Mutfak Sözlüğü

**nünü** · **07-04-2008**

MUTFAK SÖZLÜĞÜ

Alaca soymak : Kabuklu meyve veya sebzelerde kabuğun birer parmak arayla uzunlamasına soyulmasına denir.

Aperatif : Yemekten önce iştah açıcı olarak alınan içki veya yiyeceklerdir.

Aroma : Meyvelerdeki hoş kokuya denir. Tatlı ve pastalarda güzel koku vermek amacıyla portakal, limon kabuğu rendesi veya vanilya kullanılır.

Bağlamak : Çorba ve yahni gibi sulu yiyecekleri koyulaştırmaya denir. Günümüzde daha çok nişasta ve krema en iyi iki bağlayıcı olarak kabul edilir.

Barsama : Güzel kokulu, yaprakları yemeklere konan nane ve yaban kekiğinin ortak adı.

Benmari : Bir tencere yarıya kadar sıcak su ile doldurularak ağır ateş üzerine oturtulur. Bu tencerenin içine daha küçük bir kap tabanı ve kenarları sıcak su ile temas edecek şekilde yerleştirilir. Yiyecekler bu ikinci kabın içine konularak pişirilir.

Boca Etmek : Bir kerede hepsini dökmek.

Buket Garni : Birbirine bağlanmış defne yaprağı, maydonoz, kekik.

Çentmek : Sebze yada meyvaları bıçakla dikine her yönde kesikler yaparak minik minik doğramak.

Çeşni : Yemeklerde farklı tatlar elde etmek için kullanılan çeşitli baharatlara denir.

Demlemek : Pişen yiyecekleri ateşten indirerek kapaklarını kapalı tutup kendi buharlarında dinlemeye bırakılması.

Fiske : Baş parmağıyla işaret parmağı arasında kalan miktardır.

Flambe : İkram sırasında hazırlanıp sunulan alevli yemek veya tatlılara verilen addır.

Fondan : Şekerleme haline gelmiş beyaz krema.

Füme : Kurutarak saklama yöntemlerinden biri. Et, balık gibi gıdaların ateş dumanında kurutulması.

Gato : Pastaların pandispanyasına verilen addır.

Göz göz olmak : Muhallebi, pilav gibi yemeklerin suyunu çektikten sonra üzerinde oluşan küçük oyuklara denir.

Gratine Etmek : Genellikle gratine edilecek yemeğin üzerindeki sosa rendelenmiş peynir serpilerek fırın ızgarasında kızartılması işlemidir.

Harç : Kullanılan Gereçlerin doğranarak karıştırılması.

Islatmak : Zor pişen kuru baklagillerin pişirme sürelerini kısaltmak için önceden su içinde bekletilmesi.

Jelatin : Toz yada tabaka halinde satılan bir kıvam verici.

Karanfilli Soğan :Kabukları soyulmuş soğana 2-3 diş karanfil saplanarak bazı yemeklerin haşlaması sırasında kullanılır.

Kef : Kaynatılan yemeğin üzerinde istenmeyen kısımların oluşturduğu köpük.

Konkase Domates : Kaynayan suya atılan domatesler kabukları çatlamaya başlayınca çıkarılır, soğuk suya atılır böylece kolayca kabukları soyulur. Domatesler ikiye kesilip çekirdekleri çıkarılır ve tavla zarı büyüklüğünde doğranır.

Közlemek : Izgara veya kömür ateşinde sebzelerin kabuklarıyla pişirilmesi.

Krim : Taze, dinlenmiş sütün üzerinde biriken yağlı kısım.

Kuzu Gömleği : Kuzunun karın kısmındaki iç organlarını göğüs kafesindeki organlardan ayıran zar kısmı.

Labne : Hiç tuzu olmayan yumuşak krem peynir. Daha çok tatlılarda ve pastacılıkta kullanılır.

Lapa : Taneli gıdaların genellikle pirinç suyuyla kaynatılarak bulamaç haline getirilmiş şekli.

Marinat : Et yemeklerine lezzet katmak veya yumuşamalarını sağlamak için taze ot ve baharatlardan hazırlanan sıvılar.

Meyane (Beyaz): Eşit miktarlada un ve yağ kullanılarak hazırlanır. Yağ eridikten sonra unu ilave edip tahta bir kaşıkla karıştırarak ağır ateşte pişirilir.

Meyane (Kahverengi) : Bu meyane de aynı biçimde yapılır. Ancak daha uzun süre pişirilerek meyanenin açık kahverengi bir renk alması sağlanır.

Nektarin : Şeftali ağıcına erik aşılanarak elde edilen şeftali tadında tüysüz meyve.

Özemek : Birkaç şeyi birbirine karıştırıp iyice çırparak yoğunlaşmasını sağlamak.

Pastörize : Besinlerin özel cihazlarda 65 derece kadar ısıtılarak birdenbire soğutulmasıyla, içindeki mikropların öldürülmesi işlemi.

Pembeleştirmek : Yağda kavurarak rengin dönmesini sağlamak.

Plaki : Bol sarımsak, soğan, domates ve zeytinyağı ile pişirilen yemek türü.

Poşe Etmek : Yiyeceğin kaynama noktasının altındaki sıcaklıkta pişirilmesidir. Kullanılacak sıvı bir taşım kaynadıktan sonra altı kısılarak kaynaması durdurulur.

Silkme : Çeşitli sebzelerve etle pişirilen bir tür sıcak yemek.

Soğan (Piyaz) : Kabukları soyulan soğan ikiye kesilir. Kesilmiş yüzü altta kalacak şekilde kesme tahtasına konur. Birbirine paralel çok ince dilimler halinde kesilir..

Sote Etmek : Eşit parçalara ayrılmış sebze veya etin sürekli karıştırılarak kahverengileşinceye kadar pişirilmeleri.

Tavuk Ütüleme : Tavuğun tüylü kısımlarının aleve tutularak tüylerinin yakılarak yok edilmesi.

Terbiye Etmek : Hazırlanan karışımda bir süre bekletilerek yumuşaklık ve lezzet kazandırmak; veya yemeklerin suyuna un, yumurta, limon gibi Gereçleri ekleyerek koyulaşmasını sağlamak.

Tuzlama : Yiyeceklerin bir süre bozulmadan saklanmasına yarayan yöntem ve bu yolla hazırlanan yiyecek.

Yedirmek : Bir sıvının kendisinden daha yoğun kıvamda olan bir maddeye eklenerek karışımının sağlanması.

Lavie · **01-05-2008**

Ölçüler

Bir bardak su 200 gr.
Bir bardak süt 225 gr.
Bir bardak un 150 gr.
Bir bardak toz şeker 240 gr.
Bir bardak pudra şekeri 180 gr.
Bir bardak kakao 100 gr.
Bir bardak irmik 170 gr.
Bir çorba kaşığı margarin veya tereyağı 40 gr.
İki çorba kaşığı kakao 30 gr. İ
ki çorba kaşığı şeker 50 gr.

Ölçülerin Kaşık Karşılığı

25 gr. Rende kaşar peynir dört çorba kaşığı
25 gr. Hindistan cevizi rendesi dört çorba kaşığı
25 gr. Toz şeker iki çorba kaşığı
25 gr. Un iki çorba kaşığı
25 gr. Nebati yağ iki çorba kaşığı
20 gr. Pirinç bir çorba kaşığı
30 gr. Pirinç unu bir çorba kaşığı
30 gr. Domates salçası bir çorba kaşığı
120 gr. Süt bir çay bardağı

Besinler Buzdolabında Ne Kadar Kalabilir

Süt (kutu) 10 - 15 gün
Süt (kaynamış) 2 - 3 gün
Çiğ et (kıyma hariç) 2 - 5 gün
Çiğ balık 1 - 3 gün
Pişmiş et 3 - 6 gün
Tavuk 2 - 5 gün
Salata (kuru) 2 - 4 gün
Peynir (suda) 10 gün
Peynir (salamura) 3 - 4 hafta
Yumurta 3 - 4 hafta Kaymak 1 - 2 gün

ISILAR

Fırın Isısı 150º C Ilık
170º-190º C Orta
220º C Sıcak
230º-240º C Kızgın

CİNSİ SICAKLIK PİŞME SÜRESİ

Kalın Börekler 175º-210º C 35-45 dk.
İnce börekler 150º-180º C 25-35 dk.
Yağlı kek, bisküvi, kurabiyeler 200º-220º C 30-35 dk.
Balıklar 200º-220º C 30-35 dk.
Kuzu eti 200º-260º C 30-35 dk.
Dana eti 200º-280º C 40-60 dk.
Tavuk çeşitleri 175º-200º C 40-50 dk.
Güveçler 175º-230º C 40-60 dk.

Bia · **16-08-2008**

iLk mesajda oLmayan bir kacini ekliyeyim ..

Rozbif : Kızarmış sığır filetosu

Punç : Sıcak olarak içilen bir çeşit içki

Pane : Bir yiyeceğin önce una, yumurtaya sonrada galeta ununa bulanıp kızartılması.

Salamandra : Profesyonel mutfaklarda kullanılan ve ısıyı sadece yukarıdan veren alet. Salamandra sayesinde yemekler pişmeden üzerleri kahverengileştirilebilir, ya da kara-melize edilebilir. Salamandra özellikle üzerine peynir ya da şeker serpilmiş yiyeceklerde kullanılır. Ev fırınlarının üst kısmı, salamandra olarak kullanılabilir.

Şatobriyan : Kızarmış patatesli, mantarlı ve soslu sığır bifteği.

Shaker : Barmenlerin sıkça kullandıkları bir alet. Metal bir şişe görünümündeki şeykır, kokteylde kullanılan içkilerin, meyve suları ve buzun en iyi şekilde karıştırılmasını sağlar.

Ştrudel : Elmalı yufka tatlısı.

Tirhos : Ateş balığı sardalya.

Velute : Yağ, un, etsuyu katılarak hazırlanan özel sos.

Volovan : Yaprak hamuruyla hazırlanan bir çeşit soslu börek.

**nünü** · **19-08-2008**

Yemeklerde neden baharat kullanılır?

Yemeklerde hoş koku, lezzetin yanı sarı, baharatın insanları terlettiği ve böylece organizmayı serinlettiği biliniyordu. Ancak, şimdi baharatın sağlık açısından bir başka faydası daha olduğu ileri sürülüyor. New York Cornell Üniversitesi bilimadamları, baharatın yiyeceklerdeki mikropları temizleyerek hastalıkların yaygınlaşmasınıönlediğini iddia ediyorlar. Bu sonuca ulaşmak için profesör Paul Sherman ve profesör Jennifer Billing başkanlığındaki ekip, farklı iklim, gastronomi ve baharat kültürüne sahip 36 ayrıülkeden 4.578 geleneksel yemeği karşılaştırmışlar. Bu çalışmaya göre, yemekleri mikroplara karşı en iyi koruyan baharatların başında sarımsak, soğan, Jamaika baharatı ve yabani mercanköşkü geliyor. Onları kekik, tarçın, tarhunotu ve kimyon izliyor. Bu baharatların yemeklerdeki mikrop ve bakterilerin yaklaşık yüzde 80'ini elimine ettikleri belirtiliyor. Üstelik, bu baharatlar curry (köri, birçok baharatın karıştırılmasıyla elde edilen baharat) ile karışık kullanıldıklarında etkileri daha da artıyor...

07-04-2008	#1 (mesaj-linki)
nünü	Mutfak Sözlüğü MUTFAK SÖZLÜĞÜ Alaca soymak : Kabuklu meyve veya sebzelerde kabuğun birer parmak arayla uzunlamasına soyulmasına denir. Aperatif : Yemekten önce iştah açıcı olarak alınan içki veya yiyeceklerdir. Aroma : Meyvelerdeki hoş kokuya denir. Tatlı ve pastalarda güzel koku vermek amacıyla portakal, limon kabuğu rendesi veya vanilya kullanılır. Bağlamak : Çorba ve yahni gibi sulu yiyecekleri koyulaştırmaya denir. Günümüzde daha çok nişasta ve krema en iyi iki bağlayıcı olarak kabul edilir. Barsama : Güzel kokulu, yaprakları yemeklere konan nane ve yaban kekiğinin ortak adı. Benmari : Bir tencere yarıya kadar sıcak su ile doldurularak ağır ateş üzerine oturtulur. Bu tencerenin içine daha küçük bir kap tabanı ve kenarları sıcak su ile temas edecek şekilde yerleştirilir. Yiyecekler bu ikinci kabın içine konularak pişirilir. Boca Etmek : Bir kerede hepsini dökmek. Buket Garni : Birbirine bağlanmış defne yaprağı, maydonoz, kekik. Çentmek : Sebze yada meyvaları bıçakla dikine her yönde kesikler yaparak minik minik doğramak. Çeşni : Yemeklerde farklı tatlar elde etmek için kullanılan çeşitli baharatlara denir. Demlemek : Pişen yiyecekleri ateşten indirerek kapaklarını kapalı tutup kendi buharlarında dinlemeye bırakılması. Fiske : Baş parmağıyla işaret parmağı arasında kalan miktardır. Flambe : İkram sırasında hazırlanıp sunulan alevli yemek veya tatlılara verilen addır. Fondan : Şekerleme haline gelmiş beyaz krema. Füme : Kurutarak saklama yöntemlerinden biri. Et, balık gibi gıdaların ateş dumanında kurutulması. Gato : Pastaların pandispanyasına verilen addır. Göz göz olmak : Muhallebi, pilav gibi yemeklerin suyunu çektikten sonra üzerinde oluşan küçük oyuklara denir. Gratine Etmek : Genellikle gratine edilecek yemeğin üzerindeki sosa rendelenmiş peynir serpilerek fırın ızgarasında kızartılması işlemidir. Harç : Kullanılan Gereçlerin doğranarak karıştırılması. Islatmak : Zor pişen kuru baklagillerin pişirme sürelerini kısaltmak için önceden su içinde bekletilmesi. Jelatin : Toz yada tabaka halinde satılan bir kıvam verici. Karanfilli Soğan :Kabukları soyulmuş soğana 2-3 diş karanfil saplanarak bazı yemeklerin haşlaması sırasında kullanılır. Kef : Kaynatılan yemeğin üzerinde istenmeyen kısımların oluşturduğu köpük. Konkase Domates : Kaynayan suya atılan domatesler kabukları çatlamaya başlayınca çıkarılır, soğuk suya atılır böylece kolayca kabukları soyulur. Domatesler ikiye kesilip çekirdekleri çıkarılır ve tavla zarı büyüklüğünde doğranır. Közlemek : Izgara veya kömür ateşinde sebzelerin kabuklarıyla pişirilmesi. Krim : Taze, dinlenmiş sütün üzerinde biriken yağlı kısım. Kuzu Gömleği : Kuzunun karın kısmındaki iç organlarını göğüs kafesindeki organlardan ayıran zar kısmı. Labne : Hiç tuzu olmayan yumuşak krem peynir. Daha çok tatlılarda ve pastacılıkta kullanılır. Lapa : Taneli gıdaların genellikle pirinç suyuyla kaynatılarak bulamaç haline getirilmiş şekli. Marinat : Et yemeklerine lezzet katmak veya yumuşamalarını sağlamak için taze ot ve baharatlardan hazırlanan sıvılar. Meyane (Beyaz): Eşit miktarlada un ve yağ kullanılarak hazırlanır. Yağ eridikten sonra unu ilave edip tahta bir kaşıkla karıştırarak ağır ateşte pişirilir. Meyane (Kahverengi) : Bu meyane de aynı biçimde yapılır. Ancak daha uzun süre pişirilerek meyanenin açık kahverengi bir renk alması sağlanır. Nektarin : Şeftali ağıcına erik aşılanarak elde edilen şeftali tadında tüysüz meyve. Özemek : Birkaç şeyi birbirine karıştırıp iyice çırparak yoğunlaşmasını sağlamak. Pastörize : Besinlerin özel cihazlarda 65 derece kadar ısıtılarak birdenbire soğutulmasıyla, içindeki mikropların öldürülmesi işlemi. Pembeleştirmek : Yağda kavurarak rengin dönmesini sağlamak. Plaki : Bol sarımsak, soğan, domates ve zeytinyağı ile pişirilen yemek türü. Poşe Etmek : Yiyeceğin kaynama noktasının altındaki sıcaklıkta pişirilmesidir. Kullanılacak sıvı bir taşım kaynadıktan sonra altı kısılarak kaynaması durdurulur. Silkme : Çeşitli sebzelerve etle pişirilen bir tür sıcak yemek. Soğan (Piyaz) : Kabukları soyulan soğan ikiye kesilir. Kesilmiş yüzü altta kalacak şekilde kesme tahtasına konur. Birbirine paralel çok ince dilimler halinde kesilir.. Sote Etmek : Eşit parçalara ayrılmış sebze veya etin sürekli karıştırılarak kahverengileşinceye kadar pişirilmeleri. Tavuk Ütüleme : Tavuğun tüylü kısımlarının aleve tutularak tüylerinin yakılarak yok edilmesi. Terbiye Etmek : Hazırlanan karışımda bir süre bekletilerek yumuşaklık ve lezzet kazandırmak; veya yemeklerin suyuna un, yumurta, limon gibi Gereçleri ekleyerek koyulaşmasını sağlamak. Tuzlama : Yiyeceklerin bir süre bozulmadan saklanmasına yarayan yöntem ve bu yolla hazırlanan yiyecek. Yedirmek : Bir sıvının kendisinden daha yoğun kıvamda olan bir maddeye eklenerek karışımının sağlanması.

01-05-2008	#2 (mesaj-linki)
Lavie	Cvp: Mutfak Sözlüğü Ölçüler Bir bardak su 200 gr. Bir bardak süt 225 gr. Bir bardak un 150 gr. Bir bardak toz şeker 240 gr. Bir bardak pudra şekeri 180 gr. Bir bardak kakao 100 gr. Bir bardak irmik 170 gr. Bir çorba kaşığı margarin veya tereyağı 40 gr. İki çorba kaşığı kakao 30 gr. İ ki çorba kaşığı şeker 50 gr. Ölçülerin Kaşık Karşılığı 25 gr. Rende kaşar peynir dört çorba kaşığı 25 gr. Hindistan cevizi rendesi dört çorba kaşığı 25 gr. Toz şeker iki çorba kaşığı 25 gr. Un iki çorba kaşığı 25 gr. Nebati yağ iki çorba kaşığı 20 gr. Pirinç bir çorba kaşığı 30 gr. Pirinç unu bir çorba kaşığı 30 gr. Domates salçası bir çorba kaşığı 120 gr. Süt bir çay bardağı Besinler Buzdolabında Ne Kadar Kalabilir Süt (kutu) 10 - 15 gün Süt (kaynamış) 2 - 3 gün Çiğ et (kıyma hariç) 2 - 5 gün Çiğ balık 1 - 3 gün Pişmiş et 3 - 6 gün Tavuk 2 - 5 gün Salata (kuru) 2 - 4 gün Peynir (suda) 10 gün Peynir (salamura) 3 - 4 hafta Yumurta 3 - 4 hafta Kaymak 1 - 2 gün ISILAR Fırın Isısı 150º C Ilık 170º-190º C Orta 220º C Sıcak 230º-240º C Kızgın CİNSİ SICAKLIK PİŞME SÜRESİ Kalın Börekler 175º-210º C 35-45 dk. İnce börekler 150º-180º C 25-35 dk. Yağlı kek, bisküvi, kurabiyeler 200º-220º C 30-35 dk. Balıklar 200º-220º C 30-35 dk. Kuzu eti 200º-260º C 30-35 dk. Dana eti 200º-280º C 40-60 dk. Tavuk çeşitleri 175º-200º C 40-50 dk. Güveçler 175º-230º C 40-60 dk.

16-08-2008	#3 (mesaj-linki)
Bia	Cvp: Mutfak Sözlüğü iLk mesajda oLmayan bir kacini ekliyeyim .. Rozbif : Kızarmış sığır filetosu Punç : Sıcak olarak içilen bir çeşit içki Pane : Bir yiyeceğin önce una, yumurtaya sonrada galeta ununa bulanıp kızartılması. Salamandra : Profesyonel mutfaklarda kullanılan ve ısıyı sadece yukarıdan veren alet. Salamandra sayesinde yemekler pişmeden üzerleri kahverengileştirilebilir, ya da kara-melize edilebilir. Salamandra özellikle üzerine peynir ya da şeker serpilmiş yiyeceklerde kullanılır. Ev fırınlarının üst kısmı, salamandra olarak kullanılabilir. Şatobriyan : Kızarmış patatesli, mantarlı ve soslu sığır bifteği. Shaker : Barmenlerin sıkça kullandıkları bir alet. Metal bir şişe görünümündeki şeykır, kokteylde kullanılan içkilerin, meyve suları ve buzun en iyi şekilde karıştırılmasını sağlar. Ştrudel : Elmalı yufka tatlısı. Tirhos : Ateş balığı sardalya. Velute : Yağ, un, etsuyu katılarak hazırlanan özel sos. Volovan : Yaprak hamuruyla hazırlanan bir çeşit soslu börek.

19-08-2008	#4 (mesaj-linki)
nünü	Cvp: Mutfak Sözlüğü Yemeklerde neden baharat kullanılır? Yemeklerde hoş koku, lezzetin yanı sarı, baharatın insanları terlettiği ve böylece organizmayı serinlettiği biliniyordu. Ancak, şimdi baharatın sağlık açısından bir başka faydası daha olduğu ileri sürülüyor. New York Cornell Üniversitesi bilimadamları, baharatın yiyeceklerdeki mikropları temizleyerek hastalıkların yaygınlaşmasınıönlediğini iddia ediyorlar. Bu sonuca ulaşmak için profesör Paul Sherman ve profesör Jennifer Billing başkanlığındaki ekip, farklı iklim, gastronomi ve baharat kültürüne sahip 36 ayrıülkeden 4.578 geleneksel yemeği karşılaştırmışlar. Bu çalışmaya göre, yemekleri mikroplara karşı en iyi koruyan baharatların başında sarımsak, soğan, Jamaika baharatı ve yabani mercanköşkü geliyor. Onları kekik, tarçın, tarhunotu ve kimyon izliyor. Bu baharatların yemeklerdeki mikrop ve bakterilerin yaklaşık yüzde 80'ini elimine ettikleri belirtiliyor. Üstelik, bu baharatlar curry (köri, birçok baharatın karıştırılmasıyla elde edilen baharat) ile karışık kullanıldıklarında etkileri daha da artıyor...