[KisukE UraharA]

Adi Korunga

Adi korunga (Onobrychis sativa), çok yıllık bir baklagil yem bitkisi türü.
Sulama imkanı olmayan topraklarda yetişmesi ve kireçli topraklara adaptasyon yeteneği açısından değerli bir bitkidir.
Pembe renkli ve salkım şeklindedir ve salkımda 5-80 çiçek bulunur.Yaprak ekseninde karşılıklı olarak 7-15 çift yaprakçık vardır. Yaprakçıklar ince tüylerle kaplı ve uzun yumurta şeklindedir.
Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE) 2004 yılı verilerine göre, Türkiye'de 107 bin ha. korunga ekimi yapılmakta; 270 bin ton yeşil ot, 330 bin ton kuru ot elde edilmektedir.

[Bia]

Adi Korunga - Karunga Tarımı

Korunga, baklagillerden ve çok yıllık bir yem bitkisidir. Bitkinin kalınlaşmış bir ana kökü ve çok sayıda yan kökü bulunur. Bitki taç kısmından çok sayıda sap verir. Saplar 100-120 cm boylarındadır. Sap kesiti yuvarlaktır.

Taban kısmında içi boştur. Yukarı kısımlarda ise içi dolu olup üzeri tüylüdür. Yapraklar karşılıklı bileşiktir. Bir yaprak ekseninde karşılıklı olarak 7-15 çift yaprakçık vardır. Uzun yumurta şeklinde olan yaprakçılar, ince tüylerle kaplıdır. Yaprak ekseni daima yaprakçıkta biter. Çiçekleri yaprak koltuklarından çıkan sap üzerindedir. Pembe renkli ve salkım şeklindedir. Her salkımda 5-80 çiçek bulunur. Meyveler 5-8 mm boyunda, yarım daire şeklindedir. Tek tohumlu yassı bir bakladır. Meyve kabuğunun üzeri damarlı ve dişlidir, Tohumlar, böbrek şeklinde kirli sarı veya kahve renklidir. Bin dane ağırlığı 13-17 gr. arasında değişir. Olgunlaşma sonunda meyve kabuğu açılmaz, meyve halinde ekilir. Korunga her iklimde yetişebilir. Fide dönemi dışında kuraklığa özellikle soğuğa dayanıklıdır. Korunga, geçirgen, kireçli, tınlı-kumlu toprakları sever. Yonca tarımına uygun olmayan kıraç, zayıf ve çakıllı topraklarda da korunga yetişir. Her türlü iklim ve toprak şartlarında ekim nöbetine sokularak zayıf ve kıraç alanları ıslah eder. Ekildiği sırada tohumlarına bakteri kültürü bulaştırılırsa, nodozite bakterileri sayesinde toprağa azot kazandırılır. Kurak bölgelerde ekim nöbetine dahil edilerek nadas bölgelerinin daraltılmasına yardımcı olur. Aynı zamanda kıraç ve erozyona açık yerlerde suni meraların kurulmasında karışıma giren önemli bir bitkidir.

Aynı zamanda korunga iyi bir arı merasıdır. Korunga tarımı yapılan yerlerde yerel arıcılık artırılabilir.Korunga, hayvanlara yeşil veya kuru olarak yedirilebilir. Yeşil yedirildiğinde şişkinlik yapmayan ve protein içeren değerli bir kaba yemdir. Biçimden sonra gelişmesi yavaştır. Kuru şartlar altında yıllık yağışı 300-400 mm olan yerlerde yılda bir biçim yapılır. İyi tesis edilmiş korungalıklarda gübreleme ve bakım yapılırsa kuru ot verimi 200-600 kg/da’dır. Tesis yılı dahil ekonomik olarak 3-5 yıl kuru ot üretimi yapılır.

xVaryeteleri:
Onobrychis sativa’nın Avrupa da yetiştiriciliği yapılan çok sayıda varyetesi vardır.Bu varyetelerin farklılığı bir mevismdeki biçim sayısına göre yapılır.


1. O. sativa var. communis (Adi Korunga):
Yabancı ot problemi olmazsa 7 yıl veya daha uzun ömürlü bir bitkidir.Ancak yılda tek biçim verir,Gövdesi incedir ve yılda bir defa çiçek açar.Uzun ömürlü olmasının yanında kurak şartlarda ve fakir topraklarda tatminkar verim vermesi kültürünün fazla yapılmasına neden olmuştur.

2. O. sativa var. bifera (Dev Korunga):
Bir veya iki yıllık ömrü olan bir varyetedir.Adi korungaya nazaran çok daha fazla iri gövde meydana getirir.Bir mevsimde iki defa çiçek açtığı için iki defa biçilir.

3. O. sativa var. maxima (Üç Biçim Veren Korunga):
Bu bitki bir mevsimde 3 kez biçilmektedir.Ancak bu özelliği sabit olmayıp,ortam şartlarına göre 2 biçimde alınabilir. Bu nedenle dev korunga ile karıştırılır.

4. O. sativa var. persica (Çok Biçim Veren Korunga):
Bu varyetenin güney-batı Asya’da,Kafkaslar da,kuzey-doğu Türkiye de ve kuzey-batı İran da yetişen bir ekotip olduğu bildirilmiştir.Bu ekotipten Çekoslavakya’da çok biçim veren bir tip elde edilmiştir.Boyu 1 metre civarında,gövde içi boş olduğu için kaliteli ot veren,kurağa ve soğuğa dayanıklı bir bitkidir.Bir mevsimde 3-4 kez biçilebilir.

Alıntıdır..

[arrjin]