Arama

Atatürk zamanında kurulan siyasi partilerin kavram haritası var mıdır?

En İyi Cevap Var Güncelleme: 27 Şubat 2015 Gösterim: 1.752 Cevap: 1
123ulassimsek - avatarı
123ulassimsek
Ziyaretçi
19 Mart 2013       Mesaj #1
123ulassimsek - avatarı
Ziyaretçi
Atatürk zamanında kurulan siyasi partilerin kavram haritası var mıdır?
EN İYİ CEVABI _AERYU_ verdi
Atatürk'ün Zamanında Kurulan Siyasi Partiler
MsXLabs.org

Sponsorlu Bağlantılar

Türk milletinin askeri alandaki mücadelesi bittikten ve düşman Türk yurdundan atıldıktan sonra ülkenin sosyal,ekonomik ve siyasal yönden ilerlemesi için çalışma- lara başlandı.bunlardan en önemlisi Cumhuriyetin ilanıdır. 23 Nisan 1923’te TBMM’ nin açılması,yurdun düşmandan kurtarılması ve salta- natın kaldırılmasıyla yeni Türk Devleti,zaten yönetim bakımından halk idaresine dayanan Cumhuriyet rejimiyle yönetiliyordu.Buna rağmen devletin ismi henüz konmamıştı.Bu durum içeride karışıklığa neden olduğu gibi dış politikada da yeni kurulan şıklığa neden olduğu gibi dış politikada da yeni kurulan devletin itibarına gölge düşürüyordu.Bu arada alınan bir kararlarla TBMM’nin yenilenmesine karar verildi.Yapılan seçimler sonucunda 11 Aralık 1923’te II. Türkiye Büyük Millet Meclisi açıldı.Mustafa Kemal, artık yeni rejimin ve devletin adının konması gerektiğini düşünüyordu.Bu düşüncesini bir kanun tasarısı halinde meclise getirdi. Mecliste yapılan görüşmeler sonucunda tasarı kabul edilerek 29 Ekim 1923’te yeni Türk Devleti’nin adı “Türkiye Cumhuriyeti” şeklinde belirlenmiş oldu. Cumhuriyetin tam anlamıyla demokratik olması, Atatürk’ün en büyük isteğiydi. Atatürk,milli egemenliğin sağlıklı işleyebilmesi ve ülkeyi yönetecek olanların seçiminde farklı görüşlere de yer verilebilmesi için çok partili yaşama geçilmesi gerektiğini düşünüyordu.Bu nedenle çok partili hayata geçme konusundaki öncülüğü yapmış ve ilk siyasal partiyi kurmuştur. TÜRKİYE’DE KURULAN SİYASİ PARTİLER CUMHURİYET HALK FIRKASI Cumhuriyet döneminin ilk siyasal partisi olarak Halk Fırkası adıyla Mustafa Kemal tarafından kuruldu(9 Eylül 1923).Kurtuluş Savaşı’nı başlatarak milli ege- menliği sağlayan Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin devamıdır.Partinin ilk genel başkanlığına Mustafa Kemal Paşa ,genel başkan vekilliğine İsmet Paşa (İnönü) ve genel sekreterliğine Recep Bey(Peker) seçildi.Ana hatlarıyla partinin amaçları milli egemenliğin halk tarafından halk için uygulanmasına yol göstermek,Türkiye’yi çağdaş uygarlık düzeyine yükseltmek ve hukuk devletini egemen kılmaktı.Partinin ilk genel yönetim kurulunda hepsi de milletvekili olan Sabit(Sağıroğlu),Refik(Say- dam),Celal(Bayar),Münir Hüsrev(Göle),Cemil(Uybadın),Saffet(Arıkan),Zülfü (Tigrel) ve Kazım Hüsnü beyler yer aldılar.Parti içindeki fikir ayrılıkları,halifeliğin kaldırılmasından ve 1924 Anayasası’nın kabulünden sonra su yüzüne çıktı ve Kazım Karabekir ,Rauf Orbay,Refet Bele,Ali Fuat Cebesoy ve Adnan Adıvar gibi bir grup milletvekili partiden istifa ederek ,cumhuriyet döneminin ilk muhalefet partisi olan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nı kurdular.İki partili hayat fazla uzun sürmedi. Şubat 1925’te başlayan Şeyh Sait Ayaklanması’nın ardından Takriri Sükun Kanunu’na dayanılarak Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kapatıldı. Tüzüğe göre parti ,bir “inkılap” partisiydi.Partiye ancak cumhuriyetçi kişiler üye olabilecekti.Halkçılar ,hiçbir ailenin,sınıfın,cemaatin ya da bireyin ayrıcalığını kabul etmeyecekti(md 2).Mustafa Kemal Paşa,cumhurbaşkanı seçildikten sonra da partiden ayrılmadı;yönetimde eylemli olarak çalıştı,partiyle bütünleşti.CHP dışında kurulan Terakkkiperver Cumhuriyet Fırkası’nın (1924) yedi ay,Serbest Cumhuriyet Fırkası’nın(1930) üç buçuk ay ve Ahali Cumhuriyet Fırkası’nın(1930) iki ay yaşama olanağı bulduğu bir ortamda CHP,1946’ya kadar devleti ,muhalefetsiz yönetti. TERAKKİPERVER CUMHURİYET FIRKASI 1924 yazında birtakım yolsuzluk ve rüşvet olaylarının basında açıklanması TBMM’de muhalefeti harekete geçirdi.Mart 1924’te hilafetin kaldırılmasına karşı olan tutucu,dinci kesim de muhalefette yer alıyordu.Atatürk orduya dayanarak bir darbe hazırladıklarından kuşkulandığı genarelleri ordudan ayırmak için TBMM üyeliği ile askerliğin bağdaşamayacağı konusunda bir kanun çıkarttırdı.Refet Bele, Ali Fuat Cebesoy,Kazım Karabekir ve Cafer Tayyar paşalar milletvekilliğini seçerek ordudan ayrıldılar.TBMM’de muhalefet güçlendi.20 Ekim 1924’te Mübade- le,imar ve iskan bakanı hakkında verilen soru önergesi gensoru önergesine dönüştü. Yapılan tartışmalar sonunda İsmet Paşa hükümeti güvenoyu aldı ama ertesi gün Halk Fırkasından istifalar başladı​

Kaynak:


Daha Fazla Bilgi:


Alıntı
d_n_z adlı kullanıcıdan alıntı

a) Cumhuriyet Halk Fırkası (9 Eylül 1923)

Mustafa Kemal, Kurtuluş Savaşı döneminde “Anadolu ve Rumeli Müdafaaayı Hukuk” grubunu kurdu. Bağımsızlığın kazanılmasıyla görevini tamamlayan bu grup daha sonra Atatürk'ün emriyle Halk fırkası adını aldı. (9 Eylül 1923). Cumhuriyetin ilanından sonra ise ismi değiştirilerek Cumahuriyet Halk partisi oldu. Böylece cumhuriyet tarihinin ilk siyasi partisi kurulmuş oldu. Partinin başkanı M. Kemal oldu. Partinin programı, M. Kemal’in yapmayı planladığı yenilikleri kapsıyordu. 1950 yılına kadar sürekli iktidarda kalmıştır.
Özellikleri:

TC’nin il siyasi partisidir.
Halk Partisi adı ile kurulmuş, cumhuriyetin ilanından sonra “Cumhuriyet Halk Partisi” adını almıştır.
I. Mecliste oluşturulan Müdafaa-i Hukuk grubunun partileşmiş durumudur.
Tüm ulusun partisidir.
Cumhuriyet devrimleri bu parti ile gerçekleştirilmiş ve yerleştirilmiştir.
Programın temeli 6 ilke çerçevesinde oluşmuştur.
Ekonomide Devletçilik ilkesini benimsemiştir.

NOT: M. Kemal, başlangıçta asker olup milletvekili olanlardan ya siyasete ya da orduya geri dönmelerini istemiştir. Böylece ordu siyasetten ayrılmıştır.
b) Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (17 Kasım 1924)
Cumhuriyetin ilanından sonra mecliste, yönetimdeki Cumhuriyet Halk Fırkası’na karşı bir muhalefet oluştu. CHP’nin meclis üzerinde baskı yaptığı iddia ediliyor, bu baskının kaldırılması isteniyordu.
Bu parti, kurtuluş savaşında Atatürk'le aynı saflarda bualunmuş olan bir grup sivil ve asker tarafından kuruldu. Bu kişiler Kazım Karabekir (partinin başkanı) Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele, Adnan Adıvar'dı.
Atatürk yeni kurulan partiyi olumlu karşıladı. Çünkü deamokrasilerde çok parti olmalıydı. Aynı zamanda hükümeatin denetlenmesi için de muhalefet partilerinin bulunması gerekliydi. Demokrasinin yerleşmesi için bu gerekliydi.
Özellikleri:

TC’nin ikinci siyasi, ilk muhalefet partisidir.
M. Kemal’e ve devrimlere karşıdır.
Eski düzen yanlılarınca desteklenmişlerdir.
Ekonomide liberalizmi (serbest ekonomi) savunmuştur.

Terakkiperver Cumhuriyet fırkası demokratik hayatı beanimsemekle beraber dini inanışlara saygılıyız görüşüne de ağırlık veriyordu. Programında “Parti dini inançlara saygılıdır” görüşünün yer alması cumhuriyet karşıtlarının parti içinde toplanmasına neden oldu. Kısa zamanda amacından sapan parti, aynı zamanda inkılâpları benimsemeyen kişilerin sıağınabileceği bir yer durumuna geldi. Doğuda çıkan Şeyh Sait ayaklanmasında, partinin bazı yöneticilerinin de rolü olduğu gerekçesiyle, Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kapatıldı (5 Haziran 1925). Henüz çok partili hayata geçme zamanının gelmediği anlaşıldı.
c) Serbest Cumhuriyet Fırkası (12 Ağustos 1930):
1929–1930 yılında, Dünyada büyük bir ekoanomik kriz yaşandı. Ülkemiz de bundan etkilendi. Hüküametin ekonomik programı bazı milletvekilleri tarafından eleştirildi. Mustafa Kemal “yeni bir parti kurulursa hükümet daha iyi denetlenebilir” diyordu. Ekonomik bunalımlar karşısında yeni çözümlerin ortaya konmasını, iktidarın daha iyi denetlenmesini, halkın görüşlerinin tam yansımasını, demokrasinin daha sağlıklı işlemesini istiyordu. Bu amaçla yakın arkadaşı Fethi Okyar'a yeni bir parti kurmasını istedi. Böylece Türkiaye'nin üçüncü partisi olan Serbest Cumhuriyet Fırkası Fethi Okyar'ın başkanlığında kuruldu (12 Ağustos 1930).
Özellikleri:
TC’nin üçüncü siyasi, ikinci muhalefet partisidir.
Cumhuriyet ve laiklik ilkelerine, devrimlere bağlı ve saygılıdır.
Ekonomide Liberalizmi savunmuştur.

Demokrasinin gereği olarak kurulan bu parti kısa sürede laikliğe karşı olanların toplandığı bir parti haline geldi.


Alıntı
mavisiyah adlı kullanıcıdan alıntı

Atatürk Zamanında Kurulan Partiler
Türkiye'deki ilk siyasi parti
T.C kurduğu ilk siyasi parti nedir


M.Kemal Atatürk zamanında kurulan partiler hangileridir?
İlk kurulan parti hangisidir?


Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk siyasi partisi hangisidir?

T.C NİN KURDUĞU
İLK SİYASİ PARTİ NEDİR?

CUMHURİYET DÖNEMİNDEKİ İLK SİYASİ PARTİLER Türk milletinin
askeri alandaki mücadelesi bittikten ve düşman Türk yurdundan atıldıktan sonra
ülkenin sosyal,ekonomik ve siyasal yönden ilerlemesi için çalışma- lara başlandı.bunlardan
en önemlisi Cumhuriyetin ilanıdır. 23 Nisan 1923'te TBMM' nin açılması,yurdun
düşmandan kurtarılması ve salta- natın kaldırılmasıyla yeni Türk Devleti,zaten yönetim
bakımından halk idaresine dayanan Cumhuriyet rejimiyle yönetiliyordu.Buna rağmen devletin ismi
henüz konmamıştı.Bu durum içeride karışıklığa neden olduğu gibi dış politikada
da yeni kurulan şıklığa neden olduğu gibi dış politikada da
yeni kurulan devletin itibarına gölge düşürüyordu.Bu arada alınan bir kararlarla
TBMM'nin yenilenmesine karar verildi.Yapılan seçimler sonucunda 11 Aralık 1923'te II.
Türkiye Büyük Millet Meclisi açıldı.Mustafa Kemal, artık yeni rejimin ve
devletin adının konması gerektiğini düşünüyordu.Bu düşüncesini bir kanun tasarısı halinde
meclise getirdi. Mecliste yapılan görüşmeler sonucunda tasarı kabul edilerek 29
Ekim 1923'te yeni Türk Devleti'nin adı 'Türkiye Cumhuriyeti' şeklinde belirlenmiş
oldu. Cumhuriyetin tam anlamıyla demokratik olması, Atatürk'ün en büyük isteğiydi.
Atatürk,milli egemenliğin sağlıklı işleyebilmesi ve ülkeyi yönetecek olanların seçiminde farklı
görüşlere de yer verilebilmesi için çok partili yaşama geçilmesi gerektiğini
düşünüyordu.Bu nedenle çok partili hayata geçme konusundaki öncülüğü yapmış ve
ilk siyasal partiyi kurmuştur. TÜRKİYE'DE KURULAN SİYASİ PARTİLER CUMHURİYET HALK
FIRKASI Cumhuriyet döneminin ilk siyasal partisi olarak Halk Fırkası adıyla
Mustafa Kemal tarafından kuruldu(9 Eylül 1923).Kurtuluş Savaşı'nı başlatarak milli ege-
menliği sağlayan Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin devamıdır.Partinin ilk genel başkanlığına
Mustafa Kemal Paşa ,genel başkan vekilliğine İsmet Paşa (İnönü) ve
genel sekreterliğine Recep Bey(Peker) seçildi.Ana hatlarıyla partinin amaçları milli egemenliğin
halk tarafından halk için uygulanmasına yol göstermek,Türkiye'yi çağdaş uygarlık düzeyine
yükseltmek ve hukuk devletini egemen kılmaktı.Partinin ilk genel yönetim kurulunda
hepsi de milletvekili olan Sabit(Sağıroğlu),Refik(Say- dam),Celal(Bayar),Münir Hüsrev(Göle),Cemil(Uybadın),Sa ffet(Arıkan),Zülfü (Tigrel) ve Kazım
Hüsnü beyler yer aldılar.Parti içindeki fikir ayrılıkları,halifeliğin kaldırılmasından ve 1924
Anayasası'nın kabulünden sonra su yüzüne çıktı ve Kazım Karabekir ,Rauf
Orbay,Refet Bele,Ali Fuat Cebesoy ve Adnan Adıvar gibi bir grup
milletvekili partiden istifa ederek ,cumhuriyet döneminin ilk muhalefet partisi olan
Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nı kurdular.İki partili hayat fazla uzun sürmedi. Şubat
1925'te başlayan Şeyh Sait Ayaklanması'nın ardından Takriri Sükun Kanunu'na dayanılarak
Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kapatıldı. Tüzüğe göre parti ,bir 'inkılap' partisiydi.Partiye
ancak cumhuriyetçi kişiler üye olabilecekti.Halkçılar ,hiçbir ailenin,sınıfın,cemaatin ya da bireyin
ayrıcalığını kabul etmeyecekti(md 2).Mustafa Kemal Paşa,cumhurbaşkanı seçildikten sonra da partiden
ayrılmadı;yönetimde eylemli olarak çalıştı,partiyle bütünleşti.CHP dışında kurulan Terakkkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın
(1924) yedi ay,Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın(1930) üç buçuk ay ve Ahali
Cumhuriyet Fırkası'nın(1930) iki ay yaşama olanağı bulduğu bir ortamda CHP,1946'ya
kadar devleti ,muhalefetsiz yönetti. TERAKKİPERVER CUMHURİYET FIRKASI 1924 yazında birtakım
yolsuzluk ve rüşvet olaylarının basında açıklanması TBMM'de muhalefeti harekete geçirdi.Mart
1924'te hilafetin kaldırılmasına karşı olan tutucu,dinci kesim de muhalefette yer
alıyordu.Atatürk orduya dayanarak bir darbe hazırladıklarından kuşkulandığı genarelleri ordudan ayırmak
için TBMM üyeliği ile askerliğin bağdaşamayacağı konusunda bir kanun çıkarttırdı.Refet
Bele, Ali Fuat Cebesoy,Kazım Karabekir ve Cafer Tayyar paşalar milletvekilliğini
seçerek ordudan ayrıldılar.TBMM'de muhalefet güçlendi.20 Ekim 1924'te Mübade- le,imar ve
iskan bakanı hakkında verilen soru önergesi gensoru önergesine dönüştü. Yapılan
tartışmalar sonunda İsmet Paşa hükümeti güvenoyu aldı ama ertesi gün
Halk Fırkasından istifalar başladı


Son düzenleyen ahmetseydi; 27 Şubat 2015 12:39 Sebep: içerik düzenleme
_AERYU_ - avatarı
_AERYU_
Ziyaretçi
21 Temmuz 2014       Mesaj #2
_AERYU_ - avatarı
Ziyaretçi
Bu mesaj 'en iyi cevap' seçilmiştir.
Atatürk'ün Zamanında Kurulan Siyasi Partiler
MsXLabs.org

Sponsorlu Bağlantılar

Türk milletinin askeri alandaki mücadelesi bittikten ve düşman Türk yurdundan atıldıktan sonra ülkenin sosyal,ekonomik ve siyasal yönden ilerlemesi için çalışma- lara başlandı.bunlardan en önemlisi Cumhuriyetin ilanıdır. 23 Nisan 1923’te TBMM’ nin açılması,yurdun düşmandan kurtarılması ve salta- natın kaldırılmasıyla yeni Türk Devleti,zaten yönetim bakımından halk idaresine dayanan Cumhuriyet rejimiyle yönetiliyordu.Buna rağmen devletin ismi henüz konmamıştı.Bu durum içeride karışıklığa neden olduğu gibi dış politikada da yeni kurulan şıklığa neden olduğu gibi dış politikada da yeni kurulan devletin itibarına gölge düşürüyordu.Bu arada alınan bir kararlarla TBMM’nin yenilenmesine karar verildi.Yapılan seçimler sonucunda 11 Aralık 1923’te II. Türkiye Büyük Millet Meclisi açıldı.Mustafa Kemal, artık yeni rejimin ve devletin adının konması gerektiğini düşünüyordu.Bu düşüncesini bir kanun tasarısı halinde meclise getirdi. Mecliste yapılan görüşmeler sonucunda tasarı kabul edilerek 29 Ekim 1923’te yeni Türk Devleti’nin adı “Türkiye Cumhuriyeti” şeklinde belirlenmiş oldu. Cumhuriyetin tam anlamıyla demokratik olması, Atatürk’ün en büyük isteğiydi. Atatürk,milli egemenliğin sağlıklı işleyebilmesi ve ülkeyi yönetecek olanların seçiminde farklı görüşlere de yer verilebilmesi için çok partili yaşama geçilmesi gerektiğini düşünüyordu.Bu nedenle çok partili hayata geçme konusundaki öncülüğü yapmış ve ilk siyasal partiyi kurmuştur. TÜRKİYE’DE KURULAN SİYASİ PARTİLER CUMHURİYET HALK FIRKASI Cumhuriyet döneminin ilk siyasal partisi olarak Halk Fırkası adıyla Mustafa Kemal tarafından kuruldu(9 Eylül 1923).Kurtuluş Savaşı’nı başlatarak milli ege- menliği sağlayan Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin devamıdır.Partinin ilk genel başkanlığına Mustafa Kemal Paşa ,genel başkan vekilliğine İsmet Paşa (İnönü) ve genel sekreterliğine Recep Bey(Peker) seçildi.Ana hatlarıyla partinin amaçları milli egemenliğin halk tarafından halk için uygulanmasına yol göstermek,Türkiye’yi çağdaş uygarlık düzeyine yükseltmek ve hukuk devletini egemen kılmaktı.Partinin ilk genel yönetim kurulunda hepsi de milletvekili olan Sabit(Sağıroğlu),Refik(Say- dam),Celal(Bayar),Münir Hüsrev(Göle),Cemil(Uybadın),Saffet(Arıkan),Zülfü (Tigrel) ve Kazım Hüsnü beyler yer aldılar.Parti içindeki fikir ayrılıkları,halifeliğin kaldırılmasından ve 1924 Anayasası’nın kabulünden sonra su yüzüne çıktı ve Kazım Karabekir ,Rauf Orbay,Refet Bele,Ali Fuat Cebesoy ve Adnan Adıvar gibi bir grup milletvekili partiden istifa ederek ,cumhuriyet döneminin ilk muhalefet partisi olan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nı kurdular.İki partili hayat fazla uzun sürmedi. Şubat 1925’te başlayan Şeyh Sait Ayaklanması’nın ardından Takriri Sükun Kanunu’na dayanılarak Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kapatıldı. Tüzüğe göre parti ,bir “inkılap” partisiydi.Partiye ancak cumhuriyetçi kişiler üye olabilecekti.Halkçılar ,hiçbir ailenin,sınıfın,cemaatin ya da bireyin ayrıcalığını kabul etmeyecekti(md 2).Mustafa Kemal Paşa,cumhurbaşkanı seçildikten sonra da partiden ayrılmadı;yönetimde eylemli olarak çalıştı,partiyle bütünleşti.CHP dışında kurulan Terakkkiperver Cumhuriyet Fırkası’nın (1924) yedi ay,Serbest Cumhuriyet Fırkası’nın(1930) üç buçuk ay ve Ahali Cumhuriyet Fırkası’nın(1930) iki ay yaşama olanağı bulduğu bir ortamda CHP,1946’ya kadar devleti ,muhalefetsiz yönetti. TERAKKİPERVER CUMHURİYET FIRKASI 1924 yazında birtakım yolsuzluk ve rüşvet olaylarının basında açıklanması TBMM’de muhalefeti harekete geçirdi.Mart 1924’te hilafetin kaldırılmasına karşı olan tutucu,dinci kesim de muhalefette yer alıyordu.Atatürk orduya dayanarak bir darbe hazırladıklarından kuşkulandığı genarelleri ordudan ayırmak için TBMM üyeliği ile askerliğin bağdaşamayacağı konusunda bir kanun çıkarttırdı.Refet Bele, Ali Fuat Cebesoy,Kazım Karabekir ve Cafer Tayyar paşalar milletvekilliğini seçerek ordudan ayrıldılar.TBMM’de muhalefet güçlendi.20 Ekim 1924’te Mübade- le,imar ve iskan bakanı hakkında verilen soru önergesi gensoru önergesine dönüştü. Yapılan tartışmalar sonunda İsmet Paşa hükümeti güvenoyu aldı ama ertesi gün Halk Fırkasından istifalar başladı​

Kaynak:


Daha Fazla Bilgi:


Alıntı
d_n_z adlı kullanıcıdan alıntı

a) Cumhuriyet Halk Fırkası (9 Eylül 1923)

Mustafa Kemal, Kurtuluş Savaşı döneminde “Anadolu ve Rumeli Müdafaaayı Hukuk” grubunu kurdu. Bağımsızlığın kazanılmasıyla görevini tamamlayan bu grup daha sonra Atatürk'ün emriyle Halk fırkası adını aldı. (9 Eylül 1923). Cumhuriyetin ilanından sonra ise ismi değiştirilerek Cumahuriyet Halk partisi oldu. Böylece cumhuriyet tarihinin ilk siyasi partisi kurulmuş oldu. Partinin başkanı M. Kemal oldu. Partinin programı, M. Kemal’in yapmayı planladığı yenilikleri kapsıyordu. 1950 yılına kadar sürekli iktidarda kalmıştır.
Özellikleri:

TC’nin il siyasi partisidir.
Halk Partisi adı ile kurulmuş, cumhuriyetin ilanından sonra “Cumhuriyet Halk Partisi” adını almıştır.
I. Mecliste oluşturulan Müdafaa-i Hukuk grubunun partileşmiş durumudur.
Tüm ulusun partisidir.
Cumhuriyet devrimleri bu parti ile gerçekleştirilmiş ve yerleştirilmiştir.
Programın temeli 6 ilke çerçevesinde oluşmuştur.
Ekonomide Devletçilik ilkesini benimsemiştir.

NOT: M. Kemal, başlangıçta asker olup milletvekili olanlardan ya siyasete ya da orduya geri dönmelerini istemiştir. Böylece ordu siyasetten ayrılmıştır.
b) Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (17 Kasım 1924)
Cumhuriyetin ilanından sonra mecliste, yönetimdeki Cumhuriyet Halk Fırkası’na karşı bir muhalefet oluştu. CHP’nin meclis üzerinde baskı yaptığı iddia ediliyor, bu baskının kaldırılması isteniyordu.
Bu parti, kurtuluş savaşında Atatürk'le aynı saflarda bualunmuş olan bir grup sivil ve asker tarafından kuruldu. Bu kişiler Kazım Karabekir (partinin başkanı) Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele, Adnan Adıvar'dı.
Atatürk yeni kurulan partiyi olumlu karşıladı. Çünkü deamokrasilerde çok parti olmalıydı. Aynı zamanda hükümeatin denetlenmesi için de muhalefet partilerinin bulunması gerekliydi. Demokrasinin yerleşmesi için bu gerekliydi.
Özellikleri:

TC’nin ikinci siyasi, ilk muhalefet partisidir.
M. Kemal’e ve devrimlere karşıdır.
Eski düzen yanlılarınca desteklenmişlerdir.
Ekonomide liberalizmi (serbest ekonomi) savunmuştur.

Terakkiperver Cumhuriyet fırkası demokratik hayatı beanimsemekle beraber dini inanışlara saygılıyız görüşüne de ağırlık veriyordu. Programında “Parti dini inançlara saygılıdır” görüşünün yer alması cumhuriyet karşıtlarının parti içinde toplanmasına neden oldu. Kısa zamanda amacından sapan parti, aynı zamanda inkılâpları benimsemeyen kişilerin sıağınabileceği bir yer durumuna geldi. Doğuda çıkan Şeyh Sait ayaklanmasında, partinin bazı yöneticilerinin de rolü olduğu gerekçesiyle, Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kapatıldı (5 Haziran 1925). Henüz çok partili hayata geçme zamanının gelmediği anlaşıldı.
c) Serbest Cumhuriyet Fırkası (12 Ağustos 1930):
1929–1930 yılında, Dünyada büyük bir ekoanomik kriz yaşandı. Ülkemiz de bundan etkilendi. Hüküametin ekonomik programı bazı milletvekilleri tarafından eleştirildi. Mustafa Kemal “yeni bir parti kurulursa hükümet daha iyi denetlenebilir” diyordu. Ekonomik bunalımlar karşısında yeni çözümlerin ortaya konmasını, iktidarın daha iyi denetlenmesini, halkın görüşlerinin tam yansımasını, demokrasinin daha sağlıklı işlemesini istiyordu. Bu amaçla yakın arkadaşı Fethi Okyar'a yeni bir parti kurmasını istedi. Böylece Türkiaye'nin üçüncü partisi olan Serbest Cumhuriyet Fırkası Fethi Okyar'ın başkanlığında kuruldu (12 Ağustos 1930).
Özellikleri:
TC’nin üçüncü siyasi, ikinci muhalefet partisidir.
Cumhuriyet ve laiklik ilkelerine, devrimlere bağlı ve saygılıdır.
Ekonomide Liberalizmi savunmuştur.

Demokrasinin gereği olarak kurulan bu parti kısa sürede laikliğe karşı olanların toplandığı bir parti haline geldi.


Alıntı
mavisiyah adlı kullanıcıdan alıntı

Atatürk Zamanında Kurulan Partiler
Türkiye'deki ilk siyasi parti
T.C kurduğu ilk siyasi parti nedir


M.Kemal Atatürk zamanında kurulan partiler hangileridir?
İlk kurulan parti hangisidir?


Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk siyasi partisi hangisidir?

T.C NİN KURDUĞU
İLK SİYASİ PARTİ NEDİR?

CUMHURİYET DÖNEMİNDEKİ İLK SİYASİ PARTİLER Türk milletinin
askeri alandaki mücadelesi bittikten ve düşman Türk yurdundan atıldıktan sonra
ülkenin sosyal,ekonomik ve siyasal yönden ilerlemesi için çalışma- lara başlandı.bunlardan
en önemlisi Cumhuriyetin ilanıdır. 23 Nisan 1923'te TBMM' nin açılması,yurdun
düşmandan kurtarılması ve salta- natın kaldırılmasıyla yeni Türk Devleti,zaten yönetim
bakımından halk idaresine dayanan Cumhuriyet rejimiyle yönetiliyordu.Buna rağmen devletin ismi
henüz konmamıştı.Bu durum içeride karışıklığa neden olduğu gibi dış politikada
da yeni kurulan şıklığa neden olduğu gibi dış politikada da
yeni kurulan devletin itibarına gölge düşürüyordu.Bu arada alınan bir kararlarla
TBMM'nin yenilenmesine karar verildi.Yapılan seçimler sonucunda 11 Aralık 1923'te II.
Türkiye Büyük Millet Meclisi açıldı.Mustafa Kemal, artık yeni rejimin ve
devletin adının konması gerektiğini düşünüyordu.Bu düşüncesini bir kanun tasarısı halinde
meclise getirdi. Mecliste yapılan görüşmeler sonucunda tasarı kabul edilerek 29
Ekim 1923'te yeni Türk Devleti'nin adı 'Türkiye Cumhuriyeti' şeklinde belirlenmiş
oldu. Cumhuriyetin tam anlamıyla demokratik olması, Atatürk'ün en büyük isteğiydi.
Atatürk,milli egemenliğin sağlıklı işleyebilmesi ve ülkeyi yönetecek olanların seçiminde farklı
görüşlere de yer verilebilmesi için çok partili yaşama geçilmesi gerektiğini
düşünüyordu.Bu nedenle çok partili hayata geçme konusundaki öncülüğü yapmış ve
ilk siyasal partiyi kurmuştur. TÜRKİYE'DE KURULAN SİYASİ PARTİLER CUMHURİYET HALK
FIRKASI Cumhuriyet döneminin ilk siyasal partisi olarak Halk Fırkası adıyla
Mustafa Kemal tarafından kuruldu(9 Eylül 1923).Kurtuluş Savaşı'nı başlatarak milli ege-
menliği sağlayan Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin devamıdır.Partinin ilk genel başkanlığına
Mustafa Kemal Paşa ,genel başkan vekilliğine İsmet Paşa (İnönü) ve
genel sekreterliğine Recep Bey(Peker) seçildi.Ana hatlarıyla partinin amaçları milli egemenliğin
halk tarafından halk için uygulanmasına yol göstermek,Türkiye'yi çağdaş uygarlık düzeyine
yükseltmek ve hukuk devletini egemen kılmaktı.Partinin ilk genel yönetim kurulunda
hepsi de milletvekili olan Sabit(Sağıroğlu),Refik(Say- dam),Celal(Bayar),Münir Hüsrev(Göle),Cemil(Uybadın),Sa ffet(Arıkan),Zülfü (Tigrel) ve Kazım
Hüsnü beyler yer aldılar.Parti içindeki fikir ayrılıkları,halifeliğin kaldırılmasından ve 1924
Anayasası'nın kabulünden sonra su yüzüne çıktı ve Kazım Karabekir ,Rauf
Orbay,Refet Bele,Ali Fuat Cebesoy ve Adnan Adıvar gibi bir grup
milletvekili partiden istifa ederek ,cumhuriyet döneminin ilk muhalefet partisi olan
Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nı kurdular.İki partili hayat fazla uzun sürmedi. Şubat
1925'te başlayan Şeyh Sait Ayaklanması'nın ardından Takriri Sükun Kanunu'na dayanılarak
Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kapatıldı. Tüzüğe göre parti ,bir 'inkılap' partisiydi.Partiye
ancak cumhuriyetçi kişiler üye olabilecekti.Halkçılar ,hiçbir ailenin,sınıfın,cemaatin ya da bireyin
ayrıcalığını kabul etmeyecekti(md 2).Mustafa Kemal Paşa,cumhurbaşkanı seçildikten sonra da partiden
ayrılmadı;yönetimde eylemli olarak çalıştı,partiyle bütünleşti.CHP dışında kurulan Terakkkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın
(1924) yedi ay,Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın(1930) üç buçuk ay ve Ahali
Cumhuriyet Fırkası'nın(1930) iki ay yaşama olanağı bulduğu bir ortamda CHP,1946'ya
kadar devleti ,muhalefetsiz yönetti. TERAKKİPERVER CUMHURİYET FIRKASI 1924 yazında birtakım
yolsuzluk ve rüşvet olaylarının basında açıklanması TBMM'de muhalefeti harekete geçirdi.Mart
1924'te hilafetin kaldırılmasına karşı olan tutucu,dinci kesim de muhalefette yer
alıyordu.Atatürk orduya dayanarak bir darbe hazırladıklarından kuşkulandığı genarelleri ordudan ayırmak
için TBMM üyeliği ile askerliğin bağdaşamayacağı konusunda bir kanun çıkarttırdı.Refet
Bele, Ali Fuat Cebesoy,Kazım Karabekir ve Cafer Tayyar paşalar milletvekilliğini
seçerek ordudan ayrıldılar.TBMM'de muhalefet güçlendi.20 Ekim 1924'te Mübade- le,imar ve
iskan bakanı hakkında verilen soru önergesi gensoru önergesine dönüştü. Yapılan
tartışmalar sonunda İsmet Paşa hükümeti güvenoyu aldı ama ertesi gün
Halk Fırkasından istifalar başladı


Son düzenleyen ahmetseydi; 27 Şubat 2015 12:36 Sebep: İçerik Düzenleme

Benzer Konular

26 Aralık 2012 / Misafir Soru-Cevap
29 Ekim 2012 / lütfen çok acil Soru-Cevap
20 Şubat 2012 / Misafir Soru-Cevap