GAF - Günün Astronomi Fotoğrafı Projesi

Jüpiter, İo Ve Gölgesi - Günün Astronomi Fotoğrafı

Evreni Keşfedin! Her gün, Türkiye'den bir astronom tarafından çekilmiş bir astronomi fotoğrafı sunuyoruz.

24 Ekim 2010

Jüpiter, İo Ve Gölgesi

Telif Hakkı: Burak Yakut

Açıklama: Fotoğrafta Güneş Sisteminin Gaz devi Jüpiter, uydusu IO ve küçük uydunun gezegen üzerine düşen gölgesi aynı anda görülmektedir. Ay' dan biraz büyük olan İo 1610 yılında Galileo Galilei tarafından bulunan dört büyük uydudan (Galilei uyduları) yörüngesi en içte bulunanıdır. NASA tarafından fırlatılan Voyager2 nin 1979 yılında uydunun yakınında geçerken elde ettiği sonuçlar oldukça ilginçtir. Güneş Sistemi'nde üzerinde sürekli olarak gazlar ve lav püskürten yanardağlar bulunan tek uydudur. Patlamalarla yukarı çıkan bu lavlar yörüngeden kaçma hızının yarısına kadar ulaşabiliyor ve yüzeyin 300 km üstüne kadar fışkırabiliyor. Io’yu Jüpiter’den 220 000 km uzakta tutan yörüngesi zaman zaman Jüpiter’in devasa manyetik alan çizgilerini keserek uydunun bir elektrik jenaratoru gibi davranmasına neden oluyor. Bu durum uydu etrafında 400 000 volt gerilim oluşturabiliyorken 3 milyon amper akım üretebiliyor. Io her ne kadar yörüngesi boyunca sürekli aynı yüzünü dev gezegen Jüpiter’e dönük olsa da diğer uydular Ganymede ve Europa’nın etkisiyle düzensiz bir eliptik yörüngeye sahip. Yörüngesindeki bu düzensizlikler nedeniyle Jüpiter ile arasındaki mesafenin sürekli değişmesi uydu yüzeyinde çok büyük gelgit etkilerinin hissedilmesine yol açıyor. Dünya’da Ay’ın etkisiyle okyanuslarda gözlenen en büyük yükselme 18 m civarındayken, Io’nun katı yüzeyinde oluşan en büyük gelgitler 100 metreye ulaşabiliyor! Yani uydunun katı yüzeyi 100 metre inip yükselebiliyor! (Kaynak: uzayveastronomi.com) Fotoğraf 25 Eylül 2010 İstanbul Bakırköy' den 10" aynalı teleksop ve Philips SPC900NC webcam ile elde edilen videonun işlenmesi sonucu oluşturulmuştur. Registax, Astraimage ve irfan view programları kullanılmıştır.

Yarının Aday Fotoğrafı: Doğal Uydumuz Ay

MsXLabs Üye Girişi