Masaüstü Görünümü Üye Ol
Forum Ana Sayfa
Müslümanlık/İslamiyet > Sufizm veya Sufilik
«Önceki KonuSonraki Konu»
NihLe15:43, 18 Aralık 2007 
Sufizm
Vikipedi, özgür ansiklopedi

Sufizm veya Sufilik (Arapça: صوفية yollarından biri ve felsefi bir akım. Birçok farklı ), İslamiyet'te Allah'a ulaşmanın ezoteriktarikatı vardır. Mezhep olup olmadığı konusunda fikir birliğine ulaşılmamıştır. Bu yolun takipçilerine Sufi denir. Sufizm’in tanımı çeşitli mutasavvıflarca farklı şekillerde yapılmıştır. Bu tanımlardan birine göre, Sufizm, insanın akıl yoluyla erişemediği ilahî hakikatleri ve gayb alemine ait hakikatleri sezgiyle arama yoludur. Hedef, insan-ı kamil olmaktır. Bir başka deyişle, Sufizm, İslam inanışına göre, kişiliği kötü huylardan temizleyip, ruhu pak edip, olgun olma (kemale erme) yoludur.

Mistik (ruhani) yaşantı olarak da adlandırılmış, Muhammedi Tasavvuf inanışında her şeriatın Muhammedi, İsevi ,Musevi gibi) Evliyaları ve tarikatleri olduğu Mutasavvıflar tarafından kabul edilmiştir. Muhammedi Tasavvuf Muhammed'in "Ben ilim şehriyim Ali kapısıdır" hadisini yol gösterici kabul etmiştir.

Muhammed'e dayanan, silsile yolu ile Allah'ı idrake vesile, Peygamber varisi olduğuna inanılan Evliyalar, Mutasavvıflar tarafından, zamana uygun "Hakk'tan aldığını halka sunuş" yolu olarak kabul edilmiş,dinin yalnız fıkıh olmadığı ,İslam'ın İlmî Fıkıh,İlmî Kelam, Ahlak ve Sufizm olmak üzere dört ana temelden oluştuğu inancı ile Sufizmsiz dinin yaşanamayacağı görüşü Mutasavvıfların ana ilkesi olarak ortaya çıkmıştır.

Sufizm, Kur'an anlayışını "Kuran'ın medarı ikidir, İlm-i tevhit, amel-i tevhit; tecellisi görülen hal ise lüzumlu ilim, salih ameldir." diye özetlemiş, Muhammed'in "Nefsini bilen Allah'ı bilir" hadisini yaşam biçimi kabul edip, olgun insan (insan-ı kâmil) olma yolunun Evliya rehberliğinde dıştan içe dönüşle mümkün olacağı, ögrenim ve yaşam alanının Sufizm olduğunu savunur. "Tasavvuf kâal (laf) değil, hâl yoludur" anlayışı sebebiyle halk arasında Ehli Hâl Üniversitesi olarak da anılır.

Fıkıhın kolları Mezhepler, Tasavvufun kolları tarikatlardır. Pirler tarafından sistemleştirilen tarikatlar pirlerin isimleri ile anılmışlardır.

Sufizm üzerine farklı görüşlerToplumun Sufizmi taktir eden, seven kesiminde ise durum daha iyi değildir. Burada da Sufilik efsanevi olarak idealize edilmekte, en üst derecede, erişilmesi çok güç ahlaki değerlerle eş koşulmakta ve böylece günlük hayat dışına itmektedir. Onlar için hakiki Sufiler mucizeler yaratan efsanevi ermiş ve dervislerdir ve Sufilik güncel hayatta yaşayan normal kişilerin işi değildir. Klasik Sufi Tarikatlarında ise dini vecibeleri yerine getirmek ön plana geçtiğinden, uygulanan Sufi teknikleri sadece dini açıdan, sevap kazanma ölçüleri içinde yapılmakta ve açıklanmaktadır. Örneğin zikir yapan bir tarikat mensubuna hangi sebebten dolayı zikir yaptığını sorsak, bunu sadece dini bakış açısından açıklayabilecektir; şu kadar yüz veya bin kere zikir yaparsam o kadar sevap kazanırım misali. Peki Sufizm ile din arasında ne gibi bir bağlantı vardır? Önce şeriat sonra tarikat mı gelir? Din genelde Tanrının insanlara peygamberler yoluyla vahiy ettiği sosyal ve ahlaki yaşam şeklidir. İnsanların uymakla zorunlu olduğu kurallar vardır. Burada bir zorunluluk, olmazsa olmaz vardır. Sufizm ise bireyden Tanrıya giden yoldur; birey Tanrıyı arar ve bu arayış bir farz, yani zorunluluk değildir. İnsan sevdiği için, zevk aldığından dolayı arar. Dinde ibadetlerin çoğu farz iken, Sufizmdeki uygulamaları bireyler zevk aldıklarından dolayı yaparlar. Burada zikir, fikir gibi meditasyon uygulamalarının sayısal çokluğu önemli değildir; kalite, kalpten ve zevk alarak yapabilme önemlidir. Dini ibadetlerle Sufizmin kesiştiği noktalar tabiki mevcuttur. Aslında bir çok konuda neyin yapıldığı değil, nasıl yapıldığı farkı oluşturur. Mesela dindar bir kişi namaz kılarken, o derece konsantre olur ve ibadeti esnasında kendinden geçer, yani kişisel kısıtlılıklarını, egosunu, dış çevresini unutursa, geriye konsantre olduğu ideali kalır ve yapılan iş mistiksel olur. İşte bu Sufizmdir. Bu konu günlük işlerimiz, sanatsal uğraşlar için de bilhassa geçerlidir. İşlerimizi ve uğraşılarımızı zevk alarak ve mükemmel şekilde yapmaya çalışmak bizi kısıtlı tarafımızı, yani egomuzu unuttuğumuz bir meditasyon haline sokabilir. Yani meditasyon yapmak için sadece dini tekniklere gerek yoktur. Klasik Sufizmde ise dini teknik ve metodlarla ve belirli pisikolojik ve ahlaki basamakları geçip egoyu alt etme yoluyla yüzyıllarca etkili bir şekilde ruhaniyete erişmeye çalışıldı.

Tarikat kurmuş pirlerMutasavvıfların tasavvuf-sufizm tanımlarıTasavvufta-Sufizmde bilgi kuramı

Tasavvufa göre, iki tür bilgi vardır. Biri, çevreden okunarak elde edilen, sözel bilgiler yani "zâhir ilmi", diğeri ise sadece iç temizliği ile, salt içsel olarak duyularak elde edilebilen "bâtin ilmi" dir.

Buna göre, şeriat ve Kuran yargıları da dahil olmak üzere, söze dayanan teorik bilgilerin tümü sözel bilgidir. Bu bilgiler dıştan okunarak elde edilebilir. Oysa iç bilgi, dıştan okunarak elde edilemez, bu bilgi insanın içinden doğarak gelir ve gerçek bilgi budur. Tasavvufa göre, asıl bilginin, tasavvuf bilgisi denilen bu bilgi olduğu; kardeşlik duygusunu geliştirdiği, toplu olarak bir arada yaşama duygusunu güçlendirdiği, insanları iyilik ve olgunluğa götürdüğü kabul edilir.

Dış bilgi elde eden kişi iyi insan olur. Fakat, bu iyilik çoğunlukla, yalnız kendisi içindir. Tasavvuf bilgisi olan kişi ise, yaptığı her işte, tüm insanlığı düşünür.

Ek okumalarYakın tarihli kitaplarBatılı akademisyenlerin kitaplarıİlgili maddeler
Cevap
«Önceki KonuSonraki Konu»
Tüm Müslümanlık/İslamiyet Konuları
Benzer Konular
Kütlesel Çekim veya Yerçekimi
Otopside veya ölüm halinde yapılan kan testinde hangi ilaç veya zehirler belli olmaz?
Akmazlık veya Akışkanlık (Viskozite)
En çok iklim çeşitliliği görülen bölge veya şehir veya ülke neresidir?
Vandallık veya Vandalizm