|
24 KASIM 1870- Türkiye'nin ilk mizah gazetesi ''Diyojen'' yayımlandı. 1927- Ankara'da, Heinrinck Krippel tarafından yapılan Zafer Abidesi açıldı. 1934- Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal, Meclisten çıkan kanunla ''Atatürk'' soyadını aldı. 1941- II. Dünya Savaşı ortamında; pasta ve unlu yiyeceklerin yapımı yasaklandı. 1961- BM, nükleer silah yasağını ABD'nin protestosuna karşın kabul etti. 1963- ABD Başkanı John Kennedy'nin katil zanlısı Lee Harvey Oswald, Jack Ruby tarafından öldürüldü. 1976- Van ve çevresinde; Çaldıran-Muradiye'de etkili olan 7,2 büyüklüğündeki depremde 3 bin 840 kişi öldü. 1977- Yunanistan, Büyük İskender'in babası Kral II. Philip'in mezarının bulunduğunu açıkladı. 1979- Basın Şeref Kartı sahibi Ahmet İhsan Bahçıvangil 69 yaşında öldü. 1988- Sürgünde Bağımsız Filistin Devleti kuruldu. 1989- Hakkari'nin Yüksekova İlçesi'nin İkiyaka Köyü'nde, çoğu kadın ve çocuk olmak üzere 28 vatandaş, teröristlerce öldürüldü. 1991- Quenn topluluğunun solisti Freddy Mercury, AIDS ile gelen zatürre yüzünden Londra'da öldü. 1996- ANAP Genel Başkanı Mesut Yılmaz'a Budapeşte'de Hilton Oteli lobisinde yumruklu saldırıda bulunuldu. 2005- ''Picasso İstanbul'da'' sergisi Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi'nde açıldı. |
25 KASIM 1893- Orhun Kitabeleri, Kopenhag Üniversitesi Genel Dilbilimi profesörü ve Danimarka Kraliyet İlimler Akademisi üyesi Wilhelm Ludwig Thomsen tarafından okundu. Thomsen, Orhun alfabesini çözdüğünü, 15 Aralık 1893'te Danimarka Kraliyet İlimler Akademisinde sunduğu bildiriyle bilim dünyasına açıkladı. 1925- Şapka giyilmesi hakkındaki kanun, TBMM'de kabul edildi. Kanun, 28 Kasımda yürürlüğe girdi. 1945- Bestekar Lemi Atlı 76 yaşında İstanbul'da öldü. 1958- Ahmet Adnan Saygun'un bestelediği Yunus Emre Oratoryosu, BM'nin yeni çalışma dönemi dolayısıyla New York'ta seslendirildi. 1967- ABD Başkanı Johnson'un Kıbrıs Özel Temsilcisi Cyrus Vance, Atina'nın önerilerini Ankara'ya getirdi. NATO Genel Sekreteri Brosio da arabuluculuk için Ankara'ya geldi. BM Güvenlik Konseyi, savaştan kaçınılması çağrısı yaptı. 1973- Yunanistan'daki ayaklanmalar sonunda Başbakan Georgios Papadopulos, cunta tarafından devrildi. 1979- Abdi İpekçi'nin katlinden sanık Mehmet Ali Ağca, Kartal Maltepe Askeri Ceza ve Tutukevi'nden kaçtı. 1998- 55. Hükümet, gensoru ile düşürüldü. Devlet Bakanı Güneş Taner'in bakanlık görevi sona erdi. Başbakan Mesut Yılmaz, istifasını Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'e sundu. 1999- Yargıtay 9. Ceza Dairesi, terör örgütünün elebaşı Abdullah Öcalan hakkında verilen ölüm cezası kararını onadı. |
26 KASIM 26Kasım-7 Aralık Erozyonla Mücadele Haftası 1926. Alpullu Şeker Fabrikası açıldı. 1934. Meclis, eski lakap ve unvanların kaldırılmasına karar verdi. 1942. Yugoslavya Anti-Faşist Halk Kurtuluş Konseyi kuruldu. Aynı gün, Sovyet Kızılordusu Stalingrad'ı kuşatan Alman Nazi ordularına karşı saldırıya geçti. II. Dünya Savaşı'nın gidişinde Nazi askeri üstünlüğüne son verildi. 1954. İstanbul Kapalıçarşı'da yangın çıktı; 2730 dükkandan 1200'ü yandı. 1962. Amerika Türkiye'deki füze üslerini kaldırmaya karar verdi. 1982. Prof Dr. Sadun Aren, İstanbul Sıkıyönetim Mahkemesince Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu, DİSK sanığı olarak tutuklandı. Aren, bir kitabından dolayı yargılanmış ve beraat etmişti. 1993. Almanya; PKK örgütünü terör örgütü ilan etti. 1994. İşçi sendikaları konfederasyonları Türk-İş, DİSK, Hak-İş ile Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu KESK üyesi 70 bin işçi ve kamu çalışanı Ankara'da hükümeti protesto yürüyüşü yaptı. 1995. İstanbul Kazablanka Gazinosunda Özgürlük ve Dayanışma Partisi (ÖDP) kuruluş kararı alındı. 1996. Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Tansu Çiller, Susurluk kazasından söz ederken "Devlet uğruna kurşun atan da, kurşun yiyen de şereflidir" dedi. |
27 KASIM 1526- Kanuni Sultan Süleyman, Avusturya seferine çıktı. 1780- Divan Edebiyatının kadın şairi Fitnat Hanım İstanbul'da öldü. 1895- Fransız romancı Alexandre Dumas 71 yaşında öldü. 1919- Bulgaristan, Müttefikler ile barış anlaşması imzaladı. 1942- Alman orduları, Toulon Limanı'na girerken; buradaki Fransız donanması kendini yok etti. 1947- İstanbul İnönü Stadyumu açıldı. 1950- Kore'de Kunuri Savaşı başladı. 1967- ABD Başkanı Johnson'un Kıbrıs Özel Temsilcisi Cyrus Vance, üçüncü kez Ankara'ya gelerek Dışişleri Bakanı İhsan Sabri Çağlayangil ile görüştükten sonra Türkiye'nin yeni önerilerini götürdü. Yunan cuntasından kesin cevabını vermesi istendi. 1970- İstanbul Kültür Sarayı (şimdi AKM) yandı. 1976- CHP, Sosyalist Enternasyonale üye olacağını açıkladı. 1994- Bestekar, edebiyatçı, gazeteci-yazar ve 1983-1987 arasında Halkçı Parti'den milletvekili olan Rüştü Şardağ öldü. 1995- Türk müziği sanatçısı Abdullah Yüce kalp krizi sonucu öldü. 1995- Çevirmen, araştırmacı, denemeci ve tiyatro yazarı Aziz Çalışlar öldü. 1996- Diyarbakır, Bingöl, Tunceli, Bitlis, Hakkari, Mardin ve Siirt'in kırsal kesimlerinde sürdürülen operasyonlarda 52 terörist öldürüldü, 5 terörist sağ yakalandı. Çatışmalarda, 7 güvenlik görevlisi şehit oldu. 2005- Yönetmen Uğur Yücel'in filmi Yazı-Tura, 54. Uluslararası Mannheim Heidelberg Film Festivali'nde Uluslararası Film Eleştiri Ödülü'nü kazandı. |
28 KASIM 1912- Arnavutluk bağımsızlığını ilan etti. 1920- Mehmet Akif (Ersoy) ve Eşref Edip ''Sebilü'r-Reşad'' dergisini Kastamonu'da çıkarmaya başladılar. 1924- Futbolda ilk Fenerbahçe-Beşiktaş maçında Fenerbahçe, rakibini 2-0 yendi. 1928- İlk kadın avukat Beyhan Hanım, İstanbul I. Ticaret Mahkemesinde bir kadını savundu. 1934- Hakimiyeti Milliye gazetesi ''Ulus'' adıyla çıkmaya başladı. 1935- Bursa'da Merinos Fabrikası ile Gemlik'te Suni İpek Fabrikasının temel atıldı. 1936- Ereğli Kömür Şirketinin hükümetçe satın alınmasına dair Ankara'da sözleşme imzalandı. 1938- Atatürk'ün vasiyetnamesi açıldı. Atatürk, vasiyetinde; parasının nemasından yakınlarına, manevi evlatlarına aylık, İnönü'nün çocuklarına yükseköğrenim ödeneği bağlanması koşuluyla parasını ve Çankaya'daki mülkünü CHP'ye bıraktı. Nemadan kalacak miktarın her yıl Türk Dil ve Tarih kurumlarınca paylaşılmasını istedi. 1940- II. Dünya Savaşı ortamında 500 kilogramdan fazla tahıl stoklarına Ticaret Bakanlığınca el konulması kararlaştırıldı. 1943- Churchill, Stalin ve Roosevelt, Tahran'da bir araya geldi. 1951- Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kabul edildi. Kanun, 1 Ocak 1952'de yürürlüğe girdi. 1961- Fenerbahçe'nin milli futbolcusu Can Bartu İtalya'nın Fiorentina takımına transfer oldu. Bartu, 11 Temmuzda Lazio takımıyla anlaşmış; ancak Bartu'nun askerliği nedeniyle bu transfer gerçekleşememişti. 1967- NATO Genel Sekreteri Brosio, Ankara'da Dışişleri Bakanı İhsan Sabri Çağlayangil ile görüştü ve Atina'ya geçti. Türk jetleri Kıbrıs üzerinde uyarı uçuşları yaptı. 1979- Vatikan Devlet Başkanı Papa II. Jean Paul resmi ziyaret için Türkiye'ye geldi. 1995- Yahudi asıllı iş adamı Nesim Malki Bursa'da uğradığı silahlı saldırıda öldü. 1998- Hakkari'nin Çukurca ilçesi yakınında bir askeri helikopter, teröristlerin açtığı ateşte pilotun vurulması sonucu düştü. 16 asker şehit oldu. 2002- Abdullah Gül başkanlığında kurulan 58. Hükümet, 170 ret oyuna karşı 346 kabul oyuyla güvenoyu aldı. 2002- Türk şiirinin büyük ustalarından Melih Cevdet Anday İstanbul'da vefat etti. ''Garip'' şiir akımının yaşayan son üyesi Anday, 87 yaşındaydı. 2002- Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Bülent Tanör İstanbul'da öldü. 2005- Türk okurlarının ''Ters Akıyordu Volga'' adlı kitabıyla beğenisini kazanan yazar Hatice Alptekin öldü. |
29 KASIM 1846- Türk müziği bestecisi Hammammizade İsmail Dede Efendi öldü. 1932- Jön Türk hareketinin önderlerinden düşünür Abdullah Cevdet öldü. 1935- İstanbul'da Paşabahçe Şişe ve Cam Fabrikası açıldı. 1936- Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesinde Devrim Tarihi dersleri başladı. 1937- Hatay'da bağımsız rejim yürürlüğe girdi. 1958- Besteci Necip Celal Antel İstanbul'da öldü. 1967- Yunanistan, Türkiye'nin koşullarını kabul edince bunalım giderildi. 1978- ''Halkın Tapınağı'' adlı tarikata üye 913 kişi Guyana ormanlarındaki merkezlerinde zehir içerek topluca intihar etti. 1982- Aktör Cary Grant öldü. |
1 ARALIK 1402- Timur, 57 yıldır Rodos şövalyelerinin hüküm sürdüğü İzmir'i kuşattı. 1928- Yeni Türk harflerinin kullanımı yürürlüğe girdi. Gazeteler, mecmualar, levha, tabela ve ilanlar yeni harflerle basılmaya başladı. 1928- II. İktisat Şurası toplandı. 1928- Osmanlı borçlarının tasfiyesine ilişkin anlaşma TBMM'de onaylandı. 1935- ABD'li aktör, yazar ve yönetmen Woody Allen (Allen Stewart Konigsberg) doğdu. 1940- II. Dünya Savaşı dolayısıyla Türkiye'de geceleri karartma uygulaması başladı. 1943- Roosevelt, Churchill ve Stalin'in katıldığı Tahran Konferansı sona erdi. 1950- Türk askerleri, Kore'de Kunuri Zaferi'ni kazandı. 1954- Gazeteci Hüseyin Cahit Yalçın cezaevine girdi. 1964- Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında ortaklık kurulmasını öngören, 12 Eylül 1963'te imzalanan Ankara Antlaşması yürürlüğe girdi. 1965- Ereğli'de grizu patlamasında 9 işçi öldü. 1968- Şarkıcı, oyuncu Dario Moreno 47 yaşında İstanbul'da öldü. 1980- Turgut Özal, Başbakanlık Müsteşarlığına atandı. 1980- Sanat dergisi ''Gösteri'' yayımlanmaya başladı. 1986- Yazar Demir Özlü, hakkında açılan davaya katılmadığı gerekçesiyle vatandaşlıktan çıkarıldı. 1989- Doğu Almanya Parlamentosu, komünist partiyi iptal etti. 1994- Tango şarkıcısı Şecaattin Tanyerli öldü. 2004- Yargıtay Başkanı Eraslan Özkaya, yaş haddinden emekliye ayrıldı. |
DÜNYA AIDS GÜNÜ (1 Aralık) 1 Aralık Dünya AIDS günü ve izleyen günler hastalığın işlendiği bir hafta olarak anılıyor. Dünya için giderek önemli bir tehlikeye dönüşen ve 22. Yüzyılla birlikte Afrika başta olmak üzere geri kalmış ülkelerde ortalama yaşam süresinin 30'un altına düşebilme beklentisinden olsa gerek ülkemizde de konu ilk kez ciddiyetle ele alındı. Tarih boyunca her yüzyılın kendine has bir salgına tanıklık ettiğini görüyoruz. Christopher Colombus Amerika'dan döndükten hemen sonra Fransız ordusu Napoli'yi işgal edince şehir bir salgına yakalanmıştı. Fransızlar buna Napoliten Hastalığı, İtalyanlar ise Fransız Hastalığı adını vermişlerdi. Aynı yıllarda benzer bir salgın Kuzey Hindistan'da da görülmüş, bu kez Müslümanlar Hinduları, Hindular da Müslümanları suçlamaya başlamışlardı. Ama çok kişi Frenginin Avrupa'ya Colombus'un gemileriyle ulaştığını söylüyordu. Frengiye yakalananlar tarih boyunca lanetlendiler. Ne de olsa cinsel ilişki ile bulaşan bir hastalıktı. Etken olan mikrobun belirlenmesi için 20. Yüzyıl beklenecekti. 18. yüzyılda beliren Tüberküloz, tamamen aşağı sınıfın hastalığı olarak bilindi. 19. yüzyılda Yahudilerin bu hastalığa genetik olarak dirençli olduğu iddia ediliyordu. Yine o yıllarda ortaya çıkan Gut Hastalığı ise yüksek sınıfın bir rahatsızlığıydı. Kolera ise Asya'nın Avrupa'nın başına bela ettiği bir hastalıktı. Tamamen geri kalmış toplumlarda görülüyordu. 20. yüzyıl başlarında beliren Kanser ise sigara ile oluşmaktaydı. Dolayısıyla sigara içenler toplum için birer hastalık kaynağıydı. Hitler Kanserin Ari ırkı zedelemek için özellikle oluşturulmuş bir hastalık olduğunu bile iddia etti. 1980'lerde ortaya AIDS çıktı. Önceleri bir çeşit homoseksüel hastalığı olarak biliniyordu. Kökeni Afrikalılar veya Haitililerdi. Allah'ın günahkârlara verdiği bir ceza olmalıydı. Ama hastalık Amerika ve Avrupalıların da başına bela olunca işin rengi değişti. Yine dünyayı kurtarma görevi onlara düştü. Dünya Sağlık Örgütü AIDS için seferber edildi ve Ocak 1999'da 'Hangi ülkeden gelmiş olursa olsun HIV/AIDS ile yaşayan insan sınır dışı edilemez, aşağılayıcı muamele ya da ayrımcılık uygulanamaz' diye bildirge bile yayınladı. 2002 Raporunda ise her gün 6000 yeni gencin bu hastalığa yakalandığı ve bu yıl toplam 68 milyon yeni hasta beklendiği belirtildi. Halen dünyada 40 milyon kişinin HIV (+) olduğu ve %95inin gelişmekte olan ülkelerden kaynaklandığı tahmin ediliyor. |
2 ARALIK 1804- Napolyon Bonapart, Paris'te Papa'nın elinden taç giyerek Fransa İmparatoru oldu. 1873- Türkiye'nin ilk borsası sayılan ''Dersaadet Tahvilat Borsası'' açıldı. 1888- Vatan şairi Namık Kemal 48 yaşında Sakız Adası'nda öldü. 1901- King Camp Gillette tarafından jiletin patenti alındı. 1909- Leo Baekland ilk yapay plastik ''Bakalit''in patentini aldı. 1909- Fransız Baron Cathers, Osmanlı'daki ilk uçak gösterisini yaptı. Uçak, Şişli Hürriyeti Ebediye tepesinden Bulgar Hastanesi'ne indi. 1914- Avusturya, Belgrad'ı işgal etti. 1918- Ermenistan, Osmanlı devletinden bağımsızlığını ilan etti. 1920- Gümrü Antlaşması ile Kars Ermenistan'dan alındı. 1928- Celal Sahir (Erozan) Bey'in hazırladığı İmla Lügati yayımlandı. 1961- Küba lideri Fidel Castro, kendisini Küba'yı komünizme taşıyacak bir Marksist Leninist olarak deklare etti. 1963- Karadeniz Teknik Üniversitesi Trabzon'da açıldı. 1963- Türkiye'nin ilk koalisyon hükümetinin başkanı İsmet İnönü, 24 yıl sonra ilk kez üstlendiği başbakanlık görevinden istifa etti. 1982- Dr. Robert K. Jarvik tarafından geliştirilen ilk yapay kalp, Barney Clark adlı hastaya takıldı. 1988- Benazir Butto, Pakistan Başbakanı olarak yemin etti. 1993- Eğitimci Fikret Madaralı öldü. 1993- Kolombiyalı uyuşturucu imparatoru Pablo Escobar, Meddelin'de güvenlik güçlerince öldürüldü. 1995- Sendikacı, yazar, siyaset adamı Kemal Sülker öldü. 2003- Yargıtay 11. Ceza Dairesi, kayıp trilyon davasında kapatılan RP'nin Genel Başkanı Necmettin Erbakan'a ''özel belgede sahtecilik'' suçundan verilen 2 yıl 4 ay hapis cezasını oy birliğiyle onadı. 2003- Türkiye'nin gazete ve dergi dağıtımında ilk isimlerinden Fazıl Ünverdi, 87 yaşında İstanbul'da öldü. |
4 Aralık Vakıflar Haftası. 1920 - Ankara'da maaşlarını alamayan öğretmenler ilk kez grev yaptı. 1929 - Çıkarılan bir kararnameyle, Türk parasının değerini yükseltmek için alınacak önlemlerle her yerde yerli malı kullanılmasını sağlayacak yollar belirlendi. 1930 - İstanbul'da 16 komünist sanığın yargılanmasına gizli olarak başlandı. 1933 - Eskişehir Şeker Fabrikası kuruldu. 1945 - İstanbul'da komünizm karşıtı bir gösteri yapıldı. Göstericiler Tan, La Turquie, Yeni Dünya matbaalarını, Berrak ve ABC kitabevlerini tahrip ettiler. 1955 - İstanbul'da Sirkeci-Halkalı elektrikli tren hattı ulaşıma açıldı. 1961 - Doğum kontrol hapları İngiltere'de serbestçe satışa çıktı. 1962 - Ortak Pazar Türkiye'ye 6,5 yıl hazırlık dönemi tanıdığını açıkladı. 1963 - Eski Genel Sekreter Kasım Gülek ve Kastamonu Milletvekili Avni Doğan CHP'den ihraç edildi. 1967 - Dünyada ilk kalp nakli ameliyatı yapıldı. 1981 - Danışma Meclisi Başkanı Sadi Irmak "Askerler kışlaya dönmenin hasreti içinde" dedi. 1983 - İstanbul Topkapı'da elbiseciler sitesinde yangın çıktı; 250 dükkan yandı. 1983 - Dört köy muhtarı Gökova Körfezi'ndeki termik santral inşaatının durdurma amacıyla Danıştay'a başvurdu. 1991 - İstanbul Emniyet Müdür Yardımcısı Şakir Koç ve şoförü Vedat Dilmaç, Devrimci-Sol örgütünün silahlı saldırısında öldü. 1994 - Özgür Gazete bombalandı. 2000 - Yatağan Termik Santrali'nde üretim durduruldu. Santral filtresiz çalıştırıldığı için Yatağan halkını zehirliyordu. 2002 - BM Güvenlik Konseyi Irak`ın ``gıda karşılığı petrol`` programını altı ay uzatma kararı aldı. |
| Saat: 19:05 |
©2005 - 2026, MsXLabs - MaviKaranlık