CNNTÜRK'ün AA muhabirine dayanarak aktardýðý habere göre, sendromun çok görüldüðü Ýngiltere'de yapýlan bir araþtýrma, Ýngilizlerin yüzde 70'inin internete her gün baðlanmadýðýnda mutsuz olduðunu gösterdi.

YouGov firmasýnýn son araþtýrmasý, Ýngiliz kullanýcýlarýn yüzde 44'ünün hayal kýrýklýðý hissederken, yüzde 27'sinin online olamadýðý zaman daha çok stresli olduðunu ortaya koydu.

Ýngilizlerin yüzde 26'sý interneti yaþamlarýný organize etmek için "son derece hayati" olarak nitelerken, bilgisayar kullanýcýlarýnýn yüzde 19'u ailesinden, yüzde 20'si ise sevgilisi ya da eþine ayýrdýðýndan fazla zamaný internet baþýnda harcýyor.

Saplantýlý internet kullanýmý
Ýnternet ortamýnda "Onlinekolizm" olarak da nitelendirilen "Discomgoogolation" sendromu, yetiþkinlerin yaný sýra çocuklar arasýnda da hýzla yayýlýyor. Ebeveynler, çocuklarý için yeni eðitim fýrsatý sunduðunu düþündükleri için evlerinde internet baðlantýsý olmasýna sýcak bakýyorlar. Ancak çocuklarýn, interneti sadece ev ödevleri veya araþtýrma için kullanmadýðý, arkadaþlarýyla anlýk ileti kurduklarý, çevrim içi oyunlar oynayarak veya sohbet odalarýnda yabancýlarla konuþarak saatler geçirdikleri tespit edildi.

Microsoft uzmanlarý þirketin internet sitesinde, çocuklarýn "Discomgoogolation" sendromundan korunmasý için þu önerilerde bulunuyor:

• Ýnternet baðýmlýlýðýn belirtilerini arayýn. Çocuðunuzun internet kullanýmýnýn okuldaki performansýný, saðlýðýný, ailesiyle ve arkadaþlarýyla iliþkilerini etkileyip etkilemediðini kendinize sorun. Çocuklarýnýzýn çevrim içi ortamda ne kadar zaman geçirdiðini belirleyin.
• Çocuðunuz internet baðýmlýlýðý belirtileri gösteriyorsa, profesyonel bir danýþmana baþvurun. Saplantýlý internet kullanýmý, depresyon, öfke ve öz güven eksikliði gibi baþka sorunlarýn belirtisi olabilir.
• Kendi çevrim içi alýþkanlýklarýnýzý inceleyin. Kendi internet kullanýmýnýz diðer etkinliklerinizle dengeli mi? Unutmayýn, çocuðunuzun örnek alacaðý ilk kiþi sizsiniz.
• Ýnternet kullanýmýný yasaklamayýn. Çoðu çocuðun sosyal hayatýnýn önemli bir parçasýdýr. Bunun yerine, çocuklarýnýzýn çevrim içi olarak ziyaret edebileceði sitelere ve neler yapabileceklerine yönelik internet kullanýmýyla ilgili aile kurallarý belirleyin ve bu kurallara uyulmasýný saðlayýn. Bu kurallar þunlarý içerebilir: her gün belirli bir süre çevrim içi olma; ödevleri bitirinceye kadar internette gezinememe veya anlýk iletileri kullanamama; sohbet odalarýna veya çevrim içi yetiþkin içerikli sitelere girememe.
• Bilgisayarý açýkta tutun. Bilgisayarý çocuðunuzun odasýna deðil, evin ortak kullaným alanlarýndan birine kurun.
• Bir denge kurun. Çocuðunuzun diðer etkinliklere katýlmasýný destekleyin ve teþvik edin özellikle diðer çocuklarla zaman geçirmesini saðlayýn. Çocuðunuzun çevrim dýþýnda sosyalleþmesine yardýmcý olun. Çocuðunuz yaþýtlarýna karþý utangaç veya çekingense, onu sosyal beceriler dersi almaya teþvik edin. Çocuðunuzu bilgisayar dersleri veya hobi gruplarý gibi ortak ilgi alanlarý olan diðer çocuklarla tanýþabileceði etkinliklere özendirin.

Avustralya'nýn Swinburne Üniversitesi'nden Andrew Scholey ve ekibi, stresli ortamda, sakýz çiðnemenin kiþilerin davranýþlarýna olan etkisini araþtýrdý. Stresi artýrýcý ve verimi engelleyici birçok faaliyeti yapmalarý istenen yaþ ortalamasý 22 olan 44 kiþi 2 gruba ayrýldý. Bu faaliyetleri yaparken sakýz çiðnemesi istenen gruptakilerin stres oranýnýn, sakýz çiðnemeyenlere göre yüzde 10-17 az olduðu, stres hormonu kortizolün az salgýlandýðý görüldü. Araþtýrmacýlar ayrýca sakýz çiðneyenlerin faaliyetlerdeki genel baþarýsýnýn diðerlerine göre belirgin oranda fazla olduðunu tespit etti. Araþtýrma sonuçlarý uluslararasý bir kongrede sunulsa da araþtýrmanýn bir bölümüne, dünyanýn ilk sakýz üreticisi Wrigley grubuna baðlý Wrigley Bilim Enstitüsü'nün mali destek vermesi dikkat çekti. Wrigley Bilim Enstitüsü'nün geçen yýl Japonya'da dokuz kiþi üzerinde yaptýðý bir araþtýrmada, sakýz çiðnemenin beyindeki kan akýmýný yüzde 40 artýrabileceðini ve hafýzayý olumlu etkileyebileceðini göstermiþti.

Orta kulak rahatsýzlýðý þizofreni geliþiminde rol oynayabilir
 

Yapýlan çalýþmada özellikle, sol taraflý orta kulak rahatsýzlýðýnýn þizofreni ile iliþkili olduðu görüldü. Sol temporal beyin lobunun (sol-orta kulaðýn yakýnýnda olan) þizofreni nöropatolojisinde rol oynadýðý göz önüne alýndýðýnda, bu bulgu özellikle önem kazanýyor.

Baþ yazar Peter Mason' ve arkadaþlarýna (St Catherine's Hospital, Birkenhead, UK) göre; "Þiddetli orta kulak hastalýðýnýn ileriki yýllarda kiþiyi þizofreniye yatkýn kýlacaðýný veya orta kulak hastalýðý ile þizofreni arasýnda ortak bazý etyolojik faktörler olduðunu düþünmek hiç de mantýksýz deðil."

20. yüzyýl baþlarýnda, kulak hastalýðý ile delilik arasýnda olasý bir baðlantý olduðu fikri oldukça ilgi çekmiþti. 1890'da bile, kulak hastalýðýnýn deliliðe, hatta sekonder demansa yol açabileceðini öne süren yazarlar olmuþtu. Bununla birlikte günümüzde bu konuya nispeten daha az ilgi gösterilmektedir.
Araþtýrmacýlar Ýngiltere, West Lancashire'den 84 þizofren hastayý güncel bir çalýþmaya dahil ettiler. Her hasta yaþ, cinsiyet ve doðduklarý mevsim açýsýndan dört saðlýklý kontrolle eþleþtirildi.

Pratisyen hekim kayýtlarýndan "orta-kulak rahatsýzlýðý" (otitis media, kronik süpüratif otitis media ve mastoidit) veya "baþka kulak hastalýðý" (otitis eksterna, kulak kiri ve yabancý cisimler) öyküsü elde edildi.

Analizde mental olarak saðlýklý kontrollerle karþýlaþtýrýldýðýnda þizofren hastalarýn orta kulak rahatsýzlýk öyküsüne sahip olma olasýlýðýnýn daha yüksek olduðu görüldü (göreli orantý=3.68). Sol taraflý orta kulak rahatsýzlýðýnda göreli orantý 4.15'e yükseldi.

Ayrýca, iþitsel halüsinasyonlarý olan þizofreni hastalarýnýn þizofreni öncesi orta kulak rahatsýzlýk öyküsüne sahip olma olasýlýklarý [özellikle serebral dominans tarafýnda orta kulak rahatsýzlýðý için (göreli orantý=10.00) ] halüsinasyonlarý olmayan arkadaþlarýndan anlamlý olarak daha fazlaydý.

Mason ve arkadaþlarýnýn bu konudaki yorumu þöyle:" Bilindiði gibi, þiddetli mastoidit ve otitis media durumunda enfeksiyon; kemik nekrozu, konjenital ayrýþma (dehiscence) ve kýrýk hatlar yoluyla temporal kemik aracýlýðý ile ve yaný sýra tromboflebit veya perivasküler kýlýflar yoluyla intrakranyal olarak yayýlabilir."

"Orta kulak rahatsýzlýðý þizofreni yatkýnlýðýný arttýrabilen bir baþka etyolojik faktör olabilir."

'Onu asla affetmem, affedemem' diyorsanýz, bir kez daha düþünün. Kötü anýlarý hafýzadan silmek zor deðil.

"Amerika'da Stanford Üniversitesinde Frederic Ruskin isimli bir araþtýrmacýnýn ekibiyle beraber yaptýklarý bir bilimsel çalýþmaya göre, San Francisco þehrinde oturan 259 kiþi üzerinde yaptýklarý araþtýrmada denekler, altý defa bir buçuk saatlik oturumlarla inceleniyor. Bu oturumlarda katýlýmcýlara, baðýþlamayý, affetmeyi öðretiyorlar tedavi metodu olarak.

Uygulanma þekli;
Denekler kötü hatýralarýný konuþuyorlar, daha sonra kendilerine zarar veren kiþileri zihinlerinde canlandýrýyorlar. Psiko-drama denilen bu yöntem uygulanýyor ve daha sonra da konuþturuyorlar o kiþileri"

MUHATABIN SANDALYESÝNE OTURUN
Nevzat Tarhan'a göre muhatabý affetme öðretisi þu þekilde cereyan ediyor: "Bir insan kötü anýyla yaþadýðý kiþiyi hatýrlar ve karþýsýnda bir boþ sandalye vardýr ve onu o boþ sandalyede oturuyor kabul eder ve onunla konuþur. Ondan sonra kendisi onun yerine geçer ve onun adýna konuþur. Daha sonra tekrar kendi yerine geçerek konuþur." Bu çalýþmanýn bir uzman eþliðinde seanslar þeklinde yapýldýðýna dikkat çeken Tarhan, "bu çalýþmanýn sonunda uzman kendine zarar veren kiþileri yönlendiriyor ve kendilerini affetmelerini saðlýyor. Ona karþý muhatabýnýn muhtemel söyleyeceðini uzman söylüyor ve sonuçta uzman, o olayý tekrar hatýrlamasýný saðlayarak, onu çözüp affedebileceði bir yorum yaptýrýyor hastasýna" diyor.

AFFEDEN KÝÞÝ DE HASTALIK BELÝRTÝLERÝ AZALIYOR
Tarhan, yapýlan araþtýrmalara göre bu kiþilerin deney sonrasýnda olayla ilgili daha az acý duyduðunu hissettiklerinin görüldüðünü belirtiyor. Tarhan bu affetme iþleminden sonra bu kimselerde stresten kaynaklanan sýrt ve mide aðrýlarý, uykusuzluk, depresif ruh hali gibi hem psikolojik hem de fiziksel belirtilerin azaldýðýnýn görüldüðünü belirtiyor.

AFFETMEYE HAZIR OLMAK
Prof. Dr. Nevzat Tarhan; bu deneklerin çoðunun gelecekte karþýlaþabilecekleri muhtemel bir olayda yeniden affetmeye hazýr olduklarýný söylediklerine dikkat çekiyor. Dünyanýn kavga deðil paylaþým yeri olmasý gerektiðini belirten Tarhan; affetmeyi baþaran kiþilerin "Benzer bir olay yaþarsam, bunu çözdüðüm gibi onu da çözüp affedebilirim" diye düþündüklerini söylüyorlar.

Burada Tarhan esas dikkat edilecek noktanýn, tabii 'önemli deðil, affettim' diyerek yaklaþmamak olduðuna vurgu yapýyor ve affetmenin gerekçeleriyle beraber gerçekleþmesinin önemli olduðunun unutulmamasý gerektiðini aktarýyor. Kiþilerin zamanla 'Beni kýzdýran bu insan þu anda burada yok. Onu ikna etmek, özür dilemesini saðlamak mümkün deðil. Onu affetmem, benim için faydalý ve benim yararýma' sonucuna geliyorlar diyor.

Nevzat Tarhan bu yöntemi uygulamanýn insanýn doðasýna iyi geldiðini, kaygýlarýný giderdiðini, üzerinde taþýdýðý psikolojik yükü indirmesini saðladýðýný ifade ediyor ve bu nedenle kiþileri affederken gerekçeleriyle birlikte affetmelidir diyor. Affetmenin affeden baðýþlayan kiþinin kendisine de iyi geldiðini aktaran Psikiyatri Uzmaný Tarhan son olarak bu yöntemi uygulamayý herkese önerdiðini sözlerine ekliyor.

ABD’de yapýlan bir psikolojik deney sakin tabiatlý insanlarýn solcu, barýþ yanlýsý ve liberal partilere, kolay panikleyenlerinse muhafazakâr partilere oy verdiðini ortaya koydu

Siyasi duyarlýlýðýn bazý psikolojik tepkilerle yakýndan baðlantýsý bulunduðu, sakin yapýdakilerin sola, endiþelilerin saða oy verdikleri ortaya çýktý.

ABD’deki Rice, Nebraska-Lincoln, Illinois üniversiteleri ve Virginia Psikiyatrik ve Davranýþsal Genetik Enstitüsü’nden bilim adamlarý, ilk deneyde yüzünde örümcek olan panik halindeki bir kiþiye, kurtçuklarla dolu bir yara veya kanlý bir yüz gibi endiþe verici görüntülere verdikleri tepkileri görmek amacýyla 46 kiþiye test yaptý. Daha sonra katýlýmcýlarýn, terleme gibi fiziksel tepkileri ölçüldü ve bu kiþilerden siyasi düþüncelerine iliþkin sorulara yanýt vermeleri istendi.

Ýkinci deneyde ise ekip, katýlýmcýlarýn kulaklýklarýna beyaz gürültü olarak adlandýrýlan ani ve yüksek sesler dinleterek onlarý þaþýrttý. Bu deneyde de hangi hýzda göz kýrptýklarý test edildi.

ETKEN BELÝRSÝZ
Sonuç olarak yurtseverlik, idam cezasý, Irak savaþý, askerî harcamalar gibi konulara sýcak bakan, muhafazakâr tutum sergileyenlerin, Amerikan solunun barýþseverlik, silah denetimi, kürtaj hakký, eþcinsellerin evlenmesi gibi geleneksel deðerlerine yakýn olduklarýný söyleyenlere göre daha fazla fiziki tepki verdikleri görüldü. Daha düþük tepki verenlerin ise yabancý yardýma açýk olduklarý, pasifizm, göç ve silah politikalarý konusunda da liberal olduklarý ortaya çýktý. Ancak araþtýrmacýlar, siyasi fikrin mi fiziki tepkiyi yoksa fiziki tepkinin mi siyasi fikri doðurduðunu bilemiyor.

Siyaset bilimi profesörü John Hibbing, “Siyasi davranýþlarýn kaynaðýný bulmak oldukça önemli. Genelde araþtýrmacýlar sadece çevresel faktörlere odaklanýyor. Bu faktörler ünversitedeki çýlgýn bir oda arkadaþý, dinî bir insan ya da ailenizin sizi belirli bir þekilde yetiþtirmiþ olmasý olabilir. Biz bunun altýnda yatan baþka bir þey olmalý diye düþündük. Belki belirli insanlarýn diðer insanlara nazaran bir tehdit karþýsýnda bir fiziksel tecrübesi vardýr” açýklamasýný getirdi. Hibbing deneyin sonuçlarýný açýklamada da biraz çekinmiþ: “En büyük korkumuz insanlarýn ne diyeceði oldu. ‘Muhafazakârlar için korkak kediler ve liberaller içinse çok saf anlamýyorlar’ diyebilirlerdi. Biz bir grubun daha iyi olduðunu söylemiyoruz. Belki bir grup dünyayý diðerlerine göre daha farklý þekilde algýlýyor, o kadar.”

Hibbing dýþýnda siyaset bilimi profesörü Kevin Smith ve psikoloji profesörü Mario Scalora’nýn aralarýnda bulunduðu ekibin yaptýðý araþtýrma ‘Science’ dergisinde yayýmlandý.

Türkiye’de gençlerin yüzde 94.1’inin fobisinin bulunduðu, en çok, ölümden, dini duygularýný kaybetmekten, cehennem gitmekten ve depremden korktuklarý ortaya çýktý.

Baðýmsýz Eðitimciler Sendikasý’nýn geniþ bir katýlýmla yaptýðý “Gençlik ve Korku Araþtýrmasý” Türk gencinin “fobik” olduðunu ortaya koydu. Türk genci, korkularý nedeniyle diðer insanlarla iliþki kurmaktan bile kaçýnýrken, özellikle inanç konusunda korku duyuyor. Ýstanbul ve Ankara’da 18-30 yaþlarý arasýnda 2 bin 996 genci katýldýðý ankette göre, gençlerin yüzde 94.1’nin fobisi bulunuyor. Ankete göre, gençlerin yüzde 12.3’ü ölüm ve sevdiklerini kaybetmekten korkarken, yüzde 11.4’ü dini duygularýný kaybetmekten korkuyor. Gençlerin yüzde 11.1’i de depremden korktuðunu açýklarken, yüzde 10.9’luk kýsmý da cehenneme gitmekten korkuyor.

-GENÇLER HAYVANLARDAN DA KORKUYOR-
Ankete göre, gençlerin yüzde 71.9’u hayvanlardan korkarken, yüzde 20.4’ü hiçbir hayvandan korkmuyor. Ankete katýlanlarýn yüzde 7.7’si de hayvanlardan korkup korkmadýðý konusunda kararsýz. Hayvanlardan korktuðunu belirten gençlerin yüzde 26.2’si yýlandan, yüzde 25.9’u köpek balýðýndan, yüzde 20.6’sý böceklerden, yüzde 14.1’i fareden korkuyor. Kedi ve köpeklerden korkanlarýn oraný ise yüzde 5.1’i buluyor.

-“GENÇLER, KORKULARI NEDENÝYLE ÝNSANLARLA ÝLÝÞKÝ KURAMIYOR”-
Anketin en ilginç sonuçlarýndan biri de gençlerin korkularýnýn insanlarla iliþkilerini önemli ölçüde etkilediðini ortaya koymasý oldu. Gençlerin yüzde 59.9 gibi büyük bir kýsmý, korkularýnýn toplum içinde insanlarla iliþki kurmasýný engellediðini açýklarken, sadece yüzde 25.7’si korkularýnýn iliþkilerine etki etmediðini savundu. Ankete katýlanlarýn yüzde 14.7’si ise korkularýnýn insanlarla iliþkilerini engelleyip engellemediði konusunda ise kararsýz kaldý.

-TÜRK GENCÝ PANÝKATAK-
Anket, Türkiye’deki dört gençten birinin panik atak sahibi olduðunu da gözler önüne serdi. Ankete göre, gençlerin yüzde 24.5’inin panikataðý bulunurken, yüzde 21.1’inde küçümsenme korkusu bulunuyor. Gençlerin yüzde 20.2’si topluluk önünde konuþmaktan korkarken, yüzde 18.2’si gibi büyük bir kýsmý da ayýplanmaktan korkuyor.
Gençler, topluluk içinde cep telefonu ile konuþmaktan dahi rahatsýzlýk duyuyor. Gençlerin yüzde 27.2’si topluluk içinde cep telefonu ile konuþurken rahat hissettiklerini, yüzde 14.4’ü ise çok rahat olduðunu açýkladý. Buna karþýn gençlerin yüzde 19.5’i cep telefonu ile konuþurken uzaklaþmak istediðini, yüzde 19.3’ü sýkýntýlý olduðunu, yüzde 9.9’u korku duyduðunu, yüzde 9.7’si ise kaygýlandýðýný bildirdi.

-TÜRK GENCÝ TANIÞIRKEN SIKINTILI-
Ankete göre, gençler iyi tanýmadýðý ya da yeni tanýþtýðý kiþilerle konuþurken, sýkýntý ve kaygý duyuyor. Gençlerin yüzde 28.2’si yeni tanýþtýðý kiþilerle konuþurken rahat olduðunu, yüzde 15.3’ü ise çok rahat olduðunu belirtirken, yüzde 22.2’si sýkýntýlý olduðunu söyledi. Gençlerin yüzde 18.9’u ise yeni tanýþtýðý kiþilerle konuþurken kaygýlanýrken, yüzde 8.5’ku korktuðunu, yüzde 6.9’u ise kaçmak istediðini söyledi.

-GENÇLER KORKULARINDAN KURTULMAK ÝÇÝN YARDIM ALIYOR-
Araþtýrmaya göre, gençlerin yüzde 73.1’i korkularýndan kurtulabilmek için yardým alýyor. Gençlerin yüzde 39.7’si korkularýndan kurtulmak için arkadaþlarýndan ve çevresinden yardým alýrken, yüzde 27.6’sý ise ailesinden yardým alýyor. Rehber öðretmen ya da psikolojik danýþmandan yardým isteyenlerin oraný yüzde 14.1’i bulurken, yüzde 5’i de psikiyatra giderek yardým alýyor. Gençlerin yüzde 3.9’u ise korkularýndan ilaçla kurtulma yolunu seçiyor.
Gençlerin yüzde 29.2’si ise aldýðý yardýmlarýn iþe yaramadýðýný düþünüyor.

Yüzyýlýn hastalýðý olarak nitelendirilen depresyonun antik çaðlardan beri insanlýðýnýn sorunu olduðu bildirildi.

Gülhane Askeri Týp Akademisi (GATA) Psikiyatri Anabilimdalý Öðretim Üyesi Yrd. Dr. Sinan Yetkin, yaptýðý açýklamada, antik çaðlardan itibaren depresyon örneklerine ait kayýtlar bulunduðuna, Manisa'nýn Sipil Daðý'nda yer alan Niobe'nin taþ yüzü depresyon sembolize ettiðini ifade etti.

Homeros'ýn 3 bin yýl öncesinde yazdýðý Ýlyada destanýnda Kral Ajax'ýn aþýrý hareketli durumu ile düþ kýrýklýðý, çökkünlükleri, hýzlý döngüsel geçiþlerinden ve intihar etmesinden bahsedildiðini anlatan Yrd. Doç. Dr. Yetkin, þunlarý söyledi:

''Bu da olasýlýkla hýzlý siklus gösteren manikdepresif duruma ilk örnektir. Samuel'in kutsal kitabýnda Kral Saul'un öyküsünde depresif bir sendrom tanýmlanmýþtýr. Depresyonun ona eziyet vermek için tanrý tarafýndan gönderilen kötü bir ruh olduðu belirtilmiþtir. Tarih öncesi dönem tedavileri içinde Troyalý Helena'nýn keder ve üzüntüleri azaltmak için nepenthes adlý bitkiden elde edilen bir morfin türevini antidepresan amaçlý kullandýðý bildirilir. Bu belki de depresyonun kaydedilmiþ en eski farmakolojik tedavisidir.''

HÝPOKRAT'A GÖRE
Týbbýn babasý olarak nitelendirilen Hipokrat'ýn depresyon gibi ruhsal fenomenlerin beyinden kaynakladýðýný söylediðini kaydeden Yetkin, þöyle devam etti:

''Hipokrat'a göre, beynin balgam ve safradan etkilendiðini, balgamýn etkilediði kiþilerin sakin kiþiler olmasýna raðmen safranýn etkilediði kiþileri ise sakin durmadýklarýný, daima þaka yaptýklarý, hileye baþvurduklarýný tanýmlamýþtýr. Melankolinin aþýrý miktarda barsak ve dalakta biriken kara safra ile oluþtuðu, toksit olan bu maddenin beyni etkilediðinden bahsetmiþtir. Melankolinin uzun süreli stres yaratýcý durumlarda ortaya çýktýðýný söylemiþtir.

Efesli Soranus hastalarýn tedavisinde bugün lityum içerdiðini bildiðimiz kaynak sularýný kullanmýþtýr. Türk ve Arap dünyasýnda ise Ýbni Sina ve Ýshak Ýbni Ýbram gibi hekimler bu konuda önemli geliþim göstermiþlerdir.''

DEPRESYONDAN KORUNMAK ÝÇÝN
Deprasyondan korunmak için genel yaþam koþullarýnýn iyileþtirilmesinin çok önemli olduðunu sözlerine ekleyen Yetkin, ''Binlerce yýllardýr var olan depresyon konusunda maalesef günümüz insanýnýn birçoðunun yeterli bilgisi yok. Kültür seviyesi arttýkça hastalýðýn tedavisi için týbbi yardým alanlarýn sayýsý artýyor'' dedi.

Yapýlan araþtýrmalar, depresyon tanýsýyla tedavi gören hastalarýn yüzde 65'inin sonbahar ve ilkbahar aylarýnda psikiyatri kliniklerine baþvurduðunu gösteriyor. Dr. Zafer Atasoy, güneþ ýþýnlarýnýn azaldýðý ve tatilin bittiði sonbahar mevsiminin insan psikolojisini olumsuz etkilediðini söylüyor. Bu dönemde insanýn içinden hiçbir þey yapmak gelmediðini ifade eden psikiyatri uzmaný Atasoy, özellikle çocuklarýn, gençlerin ve yaþlýlarýn dikkatli olmasý gerektiðini kaydediyor. Depresyonun günümüzün en yaygýn hastalýklarýndan biri olduðunu anlatan Atasoy, en büyük sýkýntýnýn yazdan sonbahara geçiþte yaþandýðýný belirtiyor. Azalan güneþ enerjisinin beyin yapýsýný olumsuz etkilediðini ifade eden Atasoy, "Bu döneme uyum için daha fazla çaba sergilemek gerekiyor. Özellikle uyum becerileri yeterince geliþmemiþ ya da çabuk etkilenen bebekler, çocuklar, gençler ve yaþlýlar risk altýnda.'' diyor. Yaz tatilinin sona ermesi de hastalýk þikâyetlerini artýrýyor. Yoðun iþ temposu ve okula ayak uyduramayan birçok insan, psikolojik rahatsýzlýk geçirmeye daha müsait hale geliyor. Ayrýca sonbaharýn gelmesiyle duygularý dengeleyen melatonin hormonunun normalin üzerinde salgýlanmasý, kiþinin gün içerisinde ruh durumunun deðiþmesine neden oluyor. Psikiyatrist Zafer Atasoy, bu dönemde ortaya çýkan belirtileri þöyle sýralýyor: "Göreceli olarak duygusal cevaplarda þiddetlenme, kendini huzursuz hissetme, iþtahta oynamalar, uyku düzensizlikleri, çalýþma ve verimde düþüþ.'' Mevsim depresyonu 17-25 yaþ grubunda daha sýk görülüyor. Bu dönemde bazý kiþiler kendilerini güçlü, güzel, özel yeteneklere sahip hissedebiliyor, bu nedenle de kendisine ve çevresine zarar verebiliyor. Her þeye gülüp, kimseyi umursamadan þarkýlar söyleyip oyunlar oynayan kiþiler, birdenbire yerinde duramayacak þekilde gergin, hayattan nefret eden ruh durumuna girebiliyor. Sonbaharda intihar olaylarýnda da artýþ gözleniyor. Depresyondan korunmanýn yollarý: Uyku düzeninize dikkat edin. Dengeli ve yeterli beslenin. Hafif ve sulu gýdalar tüketin. Kafeinli içecekler yerine bitki çaylarý için. Ilýk suyla banyo yapýn. Yürüyüþ ve egzersiz yapmayý ihmal etmeyin. Pozitif enerji alabildiðiniz insanlarla birlikte olun. Kalabalýk ve karanlýk ortamlardan kaçýnýn. Fýrsat buldukça güneþ ýþýðýndan yararlanýn.

Kadýnlar daha fazla kabus görüyor

Ýngiltere’de yapýlan bir araþtýrma, kadýnlarýn erkeklerden daha çok kabus ve duygusal rüyalar gördüðünü ortaya koydu.

170 gönüllü üzerinde yapýlan araþtýrmada, yakýn zamanda gördükleri rüyalarý anlatmalarý istenen deneklerden erkeklerin yüzde 19’u, kadýnlarýn ise yüzde 30’u kabus gördüðünü söyledi.

Baþka bir araþtýrma da, erkeklerin kadýnlara nazaran daha rahat bir uyku çektiklerini gösterdi.

Kadýnlardaki bu olumsuzluklara tek neden olarak, adet dönemlerinde vücut ýsýsýndaki deðiþiklik gösterildi.

Edinburgh Uyku Merkezi Müdürü doktor Chris Ýdzikowski ise araþtýrmanýn sonuçlarýna þaþýrmadýðýný belirterek, bu araþtýrmadan kadýnlarýn daha fazla kabus gördükleri mi yoksa bu kabuslarý daha iyi hatýrladýklarý mý sonucunun çýkarýlmasý gerektiðine dikkat çekti