[Blue Blood]

Müzik Aletleri
MsXLabs.org & Vikipedi, özgür ansiklopedi

Çalgı (müzik aleti), müzik yapmak için kullanılan aletlere verilen genel addır.
Çalgıların türleri, tarihi, yapım biçimleri gibi konuları inceleyen bilim dalına da Organoloji denir.
Çalgı yapımı, bazı bilim alanlarını yakından ilgilendiren bir teknolojidir. Akustik bilimi ve sanat tarihi bu yan dallar arasındadır. Çalgıların kullanımları ve tarih içinden gelerek aldıkları yeni biçimler, sosyolojik araştırmaların kapsamındadır. Arkeolojik araştırmalar ise çalgıların 5000 yıl önce kullanıldığını göstermektedir. Çalgı biliminin temeli 20. yüzyıl başlarında atılmıştır. Çalgılarda bulunan parçaların adlandırılarak uluslar arası birer terim haline gelmesi de bu yakın döneme rastlar. Müzik yazarı ve çalgı yapımcısı Victor-Charles Mahillon, çalgı bilim alanında önderlik eden bir uzmandır. Doğal olarak bu alanda derinleşebilmek için, akustikçilerin ve müzikologların katkılarına ihtiyaç duyulmuştur. Çalgıların bilimsel olarak sınıflandırılmasını ve adlandırılmasını 16. yüzyılda Sebastian Virdung ve Martin Agricola ile 17. yüzyılda Michael Praetorius ve Rahip Marin Mersenne'nin (1588 - 1648) gerçekleştirdikleri söylenebilir.

Çalgı Türleri
Çalgılar çalınış şekillerine göre şu şekilde gruplandırılırlar:

• Telli Çalgılar
• Vurmalı Çalgılar
• Üflemeli (Nefesli) Çalgılar
• Telli - Tezeneli Çalgılar
• Yaylı Çalgılar

Müzik Aletleri

Müzik âletleri, ses verme şekillerine göre üç bölüme ayrılırlar:

1 - Telli müzik âletleri: Bunların ses çıkarabilen bölümleri gergin tellerdir. Her tel belli bir nota çıkarır. Alto, bağlama, balalayka, banco, çello, gitar, harp, kanun, keman, kemence, kontrbas kopuz, lavta, lir, mandolin, piyano, rübab, tanbur, ut, viyola, viyolonsel telli müzik âletleridir.

2 - Nefesli müzik âletleri: Bunların bir ucundan doğrudan doğruya ya da uygun bir ağızlıkla üfleyerek borunun içindeki hava titreştirilir. Ses borularından çeşitli sesler elde etmek için boru boyunca dizilmiş bulunan delikler açılıp kapatılır. Akordeon, baso, flüt, gayda, klarnet, ney, obua, org, saksafon, trompet, zurna, nefesli müzik âletleridir.

3 - Gergin zarlı müzik âletleri: Bir kasnak üzerine gerilmiş zarlardan meydana gelen âletlerdir. Gerginlikleri ve boyu değişmediği için verebildikleri nota çeşidi az olur. Davul, tef, dümbelek, gergin zarlı müzik âletleridir.

Alıntıdır..

[asla_asla_deme]

Bir müzik parçasını ses­lendirmek amacıyla üfleyerek, tellerine yay sürterek ya da parmaklarla çekerek, tuşlarına basarak, bazen çekiçle, bazen de gergin derisi üzerine tokmaklarla vurarak çalınan, sesi no­talara göre ayarlanmış her türlü çalgı müzik aletidir. Müzik aletleri türlerine ve çalınma biçimlerine göre çeşitli sınıflara ayrılır. Ama bazı çalgılar düzenek özellikleri nedeniyle bir­den fazla sınıfa girer. Sözgelimi org, hem üfle­me çalgılar, hem de klavyeli çalgılar ailesin­den sayılır.
Bir müzik aletinin sesinin iyi olabilmesi için, hem yapımcının, hem de çalan kimsenin sesin üretilmesini, yayılmasını, iletilmesini, algılanmasını ve titreşim özelliklerini konu alan bilim dalından yani akustikken anlaması gerekir. Müzik aletinin tasarımı, kullanılan gereçlerin türü, çalma tekniği ve konser salo­nunun yapısı akustik özellikleri belirleyen ve etkileyen en önemli öğelerdir.

MsxLabs & TemelBritannica

Morpa Genel Kültür Ansiklopedisi & MsXLabs

Çalgılar


Ezgili ve ritimli seslerin elde edilmesini sağlayan aletler, müzik aletleri. Çalgıların türleri, adları, yapım özellikleri ve tarihiyle uğraşan bilim dalı organolojidir. Arkeoloji ve tarihöncesi çağlarla bağıntılı olarak yapılan araştırmalar, bugün kullanılan birçok çalgının İsa'dan önce de var olduğunu kanıtladı. Günümüzde, çalgıların sayısının çokluğu ve çeşitliliğinden ötürü birçok sınıflandırmaya gidildi. Ancak, tüm dünyada kullanılan yaygın çalgılar, geleneksel sınıflandırmaya göre telli, nefesli ve vurmalı çalgılar olmak üzere üçe ayrılır. Mızrapla ya da mızrapsız çalınan telli çalgılar, telleri mızrap ya da parmakla dokunularak, çekilerek titreştirilen aletlerdir: Harp, lir, bağlama (saz), balalayka, kanun, mandolin, gitar, santur, tambur vb.Telleri sürtünme ile ses veren çalgılarda yaya başvurulur. Yaylı telli çalgıların en bilinenleri keman, kemençe, viyola, viyolonsel vb.dir. Tellere, klavyeye bağlı bir tokmakla vurularak çalınan telli çalgıların başındaysa klavsen ve piyano gelir. Doğrudan doğruya ağızla üflenerek çalınan dilli ya da dilsiz nefesli çalgılar armonika (ağız mızıkası), kaval, klarnet, ney, obua, tulum, zurna vb.dir. Ağızlıklı nefesli çalgılar büğlü, fagot, korno, saksofon, trombon gibi çalgılardır. Akordeon, org, harmonyum ise klavyeli çalgılar türüne girer. Deri gerilmiş kasnak biçiminde ya da bakır ve tunç gibi metallerden yapılmış darbuka, davul, def, dümbelek, timpani, trampet, zil vb. vurmalı çalgılardır.