullanmay�n.
* �oraplar�n�z� her g�n de�i�tirin.
* Ayakkab�n�z�n i�ini her seferinde giymeden �nce kontrol edin. ��ine aya��n�za zarar verebilecek yabanc� cisimler girmi� olabilir.
* Yeni ayakkab�lar�n�z� ayak �eklinizi alana kadar �ok k�sa s�relerle giyin.(Maksimum 15 dakika)
* Kesinlikle ��plak ayakla dola�may�n.
* Aya��n�zda en k��k bir yara oldu�unda doktorunuza ba�vurun

Diyabet ve Egzersiz
Diyabet tedavisi ve izlenmesini art�racak y�ntemlerin geli�tirilmesi ve egzersizlerin diyabetikler i�in de faydal� oldu�unun ortaya konulmas�ndan sonra, diyabetik hastalar�n gittik�e artan bir k�sm� sportif aktivitelere kat�l�yor. Egzersizin �zellikle Tip 2 diyabetik hastalar i�in �nemli olan sistemik kan bas�nc� d��mesi, HDL/LDL oran�n�n y�kselmesi ve VLDL’nin azalmas� gibi olumlu etkileri vard�r. Ayr�ca ins�lin duyarl�l��n� art�r�c� etkisi, hipoglisemi riski �ok az olan Tip 2 diyabetikler i�in �ok �nemlidir.
Tip 1 diyabetik hastalar i�in de d�zenli egzersiz programlar� desteklenmeli, ancak asla tedavinin bir par�as� olarak g�r�lmemelidir. �ns�lin tedavisi ve diyete uyumun daha �nemli oldu�u unutulmamal�d�r.

Tip 1 diyabatik hastalarda egzersiz
Tip 1 diyabetik bir hastan�n glukoz metabolizmas� �u fakt�rlere ba�l�d�r; ins�lin dozu, daha �nceki metabolik kontrol, otonomik n�ropati varl�� ve kalori al�m�.
�yi kontrol alt�ndaki bir diyabetik, genellikle 30 - 45 dakikal�k aerobik egzersizi iyi tolere edebilir. Tip 1 diyabetiklerin �zellikle karaci�erlerinde ve bir �l��de kaslar�nda glikojen depolar� azal�r. Bu nedenle, bu hastalar�n egzersize dayan�kl�l�� normal ki�ilere g�re azal�r. Tip 1 diyabetiklerde egzersiz s�ras�nda hipoglisemi olduk�a s�k rastlanan bir olgudur. Normal insanlarda efor s�ras�nda plazma ins�lin d�zeyleri azal�r, ayr�ca glukagon ve adrenalin hepatik glukoz �retimini art�rarak bu s�rada kullan�lacak fazla glukozu kar��larlar. Tip 1 diyabetik hastada ins�lin d�zeyi egzersiz s�ras�nda gereken �ekilde d��mez. Hatta, e�er son 1 saat i�inde ins�lin enjeksiyonu yap�lm��sa, artabilir. Bu y�ksek ins�lin d�zeyleri egzersiz s�ras�nda periferik glukoz uptake'ini ve hareket eden kaslar taraf�ndan glukoz oksidasyonunu stim�le eder. Ancak bundan daha g��l� olan etki glukoneojenez ve glikojenoliz yoluyla hepatik glukoz �retiminin inhibe edilmesidir. K�sa s�reli egzersizlerde bu etki olumlu olabilirse de, daha uzun s�reli olanlarda hipoglisemiye yol a�abilir.
Tip 1 diyabetik bir hastan�n egzersiz sonras�nda hipoglisemi riskinin en y�ksek oldu�u d�nem 6 - 14 saat sonras�d�r. Dinlenme d�nemlerinde kas ve karaci�er glikojeni yenilenmelidir. Egzersiz sonras� d�nemde azalm�� olan kas glikojen depolar� ve artm�� ins�lin duyarl�l��, hipoglisemi riskini �nemli �l��de art�ran unsurlard�r. Ciddi gece hipogilisemisini �nlemek i�in egzersizden sonra ins�lin ve kalori al�m� de�i�tirilmelidir.
Egzersiz yapan bir diyabetik i�in en �ok �nerilen ins�lin injeksiyon b�lgesi kar�nd�r. ��nk� ekstremitelere yap�lan ins�lin daha uzun s�rede emilir ve bu b�lgeler egzersiz s�ras�nda daha �ok hareket ettikleri i�in, buralarda emilim daha d�zensiz olur.
Tip 1 diyabetik hastan�n egzersiz s�ras�nda ins�lin sekresyonunu art�rma �ans� yoktur. Egzersiz sonras�nda olu�abilecek bir hiperglisemi daha uzun ve �iddetli olabilir. K�t� kontrol alt�ndaki ve/veya keton�rik hastada egzersiz glukoz uptake'inin bozulmas�na, lipofiz ve ketogenezin ve hepatik glukoz �retiminin artmas�na yol a�abilir.

Tip 2 diyabetik hastada egzersiz
Egzersiz tip 2 diyabetik i�in kilo kayb�, diyet ve oral antidiyabetikler veya ins�linle birlikte bir tedavi y�ntemidir. Egzersiz periferik ins�lin duyarl�l��n�, ins�linin resept�r�ne ba�lanmas�n� art�rarak ve obeziteyi azaltarak hipoglisemi kontrol�ne yard�mc� olur.
Egzersiz, ins�linin adipositlere ba�lanmas�n� art�r�r ancak myositlere ba�lanmas� �zerine etki g�stermez. Her iki h�cre i�in de glukoz transport proteini olan glut - 4 egzersizle artar. B�ylece bu h�crelerde glukoz transportu h�zlan�r ve glisemik kontrol d�zelir.
Tip 1 diyabetiklerin tersine, tip 2 diyabetiklerde egzersizle hipoglisemi genellike g�r�lmez ��nk� endojen ins�lin d�zeyleri genellikle iyi korunur. Ancak ins�lin kullanan tip 2 diyabetiklerin egzersizle kan �ekeri reg�lasyonlar� bozulabilir. Bunlarda ila� / ins�lin dozunu azaltmak ve / veya karbonhidratlar al�m�n� art�rmak gerekebilir. Yine de hastalar�n endojen ins�lin sal�n�mlar�n�, azalan glukoz d�zeyleriyle paralel olarak azaltma yetenekleri korundu�u i�in a��r hipoglisemi genellikle g�r�lmez.

Do�. Dr. Taner DAMCI
�� Hastal�klar� ve Metabolizma Uzman�

Mystic@L

22 Nisan 2006 07:50

K��n tuzdan uzak durun...

Yaz�n terlemeyle v�cuttan d��ar� at�ld�� i�in zarars�z oldu�u d��n�len tuzun, k�� aylar�nda kalp hastalar� �zerinde sa�l�k risklerine neden olabiliyor

Konuyla ilgili bilgi veren Sel�uk �niversitesi Meram T�p Fak�ltesi Kardiyoloji B�l�m� ��retim �yesi Prof. Dr. Hasan H�seyin Telli, v�cudun, ihtiyac� olan tuzu, sebze ve meyvelerden do�al olarak kar��lad��n�, bu nedenle d��ardan tuz almaya gereksinim olmad��n� s�yledi.
T�rk insan�n�n, geleneksel damak tad� nedeniyle yemekte tuz oran�n�n genelde fazla oldu�unu belirten Prof. Dr. Telli, fazla tuz t�ketim al��kanl��n�n ise toplumdaki kalp-damar hastal�klar�n� art�rd��n� vurgulad�.
Yemekte tuz kullan�m�n�n t�m�yle yanl�� oldu�unu ve yemeklerin az tuzlu ya da tamamen tuzsuz olmas� durumunda v�cudun hi�bir eksiklik hissetmeyece�ini vurgulayan Prof. Dr. Telli, �unlar� kaydetti:
''Sofralarda ve yemeklerde kulland��m�z tuz, g��l� ��z�c� �zelli�e sahip sodyum klor�r maddesinden olu�ur. Ayn� zamanda su ve nem �ekme �zelli�i olan tuz, bu yan�yla damarlarda dola�an kan�n ak��kanl��n� art�r�r. Kanda bulunan y�ksek tuz oran�, terleme ya da bir ba�ka nedenle azalmad�� takdirde, kalbin kan pompalama h�z�n� dengede tutmas� g��le�ir. Kan�n normalden daha az ve fazla pompalanmas� damar �eperine uygulanan bas�nc�n azalmas�na ya da artmas�na yol a�ar. Bu durum ise tansiyon ve kalp rahats�zl�klar�n�n en b�y�k nedenlerinden biridir.''

arwen

22 Nisan 2006 23:51

Akupunktur ger�ekten yararl� m�?
Alternatif t�p i�in harcanan paralar, ABD'de neredeyse t�m �lkenin sa�l�k harcamalar� kadar y�ksek. Alternatif t�bb�n bu kadar ilgi g�rmesi ve g�sterdi�i olumlu etki, son y�llarda hekimlerin de ilgisini �ekiyor. Ve alternatif t�p y�ntemleri modern t�p taraf�ndan inceleniyor.
G�n�m�zde t�m d�nyada yayg�n uygulanan tedavi se�eneklerinden akupunktur, ge�mi�i 2000 y�l �ncesine dayanan geleneksel ��n t�bb�n�n bir uygulamas�d�r.
Akupunktur, aromaterapi, ayurveda, �ifal� bitkilerle tedavi, masaj, meditasyon, m�zik, karaci�er temizleme tedavisi gibi beslenme tedavileri, reiki, geleneksel �in t�bb� gibi se�enekler, bilimsel tedavilere alternatif olarak sunulan tamamlay�c� tedaviler aras�nda yer al�yor.
�inde i�ne ve �s� anlam�na gelen Chen-chin ile adland�r�lan bu tedavi y�ntemi, Bat�da akus (i�ne) ve punctura (bat�rmak) s�zc�kleri birle�tirilerek, akupunktur olarak adland�r�lm��t�r. Akupunktur, v�cutta bulunan �zel noktalara i�ne ve benzeri uyaranlarla yap�lan ve her hasta i�in mutlaka o hastaya �zel bir program gerektiren, tamamlay�c� bir tedavidir. Ortalama olarak 15 seans gerekmektedir.
70 li y�llarda yayg�nla�an akupunktur, D�nya Sa�l�k �rg�t�n�n belirledi�i 80 den fazla hastal��n yan�s�ra alkol ve sigara ba��ml�l��nda da ba�ar�yla uygulanmaktad�r. �rne�in Amerika'da yap�lan bir ara�t�rma da hamile kad�nlarda g�r�len depresyonun akupunktur sayesinde engellendi�ini ortaya koymu�tur.
Akupunktur metalik, sa� teli kal�nl��nda �zel i�neler yard�m� ile yap�l�r. Akupunktur yapt�ran hastalar aras�nda yap�lan a�r� anketleri sinek �s�rmas� olarak tarif edilen bir a�r�n�n varl��ndan bahsetmemektedir..Akupunktur olan hastalar tedavi sonunda enerji ile dolduklar� ve sakinle�tiklerini ifade etmi�lerdir.

AKUPUNKTUR ile u�ra�an hekimlere akupunkturist denir. Sa�l�k Bakanl��ndan onayl� sertifikal� hekimler taraf�ndan steril ko�ullar alt�nda yap�ld��nda herhangi bir sorun olu�turmamaktad�r. Akupunkturun hangi hastal�klar�n tedavisinde kullan�ld�� akupunktur tedavisi d��nenlerin en �ok merak etti�i konular aras�nda gelir. Akupunktur organizman�n kendi kendini tedavi etti�i bir metottur ve en �nemli �zelli�i yan etkisinin olmamas�d�r. Bu tedavi metodunu �� ana ba�l�k alt�nda toplayabiliriz:
D�nya sa�l�k �rg�t�n�n belirledi�i �e�itli hastal�klar�n tedavisi (�rne�in migren, fibromiyalji ) Analjezi-anestezi (a�r� kesici tedavi) Al��kanl�k tedavisi (�rne�in sigara ve alkol ba��ml��, kilo kontrol�)
Southampton ve Londra �niversitesi'nde yap�lan incelemeler akupunkturun beyinde etkili oldu�unu ortaya koydu. Sadece �ngiltere'de y�lda iki milyon ki�inin akupunktur tedavisi g�rd��n� ve bu say�n�n gittik�e artt��n� belirten yetkililer bu i�neler sayesinde ac�n�n ortadan kald�r�ld��n� ve enerji dengesinin sa�land�� belirtilmi�tir.

arwen

23 Nisan 2006 15:50

Kanserli ki�inin gev�emeyi ��renmesi

Kanserli ki�ide �e�itli korkular olmas�n�n yan� s�ra, zihinsel karma�a da g�r�lebilir. Kanser tedavisi ve yan etkileri ile ba�a ��kmak kolay olmayabilir. Ki�i ayr�ca, para, aile ve i� konular�nda da kayg�lan�r. Kanser oldu�unu ��renen ki�inin gergin, korkmu� ve hatta �fkeli olmas� normaldir. Gerginlik, ba�, mide, s�rt ve omuz a�r�s� ile sindirim g��l�� ve uyku bozuklu�una yol a�abilir. Uzun s�ren gerginlik ve endi�e hali ki�iyi bitkin ve fiziksel olarak hasta yapabilir. Gerginlikle ba�a ��kmay� ��renmek olas�d�r. Bu bilgi notunda baz� ba�a ��kma y�ntemleri �nerilmektedir.
Hastal��n�z hakk�nda bilgi sahibi olunuz
Kanser ve tedavisine ili�kin bilgilenmek yararl� olabilir. Hastal��n yan etkilerini ve bu konuda yap�labilecekleri ��reniniz. Bir�ok ki�i, kanser hakk�nda ne kadar �ok bilgi sahibi olunursa, hastal��n o �l�� de �denetlenece�ini� d��nmektedir. Bu ba�lamda, tedavi, parasal durum ve di�er bir�ok konuda daha bilin�li karar verebilirler.
Ba�kalar�n�n ba��na gelenin sizin i� in ge� erli olmayaca��n� l�tfen unutmay�n�z. Beklentileriniz konusunda size gerekli bilgiyi yaln�zca doktorunuz verebilir.
Kanser hakk�nda konu�ma
Size ilk kez kanser oldu�unuz s�ylendi�inde, bu konuda konu�mak istemeyebilirsiniz. Bir ba�kas� ile konu�uldu�unda, sorunun �stesinden gelmek �ok daha kolayd�r. Konu�ma, �o�unlukla sorunlar�n �stesinden gelmede yeni y�ntemler bulmalar�nda ki�ilere yard�mc� olur. Konu�ma ayr�ca, korku ve duygular�n payla��lmas�nda da yararl�d�r.
Ki�iler g�vendikleri bir ki�i ile konu�ma ihtiyac� duyarlar. Bu, bir aile bireyi ya da arkada� gibi yak�n biri olabilir. Ayr�ca, bir doktor ya da hem�ire veya ba�ka bir sa�l�k uzman�, destek g�revlisi ya da dini dan��man da olabilir. Baz� ki�iler, bir psikolog ya da sosyal g�revliden dan��manl�k hizmeti almay� tercih edebilirler. Bir dan��man bulmada yard�ma ihtiya� duyarsan�z, kanser bilgi hatt�m�z� aray�n�z.
Kanser destek grubuna kat�l�n�z
Kanser destek grubunda ki�iler, kendileriyle benzer durumda olan di�er ki�ilerle tan��r, hastal�kla nas�l ba�a ��kt�klar� konusunda konu�ur ve deneyimlerini payla��rlar. Bir�ok grupta, kat�l�mc�lara ayr�ca, gev�eme teknikleri, meditasyon ve problem ��zme y�ntemleri de ��retilmektedir. Dilinizi konu�an ki�ilerin olu�turdu�u bir kanser destek grubu olabilir. Kanserle Ya�ama E�itim Program��na kat�labilirsiniz. Bu programda kanser ve ba�a ��kma y�ntemlerine ili�kin bilgi verilmektedir. Bu program birka� hafta s�rmektedir. Hastane sosyal g�revlisinden bu konuda bilgi alabilirsiniz.
Egzersiz ve uyku
Egzersiz ki�inin kendini daha iyi hissetmesi ve gev�emesinde yard�mc� olabilir. Baz� ki�iler i� in yava� ko�u yararl� olabilir. Baz�lar� ise, y�r�y��, y�zme ya da di�er etkinlikleri tercih edebilirler. Kanserli ki�ilerin, yeni bir egzersize ba�lamadan �nce doktorlar�na dan��malar� gerekir. Gev�eme teknikleri ki�inin uyku uyumas�nda yard�mc� olabilir. Doktor, ki�ilere, uyku sorunlar� oldu�unda, yard�m almak i�in nereye ba�vuracaklar�n� s�yleyebilir.

ahmetseydi

24 Nisan 2006 15:13

Haber ba�l�klar�m�z: 'Sigara i�mek beli de vuruyor', 'Bu hap� yutan derin uyuyacak', 'E�i hasta olan�n �l�m riski art�yor'

Aspirin kalbe de beyne de yararl�

Amerikan T�p Derne�i'ne g�re, Aspirin erkeklerde miyokard enfarkt�s� tehlikesini y�zde 32, kad�nlarda ise beyin-damar hastal�� riskini y�zde 17 azalt�yor. Duke �niversitesi'nin yakla��k 95 bin erkek ve kad�nla yapt�� ara�t�rma da, Aspirin'in hem erkek hem de kad�nlar�n kalp sa�l��na iyi geldi�ini g�sterdi. Her g�n bir Aspirin i�en kad�nlar�n kalp krizi ya da beyin kanamas� ge�irme riski, i�meyenlere oranla y�zde 12 daha az.

Prostat kanserine kar�� kimyon!

Kimyonun, prostat kanserini �nleyici etkisi oldu�u ortaya ��kt�. ABD'nin New Jersey eyaletindeki Rutgers �niversitesi'nde kimyonun, tek ba��na veya sebzelerle birlikte pi�irildi�inde prostat kanserinin tedavisi ve �nlenmesi i�in potansiyel bir etkisi olabilece�ini a��kland�. Daha �nce de kimyonun cilt ve g��s kanseri h�creleri ile Alzheimer'�n geli�imini �nleyici etkisi oldu�u a��klanm��t�.

Sigara i�mek beli de vuruyor

Sigara tiryakilerinin, sigara i�meyenlere oranla bel hastal�klar�na yakalanma riskinin y�zde 27 daha fazla oldu�u bildirildi. �ukurova �niversitesi T�p Fak�ltesi'nden Prof. Dr. Mahir G�l�en, sigaran�n omurilikteki disklere oksijenin daha az gitmesine neden oldu�unu belirtti. G�l�en, "Sigara, bel a�r�lar�n�n yan� s�ra v�cudun herhangi bir b�lgesinde olu�an yaralar�n da iyile�mesini geciktiriyor" dedi.

Bu hap� yutan derin uyuyacak

�ngiliz bilim adamlar�, kullananlar�n iki saatlik uykuyla sabahlar�, b�t�n bir gece boyunca uyumu� kadar zinde uyanmalar�n� sa�layan bir ila� geli�tirdi. The Sun gazetesinin haberine g�re ila�, kullanan ki�iyi derin bir uyku durumuna ge�iyor ve normal bir uykudan daha fazla din�le�tiriyor. Haberde yak�n gelecekte insanlar� birka� g�n boyunca uyumadan ayakta tutacak ila�lar�n da �retilece�i belirtildi.

E�i hasta olan�n �l�m riski art�yor

ABD'de yap�lan bir ara�t�rma, hasta e�lerin kar� ya da kocalar�n� da hasta ettiklerini ortaya koydu. New England t�p dergisinde yay�mlanan ara�t�rma kapsam�nda, 9 y�ldan fazla s�reyle 518 bin 240 ya�l� �iftin kay�tlar� incelendi. Ara�t�rma, e�leri hastaneye kald�r�lan erkeklerin �lme olas�l��n�n normalden y�zde 4.5, kad�nlar�n da y�zde 3 daha fazla oldu�unu g�sterdi. Hasta e�in �lmesi durumunda da erkeklerin, kaza, intihar, enfeksiyon ya da var olan rahats�zl�klardan �lme riski y�zde 21'e, kad�nlar�n ise y�zde 17'ye y�kseliyor. E�i akli dengesini yitiren erkeklerde �l�m riskinin y�zde 58'e, kad�nlarda da y�zde 77'ye ��k�yor.

Mystic@L

24 Nisan 2006 19:52

Bilgisayar ve �nsan Etkile�imi

�nsan�n bilgisayarla etkile�imini �� d�zeyde ele almak m�mk�nd�r. Birinci d�zeyde kullan�c�n�n bilgisayarla fiziksel etkile�imi yer al�yor. Klavyenin tu�lar�na dokunmak (klavyenin ergonomisi), mouse, touchpad vb veri giri� ara�lar�n�n kullan�m� ve ��kt� donan�m�n�n kullan�m� gibi fiziksel d�zeydeki etkile�im yer al�yor.

�kinci d�zeyde, bireyin ya�am�nda bilgisayar ve internet gibi ortamlar�n etkisi yer al�yor. Bu d�zeyde etkile�im bireyin bilgisayar kullanma becerisinden, bilgisayar�n bireyin ya�am� �zerindeki etkilerine kadar bir �ok psikolojik ve teknik konuyu i�eriyor. Internette s�rf yapmak, sohbet odalar�na kat�lmak (chat), haber gruplar�n� izlemek, bilgisayar programlar� yazmak, bilgisayarda m�zik dinlemek vb konular bireyin bilgisayarla etkile�imi olarak ele al�nabilir.

��nc� d�zeyde toplumun veya topluluklar�n bilgisayarla etkile�imi konular� yer al�yor. Bilgisayar ve internetin yayg�nla�mas� ile geli�en yeni ileti�im ve veri payla�ma modelleri, bilgisayar a�lar�n�n �irketler �zerindeki etkileri, bili�im yat�r�mlar�n�n �irket veya �lke �retkenliklerine katk�s� konular� toplumun bilgisayarla etkile�imi olarak de�erlendirilebilir.

arwen

25 Nisan 2006 00:21

Bilgisayar G�zleri KurutuyorG�zya�� g�rme fonksiyonunun tamamlanmas� i�in hayati �nem ta��yor. Bu nedenle g�z kurulu�u bulunanlara, damlalarla suni g�zya�� kullanmalar� tavsiye ediliyor.

Zonguldak Karaelmas �niversitesi T�p Fak�ltesi G�z Hastal�klar� Anabilim Dal� Ba�kan� ve Uluslararas� G�zya�� Hastal�klar� Derne�i Genel Sekreteri Do�. Dr. Suat Hayri U�urba�, uzun s�re bilgisayar kar��s�nda i� yapanlar�n g�z k�rpmay� unutmas�n�n, g�zlerde kurulu�a neden oldu�unu s�yledi. Do�. Dr.U�urba�, 1-3 Nisan tarihlerinde �spanya’n�n Madrid kentinde yap�lan Uluslararas� G�zya�� Hastal�klar� Derne�i’nin kongresinde, g�z kurulu�u konusunda da g�r�� al��veri�inde bulunuldu�unu ifade etti.

G�z kurulu�unun ya�a, kullan�lan bir ilaca, beslenmeye ve vitamin eksikli�ine ba�l� olabilece�ini belirten Do�. Dr. U�urba�, ��yle konu�tu:.

“En s�k kar��la�t��m�z problemlerden biri de teknolojik aletlerin kullan�lmas�na ba�l� geli�en g�z kurulu�udur. Genellikle g�z�m�z� ritmik olarak 10 saniyede bir k�rpar�z. Ancak bilgisayar ekran�na dikkatli �ekilde bakt��m�zda bir s�re sonra g�z k�rpmay� unutuyoruz. Uzun s�re bilgisayar kar��s�nda i� yapanlar�n g�z k�rpmay� unutmas� g�zya��n� buharla�t�rarak g�zlerde kuruluk olu�mas�na neden oluyor. Bu da g�zde yanmalar, k�zar�kl�klar ve batma hissine yol a��yor. �zellikle g�zya�� az seviyede bulunanlarda kuruluk daha fazla olabiliyor.”.

G�zya��n�n g�rme fonksiyonunun tamamlanmas� i�in hayati �nem ta��d��n� ifade eden Do�. Dr. U�urba�, “G�zya��, g�z� d�� etkenlerden korur. G�z kurulu�u bulunanlara damlalarla suni g�zya�� kullanmalar�n� tavsiye ediyoruz” dedi..

GusinapsE

25 Nisan 2006 02:52

�ns�lin

�ns�lin Nedir?

�ns�lin, pankreas�n beta h�crelerinde �retilen ve kan �ekerini d��rmeye yarayan bir hormondur.
Yemek ile alm�� oldu�umuz karbonhidratlar, sindirim sistemi taraf�ndan en k��k par�alar� olan glukoza par�alan�rlar. Glukoz, h�crelerin en �nemli enerji kayna��d�r. Sindirilerek kana kar��an glukoz taraf�ndan uyar�lan pankreas, glukozun h�cre i�ine (kas, karaci�er, ya� dokusu) girmesini sa�layan ins�lin adl� hormonu �retmeye ba�lar.
Sindirim sonras� ins�lin ve glukoz damarlarda dola�maya ba�lar. H�cre �eperinde bulunan ins�lin resept�rleri ile anahtar-kilit ili�kisi olu�turan ins�lin, glukoz kap�lar�n�n a��lmas�na ve glukozun h�cre i�ine girmesini sa�lar. Bu �ekilde glukoz enerji kayna�� olarak kullan�labilir hale gelir.

�ns�lin Direnci
�ns�lin direnci, hedef dokular�n (kas, karaci�er ve ya� dokusu) ins�line olan cevab�n�n azalmas�d�r. �ns�lin direncinin, tip 2 diyabetin geli�mesinin alt�nda yatan primer defektlerden biri oldu�u d��n�lmektedir. Tip 2 diyabet hastalar�n�n yakla��k %85'inde ins�lin direnci vard�r.
�ns�lin direncinin genetik komponentlere ba�l� oldu�u d�i�n�lmektedir. Ancak obezite, ya�lanma ve sedanter ya�am bi�imi gibi edinilen fakt�rlerin, ins�lin direncinin geli�imine ve sonu�ta tip 2 diyabete katk�da bulundu�una inan�lmaktad�r.
�ns�lin direnci, kas ve ya� dokusuna glukoz al�m�n� bozar ve karaci�erin glukoz �retimini artt�r�r.

�ns�lin Direncinin Sonu�lar�
Karaci�er, kas ve ya� dokusuna glukoz al�m� azal�r.
Karaci�er taraf�ndan glukoz �retimi artar.
Bunun sonucunda kan �ekeri y�kselir (hiperglisemi olu�ur).
�ns�lin direnci, ins�line ba��ml� glukoz al�m�nda ve kullan�m�ndaki bozukluk, glukozun kas ve karaci�erde glikojen �eklinde ins�lin-ba��ml� depolanmas�nda azalma olarak kendini g�stermektedir.
�ns�lin direncine resept�r d�zeyinde defektler neden olmaktad�r. Post-resept�r ins�lin direnci, anormal sinyal transd�ksiyonu ile ili�kilidir. Resept�r d�zeyinde ins�lin direncine, azalm�� resept�r say�s� ya da ins�linin ba�lanmas�ndaki azalma neden olmaktad�r. Pre-resept�r ins�lin direnci, tipik olarak anormal ins�lin ya da anti-ins�lin antikorlar�n�n sonucudur. B�ylece ins�lin, ins�lin resept�rlerine ba�lanamaz ve ins�lin yan�t dizisi ba�lamaz.

�ns�lin Diren� Sendromu
Diyabetik olmayan bireylerde, ins�lin direncinin, ileride geli�ebilecek tip 2 diyabetin �nceden tahmin edilebilmesinde �nemli bir rol� vard�r. Buna ek olarak ins�lin direnci, artan kardiyovask�ler risklere i�aret olarak kabul edilen, metabolik bozukluklarla birliktelik g�stermektedir.
"�ns�lin Diren� Sendromu" veya "Sendrom X" olarak bilinen bu durum, hiperins�linemi, hiperglisemi, hipertansiyon ve dislipidemiyi (d��k HDL d�zeyleri, artm�� serbest ya� asidi d�zeyleri ve hipertrigliseridemi) i�ermektedir.
�ns�lin direnci sendromuyla birlikte olan bu metabolik bozukluklar�n ve hipertansiyon ile dislipidemi gibi makrovask�ler durumlar�n,ayn� zamanda tip 2 diyabetli hastalarda kardiyovask�ler komplikasyonlar i�in ba��ms�z risk fakt�rleri oldu�u g�sterilmi�tir.

�ns�lin Tedavisi
G�n�m�zde diyabetik hastalar i�in hedefimiz kan �ekeri de�erlerini normal de�erlere getirebilmektir. �ns�lin tedavisinin amac� v�cutta eksik olan ins�lin'i yerine koyarak kan �ekeri kontrol�n� sa�lamakt�r. �ns�lin ba��ml�l�k yapmaz. V�cudumuzda ins�lin eksikli�i oldu�u m�ddet�e ins�lin kullanmam�z gereklidir. Genellikle v�cudumuzda ins�lin ihtiyac� ba�lad��nda pankreas�n ins�lin �reten dokusunun (* h�creleri) en az %80'i harap olmu�tur ve harap olan pankreas�n ins�lin �reten dokusu (* h�creleri) ne yaz�kki kendini yenileyemez. Bu nedenle v�cudumuzda yeterince �retilemeyen bu hormonu ins�lin enjeksiyonlar� ile d��ar�dan s�rekli yerine koymam�z gerekir.

Yeni tan� Tip 1 diyabetiklere, hastan�n uyumu da g�z �n�ne al�narak g�nde 2-4 kez olmak �zere ins�lin enjeksiyonu �nerilir. Tip 2 diayabetik hastalarda kan �ekeri kontrol�ne ve di�er sa�l�k problemlerine g�re g�nde 1 ile 4 defa ins�lin kullan�m� gerekebilir. Hastalar kendi enjeksiyonlar�n� kendileri yapar ve evde kan �ekerlerini glukometre ile takip ederek ins�lin dozlar�n� ayarlarlayabilirler.
T�rkiye'de �e�itli ins�lin t�rleri mevcuttur. (�i�eler) Flakonlar Mart 2000 tarihine kadar 40 IU/ml ins�lin i�ermekteydi ve buna uygun k�rm�z� kapakl� U-40 yaz�l� ins�lin enjekt�rleri ile birlikte kullan�lmaktayd�. Ancak Mart 2000'den sonra flakonlar�n yo�unlu�u 100 (�nite)IU/ml'e y�kseltildi ve bu �i�elerin kapaklar� turuncu renk olarak sat��a sunuldu. Turuncu kapakl� bu �i�elerin i�indeki ins�lin daha yo�un ve mutlaka turuncu kapakl� bu �i�eler i�in haz�rlanm�� yine kapaklar� turuncu olan U-100 ins�lin enjekt�rleri ile yap�lmas� gerekir. (�ekil bununla ilgili tan�t�c� bro��r) Turuncu kapakl� 100 IU/ml ins�lin i�eren �i�elerdeki ins�lini turuncu kapakl� enjekt�rlerinizle yaparken doz de�i�ikli�i yapman�za gerek yoktur. Daha �nce 18 �nite (IU) yap�yorsan�z, yine turuncu kapakl� enjekt�rle 18 �niteyi turuncu kapa��n� a�t��n�z 100 (�nite)IU/ml'lik �i�eden �ekeceksiniz. Turuncu kapakl� 100 IU/ml ins�lin i�eren �i�elerdeki ins�lini eski k�rm�z� kapakl� enjekt�rlerinizle yaparsan�z ikibu�uk kat daha fazla ins�lin yapm�� olursunuz. Bu da kan �ekerinizin normal de�erlerin alt�na d��mesine yol a�abilir.

Orta etkili ins�linlere de (NPH) �nsulitard HM, Humulin N �rnek verilebilir. Bunun d��nda iki ins�lin t�r�n�n de�i�ik oranlarda kar��mlar�n� i�eren Mikstard HM veya Humulin M ins�linler mevcuttur (70/30= %70 NPH, % 30 Kristalize ins�lin i�erir). �ns�lin kalemleri ile kullan�lan ins�linler 100 IU/ml'de ins�lin i�erirler, kartu� formundad�rlar ve sadece kalem ile uygulanabilirler. �ns�lin enjekt�rleri ile uygulanmalar� kesinlikle �nerilmez.

ahmetseydi

25 Nisan 2006 10:47

Zindelik i�in kahvalt� �art

G�nde 8 saat uyudu�unuz halde kendinizi yorgun hissediyor, �abuk yoruluyor, haf�za sorunlar� m� ya��yorsunuz? O zaman beslenme sisteminizi g�zden ge�irin ve g�ne mutlaka kahvalt�yla ba�lay�n

Yemek yeme al��kanl�klar�m�z, zihinsel ve bedensel faaliyetlerimizi etkiler. Sa�l�ks�z beslenme, d��nme ve kavrama yetene�inin azalmas�na, hatta haf�za kay�plar�na neden olur.

G�nde 8 saat uyudu�unuz halde kendinizi yorgun hissediyor, �abuk yoruluyor, haf�za ve d��ncenizde azalma g�r�yorsan�z mutlaka yemek yeme al��kanl�klar�n�z� g�zden ge�irin.

En �nemli ��n
Beynin performans� s�z konusu olunca en �nemli ��n 'kahvalt�'. Her g�n d�zenli olarak kahvalt� yapan ki�iler, di�erlerine oranla daha ba�ar�l� ve verimli.
Kahvalt� al��kanl��na sahip olmayanlarda ise konsantrasyon g��l��, yorgunluk ve bitkinlik gibi problemler ortaya ��k�yor.

Ayr�ca, 'sa�l�kl� bir kahvalt�n�n' ya�lanmay� geciktirdi�i, ya�l�l�k d�neminde ortaya ��kmas� muhtemel bellek ve alg� kusurlar� ile kas zay�fl�klar�na engel oldu�u da ara�t�rmalarla ortaya konuldu.

�ocuklar i�in 'mutlaka'
Okul hayat�nda kahvalt�n�n �nemi daha da fazla. Geli�im s�recini hen�z tamamlamam�� bireylerin h�zl� de�i�imleri, yeterli ve dengeli beslenmeyle desteklenmelidir. Gerekli olan karbonhidrat, protein, ya�, vitamin ve minerallerden olu�an besin ��elerinin do�ru ��nlerde yeterli miktarlarda al�nmamas�, ba��kl�k sistemini zay�flat�r.

D�zenli kahvalt� eden �ocuklar�n, derslerdeki motivasyon, fiziksel ve zihinsel performans a��s�ndan y�ksek ba�ar�l� olduklar� tespit edilmi�tir.

B vitamini �ok �nemli
Haf�za ve zek� geli�imi a��s�ndan B vitaminleri i�eren yiyecekler ilk s�rada gelir. B vitaminleri, beyni strese kar�� da korur. Vitaminin eksikli�i ise yorgunlu�a, haf�za ve zek� performans�n�n zay�flamas�na neden olur.

Kuru baklagiller, k�rm�z� et, ay�ekirde�i, bal�k, yo�urt, s�t, peynir, ye�il yaprakl� sebzeler, tavuk eti, hindi, yerf�st��, muz, kavun, brokoli, �spanak, domates, yumurta, kavun ve enginar B grubu vitaminince zengin besinler aras�nda yer al�r.

Demirsiz olmaz!
Demir de beynin beslenmesi i�in hayati �nem ta��r. �zellikle oksijenin beyne ta��nmas� ve beyin taraf�ndan kullan�lmas�n� sa�layan kandaki hemoglobin ve alyuvarlar�n olu�umunda demire ihtiya� duyulur. T�m k�rm�z� etler, kuru baklagiller, koyu ye�il sebzeler, kurutulmu� meyveler, domates ve pekmez, demir a��s�ndan zengin yiyeceklerdir.

Misafir

25 Nisan 2006 10:55

SADECE REJ�M DE��L, YA�AM TARZI
T�rkiye�de her 5 erkekten ve her 3 kad�ndan birinde obezite g�r�l�yor.
�ocuklarda obezite g�r�lme s�kl��n�n giderek artmas� ise bu oranlar�n gelecekte daha da y�kselece�ini g�steriyor. Obezite sorununu a�man�n tek yolu ise, bilin�li ve sa�l�kl� bir ya�am tarz�n� benimsemekten ge�iyor.

Obezite, halk aras�nda bilinen ad� ile �i�manl�k, v�cudumuzdaki ya� miktar�n�n genel ya da b�lgesel olarak fazla olmas� anlam�na geliyor. Bu da, besinlerle d��ar�dan al�nan enerjinin, v�cutta metabolizma ile yak�lan ve fiziksel aktiviteyle harcanan enerjiden fazla olmas�yla ger�ekle�iyor. �i�manl��a �o�unlukla g�zellik ve estetik kayg�larla yakla��lsa da asl�nda obezite kronik bir hastal�k. �stelik bir�ok ba�ka hastal��a zemin haz�rlayan ve mutlaka tedavi edilmesi gereken bir hastal�k. �lkemizde obezite g�r�lme s�kl�� y�zde 25. Fazla kilolu ki�ilerin oran� ise y�zde 55-60 civar�nda.

Kardiyovask�ler sistem, solunum sistemi, sindirim sistemi, iskelet sistemi ve endokrin sistemi �zerinde obezitenin ka��n�lmaz etkileri oldu�unu belirten Ac�badem Hastanesi Bak�rk�y�den Diyetisyen M�ge Aksu, obezitenin bir �ok hastal��n olu�umunda do�rudan etkili oldu�unu vurguluyor.

�Obezite, kalp hastal�klar�, y�ksek kolesterol, y�ksek tansiyon olu�umunda etkin. �rne�in obez kad�nlarda kardiyovask�ler hastal�klardan �lme riski, obez olmayan kad�nlara g�re 4 kat daha fazla. Ayr�ca safra kesesi hastal�klar�, mide ve refl� rahats�zl�klar�, mide f�t��, gut hastal��, eklem rahats�zl��, adet d�zensizlikleri, k�s�rl�k gibi pek �ok rahats�zl�� da beraberinde getirebiliyor. Kad�nlarda rahim ve meme kanserleri, erkeklerde prostat, rektum ve kolon kanserleri obeziteden etkilenen kanser t�rlerinin ba��nda geliyor� diye anlat�yor Aksu obezitenin sebep oldu�u hastal�klar�.

Obezite ayn� zamanda ki�inin ya�am kalitesini de do�rudan olumsuz etkileyen bir hastal�k. �rne�in uyku apnesi denilen ve yeterli nefes almay� engelleyen, uykuda solunum bozuklu�u hastal�klar�na da neden olabiliyor.

V�cut ya� da��l�m� �zellikle tip 2 diyabet hastal��n�n olu�umunda �nemli bir etken. ��nk� v�cut ya� oran�n�n artmas�yla birlikte diyabet g�r�lme riski de art�yor. Obezitenin diyabet hastal��n�n olu�umunda yakla��k y�zde 75 gibi olduk�a y�ksek bir etkisi var. ��nk� her iki hastal��n da temelinde beslenme bozuklu�u yat�yor. Obez bireylerin y�zde 80�inde ise tip 2 diyabet g�r�l�yor.

K�MLER OBEZ SAYILIYOR?
Obezite tan� kriterlerinin ba��nda beden kitle indeksi geliyor. Beden kitle indeksi v�cut a��rl��n�n boyun karesine b�l�nmesiyle ortaya ��kan bir de�er. Bu de�er 30�un �zerinde ise ya�, cinsiyet fark� g�zetmeksizin ki�i obez olarak de�erlendiriliyor. Erkeklerde bel �evresi 94 cm �zeri riskli, 102 cm �zeri de obez olarak kabul ediliyor. Kad�nlarda ise 80 cm �zeri riskli grup say�l�rken 88 cm �zeri obez kabul ediliyor. Bir di�er kriter ise bel ve kal�a oran�. Bel �l��m� kal�a �l��m�ne b�l�nd��nde erkeklerde 0.95 kad�nlarda ise 0.8 obezite s�n�r� olarak kabul ediliyor.

Diyetisyen M�ge Aksu, obezite olu�umunda akla ilk gelen genetik fakt�rler olsa da, olu�umu �o�unlukla �evresel ve sosyal fakt�rlerin ortaya ��kard��n� ve art�rd��n� da ekliyor. Bug�n, kilo art�r�c� etkisi olan ya da kiloyu etkileyen 25�den fazla genin tespit edildi�ini s�yleyen Aksu, obezitenin tek sebebi olmasa da hala bir numaral� sebebinin genetik fakt�rler oldu�unu da vurguluyor.

OBEZ�TE NEDEN OLU�UR?
Meslek, e�itim, sosyal konum ve �evre gibi bireysel ve sosyal fakt�rler �nemli yan etkenlerden baz�lar�. �ehirle�me, modernle�me gibi ya�am �ekilleri evde yemek yapmaya vakit ay�ramayan, pratik ama enerjisi y�ksek besinlere y�nelen bireyler yarat�yor. Alkol t�ketimi, sigaray� b�rakma ya da fiziksel aktivitenin azl�� gibi davran��sal fakt�rler de obeziteyi art�r�c� etkilere sahip. G�n�m�zde otomobil, �ama��r makinas�, bula��k makinas� ya da televizyon gibi g�nl�k hayat�m�zda s�k�a kulland��m�z aletlerin mekanik olmas� bizim daha az hareket etmemizin ba�l�ca nedeni. G�n i�inde aktivitede bulunmay�nca v�cudumuzun �al��ma h�z� d��yor. Ekstradan y�ksek enerjili besinler t�ketince de obezite bireyler i�in ka��n�lmaz oluyor.

Diyetisyen M�ge Aksu �zellikle son d�nemde �ocuklardaki obezite oran�n�n artmas�na dikkat �ekerken, �ocuklar�n da benzer davran��lar y�z�nden obeziteye davetiye ��kard��n� vurguluyor. �Fast food tarz� beslenmeye al��an, televizyon ve bilgisayar kar��s�nda saatlerini ge�iren �ocuklar�n say�s� o kadar fazla ki. Televizyon reklamlar�n�n da etkisi b�y�k. ��nk� �ikolata ve �ekerli besin reklamlar�n�n say�s� olduk�a y�ksek. Bu tip besinlere g�n�m�z �ocuklar� �ok daha kolay ula��yor� diyen Aksu, ya� oran�, �eker oran� ve enerjisi y�ksek haz�r g�dalarla beslenmenin obezite olu�umunda �nemli bir etken oldu�unu belirtiyor. �rne�in haz�r �orbalar, �ikolata, �ekerlemeler, fast food tarz� yiyecekler, k�zartmalar ve kavurmalar olduk�a zararl� besinler. Salam, sucuk, sosis, past�rmalar�n ise ya� oran� �ok y�ksek. �ocuklar taraf�ndan �ok t�ketilen mayonez ise tam bir ya� deposu. Kola gibi gazl� i�ecekler ise bo� kalori denen ve sadece g�nl�k ald��m�z enerji miktar�n� art�ran i�ecekler grubuna giriyor.

OBEZ�TEN�N DAVRANI�SAL TEDAV�S�
Obezitenin olu�umunu engellemenin ya da tedavi etmenin birincil ko�ulu ki�ilerde kal�c� davran�� de�i�ikliklerini yaratmak. Yani yeme d�zeninden, egzersiz program�na kadar �nerilen t�m tavsiyeleri ge�ici ve k�sa d�nemli olarak g�rmek yerine bir ya�am �ekli haline getirmek. Bu tavsiyeleri hayat�m�za yerle�tiremedi�imiz s�rece programa devam etti�imiz d�nemde kilo verirken, diyetin sona ermesiyle kilonun geri al�nmas� da ka��n�lmaz oluyor. Bu y�zden yava� kilo vermenin �nemine dikkat �eken Aksu, insanlar�n fazla kilolar� estetik bir sorun olarak g�rd�kleri i�in 2 haftada 8-10 kilo vermek talepleriyle kendilerine ba�vurduklar�n� s�yl�yor. ��deali hafta da 0,5 ile 1 kg aras�, ayda 4 ile 6 kg aras� vermektir. Yava� yava� kilo verilmeli ki v�cudumuz ve biz duruma adapte olabilelim. Bize ba�vuranlar�n ilk sordu�u soru bu diyet ne zaman bitecek, ne zaman tekrar yemek yemeye ba�layaca��m oluyor. B�yle bir �ey yok. Do�ru beslenme dedi�imiz �ey asl�nda do�ru zamanda, yeterli miktarda, do�ru besini se�mekten ge�iyor. Ve tabi ki fiziksel aktivitenizi art�rmaktan. O y�zden s�k yiyin, az yiyin, d�zenli yiyin felsefesi benimsenmeli� diyor Aksu.

K�LO VERMEK K��YE �ZG�
G�n�m�zde insanlar�n bir uzmana ba�vurmadan medyada g�rd�kleri rejim listelerini uygulad�klar�n� s�yleyen Aksu, bilin�lenmenin ilk ad�m�n�n bu listeleri uygulamay� b�rakmak oldu�unu belirtiyor. �Kilo verme ki�iye �zg�d�r. Ki�inin hastal�klar�, ya��, cinsiyeti, bireyin beslenme al��kanl�klar� ve tabi ki sosyal durumu �ok �nemli. ��nk� d��ar�da s�kl�kla yemek yiyen, evde oturan ya da aktif �al��an biriyseniz metabolizma h�z�n�z farkl�l�klar g�sterir. Dolay�s�yla ki�iye �zel bir program haz�rlanmal�. Gazetede g�rd��n�z bir diyet program� bazal metabolizma h�z�n�n �ok alt�nda ise zay�flamaya �abalarken metabolizma h�z�n�z� daha da d��r�rs�n�z� diyen Aksu ger�ek zay�flaman�n kilo azalmas� olmad��n� da vurguluyor.

Ger�ek zay�flama v�cuttaki ya� oran�n�n azalmas� olarak kabul ediliyor. Kiloyu sudan ya da kaslar�n�zdan vermi� olabilirsiniz, ama �rne�in bel �evreniz hala ayn� �l��lerde duruyorsa bu ger�ek anlamda kilo vermedi�inizi g�steriyor. H�zl� verilen kilolar da genelde kas ve su kay�plar�na neden oldu�u i�in kesinlikle �nerilmiyor. O y�zden ki�iler mutlaka yava� ve kendilerine �zg� bir programla zay�flamal�.

OBEZ�TEN�N TIBB� TEDAV�S�
Obezite tedavisinin, sadece bir diyetisyenle de�il endokrinoloji uzman�, fizik tedavi uzman�, baz� durumlarda bir psikolo�un da kat�ld�� bir ekip �al��mas� ile yap�lmas� gerekiyor. Obezite tedavisinde diyet tedavisi, medikal tedavi ve cerrahi tedavi y�ntemleri kullan�l�yor. Cerrahi tedavi, �zellikle beden kitle indeksinin 40��n �zerinde oldu�u bireylerde (morbid obez) mideye tak�lan balon, mideyi k��lten bantlar gibi y�ntemlerle uygulan�l�yor. Beslenme program�yla tedavi edilemeyen, ya�am� obeziteden ileri derecede olumsuz etkilenen, �rne�in hareketleri k�s�tlanan, ba�ka sa�l�k sorunlar� artan bireylerde cerrahi tedavi uygulanabiliyor.

Medikal tedavide iki tip ila� kullan�l�yor. Ya��n emilimini azaltan ve i�tah� bask�layan ila�lar. �la� tedavisi mutlaka doktor kontrol�nde uygulan�yor

BESLENME �NER�LER�...

G�nde 3 ana 3 ara ��n olmak �zere 6 ��n beslenin. S�k yemek, kan �ekerinin d�zenli gitmesi ve karaci�erdeki depolar�m�z�n bo�almamas� i�in �ok �nemli. G�n i�inde 3,5-4 saati a�madan besin alman�z gerekiyor.
Yemek saatlerinizi aksatmay�n, d�zenli yemek yiyin.
Tek tip beslenmekten uzak durun. V�cudun d�zenli �al��mas� i�in karbonhidrat, protein ve ya�lar� i�eren besinlerden yeterli miktarda almak gerekli.
G�nde 2-2,5 litre su t�ketin. Bol su i�mek do�rudan zay�flamaya neden olmasa da ya�lar�n par�alanmas� i�in gerekli.
Bol sebze ve salata t�ketin. Posa i�erikleri sayesinde hem doygunluk sa�lamas�, hem de �eker ve kolestrol seviyelerinin dengelenmesine yard�mc� olmas� y�n�nden �nemliler. G�nde 4-5 porsiyon sebze, 2-3 porsiyon meyve t�ketilmeli.
Kepekli ekme�i tercih edin. Toklu�u sa�lamak ve �eker dengesini d�zenlemek i�in kepek, �avdar, tam bu�day tah�ll� ekmek tarz�nda esmer ekmekler t�ketilmeli.
Fiziksel aktivitelerinizi art�r�n. Spor yapman�n da do�ru kurallar� oldu�unu unutmay�n. Spor kesinlikle a� karn�na de�il yemek yedikten 1 saat sonra yap�lmaya ba�lanmal�. V�cuttaki ya�lar 20 dakika sonras�nda yak�lmaya ba�land�� i�in en az 25-30 dakikal�k egzersizler �neriliyor. Dozu ise, ilk ba�larda 10-15 dakikalarla ba�lay�p gitgide art�r�lmal�. Egzersizi hayat�n�z�n 1-2 g�n�ne s��d�rmak yerine her g�ne yaymaya �al��n. �Spor yapam�yorum� diyenlerdenseniz, en az�ndan dolmu�tan iki durak �nce inin ve y�r�y�n, asans�r kullanmay�n, merdivenleri y�r�yerek inip ��k�n, k�sa mesafelerde araba kullanmay�n. Bu ufak de�i�iklikler bile g�n i�inde metabolizma h�z�n�z� art�r�c� etki g�sterecektir.
Ay�i�ek ya��, zeytin ya��, m�s�r �z� ya��, f�nd�k ya�� ve soya ya��n� bir arada kar��t�rarak kullan�n.
1 kg sebzeye 2 yemek ka�� ya� koyarak pi�irin.
Salatalara en fazla 1 tatl� ka�� ya� koyun.
Etli yemeklere ya� ilave etmeyin.G�n i�inde t�ketti�iniz ya� miktar�n� s�n�rland�r�n. Salatalara en fazla bir tatl� ka�� ya� koyun. Ayr�ca ay�i�ek, soya, m�s�r�z�, f�nd�kya�� ve zeytinya��n� bir arada kar��t�rarak kullan�n.

ahmetseydi

25 Nisan 2006 11:05

Yo�rt Ya� Yak�yor

Yo�urt ya� yak�yor

Diyetlerine ya�s�z yo�urt ekleyenler y�zde 22 daha fazla kilo kaybediyor. G�bekteki ya�lar�n y�zde 81'i de yo�urtla eriyor.

G�be�ini h�zla eritmek isteyenler, bol bol ya�s�z yo�urt yesin! ABD'de yap�lan bir ara�t�rmada, d��k kalorili rejimlerine yo�urt se�ene�ini ekleyen ve g�nde �� n ya�s�z yo�urt yiyen a��r� kilolular�n, yo�urtsuz bir diyet uygulayanlara oranla y�zde 22 daha fazla kilo verdikleri ve y�zde 61 daha fazla ya� yakt�klar� tespit edildi. Yo�urt yiyenlerin ayr�ca, kar�n b�lgelerinde y�zde 81 daha fazla ya� yakt�klar� ortaya ��kt�.

Tennessee �niversitesi'ndeki ara�t�rmaya kat�lanlardan Dr. Michael Zemel, yo�urt yiyenlerin hem ortalama yedi kilo olan zay�flama seviyesinden daha fazla inceldiklerini hem de kaslar�n� di�erlerinden iki kat fazla koruduklar�n� belirtti.

Dr. Zemel, kas k�tlesini koruman�n diyet yapanlarda �nemli bir konu oldu�unu belirterek, "�nemli olan ya� yakmak, kas de�il. Kaslar kalori yakmaya yard�mc� oluyor, ancak kilo verirken kas k�tlesi de kaybediliyor. Buna en iyi ��z�m, kalsiyum ve protein a��rl�kl� bir diyet, yani yo�urt" diye konu�tu. Ara�t�rma Uluslararas� Obezite Dergisi'nin nisan say�s�nda yay�mlanacak.

Bu arada Japonya'da yap�lan ara�t�rmalar da, yo�urdun nefes kokusunu giderdi�ini, di� ta�� ve di� eti iltihaplar�n� do�al yollardan �nledi�ini ortaya koydu. Alt� hafta boyunca g�nde bir porsiyon yo�urt yiyenlerin y�zde 80'inde, nefes kokusuna yol a�an hidrojen s�lfit d�zeyi azald�.

Misafir

25 Nisan 2006 14:23

Panik atak tedavi gerektirir
Aniden ba�layan, yo�un s�k�nt� n�betleri olarak tan�mlanan panik atak, tedavi edilmedi�inde beraberinde depresyon gibi ba�ka psikiyatrik hastal�klar� da getiriyor.
Panik atak, aniden ba�layan ve zaman zaman tekrarlayan, insan� deh�et i�inde b�rakan yo�un s�k�nt� ya da korku n�betleri olarak tan�mlan�r. Panik atak ge�iren bir insan�n hayat� dramatik olarak de�i�ir. Hasta kontrol�n� kaybetti�i, �lmek �zere oldu�u, yada akl�n� ka��rmak �zere oldu�unu hisseder. Panik atak v�cutta h�zl� ve complex de�i�ikliklere sebep olur. Panik ata��n o anda sebep oldu�u bir �ok organ fonksiyonundaki de�i�iklik, ge�irilen bir kaza ya da a��r bir zehirlenmedeki de�i�ikliklerden daha fazla bile olabilir. Panik atak kesinlikle bir hastal�kt�r ve tedavi gerektirir. Ara ara geli�en bir durum olmas�na ra�men tedavi edilmedi�inde �atak�lar�n s�kl�� artabilir ve beraberinde depresyon gibi, genel endi�e halleri gibi ba�ka psikiyatrik hastal�klara sebep olur. Hastalar ataklar aras�nda gergin ve huzursuz olurlar ve her an yeni bir atak geli�ebilir korkusuyla bir genel endi�e durumu geli�tirir ki buna �beklenti anksiyetesi� ad� verilir. Hasta evden ��kamamaya, yaln�z kalamamaya ba�lar ve hayat� fel� olur.

Panik ataklar�n nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte genetik etkile�imin oldu�u d��n�l�r. Panik ataklar kad�nlarda erkeklerde oldu�undan iki kat daha fazla g�r�l�r. Toplumda her 100 ki�iden 3-4 ki�i ya panik atak hastal�� ge�irmi� ya da halen bu hastal�� ya�amaktad�r. Panik atak psikiyatristlerin g�rd�� en s�k hastal�k gruplar�ndad�r nitekim depresyondan bile daha s�k g�r�len bir durumdur fakat ne yaz�k ki hastalar�n tedavisi i�in en ge� ba�vurdu�u hastal�klardan da biridir.

Panik atak semptomlar� genelde 25�inden �nce ba�lar. �ocuklarda da g�r�nebilir, fakat ne yaz�k ki daha ileri bir ya�a kadar te�his konulmaz.

Hastan�n ilk �nce te�hisi konulmal�d�r.
Panik atak hastalar� ilk �nce genelde hastanelerin acil servislerine g��s a�r�s�, nefes alamama gibi �ikayetlerle gittikleri i�in, bir �ok t�bbi testlerden ge�erler. Kalp, akci�er ile ilgili vs �medikal� bir hastal�k olmad��n� anlayan hekimler hastay� taburcu ederler ve hasta bir sonraki n�bette kadar tedavi aramazlar. Fakat panik hastalar�n�n �ekti�i ac� ve g��l�k d��n�ld��nde, panik ataklar�n�n da kesinlikle �acil� bir durum oldu�u ve hemen te�his edilip do�ru tedaviye y�nlendirmenin visal oldu�u anla��lmal�d�r. Bu a��dan hem doktorlar� hem de hastalar� psikiyatrik hastal�klar a��dan e�itmek b�y�k �nem ta��r. Hastan�n ailesinin de hem hastay� anlayabilmesi, hem de tedavi s�recinde destek verebilmesi ac�s�ndan e�itilmesi �nemlidir.

Panik bozuklu�u tedavisi m�mk�n bir hastal�kt�r.
Bu ila� tedavisi ya da psikoterapi olmak �zere iki b�y�k ba�l�k alt�nda toplanabilir. En iyi tedavi hem ila�, hem de terapinin beraber yap�ld�� bir tedavi s�recidir. Bunun yan�nda gev�eme egzersizlerinin de hastaya ��retilmesinde fayda vard�r. Panik ataklar� s�ras�nda ila� kullan�m�n pek faydas� olmaz. Do�ru ila� se�imi, uygun s�re ve dozlar�n kullan�m� ataklar�n tekrarlanmas�n� �nler. Terapi y�ntemleri de ataklara sebep olan duygular� ve d��nceleri inceleyerek uzun vadede panik ataklar� azalt�r veya tamamen ortadan kald�r�r.

Hayat�m�zdaki stresin y�k�nun, v�cudumuzun strese kars� reaksiyonunun, eri�kin hayat �eklimizin, �ocuklu�umuzda b�y�d��m�z �evrenin, genetik fakt�rlerin ve d��nme patenlerimizin hepsi, hayatta endi�e ve panik bozukluklar�na ne kadar yatk�n olup olmad��m�za belirleyici rolleri vard�r. Bunlar aras�nda genetik fakt�rlerimizi ve �ocuklu�umuzdaki travmalar� de�i�tiremiyece�imize g�re, eri�kin hayattaki hayat �eklimizi, d��nce patenimizi, alt�na girdi�imiz stresi ve v�cudumuzun direncini �zerinde durmal�y�z. Hayat�m�zda bize k�sa ve uzun vadede strese sokan fakt�rleri belirlemekte fayda var ve bunlar� yine k�sa ve uzun vadede tamamen de�i�tiremezsek de hafifletme yollar� aranmal�d�r. Bunun yan�nda v�cudumuzun strese olan reaksiyonunu azaltmak ve direncini artt�rmak amac�yla g�nl�k egzersiz, dengeli beslenme ve uyku �ok �nemlidir. G�nl�k relaxasyon egzersizleri, nefes al�p verme egzersizleri, yoga ve benzeri bir �ok fiziksel rahatlama �ekilleri vard�r ki ki�inin deneyerek kendisine en uygun olan� se�ebilir. D��nce patenlerimizi ��renmek ve gerektirdi�inde de�i�tirmek, olgunla�t�rmak da anksiyeteye olan yatk�nl��m�z� azaltmaktaki en �nemli fakt�rlerden biridir. D��nce seklimizi belirleyen bir �ok fakt�r vard�r ki de�i�tirmek hemen ve kolay bir is de�ildir. Nitekim ald��m�z e�itimimizin, �ocuklu�umuzda b�y�d��m�z �evrenin ve hatta miras edindi�imiz geneti�imizin bunda etkisi vard�r. Psikoterapi kendimizi daha iyi tan�mam�za, d��nce �ekilerimizin daha fark�nda olmam�za ve bizi anksiyete ve panik hastal�klar�na yol a�an ikilemlere ve d��nme �ekillerine ula�mam�za yard�mc� olur.

Mystic@L

25 Nisan 2006 14:53

Sigaran�n V�cuda Zararlar� Nelerdir?

Genel olarak bulundu�unuz ortamlarda k�t� ve a��r koku yay�l�r.
Cildiniz bozulaca��ndan cilt karal�� ve ya�l� g�sterme belirtileri ba�lar.
Di�leriniz kirli ve pis g�r�n�ml� olmakla beraber, di�eti hastal�klar� ba� g�sterecektir.
A��z ve yutakta tat alma eksikli�i ba�lar ve kanser riski artar.
G�rtlak ve nefes borusunda iltihaplanma, ses tellerinin zarar g�stermesinden ba�ka kansere yakalanma ihtimali fazlala��r.
Kalp ve damarlar�n g�rm�� oldu�u zarar ve tahribattan dolay� kalp krizi damar t�kan�kl��, tansiyon y�kselmesi gibi sak�ncalar ortaya ��kar.
Beyinde fel�, ileri ya�ta bunama (Alzheimer) g�r�l�r. Her nefeste 50bin h�crenin �l�m�ne sebep olur.
G�zlerde katarakt ve ileri ya�ta k�rl�k meydana gelir.
Burunda koku alma duygusu azal�r.
Akci�erlerde kansere yakalanma, Bron�it ve amfizem gibi rahats�zl�klar meydana gelir.
Mide ve yemek borusunda karama, �lser ve kanser olu�umunu fazlala��r.
Pankreas kanseri riski artar.
Rahim ve yumurtal�kta k�s�rl�k, �ocuk d��rme, sakat ve eksik do�um, erken menopoz, rahim kanseri gibi tehlikeler olu�ur.
Testisler ve cinsel organlarda iktidars�zl�k, ereksiyonda azalma, d�llenme yetersizli�i, kal�t�msal bozukluklar meydana gelir.
�drar kesesinde mesane kanseri meydana gelir.
Ellerde, parmaklarda sararma, t�rnaklarda, zay�flama g�r�l�r.
Kemik ve iskeletlerde kemik erimesi meydana gelir.
Kol ve bacak damarlar�nda �e�itli hastal�klar olu�ur.
K�lcal damarlar, el ve ayaklardan ba�layarak, kol ve bacaklara kadar t�kan�p bu organlar�n kesilmesine (Burger hastal��) kadar varan hastal�klar olu�ur.
V�cutta, yorgunluk, uykusuzluk, ruhsal gerilim, stres, performans d��kl��, reflekslerde azalma olu�ur.
Anne ve baba miras� olarak; Sigara i�en babalar�n, �ocuklar�nda kanseri �nleyen gen�li�i yok olmaktad�r. Hamileli�inde sigara i�en han�mlar�n bebekleri %10-15 eksik kilolu do�duklar� gibi zeka eksiklikleri de g�r�l�r.

Pollyanna

25 Nisan 2006 15:29

Sa�l�m�z ��in Biraz Daha Dikkat L�TFENNN!!!
CocaCola'n�n Son Oyunu: TURKUAZ Ger�e�i D�n gece eve d�nerken su almak �zere markete u�rad�m.
" G�revliye ��yle sordum :
1,5 lt su var mi? Ama Turkuaz d��nda l�tfen" Turkuaz
c�kt��ndan beri bu �ekilde su al�yordum art�k. Para verip k�t�
su i�meye hi� niyetim yok... Marketteki adam�n dediklerini aynen
aktar�yorum:
Abi ben o sudan satm�yorum. �nan ki gelen m��teriden onda
dokuzu senin s�yledi�in �eyi s�yl�yor" Peki neden halen daha
sat�yorlar diye sordum. Abi turkuaz suyu, marketlere bedava veriliyor.
Satarsankâra ge�iyorsun, satmazsan oylece duruyor. Ama ben satmiyorum, c�nk�
alanyok".
Uzun soze gerek yok; hickimse almazsa, hickimseye satamazlar...
L�tfen okuyun, okutun! Bir �eye dikkatinizi cekmek istiyorum.T�rkiye'de bazi
�i�eli
Icme sulari dogal kaynak suyu degil. Dogal kaynak sularinda devlete
para odemeniz gerekiyor, arti bu tesislerin yatirim maliyeti cok y�ksek.
Dolayisiyla, mesela COCA COLA ne yapti?Uludag'dan kaynak suyu
ara�t�rmalar�nda maliyetleri y�ksek buldugu icin BURSA/KESTEL
deki C.Cola fabrikasinda, derin kuyu pompalariyla ovanin suyunu
cekerek bunu da tersosmos'dan gecirip filtre ederek hem Coca Cola
me�rubatini hem
de TURKUAZ'i �i�elemeye ba�ladi.TURKUAZ'in etiketinin �st ve
altindaki Kahverengi �eritlere dikkat edin...
SOFRA ICECEGI yazar...
Devlet, C.Cola'nin uyanikligini kanuna uydurmak
ve uyanikliga yapilacak itirazlari bertaraf etmek icin boyle bir
kural cikardi... Binlerce don�ml�k tarim arazisinin bulundugu ve Coca Cola
haric
hic bir isletmeye Derin Kuyu Pompasi cakma IZNI VERILMEYEN Kestel
ovasinda, yeraltindan cekilen su, filtre edilip daha sonra
icine bazi mineraller katildiktan sonra T�rkiye'nin en �cra kasabalarinda
bile satiliyor ve likir likir iciliyor. Bazi yazlik kasaba ve koylerde
neredeyse TURKUAZ harici icme suyu bulamazsiniz. C�nk� dagitim
agi cok g�cl�... Bayilere baski bile oldugu yolunda duyumlar aldim.Turkuaz
icmeye devam edecekseniz, unutmayin... Yapay bir Su Iciyorsunuz.
Duyarli bir vatanda� olarak konuya dikkatinizi cekerim. Her tarafi dogal
kaynak sulariyla dolu memlekette, millete kuyu suyunu zorla ve de �st�ne
para alarak iciriyorlar. Icmeyin arkada�lar!

Y.Doc.Dr...Cemalettin CAMCI
Firat Universitesi Genel Cerrahi AD
Elazig-Turkiye

Mystic@L

25 Nisan 2006 15:37

S�GARA KONUSUNDAK� GER�EKLER

D�nya sa�l�k �rg�t� istatistiklerine g�re d�nya �lkelerinin bir�o�unda en �ok rastlanan ve en �ok �l�me yol a�an nedenler aras�nda ilk s�ray� akci�er kanseri al�yor. Son 40 y�lda y�zde 250 oran�nda art�� g�steren akci�er kanserine sadece ABD'de her y�l 160 bin ki�i yakalan�yor. T�rkiye'de ise her y�l 30-40 bin ki�ide akci�er kanseri g�r�l�yor. S�GARA KONUSUNDAK� GER�EKLER

D�nya sa�l�k �rg�t� istatistiklerine g�re d�nya �lkelerinin bir�o�unda en �ok rastlanan ve en �ok �l�me yol a�an nedenler aras�nda ilk s�ray� akci�er kanseri al�yor. Son 40 y�lda y�zde 250 oran�nda art�� g�steren akci�er kanserine sadece ABD'de her y�l 160 bin ki�i yakalan�yor. T�rkiye'de ise her y�l 30-40 bin ki�ide akci�er kanseri g�r�l�yor.

T�t�nde sa�l��a zararl� hangi maddeler bulunuyor?

En iyi bilinen ve en tehlikelileri karbonmonoksit, nikotin ve katrand�r.

2. Bu maddeler nas�l �ld�r�c� etki yapar?

Karbonmonoksit: Arabalar�n egzoz gaz�n�n ayn�s�d�r. Kan�n oksijen ta��ma yetene�ini azalt�r.

Nikotin:Kokain ve Morfin kadar ba��ml�l�k yapar. Kan bas�nc�n� (tansiyon) ve kalp h�z�n� artt�r�r. Karbonmonoksit ile birlikte koroner arter hastal�� ve beyin damar hastal��na yol a�ar.

Katran: Kanserojen (kanser yap�c�) olup akci�er kanseri, anfizem ve kronik bron�it yapar.

3. D��k katran ve nikotin i�eren sigaralar az m� zararl�d�r?

Hay�r. Kanda azalan miktarlar� telafi etmek i�in ali�kanl�� olanlar daha fazla i�er ve daha cok i�ine �eker.

4. Filtreli sigaralar zarars�z m�d�r?

Hay�r. Filtre karbonmonoksit ve diger zehirli gazlar� temizlemez. Filtreli sigara i�icisi yine de kalp hastal�klar� ve inmeye (fel�) yakalanabilir.

5. Sigara neden kad�nlara daha zararl�d�r?

Menepoz 5-10 y�l daha erken olur. Do�um kontrol hap� kullanan kad�nlar aras�nda sigara i�enlerin, i�meyenlere g�re kalp krizi ge�irme �ans� 10 kat fazlad�r.

6. D�nyada sigara t�ketimi ne kadard�r?

Geli�mi� �lkelerde 15 ya��n �zerinde sigara i�enlerin g�nde ortalama 7-10 sigara i�ti�i saptanm��t�r.

GusinapsE

25 Nisan 2006 18:05

Ailevi Akdeniz Ate�i

Ailevi Akdeniz Ate�i

T�rkiye, Kuzey Afrika �lkeleri, Ermeniler, Araplar ve Yahudilerde g�r�len kal�tsal �zelli�i �n planda olan bir hastal�kt�r. Hastal��n ana karakteri tekrarlayan akut (birden ba�layan), k�sa s�reli, a�r�l� peritonit (kar�n zar� iltihab�), pl�rit (akci�er zar� iltihab�) ya da artrit (eklem iltihab�) ataklar� olmas�d�r, buna deride k�zar�kl�k da eklenebilir. Hastalar�n bir b�l�m�nde b�brek etkilenebilir ve bu durum amiloidoz olarak adland�r�l�r. Nadir olarak amiloidoz d��nda da b�brek tutulumlar� ve damar iltihab� g�r�lebilir. B�brek tutulumu b�brek yetersizli�ine neden olabilir.
FMF geni ( MEFV ) 16 numaral� kromozomun k�sa kolunda yer al�r. 10 eksondan olu�ur ve 781 aminoasitli bir protein sentezler. Genin klonlanmas�yla birlikte hastal�kla ilgili mutasyonlarda tan�mlanmaya ba�lam��t�r. Hastal��n en �nemli ve hayat� tehtid eden komplikasyonu sekonder amiloidosis geli�imidir. Nedeni a��kl��a tam kavu�mu� de�ildir. T�rk toplumunda di�er etnik gruplara g�re daha s�k g�r�l�r (%0,1). Bir di�er inflamatuar hastal�k olan Beh�et Hastal��nda MEFV genine ait M694V ve V726A mutasyonlar� sa�l�kl� kontrollere g�re daha s�k bulunmu�tur. Romatoid Artritte ise E148Q mutasyonunu ta�imak amiloidosis geli�me riskini 7 kat artt�rmaktad�r.

Nedeni
Son zamanlarda bu hastal�kta "Pyrin" ad� verilen bir gende mutasyon (de�i�me) oldu�u saptanm�� olmakla birlikte, tam olarak neden geli�ti�i bilinmemektedir.

Tan�
Atak ge�iren hastalarda tan� klinik bulgulara, aile �yk�s�ne, muayene bulgular�na ve laboratuvar testlerine dayanarak konur. Hastalarda genetik inceleme yap�lmas�n�n yarar� s�n�rl�d�r, ��nk� bu g�ne kadar tan�mlananan mutasyonlar FMF hastalar�n�n ancak %80'inde bulunmu�tur. Bununla birlikte, tipik olmayan olgularda genetik analizin yarar� olabilir.

Tedavi
1973 y�l�nda ortaya at�lan, g�nde 1-2 mg devaml� kol�isin tedavisinin ve hastalar�n �nemli bir b�l�m�nde �o�u hastada ataklar� ve amiloidoz geli�imini �nledi�i saptanm��t�r. Bununla birlikte, tedaviye uyum g�stermeyen hastalar ve kol�isine ba�lamadan �nce amiloidoz geli�en ki�iler i�in amiloidoz hala kar��la��lan bir problemdir. Kol�isinin ataklar� nas�l �nledi�i ya da amiloidoz geli�imini nas�l engelledi�i bilinmemektedir. bununla birlikte, kol�isinin FMF ataklar�n� �nlemedeki etkinli�inin amiloid olu�umunu durdurmak olmad�� bilinmektedir. ��nk� kol�isin tedavisi uygulanan baz� hastalarda ataklar�n s�kl�� de�i�mezken, amiloidoz geli�imi durmaktad�r. Kol�isin tedavisinin FMF hastalar� i�in g�venli ve uygun bir tedavi oldu�u bilinmektedir. Kol�isinin bebek �zerinde zararl� bir etkisi g�sterilmemi� olmakla birlikte, hamile FMF hastalar�na amniyosentez yap�lmas� (bebe�in i�inde bulundu�u su kesesinden �rnek al�nmas�) ve fet�s�n genetik incelemesinin yap�lmas� �nerilmektedir.

arwen

26 Nisan 2006 00:34

Neler Allerjiye neden olabilir?
Baz� yiyecekler
Hayvan t�y�
Bekletilen yiyeceklerdeki kimyasal maddeler
Kozmetik �r�nler
�i�ek tozlar�
Ev tozlar�
B�cek �s�r�klar�
So�uk-s�cak
Baz� ila�lar
Allerji sadece solunum yolu ile al�nan ya da yedi�imiz yiyeceklere mi kar��d�r?
Hay�r, yukar�da sayd��m nedenlerden anla��laca�� gibi deri yolu ile (temas yolu ile) de olabilir. Sonu� olarak allerji solunum, sindirim ve deri yolu ile olabilir.

Allerji belirtileri nelerdir?
Genellikle hap��r�k, burun ak�nt�s�, g�z sulanmas�, k�zarmas� ve ka��nt�s�, deride d�k�nt�, k�zar�kl�k, ka��nt� ve bazen de baz� organlarda �i�lik (avu� i�i, g�z kapa��, dudak v.b ) ve solunum g��l�� allerji belirtileri aras�nda say�labilir.
Burun ak�nt�s�, hap��r�k ayn� zamanda grip belirtileri de�il midir? Nas�l ay�rt edilebilir?
Bu belirtilerin ne zamandan beri oldu�u �nemlidir. Gripte belirtiler k�sa s�relidir ve tedavi ile ge�er. Allerji belirtileri genellikle s�reklidir. Gripte ise, ate� ve k�rg�nl�k g�r�l�r ve ayr�ca g�zde k�zar�kl�k olur ama ka��nt� olmaz.

Mystic@L

26 Nisan 2006 00:41

A��r� bilgisayar kullan�m�na ba�l� olarak ortaya ��kabilen �ikayet ve bozukluklar ve bunlardan korunmaya y�nelik �neriler:

Tekrarlay�c� harekete ba�l� bozukluklar

El bile�i sendromunda median sinir el bile�i hizas�nda i�inden ge�ti�i el bile�i kanal�nda s�k��r, yap�s� bozulur ve i�levini yapamaz. Median sinir, k��k parmak ve y�z�k parma��n�n d�� yar�s� hari�, elin i� y�z�n�n duyarl��n� ve el ayas� i�indeki baz� kaslar�n ve ba� parma�� hareket ettiren baz� kaslar�n �al��mas�n� sa�lar. Median sinir g�revini yapamay�nca elde uyu�ukluk ve a�r�, ba�parmak hareketlerinde ve el s�kma g�c�nde azalma ortaya ��kar, el becerisi bozulur, incelik gerektiren el i�leri yap�lamaz. Eldeki a�r� nedeniyle ki�i geceleri uyan�r, elini sallayarak ve silkeleyerek a�r�y� bir oranda azaltmaya �al��r. Olay bir kere geli�tikten sonra tedavisi g�� bazen da ba�ar�s�z oldu�undan hastal�k hakk�nda �nceden bilgili olup ortaya ��k��n� �nlemek en iyi yoldur.

Boyun kaslar�nda a�r� ve tutulma

Belli bir duru�ta (post�rde) uzun s�re kalmakla boyun kaslar� kas�l�r. Bu durum boyunda, bazen boyunla beraber ba��n arka k�s�mlar�nda a�r� sertlik ve uyu�uklu�a yol a�ar. �al��rken ki�inin stresli olmas�, monitor�n ba� hizas�ndan yukarda olmas�, ayn� ba� duru�unu de�i�tirmeksizin uzun s�re s�rd�rmek boyun tutulmas�n� kolayla�t�r�r.

G�zlerde yorulma

Sabit bir noktaya s�rekli bakmak g�zleri yorar. G�zlerin de�i�ik y�nlere hareketi g�z k�resini hareket ettiren 6 de�i�ik kasla sa�lan�r. Ayr�ca g�zler yak�na ve uza�a bakt��nda, g�r�nt�n�n retinaya odakla�mas�n� sa�lamak i�in, g�z merce�ini bombele�tirip yass�la�t�ran g�z i�indeki kaslar �al��r. De�i�ik y�nlere ve uzakl�klara bakmak ile de�i�ik g�z kaslar� �al��t��ndan g�z yorulmaz. Sabit bir noktaya s�rekli bakmak ise g�zleri yorar. Ayr�ca ekrandaki g�r�nt� ve ��k ayar�n�n iyi yap�lmam�� olmas�, monit�r ��n�n titre�imli olmas� da g�z yorgunlu�unda etkili olur. Bunlara uykusuzlukta eklenebilir ve b�ylece uzun s�re bilgisayar kullanan ki�ilerin g�zlerinde yorgunluk hissi, k�zar�kl�k ve yanma ortaya ��kar.

Uykuya ayr�lan saatlerin azalmas�

Bilgisayar tutkunlar� birazdan kalkaca��m diyerek uykular�ndan �alarlar ve gece ge� vakte kadar otururlar... Oysa sabah kalk�p i�e gideceklerdir. Televizyon uyutur, bilgisayar, �zellikle internet ki�inin aktif katk�s�na ve ilgisine ba�l� oldu�undan uyan�k tutar. Bilgisayar tutkunu gecenin ikisinde, ��nde, istemeyerek bilgisayar ba��ndan ayr�l�r. Uyku azl�� sonucu ki�i s�rekli olarak kendini yorgun hisseder, �abuk sinirlenir, konsantrasyon g�c� azalm��t�r i� verimi d��er.

Misafir

26 Nisan 2006 10:28

Ne az ne �ok terleyin

A��r� terlemenin de terlemeyi �nleyici kozmetik �r�nler kullanman�n da sa�l�k a��s�ndan zararlar� bulunuyor.

Erciyes �niversitesi T�p Fak�ltesi Dermatoloji Ana Bilim Dal� ��retim �yesi Prof. Dr. Ekrem Akta�, terlemenin normal oranlarda ger�ekle�mesinin insan sa�l�� a��s�ndan faydal� oldu�unu, buna kar��n terlemenin �nlenmesi veya fazla miktarda ger�ekle�mesinin ise zararl� sonu�lara yol a�t��n� s�yledi.

�nsanlar�n k�� aylar�nda so�uk havalardan korunmak i�in gere�inden fazla giyinmelerinin terleme oran�n� art�rd��n� ve baz� sa�l�k sorunlar�na neden oldu�unu bildiren Prof. Dr. Akta�, �unlar� s�yledi:

''Terleme ve sonras�nda terin buharla�mas�yla v�cudun �s� dengesi sa�lan�r. Ter bezlerinin yayd�� s�v�, v�cuttan at�ld�ktan sonra buharla��r ve b�ylece v�cudun �s� dengesi korunur. Ayr�ca v�cuttaki �re, �rik asit, tuz ve di�er zararl� maddeler terleme yoluyla d��ar� at�l�r. B�ylece ter bezleri adeta birer b�brek gibi �al��arak kan�n temizlenmesine yard�mc� olurlar. Ancak k�� aylar�nda fazla kal�n giyinilmesine ba�l� olarak meydana gelen a��r� terleme sonucunda terin so�umas� halk aras�nda (kulun� tutulmas�) olarak bilinen Miyalji'ye yol a�ar. Bu durumda bel, boyun, omuz ve �e�itli kas tutulmalar� meydana gelir.'' �nsanlar�n yaz aylar�nda daha fazla terlemesi gerekirken, gere�inden kal�n giysiler giyilmesi nedeniyle terlemenin k��n daha fazla ya�and��n� kaydeden Prof. Dr. Akta�, terlemenin fazla oranda ger�ekle�mesinin, kas tutulmalar�n�n yan� s�ra solunum yolu ve akci�er enfeksiyonlar�na da neden oldu�unu belirtti.

Hava s�cakl��na g�re k�yafet

Terlemeyi kozmetik �r�nler kullanarak �nlemeye �al��man�n sa�l�k a��s�ndan zararl� oldu�unu ifade eden Prof. Dr. Ekrem Akta�, ��yle devam etti: ''�zellikle koltuk alt�na veya y�ze uygulanan terlemeyi �nleyici kozmetik �r�nler, ter bezlerinin a�z�n�n kapanmas�na ve dolay�s�yla iltihaplanmaya neden olmaktad�r. Bu nedenle hangi mevsimde olursa olsun bu t�r kozmetik �r�nlerin kullan�lmas�ndan ka��n�lmal�d�r. Terlemenin �nlenmesi ile v�cut s�cakl�� dengesi bozulabilir. Bunun sonucunda da ate� y�kselmesi g�r�lebilir. Tersine terlemenin fazla miktarda olmas� da yukar�da s�ralad��m�z sorunlara yol a�abilir. Bu nedenle k�yafet tercihine dikkat edilmelidir. Her mevsim, havan�n s�cakl��na g�re terlemenin normal oranlarda ger�ekle�mesini sa�layacak k�yafetler giyilmelidir.''

ahmetseydi

26 Nisan 2006 11:08

Kahkaha en iyi ila�

Amerika'da yap�lan bir ara�t�rmaya g�re 'g�lme beklentisi bile' stresi azalt�p ba��kl�k sistemini g��lendiren hormonun kandaki seviyesini art�r�yor.

KAHKAHA atarak g�lmenin sa�l�k i�in �ok yararl� oldu�u bilimsel olarak kan�tland�. ABD' nin California eyaletindeki Loma Linda �niversitesi'nden Dr. Lee Berk, 'g�lme beklentisinin bile' kanda ba��kl�k sistemini g��lendiren hormon d�zeyini art�rd��n� ve bunun g�n boyu s�rebildi�ini ortaya ��kard�.

ARA�TIRMA i�in 8 erke�e komedi filmi izlettirildi, 8 erkek ise dergi okudu. Bir komedi filmi izlemeyi umanlar�n kanlar�ndaki beta endorfin hormonu y�zde 27, b�y�me hormonu d�zeyi y�zde 87 oran�nda artt�. 'Stres azaltan etki', kimi deneklerde 12 ile 24 saat aras� devam etti.

Misafir

27 Nisan 2006 12:52

Meme kanseri kad�nlarda en s�k g�r�len kanser t�r�d�r. 35-45 ya� aras� kad�n �l�mlerinin en s�k nedeni meme kanseridir. Her 10 kad�n�n birinde meme kanseri g�r�lmektedir. Toplumda ortalama her 100 bin kad�n�n 20'sinde meme kanseri vard�r. Erkeklerde kad�nlara g�re meme kanseri daha nadir g�r�lmektedir. Fakat bunlarda da seyir daha h�zl� ve k�t�d�r.

Prof. Dr. Hasan Ta�� meme kanserinin nedeninin tam olarak bilinmedi�ini ancak burada kal�t�m, beslenme �ekli, sosyo-ekonomik durum, regl durumu, do�umlar, do�um kontrol haplar� gibi bir�ok fakt�rden bahsedilebilece�ini belirtmektedir.

Meme kanseri i�in kesinle�mi� risk fakt�rleri �unlard�r:

Ya��n ileri olmas� (45-55 ya� aras� en s�k g�r�len ya� aral��d�r. Ya� ilerledik�e g�r�lme s�kl�� artar.)

Annede 50 ya� alt�nda meme kanseri g�r�lmesi veya annenin her iki memesinde de meme kanseri olmas�

Hi� do�um yapmam�� olmak veya ilk do�umunu 35 ya��n �st�nde yapmak (20 ya� alt�nda do�um yapanlarda meme kanseri daha az g�r�l�r.)

Emzirememek

�lk adetin 12 ya� alt�nda g�r�lmesi

Ge� menapoza girmek (55 ya� �st�)

Menapoz sonras� d�nemde geli�en �i�manl�k

Yumurtal�k ya da rahim kanseri olanlar

Beslenmede doymam�� ya�lar�n a��r� kullan�m� (margarinler)

Meme kanserinde erken tan� ya�am� etkileyen en �nemli fakt�rlerden biridir. Erken tan� sayesinde g�n�m�zde meme kanserinden �l�mler yar�ya inmi�tir. Memenin korunmas�na ve daha kaliteli ya�ama olanak sa�lamas�, erken tan�y� daha da �nemli hale getirmektedir. Meme kanserinin erken evrede saptanmas� b�y�k �l��de mamografik tarama ile m�mk�n olmu�tur. Tarama programlar� yayg�nla�t�k�a saptanan nonpabl, yani ele gelmeyen erken evre meme kanseri say�s� da giderek artmaktad�r. Meme kanserine erken d�nemde tan� koyabilmek i�in geli�mi� �lkelerde 40 ya� �st� kad�nlarda y�ll�k mamografi takipleri yap�lmaktad�r.

Meme hastal�klar�nda en uygun tedavi y�nteminin se�ilmesi ancak hastal��a do�ru ve kesin bir tan� koyulmas� ile m�mk�nd�r. Doktor veya hasta taraf�ndan memede bir lezyon tespit edildi�i zaman her �eyden �nce bu lezyonun tabiat�n�n kesin bir �ekilde anla��lmas� gerekir. Bu da hastan�n durumunun iyi de�erlendirilmesi ve kesin tan� konulmas� ile ger�ekle�ir. ��phesiz yap�lan �al��malarda en b�y�k g�rev hastay� ilk defa g�ren ve muayene eden hekime d��mektedir.

Kesin tan�ya kadar memede saptanan her lezyonun kanser olabilece�i olas�l�� ak�ldan ��kar�lmamal�d�r. Memelerinde bir �i� olu�tu�u zaman bunun �nemini kavrayamayan hastalar, erken evrede tedavi olmasa ne gibi sorunlar ��kaca��n� d��nememektedirler. Memedeki kitle, zamanla b�y�k boyutlara ula�t��nda hekime ba�vurmaktad�rlar. Meme kanserinde hastaya ba�l� tan� gecikmesinin ikinci �nemli nedeni psikolojik fakt�rlerdir. Baz� hastalar doktorun kendilerinde k�t� bir hastal�k oldu�unu s�yleyece�inden korkarak hekime gitmezler. Bu �ok yanl�� bir d��ncedir. Zira memede k�t� huylu bir hastal�k varsa, bir an �nce te�his ve tedavi edilmelidir. Memedeki hastal�k iyi huylu bir hastal��a ba�l�ysa da, tedavisi erken d�nemde yap�l�r. Meme �ikayeti ile doktora ba�vuran kad�nlar�n ancak 10 tanesinin birinde meme kanseri tespit edilmektedir. Halk aras�ndaki bir yanl�� inan�� da 'kanserin ameliyatla azaca��' d��ncesidir.

Hastalar�n kendini kendini muayenesi
Memedeki lezyonlar�n saptanmas�nda kad�nlar�n kendi memelerini muayene edebilmeleri �ok �nemlidir. Meme kanserinin erken bir d�nemde te�his edilmesini sa�lar ve dolay�s�yla tedavide ba�ar� �ans� artar. 20 ya��ndan b�y�k kad�nlar her ay kendileri meme kontrollerini yapmal�d�rlar. En uygun zaman, adet bitiminden sonraki 2. ve 3. g�nlerdir. Bu d�nemlerde memelerde �i�me ve hassasiyet �ok daha d��kt�r. Menapoza girmi� kad�nlar ise, muayene i�in her ay�n ilk g�n� gibi bir g�n� se�ebilirler. 40 ya��n �st�ndeki kad�nlar y�lda en az 1 kez mamografi ile kontrol yapt�rmal�d�rlar.

Meme kanserinin belirtileri

Memede ele gelen kitle, �i�lik

Meme derisinde ��k�nt� (Retraksiyon)

Meme derisinin portakal kabu�u g�r�n�m�n� almas�

Meme derisinde veya meme ba��nda egzemaya benzeyen iyile�meyen yaralar

Meme ba��ndan kanl� ak�nt� gelmesi

Meme ba��n�n i�eriye do�ru ��kmesi

Memenin boyutlar�nda k��lme ya da b�z�lme

Meme u�lar�n�n i�e d��a veya yukar�ya do�ru k�vr�lmas�

Koltuk alt�nda ele gelen �i�lik

Tedavi y�ntemleri
Meme kanseri tespit edilmi� hastalar�n kanserin boyutuna g�re, tedavi y�ntemleri de�i�mektedir. Erken d�nemde gelen hastalar�n tedavisinde memesinin tamam� al�nmamakta, sadece t�m�rl� k�s�m etraf�ndaki sa�lam doku ile ��kart�lmaktad�r. E�er koltuk alt�nda yay�lma varsa, tedaviye radyoterapi veya kemoterapi ilave edilmektedir.

arwen

27 Nisan 2006 23:57

Mide Bulant�s� kader mi?

S�k s�k ve nedenini anlayamad��n�z bir �ekilde mideniz mi bulan�yor? Kokulara, yediklerinize hatta sinirlenmeye kar�� tepkilerinizde bulant� �n planda m�? T�bbi yard�m aramadan ya da ila�lara sar�lmadan �nce evde alabilece�iniz baz� �nlemler var: * Odan�z� serin tutun
* Ya�l� veya k�zart�lm�� yiyeceklerden uzak durun
* Margarin veya tereya�� yemeyin
* Bol miktarda su i�in, su midenizdeki asitleri etkisiz hale getirmeye yard�mc� olur
* ��ecekleri yava� yava� i�in
* Az miktarda soda i�in
* Bir �eyler yiyin! G�n boyunca iki veya �� defa �ok yemek yerine d�rt veya be� ��n veya az yemek yiyin
* B�y�k ��nleri ak�am yerine ��len yiyin
* Yemek yedikten sonra en az bir yar�m saat boyunca yatmay�n
* Yatmak zorundaysan�z, ba��n�z� ayaklar�n�zdan yukar�da tutun
* Sabah uyand��n�zda hafif, midenize dokunmayan �eyler yiyin
* Yemeden �nce s�cak yemeklerin ve i�eceklerin oda s�cakl��na gelinceye kadar so�umas�n� bekleyin
* Evden uzaktayken veya seyahat s�ras�nda k�t� hissederseniz, emmek i�in yan�n�zda �eker bulundurun
* Temiz hava al�n ve k�sa bir y�r�me de olsa hafif egzersiz yap�n
* Esneme veya a��r egzersiz mide bulant�s� daha da k�t�le�tirebilece�ini unumay�n
* Nane ve papatya gibi bitkisel �aylar mide bulant�s�n� tedavi etmek i�in i�e yarayabilirler
* Nane �ay�, nane ya��n�n duman�n� i�inize �ekin.
* Nane ile limonun kaynat�larak i�ilmesine kocakar� ilac� demeyin, genellikle i�e yarar
* Zencefil yararl� olabilir

Mystic@L

28 Nisan 2006 00:04

Yediklerimiz Nas�l Harcan�r?

3 dilim ekmek 79 dakika y�r�y�� veya 45 dakika ev temizli�i *****l� tost 18 dakika jimnastik veya 11 dakika ip atlama 100 gr. past�rma 125 dakika kayak veya 36 dakika ev temizli�i 1 kase mercimek �orbas� 44 dakika y�r�y�� veya 12 dakika ip atlama 1 tabak patl�can musakka 28 dakika jimnastik veya 36 dakika ev temizli�i 1 cheesburger 65 dakika jimnastik 39 dakika ip atlama 1 tabak zeytinya�l� barbunya 160 dakika kayak veya 80 dakika y�r�y�� 1 adet muz 25 dakika y�r�y�� veya 50 dakika kayak 1 dilim �z�ml� kek 17 dakika jimnastik veya 22 dakika ev temizli�i

• Dinlendirici maske Bu maske ayn� zamanda y�z�n�z�n daha kolay bronzla�mas�n� sa�lar. Kar��mdaki Malzemeler cildi besler ve ayn� zamanda p�r�zs�z bir g�r�n�m almas�na yard�mc� olur.

Malzemeler

1 adet yumurta sar�s�

1 kase yo�urt

1 tatl� ka�� zeytinya��

5 damla havu� ya��

Haz�rlan�� : 1 adet yumurta sar�s�n� 2 tatl� ka�� yo�urtla ��rp�n. Zeytinya��n� ve havu� ya��n� ekleyin.

Uygulamas� Kar��m� y�z�n�ze ve boynunuza s�r�n. 20 dakika kadar dinlendirip, �l�k suyla temizleyin.

Sonu� Cildi, �zellikle g�ne�in zararl� etkilerine kar�� koruyan ama bronzla�may� da art�ran bu maskenin nemlendirici ve besleyici etkisi kendini hemen g�steriyor.

ahmetseydi

28 Nisan 2006 10:00

Bahar yorgunlu�unu 'beslenme'yle yenin

Bahar yorgunlu�unu 'beslenme'yle yenin

Baharda metabolizmada ya�anan de�i�ikliklere kar�� nlem al�nmazsa, sorunlar kronikle�ebilir...

K�� aylar�n�n karanl�k ve kasvetli havas�, so�uk g�nleri art�k yerini �l�k bahar g�nlerine b�rak�yor. Bir hastal�k olarak tan�mlanan bahar yorgunlu�u �nlem al�nmazsa kronikle�ebilmektedir. Is�nan havalarla birlikte bir�ok ki�ide �zellikle halsizlik, yorgunluk, eklem a�r�lar�, uyku iste�i gibi ortak �ik�yetler g�r�lmekte ve bunlar�n temel nedeni bahar yorgunlu�una ba�lanmaktad�r.

V�cudumuzu nas�l etkiler?

Hava ve mevsim de�i�ikli�i insan biyoritmini olumsuz etkilemektedir. Bahar mevsiminde havadaki elektrik y�k� artmakta ve bu y�k havada bulunan pozitif ve negatif y�kl� iyonlar arac�l��yla ta��nmaktad�r. Bu ta��ma dengesi bozukluklar�, iklim de�i�ikli�i d�nemlerinde s�k�a kar��m�za ��kmakta, insanlarda yorgunluk belirtilerine ve hatta ruhsal s�k�nt�lara yol a�maktad�r. Kas a�r�lar�, omuz, s�rt ve boyun a�r�lar� yine bahar�n geli�iyle artmakta, yorgunlukla birlikte; konsantrasyon bozuklu�u, a��r� sinirlilik, haf�za zay�flamas� ve uyku bozukluklar� g�r�lebilmektedir.

Yanl�� beslenme al��kanl�klar�, vitamin ve minerallerin besinlerle yeterli miktarda al�nmamas�, hareketsiz ya�am bi�imi, tiroit bezinin �al��ma d�zensizlikleri bahar yorgunlu�unun alt�nda yatan nedenler olabilmektedir.

Nas�l beslenmeli?

Sebze ve meyveler bahar d�neminde artan vitamin ve mineral ihtiyac�n�n kar��lanmas� a��s�ndan olduk�a �nemlidir.
Geceleri a��r ve ya�l� yemek yememeye �zen g�sterilmelidir.
Kahve, �ay, so�uk i�ecekler gibi kafeinli i�ecekler azalt�lmal�d�r.
T�ketilen su miktar� art�r�lmal�d�r.
D�zenli olarak haftada 3 g�n 45 dakika s�reyle yap�lacak tempolu y�r�y�� i�eren aktif bir ya�am tarz� benimsenmelidir.

Ku�burnu

Ku�burnu meyveleri A, B1, B2, C, E ve K vitaminleri ile mineral maddeler, �zellikle fosfor ve potasyum elementleri bak�m�ndan olduk�a zengindir. 100 gram ku�burnunda bir sand�k portakala e�de�er C vitamini vard�r. Etkin bir kan temizleyici, ba��rsak yumu�at�c�, kurt d��r�c� olan ku�burnu, C vitamini zenginli�inden �t�r� v�cudun geli�mesini d�zenler.

GusinapsE

28 Nisan 2006 17:54

Ku� Gribi Nedir?

Ku� Gribi Nedir?
T�p dilinde Avian Gribi olarak da isimlendirilen Tavuk Vebas� ya da son g�nlerde s�k�a duydu�umuz ismi ile Ku� Gribi d�nya sa��l��n� tehdit etmeye devam ediyor. Hen�z hastal��n bula�mas�n� tamamen �nleyecek �nlemlerin al�namad��n� bildiren uzmanlar, ge�mi� y�llarda insanlara bula��m�n�n olmad�� bu vir�s�n mutasyona u�rayarak art�k insanlar i�in de ciddi tehlikeler yaratabilece�i uyar�s�nda bulunuyorlar. D�nya �zerinde grip vir�s�n�n bir�ok �e�idi bulunuyor. Her y�l grip a��s� �al��malar�nda ��kan yeni tip vir�sler grip a��s�n�n haz�rlanmas�nda �nem ta��yor. D�nyada gribe neden olan vir�sler genel olarak A,B,C olarak kategorize ediliyor. De�i�ik karekterde olan bu vir�slerden B ve C tipi, insanda grip enfeksiyonuna neden olurken; A tipinin kanatl� hayvanlarda Avian ad� verilen bir �e�it gribe neden oldu�u bilinmektedir.

H5N1 vir�s�n�n �zellikleri, etkileri...
Ku� gribine neden olan en tehlikeli vir�s H5N1''dir. Bilimadamlar�, Asya’da �e�itli �lkelerdeki k�mes hayvanlar� �iftliklerini harabeye �eviren ku� gribi vir�s� H5N1’in olas� etkileri ��yle s�ral�yor;

Etkileri: Bir yerde bu vir�s�n tespit edilmesiyle, h�k�metlerin vir�s�n h�zla yay�lmas�n� �nlemek i�in k�mes hayvanlar�n� itlaf etmesi nedeniyle vir�s�n g�r�ld�� b�lgelerde k�mes hayvanc�l�� sekt�r� a��r darbe yiyor. Yetkililer ayr�ca, vir�s�n de�i�ime u�rayarak insanlar i�in tehlike yaratmas�n� ve grip salg�n�na yol a�mas�n� �nlemek i�in herhangi bir salg�n� s�ratle yok etmek istiyor. Vir�s ayr�ca ne kadar �ok yay�l�rsa de�i�ime u�rama olas�l�� da o kadar �ok artacakt�r.

�nsanlar i�in tehlikesi: Asya’da iki yol �nce ortaya ��kan salg�ndan bu yana ku� gribi vir�s� bula�an 117 ki�iden 60’� �l�rken, uzmanlar H5N1 vir�s�n�n kolayca insanlara bula�mad��n� s�yl�yor. Vir�s bula�an insanlar�n �o�u, k�mes hayvanc�l�� sekt�r�nde �al��an kimseler gibi kanatl�larla �ok yak�n temasta bulunan ki�ilerden olu�uyor. Bir grup insana vir�s�n di�er insanlardan bula�t��na inan�l�yor, ancak bu durumda da vir�s�n �ok yak�n temasla ge�ti�i d��n�l�yor. Bilimadamlar�, vir�s�n insandan insana kolayca ge�ebilecek bir t�re d�n��mesinden kayg�lan�yorlar.

H5N1 vir�s� di�er ku� t�rlerine nas�l yay�l�r?: H5N1, muhtemelen 100’den fazla ku� gribi vir�s� t�r�nden biri. Baz� ku� gribi vir�s� t�rleri di�erlerine g�re daha �l�mc�l nitelik ta��yor. H5N1 t�r� daha fazla �l�mc�l ya da daha az �l�mc�l bir t�r olabilir. �ngiltere’de 1992 y�l�nda hindilerde bulunan H5N1 t�r�n�n, Asya’da �l�mlere yol a�an H5N1 ile ilgisi bulunmad�.

G�da g�venli�i: Uzmanlar pi�irilmi� tavu�un risk ta��mad��n� s�yl�yor. Vir�s, 70 derece �s�da saniyelerle �l��lebilen bir s�rede �l�yor. BM G�da ve Tar�m �rg�t�’nde g�revli hayvan sa�l�� uzman� Peter Roeder’e g�re, vir�s�n dondurulmu� �i� tavukta da ya�ad�� d��n�lm�yor. Ancak bir�ok �lke bu vir�s�n g�r�ld�� lkelerden �i� k�mes hayvan� ithalat�n� yasakl�yor.

D�zenli grip a��lar�: D�zenli mevsimsel grip a��lar�n�n insanlar� H5N1 vir�s�ne kar�� korudu�u d��n�lm�yor.

Ku� Gribi Bula��c� M�d�r?
Kanatl� hayvanlarda %100 �l�me neden olan bu vir�s �imdilerde insan sa�l��n� da tehdit ediyor. Avian Gribi'nin, normal �artlarda sadece ku�lar ve domuzlarda hastal��a yol a�t�� bilinirken, 1997 y�l�nda Hong Kong'da bu vir�s�n bir serotip'i olan H5N1 ad�nda yeni vir�s insanlarda grip salg�n�na neden oldu. Bu salg�nda 18 ki�inin a��r solunum yolu enfeksiyonu ge�irdi�i ve bu 18 ki�iden 6's�n�n tedaviye ra�men hayatlar�n� kaybettikleri a��kland�. Bu salg�n ile birlikte ku�larda ve domuzlarda %100 �l�me neden olan Ku� Gribi etkeni hakk�nda yeni ara�t�rmalar yap�ld�. Salg�na yakalan ki�ilerde g�r�len grip etkeninin kanatl� hayvanlarda �l�me kadar g�t�ren vir�s etkeni ile olduk�a benzer �zelliklere sahip olduklar� sonucuna var�ld�. Ayr�ca, yap�lan ara�t�rmalar�n sonucunda hastal��a yakalanan ki�ilerin, k�mes hayvanlar� ve di�er kanatl� hayvanlar ile yak�n temas halinde oldu�u belirlendi.

Hayvandan insana ge�ebiliyor
O y�llarda ku� gribi ile ilgili bir�ok ara�t�rma yap�ld�. Bu ara�t�rmalardan ��kan di�er bir ilgin� sonu� ise Ku� Gribinin-insanlara ge�emeyece�i ger�e�i �zerine-insanlarda g�r�len tipinin inan�lan �eklinin aksine kanatl� hayvanlardan insana ge�ti�i ancak bu vir�s�n hayvanlarda g�r�len yap�s�na nazaran mutasyona u�ram�� oldu�uydu.

D�nya Sa�l�k �rg�t� (DS�), ku� gribinin g�n�n birinde insandan insana ge�meye ba�layabilece�i uyar�s�nda bulundu. H5N1 adl� ku� gribi vir�s�n�n g��men ku�lardan ya da k�mes hayvanlar�ndan insanlara bula�arak �ld�r�c� olabildi�ini, ancak �imdiye kadar vir�s�n insandan insana bula�mad��n� hat�rlat�ld�. Bunun, vir�s�n insandan insana asla bula�mayaca��n� g�stermedi�i belirtilirken, aksine bunun olabilece�ini d��nd�ren ipu�lar� olabilece�i kaydedildi. DS�, b�y�k bir salg�n halinde bug�nk� a�� retiminin yetmeyece�ini d��n�yor.

Ku� Gribi Tavuktan �nsana Ge�er Mi?
Beyaz Et Sanayicileri ve Dam�zl�k��lar Birli�i (BESD-B�R) yetkilileri, t�keticilerin ku� gribi bula�ma riskine kar�� i�inin rahat olmas�n� vurgulayark, vir�s�n 80 derece �s�da 3 dakika i�erisinde, 80 derecenin �zerindeki �s�larda ise 1 dakikada �ld��n� kaydetti.

Kapal� tesislerdeki tavuklara bula�ma riski az
Besd-bir yetkilileri, ku� gribi vakas�na T�rkiye'nin haz�rl�ks�z yakalanmad��n�, 2003 y�l�nda Hollanda'da g�r�len ku� gribi vakas�ndan sonra Tar�m ve K�yi�leri Bakanl��'n�n bu konuyla ilgili s�rekli �al��ma halinde oldu�unu bildirdi. Kapal� ve hijyen tedbirleri al�nan k�meslerde s�z konusu hastal��n g�r�lmesinin �ok uzak bir ihtimal oldu�unu ifade eden Besd-bir yetkilileri, yeni bir vaka olmazsa da T�rkiye'nin en erken 3 ay i�erisinde bu hastal�ktan temizlenebilece�ini bildirdi. Besdbir yetkilileri, t�keticilerin marketlerde ambalajl� sat�lan markal� �r�nleri tercih etmelerini tavsiyesinde de bulundu.

Mystic@L

28 Nisan 2006 18:49

SA�LIKLI BESLENME

Sa�l�kl� beslenme yeterli ve dengeli beslenmedir.V�cudumuzu olu�turan h�crelerin d�zenli ve dengeli �al��mas� i�in besin ��elerinden yani ya�lar, karbonhidratlar, proteinler, vitaminler ve minerallerden yeterli miktarda almal�y�z. V�cudumuzun t�m besin maddelerine ihtiyac� vard�r. Tek tarafl� beslenmek yani sadece protein veya karbonhidratla beslenmek yanl��t�r. Dengeli beslenerek vitaminler, mineraller ve lifler gibi �nemli besin maddelerinden de alm�� oluruz.

GusinapsE

28 Nisan 2006 20:31

Ku� Gribinden Korunma �nerileri

Ku� Gribini �nlemek ��in Ne Yap�lmal�?

Birle�mi� Millletler sa�l�k uzmanlar�, G�ney Do�u Asya'da g�r�len Ku� Gribi salg�n�n�n di�er b�lgelere de yay�labilece�i uyar�s�nda bulunarak, k�mes hayvanlar�na y�nelik a�� kampanyalar� d�zenlenmesini �nerdi. Uzmanlar a��n�n, toplu itlaflar� tamamlay�c� bir �nlem olarak d��n�lmesini savunuyorlar. �talya`n�n ba�kenti Roma`da iki g�n s�ren Ku� Gribi Konferans�nda konu�an Birle�mi� Millletler G�da ve Tar�m �rg�t� Ba�kan� Jacques Diouf, vir�s�n kontrol alt�na al�namad��n� a��klarken, vir�s�n yay�lmas�n� durdurmak i�in toplumun, uluslararas� acil �nlemlere ihtiya� duydu�unu belirtti. Toplant�ya kat�lan uzmanlar, Asya �lkelerinde ��pheli Ku� Gribi vakalar�n� d�nyaya ge� bildirdikleri i�in ele�tirildiler.

�al��anlar risk alt�nda
Uzmanlar, Ku� Gribinden korunman�n, hastal��n salg�n boyutunun �nlenmesinde olduk�a �nemli oldu�u a��klamas�nda bulundular. �zellikle kanatl� hayvanlara yak�n bulunan �al��anlar�n hijyen kurallar�na uymalar�, eldiven ve maske gibi ekipmanlarla, gerekli di�er korunma �nlemlerini almalar� gerekti�i ve bu ki�ilerin Ku� Gribi hakk�nda bilin�lendirilmesi konusunda hassasiyet g�sterilmesi gerekti�i uyar�s�nda bulundular

Ku� Gribinden Korunma �nerileri
Amerikan Salg�n Hastal�klar� �nleme Merkezi (CDC) ku� gribi (H5N1) vir�s�nden korunmak i�in hayati �neme sahip uyar�lar yay�nlad�. CDC'ye g�re tavuk eti ve yumurta yemenin bir sak�ncas� yok ama iyi pi�mi� olmas� �art�yla...
* Her t�rl� k�mes hayvan�ndan uzak durun. Bunlara g�vercin, yaban kaz� ve b�ld�rc�n da dahil.
* Ku� gribi salg�n�n g�r�ld�� b�lgelerden uzak durun. ��nk� hastal��n ayn� zamanda insanlardan insana ge�me olas�l�� g��lendi.
* Ellerinizi s�k s�k y�kay�n. ��nk� vir�sler yo�un olarak hastalar�n dokundu�u nesnelerde veya hasta hayvanlar�n bulundu�u zeminlerde birikiyor.
* Ku� gribi vir�s� 70 derece �s�da �l�yor. Bir ba�ka deyi�le pi�memi� k�mes hayvanlar�n�n eti veya kan�ndan vir�s�n insana ge�me ihtimali �ok y�ksek.
* Tavuk veya hindi eti yiyebilirsiniz. Ancak iyi pi�mi� (70 derece) olmas�na dikkat edin. ��i iyi pi�memi� veya kanl� tavuk etinde vir�s bulunmas� ihtimali var.
* Yumurtan�n da iyi pi�mi� olmas� gerekiyor. Sar�s� veya ak� pi�irilmesine ra�men hala s�v� k�vamdaysa vir�s �lmemi� olabilir.
* Pi�memi� tavuk etlerini koydu�unuz tabaklar� a��kta b�rakmay�n ve mutlaka y�kay�n.
* Tavuk etini keserken eldiven kullan�n.
* Yumurtalar� da buzdolab�n�za yerle�tirmeden �nce s�cak sabunlu suyla y�kay�n.
* �i� tavuk etine dokundu�unuzda mutlaka elinizi sabunla y�kay�n.

Ku� Gribi A��s� Var M�?
D�nya Sa�l�k �rg�t� (DS�) gelecek k��tan �nce ku� gribine kar�� a�� olmayaca��n� a��klad�. DS� s�zc�s� Peter Cordingley, 1997 ve 2003'teki vir�sten al�nan �rnekler temelinde bir a�� geli�tirdiklerini, ancak a�� tamamlanmadan k�sa s�re �nce Vietnam'da vir�s�n farkl� bir bi�imde ortaya ��kt��n� s�yledi. Cordingley, dolay�s�yla geli�tirdikleri a��n�n �nemi kalmad��n� ve yeni bir a�� yapmak zorunda olduklar�n� belirtti. S�zc�, yeni a��n�n gelecek ''grip mevsimine'', yani Aral�k ay�na kadar haz�r olamayaca��n� kaydetti. Bu arada, �lkeye ku� gribinin s��rad��n� kabul eden, ancak ku� gribinin hangi t�r�ne rastland��n�n hen�z tespit edilemedi�ini a��klayan Laos'un D��i�leri Bakanl��, �lkede H5N1 t�r�ne de�il klasik ku� gribi t�r�ne rastland��n� duyurdu. D��i�leri Bakanl�� s�zc�s� Yong Chantalangsy, �lkede y�zlerce tavu�un �ld��n� de do�rulad�. S�zc�, ''�u anda mevsim kuru. Bizim k��m�z b�yle. Her y�l oldu�u gibi ku� gribi var ama H5N1 vir�s� de�il'' dedi.

Ku� Gribi Vir�s� Ne Kadar S�re Ya�ar?
Ku� gribi vir�s�n�n, g�brede en az �� ay, suda 22 derecede 4 g�n ve 0 derecede 30 g�nden fazla etkinli�ini koruyabildi�i bildirildi. Vir�s�n, ku�lar� ve seyrek olarak domuzlar� infekte etti�i, infekte ku�lar�n, vir�s� t�k�r�k, burun salg�lar� ve d��k�lar�yla vir�s� yayd�klar� kaydedildi.

Duyarl� ku�lar�n infekte nazal, solunumsal ve fekal materyalle temas etmesi sonucu infeksiyon yay�l�r. Vir�s, hava yoluyla da yay�lmakla birlikte, fekal-oral ge�i� en �nemlisidir. Patojenitesi y�ksek vir�sle ilgili �al��malar�n sonu�lar�na g�re, kontamine g�brenin 1 gram� 1 milyon ku�u infekte etmeye yetecek miktarda vir�s partik�l� i�ermektedir. Patojenitesi y�ksek ku� gribi vir�sleri, �evrede �zellikle d��k s�cakl�kta uzun s�re etkinli�ini koruyabilir. Vir�s, g�brede en az �� ay, suda 22 derece s�cakl�kta 4 g�n ve 0 derecede ise 30 g�nden fazla etkinli�ini koruyabilir.

Vir�s�n, 56 derecede 3 saat, 60 derecede ise 30 dakikada etkinli�ini yitirdi�i, formalin ve iyot bile�ikleri gibi yayg�n olarak kullan�lan dezenfektanlara duyarl� oldu�u belirtildi.

Mystic@L

28 Nisan 2006 21:09

KI� MEVS�M�NDE TUZ R�SKL�

Yaz�n terlemeyle v�cuttan d��ar� kolayl�kla at�labildi�i i�in zarars�zm�� gibi g�r�nen tuzun, k��n kalp i�in b�y�k risk olu�turabilece�ini belirten Prof. Dr. Telli, sa�l�kl� ya�am i�in �zellikle k�� d�neminde tuzdan uzak durulmas�n� �nerdi.
Ya�l� ve baharatl� yemeklerin daha s�k t�ketildi�i k�� aylar�nda, yemeklerde a��r� miktarda tuz kullan�lmas�n�n kalp-damar hastal�klar�na adeta davetiye ��kard��n� vurgulayan Prof. Dr. Telli, s�zlerini ��yle s�rd�rd�:
''So�uk hava nedeniyle damarlar�n b�z��t�� k�� aylar�nda, �zellikle kalp-damar hastal�� riski y�ksek ki�ilerin m�mk�n oldu�unca tuzsuz yemesi gerekir. ��nk�, k��n damarlardaki b�z��me, kalp pompalama h�z�n� yava�lat�r. Bu mevsimde fazla tuz al�n�rsa, bas�n� dengesini yitiren kalpte ani krizler g�r�lebilir. Kalp ve tansiyon hastalar�n�n a��r� tuzlu yemesi ise hastan�n intihar� anlam�na gelir.''
K�� mevsiminde kullan�lmak �zere evde haz�rlanan tuzlu sal�alar�n da, yemekleri a��r� tuzlu hale getirdi�ini anlatan Prof. Dr. Telli, as�l yap�lmas� gerekenin ise sa�l�kl� bir ya�am i�in y�l boyunca tuz kullan�m�n�n en aza indirilmesi oldu�unu s�zlerine ekledi.

.

ahmetseydi

28 Nisan 2006 23:51

Polenlerin neden oldu�u g�z nezlesini ihmal etmeyin

Polenlerin neden oldu�u g�z nezlesini ihmal etmeyin

Bahar�n gelmesiyle birlikte polenlere kar�� hassasiyet g�steren hastal�klarda da art�� g�zleniyor. G�z nezlesi de bu hastal�klardan biri.
Polenlerin neden oldu�u g�z hastal�klar� ile ilgili bilgi veren Bursa Devlet Hastanesi G�z Hastal�klar� Uzman� Dr. Kemal Matarac�, bahar mevsiminde insanlar�n baz� hastal�klara yakalanma riski ta��d��n� kaydetti. Polenlerin, g�zlerde baz� alerjiye yol a�abilen h�creleri uyard�klar�na dikkat �eken Dr. Matarac�, “B�ylece g�z nezlesi ortaya ��kabilir. Hastal�k, g�zlerde ka��nt�, sulanma, ��a kar�� hassasiyet ve �apaklanma belirtileriyle ba� g�sterir.” diye konu�tu. G�z nezlesinin 3-6 ile 15-22 ya� aras�ndakilerde daha s�k g�r�lebildi�inin alt�n� �izen Dr. Matarac� ��yle konu�tu: “G�z nezlesi hastal��na yakalanma d�nemi, mevsimsel olarak yakla��k 2 ay kadar s�rebilir. Hastal�k daha �ok a��k renkli g�zlerde ve kad�nlara oranla erkeklerde daha fazla g�r�lmektedir. Hastal��a yakalanan ki�ilerin tedavileri ise 1 hafta ile 10 g�n aras�nda tamamlanabilmektedir. Tedavi s�ras�nda g�z damlalar�n�n yan� s�ra so�uk suyla pansuman uygulan�r. Bu durumla kar��la��lmas� halinde g�zle oynanmadan k�sa s�rede doktora gidilmeli ve gerekli tedavi uygulanmal�d�r. Gerekli tedavi uygulan�rsa s�k�nt� olmaz. Ancak, zaman�nda tedavi uygulanmaz ise bu vaka a��rla��r, geri d�n�� olmayan k�rl��e d�n��r.”

ZAMAN...

GusinapsE

29 Nisan 2006 00:06

Hepatit

Hepatit

Karaci�erin mikrobik (hepatit vir�sleri), toksik (ila� ve di�er kimyasal maddeler) veya di�er nedenlerle olu�an iltihabi reaksiyonudur.

Hepatit �e�itleri ve bula�ma yollar�
A --Kontamine yiyecek ya da su ile oral yolla
B --Kan/v�cut s�v�lar� ve anneden �ocu�a
C --Kan/v�cut s�v�lar� ve anneden �ocu�a
D --Kan/v�cut s�v�lar� (sadece hepatit B vir�s� ile bulunabilir)
E --Kontamine su ile oral yolla
G --Kan

Hepatit olu�umunun nedenleri
Viral hepatitler hepatit vir�sleri (A,B,C,Delta,E, G vir�sleri) veya daha nadir olarak di�er hastal�klar�n nedeni olan vir�slerle (Herpes, CMV vir�s vs) meydana gelir.

B�t�n viral hepatitler bula��c�d�r, ancak bula�ma yollar� ve bula�ma kapasiteleri farkl�d�r. A ve E hepatitleri yiyecek-i�eceklerle, B, C, Delta ve G hepatitleri ise kan yolu, kanla ve v�cut s�v�lar� ile bula�m�� materyal veya yak�n temaslarla ge�ebilir.Viral hepatit, vir�sler taraf�ndan meydana gelen bir karaci�er hastal��d�r.

Alkole ba�l� toksik hepatit, a��r� alkol kullan�m� sonucu meydana gelen hepatittir.
�laca ba�l� toksik hepatit, tedavide kullan�lan �e�itli ila�lar�n sebep oldu�u hepatittir.
Baz� kimyasal maddelere ba�l� hepatitler.
Otoimmun hepatit, bilhassa menapoz ya�� kad�nlarda g�r�len, hen�z sebebi tam a��klanamayan hepatittir.

Hepatit - Hastal�k terminolojisi

Akut hepatit : V�c�dun ba��kl�k sisteminin vir�s� v�cuttan 6 ay i�inde temizledi�i k�sa s�reli hepatit.
Kronik hepatit : V�cudun ba��kl�k sistemi vir�s� v�cuttan temizleyemedi�i i�in, infeksiyonun 6 aydan uzun s�re diren� g�sterdi�i uzun s�reli hepatit.

Hepatit Belirti ve Tan�
Belirtileri; Hepatit vir�s�n�n tipinden �ok hastal��n seyrine g�re de�i�iklikler g�sterir. Hepatit baz� hastalarda hi�bir belirti vermeden ve sar�l�k olu�madan ge�irilebilir (asemptomatik hepatit, anikterik hepatit). Baz� hastalarda ise halsizlik, i�tahs�zl�k, bulant�, kusma, eklem a�r�lar�, ka��nt�, g�z aklar�nda ve ciltte sararma gibi belirtilerin t�m� ya da bir k�sm� g�r�lebilir. E�er sar�l�k meydana ��kmam��sa bu belirtiler kolayl�kla ba�ka hastal�klarla kar��t�r�labilir.

Hepatit tan�s�;
Muayene bulgular�, sar�l�k olsa bile tan� i�in yeterli de�ildir. Karaci�er hasar�n� g�steren ALT, AST gibi testler ve bilir�bin d�zeyini bilmek gerekir. Hepatit tan�s� konulmas�ndan sonra ikinci a�ama sar�l��n nedenini belirlemektir.

Hepatit Tedavisi
Bu b�l�mde, tedavinin s�resi, tedaviden kimler en fazla yararlan�r ve tedavinin yan etkileri ile nas�l ba�a ��k�l�r gibi tedavi ile ilgili �nemli sorulara yan�t bulacaks�n�z. Bu hastal��n t�r�ne ve evresine ba�l� bir se�imdir.
Sizin durumunuz;
(1) Tedavi gerektirmeyen
(2) Tedaviden yararlanma ihtimali olan -tedavi gerektiren- veya
(3) Tedaviden faydalanamayacak �eklinde tan�mlanm�� olabilir.

�nterferon kullan�lmas�;

�nterferon ABD, Avrupa birli�i ve T�rkiye'de hepatit B ve C tedavisinde kullan�lmak �zere onaylanm�� bir ila�t�r. �nterferon baz� hastalarda hepatit B enfeksiyonunu tamamen ortadan kald�rabilir. Hepatit B ve C'si olan baz� hastalarda ise v�cuttaki vir�s miktar�n� azaltarak ve karaci�erdeki hasar� yava�latarak hastal�� hafifletebilir. Burada �nemli olan e�er tedavi olman�z gerekiyorsa bunun bir an �nce yap�lmas�d�r. Tedaviyi ald��n�z zaman, interferondan sa�layaca��n�z yarar� b�y�k �l��de etkileyecektir.

Herkes interferon tedavisinden yarar g�rmez. E�er Hepatit B veya C vir�s� karaci�erinize zaten ciddi �l��de zarar vermi�se, interferon tedavisi sizi iyile�tirmekten �ok daha da hasta edecektir. Son olarak, e�er kronik infeksiyonunuz var, ancak karaci�eriniz bundan zarar g�rmemi�se, interferon tedavisi alman�z gerekmeyecektir. Doktorunuz size tedavi se�iminde yard�mc� olacakt�r.

E�er doktorunuz size interferon tedavisi �nermemi�se bunun sebebini ona sorun. Gelecekte veya hastal��n�z�n seyri de�i�ti�inde interferon kullan�m�n�n gerekip gerekmeyece�ini ��renin.

�nterferon kullan�lmas�n�n nedeni;

�nterferon vir�sten hen�z zarar g�rmemi� sa�l�kl� h�crelerinizin vir�s taraf�ndan ele ge�irilmesini �nler. �nterferon ayr�ca v�cudunuzun vir�s ve infekte h�crelere kar�� direnme g�c�n� art�r�r. �nterferon asl�nda v�cudunuzda sizi bir tak�m yabanc�lara kar�� korumak amac�yla zaten �retilmektedir. Ancak bazen yeteri kadar �retilemez. Bu gibi durumlarda d��ar�dan interferon al�m� (interferon tedavisi) yarar sa�layabilir.

ahmetseydi

29 Nisan 2006 13:17

SICAK �ARPMALARINDA VE BAYILMALARDA �LKYARDIM:

Su ve tuz kayb� nedeniyle halsizlik, ba� d�nmesi, g�rme bulan�kl��, nab�z h�zlanmas�, �uur kayb�, genel huzursuzluk g�r�l�r.

- Ki�iyi serin bir yere ta��y�n�z.
- Elbiselerini gev�etiniz.
- Bacaklar�n� yukar� kald�rarak yat�r�n�z. Dinlendiriniz. So�uk, �slak havlu ile sar�n�z. Serin tutunuz. Ayaklar� ve elleri so�uk su bulunan kovalara sokunuz.
- Bacaklar�n� a�a�� yukar� hareket ettiriniz.
- Bacaklara ve g�vdesine masaj yap�n�z.
- Tuzlu su veya tuzlu ayran i�iriniz.
- Ate�i �ok y�kselmi�se so�uk su bulunan br k�vete sokarak ate�in 38oC dereceye kadar d��mesini sa�lay�n�z.
- Al�na, b�t�n v�cuda so�uk su ile �slat�lm�� ar�af �rt�n�z.
- Bu �nlemlerden sonra hemen hastahaneye g�nderiniz.

KALP KR�Z�NDE �LKYARDIM:

Kalp kas�n� besleyen kan damar�n�n uzun s�re b�z��m�� kalmas� (spazm�) ya da t�kanmas� sonucu o kalp kas� b�lgesine yeterli kan gidemez. O kalp kas� �l�r. O b�lgedeki oksijen azl�� ya da yoklu�u �ok �iddetli ve uzun s�ren a�r� yapar.
Buna KALP KR�Z� (KALP ENFARKT�S�) denir.

- Hastay� sakin olarak s�rt�st� yat�r�n�z.
- Soluk almada zorluk �ekiyorsa ba� ve arkas�na yast�k koyup g��s� y�kselterek yar� oturur duruma getiriniz.
- Daha �nceden doktor taraf�ndan �nerilen ila�lar� varsa veriniz.
- So�uktan koruyunuz. Hareket ettirmeyiniz.
- Doktor �a��r�n�z. Hemen hastahaneye g�nderiniz.
- Sedye ile yatar durumda ve sarsmadan ta��y�n�z

GusinapsE

29 Nisan 2006 16:16

Kronik Hepatit

Kronik Hepatit

Kronik hepatit s�zc�� 6 aydan daha uzun s�re devam eden hepatitler i�in kullan�l�r.Esas olarak B ve C tipi kal�c� (kronik) karaci�er hastal�� yapar. Delta hepatiti sadece Hepatit B'li hastalarda g�r�l�r. G hepatiti kal�c� olabilir ise de klinik �nemi tam olarak bilinmemektedir.

Viral hepatitlerde kronikle�me ihtimali
Bu hastal��n nedenine ve ki�iye g�re de�i�en baz� fakt�rlere ba�l�d�r. Hepatit C de kronikle�me ihtimali %80'den fazlad�r. Eri�kin hayatta ge�irilen hepatit B de bu oran %10'dan az, �ocukluk d�neminde ise daha y�ksektir.

Ta��y�c� ve hepatit
Ta��y�c� (Sa�l�kl� ta��y�c�) s�zc�� daha �ok baz� hepatit B'li hastalar i�in kullan�lmaktad�r. Kanlar�nda Hepatit B vir�s�n� bulunduruyor olmakla birlikte muayene bulgular�nda, karaci�er fonksiyonlar�nda ve karaci�er biyopsilerinde hi�bir hastal�k belirtisi g�stermeyen ki�iler ta��y�c� olarak tan�mlan�rlar. Bu ki�ilerde hastal��n aktif �ekle d�n��mesi b�t�n�yle imkans�z de�ildir. Bu nedenle belirli aral�klarla karaci�er fonksiyonlar�n�n kontrol edilmesi ve muayenelerinin yap�lmas� zorunludur. Ta��y�c�lar bula�t�r�c�d�r. Bu gibi ki�ilerin yak�n �evrelerinin hastal�ktan korunmas�nda hepatitli olanlarla ayn� yakla��m izlenmelidir.

Hepatitli hastan�n �evresindekilerin korunmas�
Koruma �nlemleri �ncelikle e� ve �ocuklar�n� ve ayn� ev ortam�nda bulunan ki�ileri kapsayacak �ekilde planlanmal�d�r. �lk yap�lmas� gereken bu ki�ilerin halen vir�sle infekte veya ba��k (infeksiyonu ge�irip iyile�mi� dolay�s�yla bir kere daha bula�mayacak olanlar) olup olmad�klar�n� tesbitidir. Bundan sonraki a�amada a�� ve di�er koruma y�ntemleri doktorunuzun �nerileri do�rultusunda uygulanmal�d�r. Hepatitli hastalar�n a��r ve yorucu i�lerde �al��mas�, hastal��n a��rl�� ile ilgili bir durumdur. Baz� hastalarda istirahat veya aktivite k�s�tlamas� gerekli olabilir. Beslenme konusunda alkol d��nda bir k�s�tlay�c� yoktur. Alkol, hepatit bulunmasa bile karaci�eriniz i�in zararl�d�r. Tamamen yasak olma konusu hastal��n�z�n durumuna g�re de�i�ir. Bu konuda doktorunuzun �nerilerine uymal�s�n�z.

Herhangi bir yiyece�in (enginar, pekmez vs.) �zel bir yarar� yoktur. �nemli olan dengeli beslenmektir. Dengeli bir beslenme rejimi i�erisinde oldu�unuz s�rece d��ar�dan vitamin takviyesinin yarar� bulunmamaktad�r. Ba�ka nedenlerle k�s�tlama gerekmiyorsa her istedi�inizi yiyebilirsiniz.

Ba�ka hastal�klar nedeniyle ila� kullan�lmas�
�zellikle uzun s�reli kullan�m� gereken baz� ila�lar sorun yaratabilir. Kortizon, ba��kl�k sistemini etkileyen ila�lar�n kullan�m� sak�ncal� olabilir. En do�rusu �ncelikle ba�ka nedenlerle ba�vurdu�unuz doktorlar�n�za da hepatitli oldu�unuz hakk�nda bilgi vermeniz, gerekirse kullanaca��n�z ila�lar� karaci�er hastal��n�z� izleyen doktorunuza bildirmeniz yararl� olur.

Hepatit Sar�l�k De�ildir
�lkemizde hepatitler sar�l�k ad�yla da bilinmektedir. Hepatitli hastalarda sar�l�k g�r�lebilir, ancak �o�u hasta sar�l�ks�zd�r. Kar��t�r�lan di�er bir husus her sar�l��n hepatit san�lmas�d�r. Karaci�er, safra yollar�, pankreas hastal�klar� ve baz� kan hastal�klar�nda da sar�l�k g�r�lebilir. �lkemizde hepatitler sar�l�k, gizli sar�l�k, bula��c� sar�l�k, mikrobik sar�l�k gibi isimlerle tan�mlanmaktad�r.

Sar�l�k; Kan h�crelerinden alyuvarlar�n par�alanmas� ile ortaya ��kan ve bilir�bin denen maddenin kanda birikmesi ile olu�ur. Normalde bilir�bin karaci�erden safraya at�lmakta, b�ylece kanda birikmemektedir. Hepatitlerde bu i�leyi� d�zeni bozuldu�undan bilir�bin kanda birikmeye ba�lar. Sar�l�k geli�irken �ncelikle idrar renginin koyula�t�� hissedilir. Hafif sar�l�klarda sadece g�z aklar� sarar�r. Bilir�bin miktar� artt�k�a b�t�n cilt sar� bir renk al�r.

Mystic@L

29 Nisan 2006 17:09

arwen

29 Nisan 2006 18:42

��te sa�l�kl� bir y�l i�in yapman�z gerekenler:
1-Her g�n bir di� sar�msak yiyin.: Sar�msak v�cuttaki hastal�k sebebi olabilecek kimyasallar�n seviyesini y�zde 48 azalt�rken, beynin ya�lanmas�n� �nl�yor, kolesterol� d��r�yor.
2-Egzersizi ihmal etmeyin: G�nde bir kilometre y�r�y�� ya da haftada �� kez hafif egzersiz kalp hastal�� riskini d��r�yor.
3-Kepekli �r�nler kanserden korur: Haftada d�rt kez kepek i�eren ekmek, makarna ya da kabuklu pirin� t�ketmek kanser riskini y�zde 40 azalt�yor.
4-Sebze-meyveyi eksik etmeyin: Sebze-meyve, �zellikle de domates, k�rm�z� �z�m, brokkoli yiyenlerde kalp krizi, kanser ve �eker hastal�� riski d��yor.
5-Ayak�st� yemekten vazge�in: Hamburger, patates k�zartmas� vs. gibi yiyecekleri t�ketmeden �nce kalp hastal�klar�n�n ��te birinin bu yiyecekler y�z�nden ortaya ��kt��n� hat�rlay�n ve fast food’dan vazge�in.
6-Bel a�r�s�na �al��ma iyi gelir: Ara�t�rmalar bel a�r�s� �ekenlerin yatmak yerine normal aktivitelerine devam etti�inde daha �abuk iyile�ti�ini g�steriyor. Fazla zorlamamak ko�uluyla hareket etmek belinize yatmaktan daha iyi geliyor.
7-Sofrada bal�k olsun: D�zenli olarak bal�k yemek kalp riskini azalt�yor, ayr�ca bal�kta bulunan ya�lar ba��kl�k sisteminizi g��lendiriyor.
8-Tuzu azalt�n: “Fazla tuz felce ve kalp hastal�klar�na davetiye ��kar�r” diyen uzmanlar g�nde 5 gramdan fazla tuz t�ketilmesini sak�ncal� buluyor.
9-Biraz �arap kanserden korur: G�nde bir-iki kadeh �arap, kanser riskini azalt�rken, v�cudu gripten koruyor ayr�ca ya�l�l�kta bunamaya engel oluyor.
10-Kahvenin faydalar�: Ara�t�rmalar g�nde iki fincan kahvenin kolon kanseri riskini y�zde 25, safra kesesinde ta� riskini y�ze 45 azaltt��n� g�steriyor. Ancak kahvenin �ok fazla t�ketilmesi y�ksek tansiyona neden olabiliyor.
11-�aya devam: Uzmanlar, bol bol �ay i�enlerin kalp krizinden �lme riskinin yar� yar�ya azald��n� belirtiyor.
12-�ok diyetler faydas�z: “Haftada �� kilo” vermeyi vaad eden diyetlerden uzak durun. Kilo vermek istiyorsan�z bunu hafta hafta de�il uzun vadede yapmaya �al��n.
13-A��r� kiloya dikkat: Yeni bir ara�t�rmaya g�re, kilolu insanlar�n ald�klar� her yeni kilo �m�rlerini 20 hafta k�salt�yor. Fazla kilolar� vermek kalp, kanser, eklem iltihab� hastal�klar�ndan koruyor.
14-Selenyuma ihtiyac�n�z var: Kansere kar�� do�al bir koruyucu olan selenyum f�nd�k, f�st�k, bal�k, tah�l gibi �r�nlerde bol miktarda bulunuyor. Herg�n selenyum alanlarda kanser riski y�zde 37 azal�yor.
15-Kolesterol� d��r�n: Egzersiz yapmak ve ya��, tuzu azaltmak kolesterol� d��r�yor, bu da kalp krizi ve fel�ten korunman�z� sa�l�yor.
16-Mucize ila� aspirin: A�r� kesici olarak ald��m�z aspirin bizi kalp hastal��, fel� ve kanserden koruyor.
17-D�zenli seks ba��kl�� g��lendirir: Uzmanlara g�re haftada d�rt kez seks yapmak, v�cudu gripten koruyan Iga maddesini art�r�yor. Ayr�ca bu ki�iler on y�l daha gen� g�r�n�yor.
18-Rahatlamay� ��renin: Sosyalle�erek, hobi edinerek rahatlamak ruh sa�l��na iyi geliyor. Ayr�ca haftada �� kez rahatlat�c� egzersiz yapmak stres ve depresyonu �nl�yor.
19- Sigaraya hay�r: Sigaray� b�rakmak art�k daha kolay, nikotin bantlar� ve sak�zlar�, akupunktur vs. gibi y�ntemleri deneyebilirsiniz. E�er tamamen b�rakam�yorsan�z azaltmak da sizin i�in yararl� olacakt�r.
20-A��z kokusunun �aresi var: Uzmanlar a��z kokusuna yol a�an hastal�klar� �nlemek i�in g�nde iki kez f�r�alama, gargara kullanman�n yan�s�ra havu� gibi lifli yiyecekler yemeyi ve �ok fazla kahve i�memeyi �neriyor.

GusinapsE

29 Nisan 2006 19:34

Viral Hepatitler

Viral Hepatitler

Halk aras�nda bula��c� sar�l�k veya sar�l�k,t�p dilinde ise viral hepatit olarak bilinen hastal�k nedir?
Viral hepatitler ve ya bula��c� sar�l�k denilen hastal��a de�i�ik vir�sler yol a�makta olup, bu vir�sler �n planda karaci�er h�crelerini enfekte etmeleri sonucunda karaci�er fonksiyonlar�n� bozarak sistemik bir hastal��a yol a�arlar. Bu vir�slerin al�nmas� sonucunda hastal�k �o�unlukla sessiz olarak ge�irilir. Bir b�l�m�nde de ileri derecede halsizlik, i�tahs�zl�k, bulant� ve karn�n sa� �st b�lgesinde a�r�y� takiben g�z aklar�nda sararma, idrar renginde koyula�ma ortaya ��kar. Genellikle hastalar sar�l�k dedi�imiz bu tablo ile doktora ba�vururlar. Al�nan vir�s�n tipine ba�l� olarak olgular�n �o�unlu�u yatak istirahati ile kendili�inden, k�sa s�rede iyile�irler. Gerek sessiz olarak gerekse sar�l�k tablosu ile seyreden viral hepatitlerin bir b�l�m� ise kronikle�irler ki bizim korktu�umuz ve hasta i�inde tehlikeli olan durum budur.

Viral hepatitlere yol a�an etkenler nelerdir?
Viral hepatitlere insanlarda hastal��a yol a�an mikroorganizmalardan vir�sler yol a�maktad�r. Bug�n i�in akut viral hepatitlere yol a�an be� �nemli vir�s vard�r. Bunlar�n d��ndaki baz� vir�s ve bakterilerde olu�turduklar� hastal�k tablolar�n�n bir par�as� olarak karaci�eri de tutarak hepatit tablosuna yol a�arlar. Fakat bunlar kronikle�meye yol a�mad��ndan �nemli de�illerdir. Hepatite yol a�an be� vir�s Hepatit A vir�s�(HAV), Hepatit B vir�s�(HBV), Hepatit C vir�s�(HCV), Hepatit D vir�s�(HDV) ve Hepatit E vir�s�d�r(HEV). Bunlar�n i�inde de HAV ve HEV bizim �lkemizinde i�inde yer ald�� geli�mekte olan veya geli�memi� �lkelerde bir sa�l�k sorunu olarak kar��m�za ��kmaktad�r. Bu iki vir�s�n yol a�t�� hepatitin kronikle�memesi sevindiricidir. ��nk� �lkemizde yeti�kin ya� grubunun %90’� A tipi viral hepatiti sessiz veya sar�l�kl� bir �ekilde ge�irmi�tir.

Bu vir�sler bizlere nas�l bula�maktad�rlar?
Her vir�s�n bula�ma �ekli farkl�d�r.HAV ve HEV �zellikle hijyen ko�ullar�na yeterince �nem verilmeyen, su da��t�m ve kanalizasyon sistemlerinin yetersiz oldu�u toplumlarda d��k� ile hastal�kl� bireyler taraf�ndan ��kart�lan vir�sle bula�m�� sular�n i�ilmesi ve g�dalar�n yenilmesi ile bula�maktad�r. Yine ayn� �ekilde d��k�-a��z yolu ile aile i�inde ki�iden ki�iye bula�ma da �nemli bir ge�i� yoludur.
Hepatit B vir�s� ve HCV’�nde ise bula�mada �nemli rol oynayan en b�y�k vir�s kayna�� ta��y�c�lard�r. Bula�ma vir�sle bula��k kan ve di�er v�cut s�v�lar�n�n deri ve mukoza yoluyla ge�mesi, cinsel yol ve anneden �ocu�a do�um s�ras�nda ve sonras�nda ge�mesi ile olmaktad�r. �zellikle deri yoluyla vir�s�n ge�i�inde enjekt�rler, d�vme, akupunktur, yeterince temizlenmemi� cerrahi ara� ve gere�ler �nemli rol oynamaktad�r. Ev i�inde ortak kullan�lan di� f�r�alar�, oyuncaklar, ka��k-�atal, tra� b��aklar�, havlular da bula�mada �nemlidir. HDV kendi ba��na hastal�k olu�turmay�p, sadece HBV olan ki�ilerde hastal��a yol a�maktad�r.

Viral hepatitlerde s�kl�kla kullan�lan "Ta��y�c�" kavram� ile ne anlat�lmak istenir?

Herhangi bir vir�s�n kanda bulunmas� durumuna ta��y�c�l�k, bu ki�ilere de ta��y�c� denilmektedir. Bu ki�iler potansiyel olarak toplum i�inde bula�t�r�c� konumdad�rlar. Genellikle kan�nda B tipi hepatit vir�s� bulunan ki�ilere ta��y�c� denilmektedir. Hepatit B vir�s� i�in vir�s�n y�zey antijeni dedi�imiz HBsAg’nin herhangi bir �ekilde kanda 6 aydan fazla bulunmas� halinde ta��y�c�l�ktan s�z edilir. Ta��y�c� olanlar�n hepsini hasta olarak kabul etmek yanl��t�r. Ta��y�c�lar�n b�y�k bir b�l�m� sa�l�kl�d�r. Sa�l�kl� ta��y�c�lar ya�amlar�n� normal olarak, sa�l�kl� bir �ekilde s�rd�r�rler. Toplum i�indeki ta��y�c�lar�n az bir b�l�m�nde ise kronik hepatit, siroz veya karaci�er kanseri bulunmaktad�r. Bu a��dan bak�ld��nda kan�nda HBsAg saptanan ki�iler yukar�da say�lan hastal�k tablolar�n�n hangisi i�inde yer ald�klar�n� bilmek i�in mutlaka bir sa�l�k kurulu�una ba�vurmak zorundad�rlar. Toplum i�inde bula�ma zincirini k�rabilmemiz i�in �ncelikle ta��y�c�lar�n ortaya ��kart�lmas� �nemlidir.

�lkemizdeki ta��y�c�lar�n say�lar� bilinmekte midir?
Bu say� ve oranlar her hepatit tipi i�in farkl�d�r ve yap�lan de�i�ik �al��malar ile ortaya koyulmu� durumdad�r. �lkemizde yeti�kin ya� grubunun %70-90’� A tipi viral hepatiti ge�irmi� durumdad�r. E tipi hepatit i�in bu oran %5 civarlar�ndad�r.
Kronikle�me a��s�ndan �nemli ve as�l �lkemiz i�in de tehlikeli olan B tipi i�in bulunan say� ve oranlar korkun�tur. T�m toplumun b�lgeler aras� farkl�l�klar olmakla birlikte %5-10’u Hepatit B vir�s�n� ta��maktad�rlar. Bu oran a�a�� yukar� 3-5 milyon ki�iye kar��l�k gelir ki bu ki�ilerin �o�unun ta��y�c� konumda olduklar�n� bilmeyip toplum i�inde en yak�nlar�ndan ba�layarak hastal�� bula�t�rmalar� olay�n ne kadar korkun� boyutlarda oldu�unu g�stermektedir.Yurdumuzda B tipi hepatit vir�s� ile kar��la�ma oran� %20-60 civar�ndad�r. Bunun anlam� kabaca her be� ki�iden biri veya �� ya�amlar�n�n bir d�neminde HBV ile kar��la�maktad�r. Bunlar�n �o�unlu�unda koruyucu antikorlar geli�ir ve bu ki�iler ya�amlar�n�n daha sonraki y�llar�nda bu hastal��a kar�� korunmu� olurlar.
Hepatit C vir�s� ta��y�c�l�� ise yurdumuzda %1 civarlar�ndad�r.

Kronikle�me ne demektir?
B,C ve D tipi hepatitler i�in kronikle�me tehlikesi s�zkonusudur. Bunun anlam� bu olgular�n bir b�l�m� siroza, siroz olanlar�nda bir b�l�m� karaci�er kanserine d�n��ecek demektir. B tipinde vir�s al�nd�ktan sonra olgular�n %90-95’i tamamen iyile�irler. Geriye kalan %5-10’unda sa�l�kl� ta��y�c�l�ktan kronik hepatit dedi�imiz tabloya kadar de�i�en durumlar ortaya ��kar. As�l tehlikeli olan durum kronik hepatit geli�mesidir ki bunlar�n bir b�l�m�nde 5-10 y�l i�erisinde siroz geli�mektedir. Siroz geli�en olgular�n ise az bir k�sm�nda karaci�er kanseri geli�mektedir. Di�er �nemli bir noktada vir�s�n edinilme ya��d�r. Ne kadar erken ya�larda vir�s al�n�rsa kronikle�me o kadar fazla olmaktad�r. Yenido�an bir �ocu�a vir�s�n ge�mesi sonucunda hastal�k %90 s�kl�kla kronikle�ecektir. Bu y�zden anneler mutlaka do�um �ncesi d�nemde taramalar�n� yapt�rmal�d�r. ��nk� B tipi viral hepatit a��lanma ile �nlenebilir bir hastal�kt�r.
C tipinde ise durum daha de�i�ik olup olgular�n %85’inden fazlas� kronikle�mekte ve yakla��k 20 y�l sonra bunlar�n %20’unda siroz geli�mektedir. Siroz geli�en olgular�n %2-5'inde ise karaci�er kanseri geli�ebilmektedir. Burada s�zedilmesi gereken �nemli ve sevindirici noktalardan biri de kronik C hepatiti geli�en hastalar normal ya�amlar�n� s�rd�r�rler. B tipi hepatitden farkl� olarak kronik hepatitten siroza ve sirozdan karaci�er kanserine d�n��m onar y�ll�k aralarla olmaktad�r.

Viral hepatitlerin bula�malar�n� �nlemek i�in neler yapabiliriz?
A ve E hepatitlerinin bula�mas�n� engellemek i�in hijyen ko�ullar�n�n, su da��t�m ve kanalizasyon �ebekelerinin daha m�kemmel hale getirilmesi gereklidir. Bug�n i�in A hepatiti ge�irmeyenlere uygulanmak �zere a��lar mevcuttur. C tipi i�in hen�z a�� bulunmad��ndan yukarda sayd��m�z bula�may� kolayla�t�ran durumlara dikkat etmemiz gereklidir. �lkemizde as�l sorun B tipi viral hepatittir. Sevinilmesi gereken bir durum bu hastal��n a�� ile �nlenebilir olmas�d�r. Halen kullan�m i�in piyasada bulunan i�erikleri hemen hemen benzer 4-5 farkl� a�� mevcuttur. A��lama �ncesi ki�inin B tipi vir�sle kar��la��p kar��la�mad�� mutlaka saptanmal�d�r. E�er ta��y�c� konumda ise mutlaka aile taramalar� yap�l�p �ncelikle risk alt�ndaki e� ve �ocuklar�da a�� programlar�na al�nmal�d�r. A�� doz veya d�rt doz halinde uygulanmaktad�r ve koruyuculu�u %90’�n �zerindedir. Biz �ncelikle ailesinde ta��y�c� bulunanlar ve sa�l�k personeli ba�ta olmak �zere herkesin olanaklar� �l��s�nde a��lanmalar� gerekti�ini d��nmekteyiz

arwen

29 Nisan 2006 20:05

�ngiltere'de Londra �niversitesi bilim adamlar�n�n Finlandiya, �talya ve Almanya'daki meslekta�lar�yla �zerinde �al��t�klar� bir ilac�n 10 y�l i�inde kalp krizlerini tarihe g�mmesi umuluyor.
�lac�n orta ya� ve �zerindeki kad�n ve erkekler taraf�ndan s�rekli kullan�laca��n� belirten bilim adamlar�, proje �zerinde 10 y�ldan bu yana �al��makta olduklar�n� a��klad�.
Londra �niversitesi'nden Prof. John Martin, kalp krizlerinin geli�mi� �lkelerde bir numaral� �l�m sebebi oldu�unu, bu nedenle �nleyici bir ila� �zerinde �al��may� tercih ettiklerini bildirdi.
''Vascular Endothelial Growth Factor'' (VEGF) ad� verilen ve kalp damarlar�ndaki h�cre b�l�nmesini engelleyen v�cut kimyasal�n�n salg�lanmas�n� dengeleyece�i belirtilen ilac�n, 10 y�l i�inde kullan�labilecek duruma gelecek.
VEGF'nin zaman zaman yeterince h�zl� salg�lanmad��na ve kalp damarlar� i�inde gere�inden fazla h�crenin b�l�nd��ne dikkati �eken uzmanlar, bu durumun kalp damarlar�nda olu�umlara yol a�t��n� belirtiyor. Uzmanlar, kolestrol�n kalp damarlar�ndaki bu olu�umlara yap��mas� sonucunda akyuvarlar�n hareketinin engellendi�ine ve kalp krizlerine giden t�kanmalar�n ortaya ��kt��na i�aret ediyor.
Sorunun temelinde kalp damarlar�nda olu�umlar�n yatt��n� kaydeden uzmanlar, geli�tirdikleri ilac�n v�cudun daha �ok VEGF salg�lamas�na yard�mc� olaca��n� belirtiyor.
By-pass ameliyat�n� gereksiz k�lan y�ntem

�te yandan Orlando'da d�zenlenen Amerikan Kardiyoloji Konferans�'na sunulan bir rapora g�re ilaca bulanm�� stent, by - pass ameliyat�na gerek kalmadan damar t�kanmas�n� �nl�yor. Stendin �zerindeki ila�lar yava� yava� kana kar��arak daha �nce t�kal� oldu�u i�in t�bb� m�dahaleyle a��lan damarlar�n yeniden t�kanmas�n� �nl�yor. B�ylelikle by - pass ameliyatlar�na gerek kalmayaca�� belirtiliyor. �ok ince damarlar� t�kayan b�y�k ya� kitlelerini ortadan kald�rmada da ba�ar�l� olan y�ntemde, stent g�revini tamamlad�ktan sonra v�cut taraf�ndan eritiliyor.

Mystic@L

29 Nisan 2006 21:04

DENGEL� BESLENME KURALLARI

Hayat�n�zda ak�lc� bir beslenme rejimi her zaman olmal�. Kilo vermeyi ertelemeyin. E�er h�zla kilo veremediyseniz, hayal k�r�kl��na u�ramay�n. Keza �ok �abuk kilo kaybederseniz, yeme al��kanl�klar�n�z� de�i�tirmeniz imkans�z. Herhangi bir tatl�y� yemeden veya bisk�vi paketini a�madan �nce kendinize sorun, "Ben ger�ekten a� m�y�m" e�er cevab�n�z olumluysa, on dakika bekleyin ve bu soruyu tekrar sorun.

Yiyeceklerinizi haftal�k olarak planlay�n. B�ylece al��veri� yaparken, abur cubur sat�n almaktan kurtulabilirsiniz.Asla s�permarkete a� gitmeyin. E�er insanlar tok karn�na al��veri�e giderlerse, besin de�eri daha y�ksek yiyecekler al�yorlar. Abur cuburdan da uzak duruyorlar.

Daha hareketli olabilmek i�in hayat�n�zda, beslenme rejiminizde de�i�iklik yapmaktan ka��nmay�n.

Bir g�nl�k tutun. Hem ne yedi�inizi, hem de ruh halinizi kaydedin. E�er istemedi�iniz halde yemek yiyorsan�z, bir dakika sonra kendinizi kontrol alt�na alabilirsiniz. �radeyi kullanmak, dakikalarla ba�lar, saatlik, g�nl�k, haftal�k, ayl�k... s�relerle devam eder. Daima geriye d�n�p kendinizi kontrol edin..

Hi�bir zaman neden kilo vermek istedi�inizi unutmay�n. S�k�ld��n�zda veya diyet yapmaktan yoruldu�unuzda eski foto�raflar�n�za g�z at�n. Ve her verdi�iniz kiloda kendinizi nas�l hissetti�inizi hat�rlay�n. De�i�imin zamanla ve sab�rla olaca��n� hep akl�n�z�n bir k��esinde bulundurun.

ahmetseydi

29 Nisan 2006 21:44

�oklarda �lkyard�m

�OK NED�R?

Kelime anlam� SARSILMA demektir. Dola��m sistemindeki kan�n �e�itli nedenlerle azalmas�, h�crelere yeterli oksijenin gelmemesi sonucu ortaya ��kar.

BEL�RT�LER�:
Kaza yerinde sessiz, sakin, hi� hareket etmeyen bir yaral�n�n �uuru genelde yerinde olmayabilir.
Rengi soluk, V�cudu so�uk ve terli, G�zleri g�z �ukuruna batm�� ekilde, sanki burnu sivrilmi� gibidir.
Nab�z zay�ft�r ve h�zl�d�r. Solunum h�zlanm��t�r.

YAPILMASI GEREKENLER:

Uygun bir yere s�rt �st� yat�r�n�z.
Etraf�ndaki kalabal�� da��t�n�z.
Az hareket ettirmeye �al��n�z.
Beynin kan dola��m�n� ve �al��mas�n� kolayla�t�rmak i�in, ba�ta kanama yoksa ba�� 15o - 30o a�a�� getirip, ayak ucunu 30-40 cm. kald�r�n�z.
Yakas�n�, kemerini, g�mle�ini gev�etiniz.
Solunum yolu t�kan�kl�� varsa gideriniz.
Gerekirse yapay solunum ve kalp masaj� yap�n�z.
Kanamas� varsa kanamay� durduracak �nlemi al�n�z.
K�r�k varsa tahta par�as� ile tesbit yap�n�z.
Soluk almakta g��l�k �ekiyorsa ba� ve g��s k�sm�n� hafif�e y�kseltiniz.
Battaniye ile �rt�n�z, yaral� �uursuz ise kat� yiyecek vermeyiniz.
�htiya� durumunda dudaklar� ve dili birka� damla su ile �slat�n�z.
�� kanama yoksa ve t�bbi bak�m gecikecekse yar�m bardak su i�ine bir �ay ka�� tuz veya karbonat kar��t�r�p 15 dakika ara ile i�iriniz.

arwen

30 Nisan 2006 02:46

�nsan v�cudunu ��yle bir d��nd��m�zde ne kadar ola�an�st� bir sistem oldu�unu fark etmemek m�mk�n de�il. T�pk� her biri ayr� g�revler �stlenerek sistemin ayakta kalmas�n� sa�layan bir makinenin di�lileri gibi... Di�lilerden biri k�r�ld��nda ciddi aksamalara, bazen de sistemin ��k��ne neden olur. ��te insan v�cudu da b�yledir. Organizmay� olu�turan t�m sistemlerin her biri b�y�k �nem ta��r. Bu hafta beslenme etkinli�imizin insan v�cudundaki yolculu�una �ahit olaca��z.

3 a�amada sindirim
Sindirim sisteminin temel g�revi, bizi hayatta tutmak ve enerji sa�lamak i�in yak�t�m�z olan yiyecek ve i�ecekleri i�lemektir. Yediklerimizi, ya�am�m�z� devam ettirecek yap�ta�lar� olan glukoz, aminoasit, ya� asitleri, mineraller ve vitaminlere �evirmek i�in sindirim sistemine ihtiyac�m�z vard�r. Sindirimin ilk a�amas�, yiyeceklerin mekanik veya kimyasal olarak par�alanmas�d�r. �kinci a�amada, metabolize edilmi� zerrecikler ��t�l�r. ��nc� a�amada ise, kullan�lmayan at�klar ortadan kald�r�l�r. Ana sindirim i�lemi, mide ve ba��rsaklarda ger�ekle�ti�i halde sindirim asl�nda a��zda ba�lar.

Yeme�in tad�na var�n
Yeme�inizi h�zl� yerseniz;
1. Bize yemeyi durdurmam�z� s�yleyen geri besleme mekanizmas�n� atlam�� olursunuz,
2. Tat alma cisimcikleri, belirli yiyecekleri par�alamak i�in do�ru sindirim enzimlerini haz�rlamak �zere beyne haz�rl�k sinyallerini g�nderemez,
3. �i�nemeden yemek, fazla t�k�r�k salg�lanmas�na neden olur ve a��r� salg�lama sonucu enzimlerin etkisi azal�r.
Bu y�zden yava� yiyin, iyi �i�neyin, yiyecek ve i�eceklerin dille yeterince temas etmesine izin verin.

Mide, ��t�c� de�ildir
Yiyecek ve i�ecekler a��zdan yemek borusuna ge�erek mideye gelir. Mide, yiyecekleri t�m�yle sindirme ya da besinleri ��tme yetene�ine sahip de�ildir. Midenin de�i�ik b�l�mleri �alkalama, asit ile kar��t�rma ve �evirme, sindirim enzimleri salg�lama ve hamur haline gelmi� yiyecekleri depolama gibi de�i�ik g�revleri yerine getirmek �zere yap�lanm��t�r.
Mide, k�smi olarak sindirilmi� i�eri�ini yava��a ba��rsaklara b�rak�r. Safra kesesi, onikiparmak ba��rsa��na hen�z gelmi� olan asidik mide i�eri�ini n�trle�tirir.

�l��y� ka��rmay�n
E�er �ok yemek yerseniz, �zellikle de asitli yiyecekler ise ya da mide �ok fazla asit �retirse, onikiparmak ba��rsa�� bunlar�n hepsini alamaz ve bir k�sm� midede kalarak haz�ms�zl��a neden olur.
T�m bu a�amalardan sonra yiyecekler, pankreas�n sindirim enzimleriyle kar��t�ktan sonra ince ba��rsak boyunca yoluna devam eder. Bu yolculu�un son b�l�m�n� kal�n ba��rsaklar olu�turur. V�cut yiyeceklerden b�t�n alacaklar�n� ald�ktan sonra, geri kalanlar� d��ar� atar.

Bira ve f�st�ktan uzak durun
Hemen g��s kafesinin alt�ndaki s�k�nt� ve a�r�lar, midedeki asit yo�unlu�undan kaynaklan�r. Asidin fazlas� yemek borusundan yukar� ��k�p bron�iyal giri�e f��k�r�rsa, �iddetli bir yanma hissedilir.
Bunlardan ka��n�n: Narenciye, mayal� i�ecekler (beyaz �arap, �ampanya ve bira), f�st�k, k�rm�z� etli ve baharatl� yemekler, konserve yiyecekler ve koruyucu olarak sitrik asit i�eren ticari olarak kutulanm�� meyveler, sirkeli yiyecekler, s�cak s�v�lar, baz� ila�lar (Steroid, a��r� C vitamini - 1000 mg'�n �st� ve a�r� kesiciler).
Bunlar� deneyin: Yemeklere anason tohumu ve so�an eklemeye �al��n. Mide yanmas� ba�lad��nda so�uk s�t veya bir par�a tuzla birlikte nane �ay� (so�utulmu�) i�in. Yeme�inizi yava� yava� yiyin. Yemekten sonra y�r�y�� yap�n.

GusinapsE

30 Nisan 2006 05:04

Hepatit A

Hepatit A vir�s�

(HAV) fekal ve oral yollardan bula��r. Kontamine sular s�k rastlanan bir enfeksiyon kayna��d�r. HAV g�l sular�nda 4 haftaya kadar enfeksiy�z olma �zelli�ini korur. Kulu�ka s�resi 14-15 g�nd�r. Parenteral bula�ma istisnad�r. Ya�am standard�n�n y�kselmesi ve hijyen ko�ullar�n�n iyile�mesine ba�l� olarak toplumun kontaminasyonu ge�ti�imiz on y�llar i�inde �nemli �l��de azalm��t�r. Hepatit A'ya kar�� antikorlar 18 ya��n alt�ndakilerin % 5'inden az�nda, ve 70 ya��n �zerindekilerin % 75'inden fazlas�nda bulunur.

Tan�

Antijen: Hepatit A vir�s�, prodrom d�neminde d��k�da g�sterilebilir. Kanda genellikle g�sterilemez ��nk� a�ikar hastal�k d�neminde vir�s replikasyonu sona ermi�tir. Bu nedenle s�z konusu antijen i�in d��k�da veya kanda yap�lan elektron optik veya immunolojik testler bilimsel �al��malar d��nda endike de�ildir.

Antikorlar: IgM s�n�f� spesifik antikorlar infeksiyon sonras�nda 14 g�n daha saptanabilir. IgM s�n�f� antikorlar birka� g�n sonra ortaya ��kar. Bir kural olarak, IgG ve IgM s�n�f� antikorlar ayn� zamanda g�sterilir. Bunlar mevcutsa ve hepatitin klinik kan�tlar� varsa, varl�� hepatit A'y� g�steren IgM s�n�f� antikorlar i�in bir test yap�l�r.
Olgular�n % 99'dan fazlas�nda hepatit A 3 ay i�inde spontan olarak iyile�ir. Olgular�n % 0.1'inden az�nda fulminan hepatit g�r�l�r. Sar�l�k, olgular�n % 90 kadar�nda vard�r. Y�zde 95'inden fazlas�nda transaminaz e�rileri bir zirve yapar ve h�zla normale d�ner. Fulminan hepatitten sonra g�r�lt�s�z bir karaci�er sirozu geli�ebilir.

A tipi viral hepatit hakk�nda genel bilgiler

� A tipi viral hepatit bula��c� bir karaci�er hastal��d�r.
� Geli�mekte olan ve geli�memi� �lkelerde ya�ayanlar, bu �lkelere seyahat edenler risk alt�ndad�r.
� Etken Hepatit A Vir�s�d�r (HAV).
� Bula�ma “D��k� - A��z” yoluyla olur. Yani vir�s i�eren d��k� ile kirlenmi� sularla temas sonucu bula��r. Bula�madan iyi y�kanmam�� g�dalar�n al�nmas� ve iyi temizlenmemi� sular�n i�ilmesi sorumludur.
� Genellikle sessiz olarak ge�irilir. Yak�nmal� olarak ge�irildi�inde
halsizlik, ate�, ishal, kar�n a�r�s�, g�z aklar�nda sararma ve idrar renginde koyula�ma �nemli belirti ve bulgulard�r.
� Yatak istirahati tedavinin esas�d�r.
� �yile�me 10 - 20 g�n s�rer. B ve C tipinde oldu�u gibi kronikle�me s�zkonusu de�ildir. Ta��y�c�l�� s�z konusu de�ildir.
� A�� mevcuttur ve koruyuculu�u olduk�a iyidir.
� �mmun globulin uygulamas� k�sa s�reli (3 - 6 ay) koruma sa�lar.

Bula�ma yollar�: Hepatit A vir�s� hastal�kl� ki�inin d��k�s� ile yay�larak, d��k�-a��z yoluyla bula��r. Yani vir�s i�eren d��k� ile kirlenmi� sularla temas sonucu bula�maktad�r. Bula�madan iyi y�kanmam�� g�dalar�n al�nmas� ve iyi temizlenmemi� sular�n i�ilmesi sorumludur. Bula�may� engellemek i�in �ehir �ebeke sular�n�n temizli�ine olabildi�ince �zen g�sterilmeli ve g�dalar temiz sularla temizlenmelidir. Bula�may� k�rmak i�in ellerin sabun ve suyla temizli�i olduk�a �nemlidir. Bula�ma �ekilleri ��yledir:
Hastan�n d��k�s�n�n de�i�ik �ekillerde ele bula�t�ktan sonra eller y�kanmadan yemek yeme ve enfekte d��k�yla kirlenmi� sular�n iyi temizlenmeden tekrar kullan�lmas�.

Yol a�t�� hastal�klar: HAV ile infekte olanlar�n b�y�k �o�unlu�u (y�zde 70 - 80) sessiz olarak enfeksiyonu ge�irir. Bu ki�ilerin enfeksiyonu ge�irdi�i laboratuvar testleriyle anla��labilir. Yak�nmal� enfeksiyonun belirti ve bulgular� ileri derecede halsizlik, i�tah kayb�, ate�, ishal, kar�n a�r�s�, bulant�-kusma, g�z aklar�nda - deride sararma ve idrar renginde koyula�mad�r. Bu d�nemde karaci�er fonksiyon testlerinde bozulma ortaya ��kar. Transaminazlar (AST, ALT) ve bilirubinler y�kselir. Sar�l�kl� bu d�nem 10 - 20 g�n s�rer. Nadiren enzim y�ksekli�i ve halsizlik bir y�la kadar uzayabilir. �ok nadiren karaci�er komas� geli�erek �l�me yol a�abilir.

Tipi Viral Hepatit ��in Riskli Bireyler Kimlerdir?� Geli�mekte veya geli�memi� �lkelerde ya�ayanlar
� Geli�mekte veya geli�memi� �lkelere seyahat edecekler
� A tipi hepatit ge�irmekte olanlarla ayn� evde ya�ayanlar
� �ocuk yuvalar�ndaki �ocuklar ve bak�c�lar�
� Homoseks�eller

Hepatit A Tedavisi
Spesifik tedavi yoktur. Fulminan hepatitte yo�un t�bbi tedavi endikedir. Komplike olmayan olgularda medikal zeminde kesin yatak istirahati gerekli de�ildir.

Profilaksi: Endemik b�lgelere seyahat edenler i�in aktif a��lama ile profilaksi yap�labilir. Ba�lang��ta 1ml enjeksiyonu takiben 2-4 hafta ve 6-12 ayda enjeksiyonlar uygulan�r. A��laman�n ba�ar� oran� %95'in �st�ndedir. Gamma globulin preparatlar� ile pasif inok�lasyon (0.1 ml/kg v�cut a��rl�� veya 5.0 ml im) bug�n nadiren endikedir. Enfeksiyon ortaya ��km�� oldu�undan ev ko�ullar�nda bu uygulama genellikle ba�ar�l� olmaz. Bula�may� �nlemek i�in hijyen ko�ullar�n� d�zeltici �nlemlere derhal uyulmas� �nerilir. Hijyen �nerilerine s�k� bir �ekilde uyulmas� ve aktif a��lama en iyi profilaksidir.

Misafir

30 Nisan 2006 06:33

Gen�lik ve sa�l�k i�in E vitamini

Sa�l�kl� beslenme, cilt sa�l��, ba��kl�k sistemi ve zeka geli�iminin sa�lanmas�nda olduk�a �nemli roller �stelenen E vitamini hakk�nda bilmemiz gerekenler...

En iyi E vitamini kaynaklar�; bu�day, tohumlu besinler, zeytin ya��, soya fas�lyesi ya��, ar� s�t�, bal�k, ceviz gibi kuruyemi�ler, marul, tere, kereviz, maydanoz, �spanak, lahana, m�s�r ya��, m�s�r ve yulaft�r.

Vitaminin faydalar�n� madde baz�nda genel olarak �zetlersek;

Ba��kl�k sistemini g��lendirir.
Son y�llarda olduk�a s�k rastlan�lan Alzheimer hastal��n�n ilerlemesini yava�lat�r.
H�crelerin yenilenmesini ve daha uzun ya�amas�n� sa�lar.
Antioksidan etkisi vard�r.
Kalp-damar hastal�klar�na kar�� koruyucu etkisi vard�r.
Kanser olu�um riskini azalt�r.
Katarakt olu�umuna kar�� koruyucu etkisi vard�r.
Hamilelik d�neminde olduk�a �nemlidir, bebe�in zeka geli�imini etkiler.
Ya�lanmay� geciktirir.
V�cutta gereksinim olan di�er vitaminler ve mineraller ile birlikte �al��arak etkinli�ini artt�r�r.

E Vitamini kayb�n� nas�l �nleriz?

E vitamini ya�da eriyen bir vitamin oldu�u i�in suda eriyen vitaminlere k�yasla �s�, ��k gibi d�� etkenlere daha dayan�kl�d�r. Ancak g�dalar�n �s�t�lma, pi�irme, dondurulma, i�lenme esnas�nda tahrip olurlar. Bu nedenle ya��n k�zart�lmas� durumunda E vitamini kayb� �oktur. �nerim iyi bir E vitamini kayna�� olan zeytinya�� kullanmaktad�r. Ayr�ca m�mk�n oldu�unca yeme�i pi�irirken ya�� so�an ile �ok yakmadan pi�irmenizdir. Yine m�mk�n oldu�unca sebzeleri k�zartmadan, suda ya da buharda ha�layarak �zerine daha sonra zeytinya�� eklemenizi tavsiye ederim.

G�nl�k E vitamini t�ketmek i�in neler yapmak gerekir?

Yemeklerinizde sadece zeytinya�� kullan�n�z.
G�nde 3-4 adet ceviz veya f�nd�k gibi kuruyemi� yiyiniz.
Diyette olsan�z bile salatan�za az da olsa mutlaka zeytinya�� ekleyiniz.
Haftada en az 2 ��n bal�k yiyiniz.
Bol bol ye�illik yiyiniz. Salatan�zda tavuk, peynir gibi tercihlerinizde ton bal��n� da unutmay�n�z.
Beslenme �eklinizin posa y�n�nden zengin olmas�na dikkat ediniz.
Haftada en az 2-3 porsiyon kurubaklagil yeme�i yiyiniz.
Bol bol sebze ve meyve yiyiniz. G�nde en az 4-5 porsiyon meyve, 5-6 porsiyon da zeytinya�l� sebze yiyiniz.

ahmetseydi

30 Nisan 2006 13:02

SA�LIKLI hayat i�in genelde ko�ma sporu tavsiye ediliyor, ya��na, durumuna ve vaktine bak�lmaks�z�n herkesin ko�mas� isteniyordu. Fakat zamanla ko�unun bir�ok-mahzurlar� ortaya ��kt�. Baz� ki�ilerin kalbi dayanamad� ve yollarda kald�lar. Sa�lanan faydalar�n, ko�u b�rak�ld��nda devam etmedi�i ortaya ��kt�. Bunun �zerine ko�udan vazge�ildi ve y�r�y��n en g�zel spor oldu�u ke�fedildi.

Ger�ekten y�r�menin ko�maya g�re pek �ok �st�nl�kleri bulunmaktad�r. Herhangi bir sistemik (Kalp-Damar, Solunum vs.) hastal�� olanlar�n ve ya�l�lar�n ko�mas� uygun de�ildir, ama bunlar rahat�a y�r�y�� yapabilirler. Y�r�y�� sporu s�rekli yap�l�rsa, ko�u ve di�er a��r sporlar�n kazand�rd�� faydalar�n �o�unu sa�lar. �stelik hi�bir tehlikesi de yoktur. V�cudun adale tonusunu y�kseltir, kilo att�r�r, kalp-damar ve solunum sistemlerini sa�l��a kavu�turur.

Y�r�rken tepeden t�rna�a b�t�n v�cut idman yapm�� olur. Bel kaslar� kuvvetlenir, hareket etme kolayla��r ve v�cut esnekle�ir. Kemikler sa�lamla��r, eklem a��nmas� gecikir. Sinir gerginlikleri ve s�rt a�r�lar� hafifler.

D�zenli bir y�r�y�� kalbin kaslar�n� kuvvetlendirir, �al��ma y�k�n� azalt�r ve dinlenme s�resini uzat�r. Bu bak�mdan y�r�mek, �zellikle kalp ve damar hastal�klar�na yakalananlar i�in �ok faydal�d�r. ��nk� y�r�yenlerin b�t�n v�cut h�creleri, havan�n oksijeninden daha �ok istifade eder. Ko�u s�ras�nda ise, beden kapasitesi aniden y�kseldi�inden, kas ve eklemler ile dola��m sistemi zarar g�rebilmektedir.

Y�r�yenlerin kanlar�ndaki plaketler (trombositler) birbirine yap��arak k�meler olu�turmaz. B�ylece damarlar t�kanmaz, kan�n ak�m� kolayla��r ve kalp krizleri �nlenmi� olur.

Yine y�r�mek, y�ksek tansiyonu a�a�� ekerek kontrol alt�na al�nmas�n� sa�lar. Hafif veya orta derecede hipertansiyonu olanlar�n kas bas�n�lar�, y�r�meye ba�lad�ktan birka� hafta sonra normale d��mektedir. Bu sporu yapan y�ksek tansiyonlulardan y�zde 20-25'inde ise, bir iyile�me olmakta ve sentetik il��lar� kullanmas�na l�zum kalmamaktad�r. Asl�nda al�nan b�t�n sentetik il��lar�n yan tesirlere ve v�cutta uyu�mazl�klara yol a�t�� bilinmektedir.

V�cutta toplanan zararl� ya�lar� eritmek i�in de ko�mak �art de�ildir. Y�r�yerek kilo atmak m�mk�nd�r. Sakatlanma tehlikesinin olmamas�n�n sebebi ise, y�r�rken ad�mlar�m�z�n v�cut a��rl��n�n 1-1,5 kat� gibi k��k bir darbe ile yere �arpmas�d�r. Oysa ko�mada bu oran v�cut a��rl��n�n 3-4 kat�d�r.

Ko�ma s�ras�nda �nemli miktarda s�v� kaybedildi�inden, m�him elektrolitlerde azalma meydana gelir. Zira terleme ile v�cuttan tuzla birlikte potasyum ve magnezyum da at�lmaktad�r. Bu da y�r�y��te olmayan baz� mahzurlara yol a�ar.
Y�r�yenlerin beyninde a�r�lar� yok eden adrenalin ve anderphin miktar� artmakta bu sayede ki�ilerin d��nme yetenekleri geli�mektedir.

Y�r�menin en b�y�k �st�nl�� ise basitli�idir. Herhangi bir �let veya oyun sahas� bulmak veya t�keninceye kadar zorlanmak gerekmez.

Ger�ekten bol bol yap�lan y�r�y��n v�cudumuza say�s�z faydalan vard�r. Bir yere giderken, elden geldi�ince ta��ta binmeyelim ve y�r�yelim. Asans�r yerine merdivenleri kullanal�m. Yoruluncaya kadar y�r�meyi tercih edelim.

Yaz�m�z�, Peygamber Efendimizin (S.A.V.) as�rlar �ncesinden gelen ve g�n ge�tik�e tazelenen mesajlar� ile bitirelim:

"En hay�rl� tedavi burundan ve a��zdan al�nan il��, hacamat ve y�r�y��le yap�lan tedavidir." (El Uhu-d�l K�bra)
"Yolculuk edin. S�hhatli olur, ferahl�k duyars�n�z." (T�bb� Nebev�)

Saat: 04:43

Sayfa 2 / 15

Bir sayfada bu konudan 50 adet mesaj g�ster

�2005 - 2026, MsXLabs - MaviKaranl�k