[KK] Psikoloji ve Psikiyatri ile ilgili Haberler

Sayfa 1 / 2

Bir sayfada bu konudan 50 adet mesaj g�ster

MsXLabs (https://www.msxlabs.org/forum/)

- Psikoloji ve Psikiyatri (https://www.msxlabs.org/forum/psikoloji-ve-psikiyatri/)

- - Psikoloji ve Psikiyatri ile ilgili Haberler (https://www.msxlabs.org/forum/psikoloji-ve-psikiyatri/99447-psikoloji-ve-psikiyatri-ile-ilgili-haberler.html)

_PaPiLLoN_

10 Ocak 2008 23:57

Psikoloji ve Psikiyatri ile ilgili Haberler

1 ek

Ki�ilik bozuklu�unun sebebi �ocukken ya�anan travmalar

Borderline, t�p dilinde 'ki�ilik bozuklu�u' olarak tan�mlan�yor. 20'li ya�larda g�zlenen bu hastal�k, en fazla �ocukluk d�nemi zor ve s�k�nt�l� ge�en insanlarda ortaya ��k�yor.

A��r� sevgisiz ve sorunlu b�y�menin kayna�� da bo�anma ve alkol alan ebeveynler olarak g�steriliyor. Anne-bebek ili�kisinde, bebe�in anneyle olu�turmas� gereken ba�lanma-ayr�lma ve kendine �zg� bir insan olma s�recini tamamlayamayan ki�ilerde g�r�len hastal�� de�erlendiren psikolog �lknur Peder B�y�k, hastal��n genellikle a��r� ihmal edilmi� �ocuklarda g�r�ld��n� belirtiyor.

Terk edilme korkusu ya�arlar
Borderline ki�ilik bozuklu�u olanlar, a��r� terk edilme korkusu ya�ar. Bunu engellemek i�in tehdit etme, intihar giri�iminde bulunma gibi yollara ba�vurabilir. �nsanlara a��r� ba�l�yken nefret etmeye ba�lar. Yani, bir borderline ki�ilik bozuklu�u olan ki�i ile herhangi bir ili�kiniz varsa, d�nyan�n en m�kemmel insan�, e�i, doktoru ve arkada�� iken, a��r� idealize edilmi�ken, aniden yerin dibine bat�r�lma riskiyle kar�� kar��yas�n�zd�r.

Borderline �zelliklerine sahip ki�ilerin, �ocukluk d�nemlerinde fiziksel, cinsel veya duygusal olarak taciz edildiklerini aktaran psikolog �lknur Peder B�y�k, par�alanm�� ailelerde �ocu�a anne, teyze, anneanne, babaanne ve bak�c�lar�n s�rekli de�i�erek bakmas� ya da bu durumdaki �ocuklar�n anne-babalar� taraf�ndan duygusal a��dan ihmal edilmelerinin hastal�� tetikledi�ini kaydediyor. �zellikle ayr�lma �nce ve sonras�nda yeti�kinlerin psikiyatrik sorunlar ya�ad��n�, annelerde karars�zl�k ve depresyon, babalarda ise eve gelmeme ve s�rekli kavga etmenin karakter bozukluklar�n� ortaya ��kard��n�, s�rekli al�nan alkolle birlikte ailelerin sald�rgan davran��lar�n�n en ba�ta �ocuklar �zerinde artt��n� belirtti.
Psikolog B�y�k, "Duygular� s�rekli de�i�ir, insanlarla olan ili�kileri yo�un ve f�rt�nal�d�r. B�y�k ihtimalle, de�er verdi�i insanlara tutunmak i�in ��lg�nca bir �aba sarf ederken bir yandan da kaybetme korkusundan ka��nmak i�in onlar� �nemsizle�tirmeye al��r. Yaln�zl�k duygular�n� uzakla�t�rmak i�in �evresini insanlar ile doldurur, hatta sevmedi�i ya da anla�amad�� insanlar� bile kabul eder." dedi.

Y�llar i�inde bu durumun kendine g�ven duygusunu ortadan kald�rd��n�, g�vensizli�in kendisini seven ki�ilere kar�� bile d��lanm�� ve yaln�z hissetmesine sebep olaca��n� anlatan B�y�k, muhtemel bir �l�m, ayr�l�k ya da terk edilme ihtimali kar��s�nda kendisini tehdit alt�nda hissedip, �evresine kar�� a��r� �fke, a�a��lama ya da s�zl� sald�r�lar ile tepki vermeye ba�layaca��n� s�yledi. Borderline �zellikleri olan ki�iler kendini a��r� ba�ar�l� ve g�venli bulurken, bir anda �ok k�t� de hissedebilir.
Borderline ki�ilik bozuklu�u olan ki�iler �fkelerini kontrol etmekte zorlan�r. Ba� edemedikleri bir sorun oldu�unda kontrollerini tamamen kaybedebilirler. A��r� ��pheler, korkular olu�abilir. Depresyon s�kl�kla g�r�l�r ve riskleri artar. S�z konusu davran��lar� ergenlik y�llar�nda gen�lerde g�r�len davran��larla kar��t�r�lmamal�d�r.

Tedavi i�in zorlu bir terapi gerekir

Borderline, yani ki�ilik bozuklu�u rahats�zl�� olanlar i�in uzun ve zor bir terapi gerekir. Alkol, uyu�turucu ve sigaradan uzak durulmas� sa�lanmal�d�r. �nsanlar� iyi ve k�t� diye ay�rd�klar� i�in, herkese buna uygun rol verir, o rollere girmemek gerekir. Melek ya da �eytan olmad��n�z�, hem iyi hem k�t� �zellikleri olan bir insan oldu�unuzu ona g�sterin. Hastal�� iyi anlayarak, olaylar� de�erlendirmek gerekir. Yak�n�ndaki ki�ilerinde zor ve y�prat�c� bir d�nem ge�irece�i i�in profesyonel yard�m almalar� gerekir. Onlara s�rekli dengeli sevgi ve ilgi, sa�l�kl� aile ortam�nda verilmelidir.

BAKINIZ
Psikiyatri ve Psikoloji Aras�ndaki Farklar
Psikoloji
Psikiyatri (Ruh Hekimli�i) Nedir?
Psikoloji ile ilgili MakalelerPsikoterapi �e�itleri
Hipnoterapi
Hipnoz ve Hipnoz Y�ntemleri

_PaPiLLoN_

11 Ocak 2008 00:04

Tek �ocuklar depresyon riski alt�nda

Tek �ocuklu ailelerin yapt�� tutum yanl��lar�n�n olumsuz sonu�lar� olabilmektedir. Evde �ocu�u i�in adeta bir taht haz�rlayan ve tek amac� �ocu�unun mutlu olmas�n� isteyen ebeveynler asl�nda �ocuklar�na zarar veriyorlar.

NP GRUP Memory Center N�ropsikiyatri Merkezi�nden uzman �ocuk ergen psikiyatristi Dr. Serdar Alparslan ebeveynleri uyard� ve " Tek �ocu�u olan anne babalar hem ilk kez b�yle bir deneyim ya�amalar�ndan hem de anne baba sevgisinden istemeden �ocuklar�na s�n�rlar� ��retmek de ve disiplinize etmekte zorluk �ekmektedirler. Buna aile b�y�klerinin de �ocu�un her istedi�ini yapmas� da eklenince �ocuk o evin kral� gibi hissetmeye ba�larlar" dedi.

Alparslan, "Tek �ocuklu ailede �ocuk bir nevi anne-babay� k�lele�tirir. �ocu�un her istedi�ini o mutlu olsun diye an�nda yaparlar" hat�rlatmas�nda bulunarak, "Anne babalar�n birde biz bunlar� g�rmedik bari �ocu�umuz rahat ya�as�n diye �ocu�u hediye ve paraya bo�arlar. Buraya kadar problem yok ��nk� burada anne-baba da �ocukta memnundur.

�ocuk b�y�d�k�e toplum i�ine girmeye ba�lad�k�a durumun farkl� oldu�unu anlar. Okula ba�lay�nca ger�ekle y�zle�ir. Asl�nda bir kral olmad��n� okulda anlam��t�r ve hayal k�r�kl�klar� ya�amaya ba�lar. �teki arkada�lar�yla anla�mazl��a d��er. Di�er arkada�larda �ocu�un a��r� ilgi istemesinden ve her istedi�ini yapt�rmaya �al��mas�ndan ho�lanmaz ve onu aralar�na almayarak d��larlar" �eklinde konu�tu.

Alparslan, "D��lanan �ocukta depresyon ba�lar ve bu durum derslerini yava� yava� etkilemeye ba�lar. B�ylece �ocuk asosyal bir insan olma yolunda ilk ad�mlar� at�lm��t�r. Bir anne-baban�n iyi niyetli ba�layan davran�� modeli �ocu�un ileriki ya�am�nda k�t� etkiler b�rakabilir. Bu nedenle yeni anne baba olanlar muhakkak bir dan��manl�k almal�d�rlar. Yoksa �ocuklar�na nas�l davranacaklar� konusunda hata yapabilir ve �ocu�a kal�c� zararlar verebilirler" dedi.

_PaPiLLoN_

19 Ocak 2008 19:17

1 ek

Psikiyatrik vakalar� �oktan �topluma kazand�rd�k�

Tedaviye ula�malar�nda ya�anan aksakl�klar nedeniyle a��r psikiyatrik hastal�� bulunanlar toplumla i� i�e ya�amaya devam ediyor. T�rkiye�de bu y�n�yle tedaviye muhta� insanlar �oktan topluma kazand�r�lm��. Yaln�z tedavi etmeden.

S�leyman Demirel �niversitesi (SD�) T�p Fak�ltesi Psikiyatri Anabilim Dal� Ba�kan� Prof. Dr. Ramazan �zcankaya, ''Psikiyatrik hastal�klar� bulunanlar�n tedaviye ula�malar�nda ya�anan aksakl�klar nedeniyle a��r psikiyatrik hastal�� bulunanlar toplumla i� i�e ya�amaya devam ediyor'' dedi.

Prof Dr. Ramazan �zcankaya, son g�nlerde cinnet sonucu aile bireylerinin katledildi�i �ok say�da olay ya�and��na dikkati �ekerek, bu olaylar�n a��r psikiyatrik hastal�klar nedeniyle meydana geldi�ini s�yledi.

Toplumun sosyal de�erlerinin h�zl� de�i�iminin kendini �iddet olarak g�sterebildi�ini belirten Prof. Dr. �zcankaya, �zellikle tar�m n�fusunun kentlere h�zl� g�� ve yeni sosyal ortamda uyum probleminin ya�anmas�n�n, psikolojik ve toplumsal sorunlar ve �iddet olarak ortaya ��kt��n� kaydetti.

H�zl� sosyal de�i�ime ayak uyduramayan bireylerde psikiyatrik sorunlar meydana gelebildi�ini bildiren Prof. Dr. �zcankaya, ''Psikiyatrik hastal�klar� bulunanlar�n tedaviye ula�malar�nda ya�anan aksakl�klar nedeniyle a��r psikiyatrik hastal�� bulunanlar toplumla i� i�e ya�amaya devam ediyor'' dedi.

T�rkiye'de psikiyatrist say�s�n�n yetersiz, hastalar�n bir uzmandan tedavi alma imkanlar�n�n olduk�a k�s�tl� oldu�unu belirten Prof. Dr. �zcankaya, devletin sosyal projelerle toplumun ruh sa�l��n� denetlemesi ve a��r ruhsal problemi olanlar�n tedavi edilmesi gerekti�ini bildirdi. Prof. Dr. �zcankaya, ruh sa�l��na, en az ekonomik ve g�venlik sorunlar�na oldu�u kadar �nem verilmesi gerekti�ini s�yledi.

_PaPiLLoN_

19 Ocak 2008 19:21

1 ek

Karadenizli'nin havaya g�re su�a e�ilimi de�i�iyor

R�ZE Valili�i�nin b�lgedeki �iddet olaylar�na y�nelik yapt�� ara�t�rma ilgin� bir saptamayla sonu�land�. Karadeniz insan�n�n su� i�leme e�iliminin iklim �artlar�na g�re de�i�kenlik g�sterdi�ini belirlendi. S�rekli ya�mur, kar ya��, don ve sis gibi olumsuz hava ko�ullar�n�n, Karadeniz insan�n�n su� i�leme e�ilimini art�rd�� saptand�.

Rize Valisi Kas�m Esen, b�lgede ya�anan �iddet olaylar� ve ��z�m yollar�na y�nelik ara�t�rma yapt�klar�n� a��klad�. Esen, Rize ve Trabzon ilinde �zellikle Aral�k ve Ocak aylar� i�erisinde �ok say�da cinayet i�lendi�inin ortaya ��kt��n� belirterek, �unlar� s�yledi:

�Trabzon�da �fke patlamas� sonucu bir ki�i yedi ki�ilik ailesini �ld�rd�. Benzer bir olay yine Trabzon�un �aykara il�esinde ya�anm��t�. Son birka� g�n i�erisinde ilimizin Pazar ve Arde�en il�elerinde cinayetler i�lendi. Kasten yaralamalar ve cinayetle sonu�lanan �ahsa kar�� su�lar analiz edildi�inde kendi ba��na co�rafya da �nemli bir etkendir. Yery�z� �ekli, toprak ve bitki �rt�s�, akarsu, g�l ve denizler, tar�m ve ekonomi de etkenlerdir. Su�lar�n da��l��nda iklim �nemli bir rol oynar. So�uk iklim �artlar� mala kar��, s�cak iklim �artlar� ise �ahsa kar�� i�lenen su�lar�n artmas�na neden olmaktad�r. Bas�n� de�i�iklikleri insanlar�n sinirlilik hallerini art�rmakta, bu durum su� i�lemeye y�nelik davran��lar� tetiklemektedir. S�rekli ya�mur, kar ya��, don ve sis gibi olumsuz hava ko�ullar� su� i�leme e�ilimini art�rmaktad�r. Rize Valili�i olarak Do�u Karadeniz co�rafi �artlar�nda g�r�len sorunlar�n ��z�m� konusu ile su�luluk oranlar�n�n d��ebilece�ini de�erlendirmektedir.�

Vali Esen, Ocak ay�ndaki iklim �artlar�n�n y�re insan�nda �fke patlamas�na neden oldu�unu tespit ettiklerini belirterek, ��nsan�m�z Ekim ay�ndan itibaren �al��mamaya ba�l�yor. Bilindi�i gibi �ay tar�m� May�s ve Ekim tarihleri aras�nda yap�lmaktad�r. Ekim ay�ndan sonra �al��mayan vatanda�lar�m�z vakitlerinin �o�unu kahvehanelerde ge�iriyorlar. Bu arada �aydan ald�klar� paralar� bir �ekilde harcam�� oluyorlar. Bu ekonomik ��k�nt� insanlar� karamsarl��a itiyor. Karamsar bir ruh hali insanlarda �fke patlamas�na neden olabiliyor. �nce iklim insanlar� etkiliyor, sonra d�rt ay �al��p 8 ay �al��mama insanlar�n su� i�lemesine dolayl� etkisi oluyor� dedi.

Okullarda ��rencilerin s�rekli ya�mur ya�d�� i�in teneff�slerde bah�eye ��kamad�klar�n� da hat�rlatan Vali Kas�m Esen, ��rencilerimiz teneff�sleri, tuvalet, s�n�f ve koridor aras�nda ge�iriyor. Baz� ��renciler enerjilerini birbiriyle iti�ip kalk��arak de�arj ediyor, baz�lar� ise de�arj olmadan enerjileri i�ine at�yor. Bu da bir �ekilde ailede veya sokakta patl�yor� dedi ve konu�mas�n� ��yle s�rd�rd�:

�Karadeniz insan�n�n yap�s�n�n, k�lt�rle, sanatla ve sporla de�i�ece�ine inan�yoruz. Okullar�m�zda da �zellikle kapal� bah�eler yap�lmas�n� tavsiye ediyoruz. Kahvehanelerde zaman ge�iren vatanda�lar�m�z oyun oynuyor, televizyon seyrediyor. Birde orada ki sohbetler karamsar bir �lke tablosu �iziyorsa insanlar bundan olumsuz etkileniyor. Bir k�v�lc�m �ak�ld��nda hemen ate�leniyorlar. Bu ate�lenme sonucunda ani geli�en su�lar olu�uyor. Bu su�lar�n ��z�m� polisiye tedbirlerle de�il; bilim, k�lt�r, sanat ve spor gibi faaliyetleri ile olabilir. Bu y�nde �al��ma yap�yoruz. Bunlar zaman alacak i�lerdir.�

_PaPiLLoN_

2 �ubat 2008 00:09

1 ek

Karne azar� intihara s�r�kleyebilir

Bolu �zzet Baysal Ruh Sa�l�� Hastal�klar� Hastanesi Ba�hekimi psikiyatri uzman� H�lya Ensari, karnesinde zay�f� olan �ocuklar� k�rmak ve incitmenin, ba��r�p-�a��rarak hakaretler etmenin, iyi �rneklerle k�yaslaman�n, onlar� evden ka�maya ve intihara s�r�kleyebilece�ini s�yledi.

�ocuklarda ve ergenlerde intihar giri�imi i�in, ki�inin ille de ruhsal hastal��n�n olmas�n�n beklenilemeyece�ini belirten Ensari, �Ergenlik ya�lar�ndaki �ocuklar, beklenmedik bir anda ve bir anl�k duygu durumuyla hi� istenilmeyen tutum ve davran��lar i�erisine girebilirler. Karne gibi �ok hassas bir d�nemde velilerin zay�f karneler getiren �ocuklar�na ba��r�p �a��rmalar�, hakaret edip a�a��lamalar� ve ba�kalar�yla k�yaslamalar�, �ocu�un onurunun k�r�larak �zg�venini kaybetmesine neden olur. Bu da, �ocu�un evden ka�mas�na ve intihar giri�iminde bulunmas�na yol a�ar'' dedi.

Ensari intihar giri�iminin ergenlik �a�lar�ndaki gen�lerde �ok s�k g�r�ld��n� ifade ederek, ��yle devam etti; ��ocuklar�n ihtiyac� olan �ey, b�y�klerinden onay g�rmektir. Karnesi iyi olan �ocuklar� taktir ederken, zay�f� olan �ocuklara da anne ve baban�n yapaca�� tek �ey, her zaman �ocuklar�n�n yan�nda oldu�unu hissettirmek, derslerinde daha ba�ar�l� olabilmesi i�in de ona her t�rl� deste�i vermek olmal�d�r. Eri�kinlikleri daha oturmam�� olan ilk ve orta ��retim �ocuklar�na �zay�f karne getirdin� diye ba��r�p-�a��rmak, hakaret ederek a�a��lamak, �ocu�un b�y�k bir hata yapt�� kayg�s�na kap�larak evden ka�mas�na, intihar giri�iminde bulunmas�na, ya da alkol ve k�t� arkada�lar edinmesine neden olur.''

_PaPiLLoN_

18 Haziran 2008 18:45

1 ek

Ruh sa�l��m�z k�t�ye mi gidiyor?

Manisa Ruh Sa�l�� ve Hastal�lar� Hastanesi'nin 2004 y�l�nda 35 bin olan poliklinik say�s�n�n 2008 y�l� sonuna kadar 100 bini ge�ece�i tahmin ediliyor.

1926'da kurulan Manisa Ruh Sa�l�� ve Hastal�lar� Hastanesi'ne yeni bir ek bina daha yap�ld�. A��l��a t�renine Vali Celalettin G�ven�, Celal Bayar �niversitesi (CB�) Rekt�r� Prof.Dr. Semra �nc�, AK Parti Manisa Milletvekilleri Mehmet �er�i, �smail Bilen, Belediye Ba�kan Yard�mc�s� Kemal Sevin�, �l Sa�l�k M�d�r� Ziya Tay, AK parti Merkez �l�e Ba�kan� �mer Faruk �elik, baz� daire m�d�rleri ve hastane personeli kat�ld�.

T�rende konu�ma yapan Ruh Sa�l�� ve Hastal�lar� Hastanesi Ba�hekimi Ahmet Ayer, "1926 y�l�nda Atat�rk ve d�nemin Sa�l�k Bakan� Dr. Refik Saydam Beyin imzalar�yla Do�u'da Elaz��, Bat�'da Manisa'da hastane kurulmas�na karar verilmi�ti.

1927 y�l�nda faaliyete ge�en hastanemiz Ege B�lgesinde 9 ve Bat� Akdeniz b�lgesinde 3 olmak �zere toplam 12 il'e hizmet vermektedir. Hizmet verdi�imiz illerin toplam n�fus say�s� 13 milyondur.
Hastanemiz �zellikle son 5 y�lda daha belirgin b�y�me ve geli�me trendine girmi�tir. Bu d�nemde 2003 y�l�nda olan br�t b�t�e 3,5 milyon YTL iken 2008 y�l�nda 20 milyon YTL'ye y�kselmi�tir.
Halen 325 memur, 145 s�zle�meli, 21 �zel g�venlik olmak �zere 491 personel ile halk�m�za hizmet veriyoruz." dedi.

Hasta say�s� h�zla artt�
Hastanenin poliklinik ve personel durumundan da bahseden Ba�hekim Ayer, "10 psikiyatri klini�i, 1 adli psikiyatri klini�i, 1 �ocuk ve ergen psikiyatri klini�i, 1 n�roloji klini�i, 1 amatem klini�i, 1 anestezili EKT klini�i, olmak �zere toplam 15 klinikle hizmet veriyoruz.

Bug�n a��l��n� yapaca��m�z ek poliklinik binam�z, 2005 y�l�nda yap�lan 14 odal� poliklinik binam�za ek olarak bu y�l 98 bin YTL'ye 7 odal� olarak yap�lm��t�r. Poliklinik i� donan�m�n� Sanovel �la� A�. �irketi �stlendi. Bu sayede poliklinik a��m�z geni�lemi�tir.
Hastanemizin d�� b�l�m�ne yerle�tirilen poliklinik sayesinde 2004 y�l�nda 35 bin olan poliklinik say�s� 2007 y�l�nda 93 bine, 2008 y�l�n�n ilk 5 ay�nda 47 bine ��km��t�r. B�ylece 2008 y�l� i�in tahmin edilen 100 bin poliklinik say�s�na h�zla yakla��lmaktad�r.

Poliklini�imizde; 9 psikiyatri odas�, 2 n�roloji, 1 aile hekimli�i, 3 psikolog g�r��me odas�, 1 hasta haklar� odas�, 1 �la� rapor odas�, 1 kan alma odas� �nitesi bulunuyor.

Amac�m�z hastanemizi T�rkiye Cumhuriyeti'nin en iyi b�lge hastanesi yapmakt�r. Bize duyulan sevgi ve g�vene lay�k olmaya �al��maktay�z. Bu ba�ar�da katk�lar� ile hastane y�netimime, doktor, hem�ire, psikolog, sosyal hizmet uzman� olmak �zere t�m hastane personeline te�ekk�r ederim."dedi.

_PaPiLLoN_

19 Haziran 2008 18:30

IQ seviyesi giderek d��yor

�sve�li ara�t�rmac�lar, d��nmeye gerek b�rakmayan basit hayat tarz�n�n y�kselmesiyle birlikte insano�lunun ortalama zekas�n�n ve IQ seviyesi giderek d��t��n� bildirdi.

Yerel bas�n, �lkenin tan�nm�� profes�rlerinden James R. Flynn'�n "�nsanl�k olarak gittik�e ahmakla��yoruz ve zekam�z geriliyor. Ara�t�rmalara g�re IQ'muz s�rekli d��yor" s�zlerini g�ndeme ta��d�. James R. Flynn, zeka �zerine �nemli �al��malar�yla tan�n�yor ve What is Intelligence? (Zeka Nedir?) isimli bir kitab� bulunuyor.

Zekas� belli bir seviyenin �zerindekilerin kurdu�u uluslararas� organizasyon MENSA'ya �ye bir ba�ka �sve�li de Flynn'in s�zlerine destek veriyor. �niversiteden yeni mezun olan dizayn m�hendisi Etienne Forsstr�m (24) �sve�'in 's�per zekisi' olarak tan�n�yor. Forsstr�m son zamanlarda eline ge�en raporlar�n d��nme kabiliyeti noktas�nda azalma ya�and��n� g�sterdi�ini belirtti.

1990'lar�n ortas�ndan 2000'li y�llar�n�n ba��na kadarki d�nemde insanlar�n IQ seviyelerinin 40 y�l �nce ya�ayanlardan 15 puan daha fazla artt��n� belirten ara�t�rmac�lar, bu d�nemden sonra ani bir d��n ya�and��n� ve halen de devam etti�ini kaydediyor. Bilimadamlar�, d�nyadaki e�itim sisteminin geli�mesiyle birlikte, insanlar�n IQ seviyesinin artt��n�, 2000'lerde zirveye ula�t��n� ve o y�zden bir t�kanman�n ya�anabilece�ine dikkat �ekiyor.

Forsstr�m, gerilemenin nedenlerini �u �ekilde s�ral�yor: "�nsanlar�n midesi ��pl��e d�nd�, gereksiz g�dalar y�z�nden yeterli besin alam�yorlar. Etraftaki her�ey �ok basitle�ti. Bilgisayar ve cep telefonu gibi ara�larla sadece bir d��meye basarak i�lerimizi halleder olduk. Art�k d��nmemize bile gerek kalmad�. Mesafelerin ne kadar uzakl�kta oldu�unu d��nmemize gerek kalmad�, otob�slerde her durakta ne kadar mesafe kald��n� g�steren saatler ve tablolar var. Beynimize idman yapt�rm�yoruz. Belki de buy�zden solaklar�n IQ'su biraz daha y�ksektir. ��nk� onlar olaylara tersten bakmak ve d��nmek zorundalar"

_PaPiLLoN_

29 Temmuz 2008 14:34

1 ek

G��l� haf�za i�in 11 �neri

Unutkanl�k herkesin en b�y�k d��manlar�ndan biri. Aklimizi daha iyi kullanmak ve unutkanl�� azaltmak elimizde. Nas�l m�?

Unutkanl�k sorunu, yaslanan insanin en �nemli korkular�ndand�r. �zellikle 50'li yaslar sonras�nda ufak tefek unutkanl�klar ile ciddi bellek sorunlar� birbirine kar��t�r�l�r.

Orta yasl�lar�n nerdeyse yar�s� kendilerinde bir bellek kayb� sor ununun ba�lad��n� zanneder. Hemen belirtelim! Bunlar�n �o�u k��k ve h�s unutkanl�klard�r. Hayati tatland�ran ve keyif katanlar biraz da bu n�kteli olaylard�r!

Belle�i g��l� tutman�n pek �ok p�f noktas�, uyulmas� gereken �ok say�da kural� var. Harvard Tip Okulu ��retim �yesi Dr. Horon P. Nelson zinde bir beyne sahip olman�n temel kurallar�n� s�yle s�ral�yor:

Hipertansiyonu ve kolesterol y�ksekli�i sorununu �nleyin ya da kontrol alt�na �lin.
Kalbiniz i�in k�t� olan�n beyniniz i�in de k�t� oldu�unu unutmay�n.

Alkol� azalt�n.
Erkeklerin iki, kad�nlar�n bir �l��den (bir �l�� i�kiyi �bir bardak �arap' olarak kabul edebilirsiniz) daha fazla alkol kullanmas� beyin h�crelerini tahrip etmektedir.

�yi ve kaliteli uyku uyuyun.
�yi bir uyku i�in ortalama 8 saat gerekir. Kaliteli uyku beynin yeni ��renilenleri peki�tirmesini sa�lar. ��renilmi� bilgilerin peki�tirilmesinin uzun s�reli belle�in en �nemli deste�i oldu�u biliniyor.

Stresinizi iyi y�netin.
�l��l� ve kontroll� stres dikkati yo�unla�t�rmakta, odaklanmay� artt�rmaktad�r. Kontrols�z, uzun s�reli ve a��r� stres ise dikkati s�rd�rme kapasitesini yok etmekte, unutkanl�� tetiklemekte, kortizon hormonunu y�kselterek beynin bellek i�in �nemli b�l�mlerinde hasar geli�tirmektedir.

Yeni �eyler ��renmeye devam edin.
Her yeni bilgi ve beceri birer bellek egzersizidir. Yeni sporlar, hobiler, ara�t�rma alanlar�, heyecanl� ve zevkli problemler, ezberlenen yeni �iirler ve yeni diller beyniniz i�in en g��l� vitaminlerdir.

Tembelli�i b�rak�n.
Zihinsel faaliyetlerinizi s�n�rlamay�n. �zellikle televizyon seyretmek gibi pasif faaliyetleri azalt�n. Televizyon kars�s�nda ge�irdi�iniz saatler sadece bedensel de�il, ruhsal sa�l��n�z� da k�t� y�nde etkiler.

Her g�n egzersiz yap�n.
G�nde 30�45 dakika, haftada en az 4 g�n y�r�meye, is saatlerinde daha �ok aktif olmaya, k�sa mesafelerde ta��t kullanmamaya �al�s�n. �zellikle y�r�menin beyin sa�l�� ve yeniden yap�lanma s�recini olumlu y�nde etkiledi�ini g�steren �ok say�da kan�t var. Beynin yeni yetenekler kazanabilmesi beyin h�creleri aras�nda g��l� ve yo�un yeni ba�lant�lar olu�turabilmesinin basl�ca desteklerinden biri de d�zenli ve ilimli egzersizlerdir. Bizim �nerimiz f�rsat bulduk�a y�r�menizdir.

Kulland��n�z ila�lar� yeniden g�zden ge�irin.
�zellikle beyni etkileyen ila�lar� doktor �nerisi olmadan kullanmay�n. Depresyon giderici, uyku verici, ruhsal gev�etici ila�lara komsu, es dost tavsiyeleri ile ba�lamay�n.

Re�etesiz sat�lan ila�lar� rasgele yutmay�n.
Do�al ya da zarars�z diye kullanabilece�iniz bitkisel �r�nlerin (valerianlar), besin desteklerinin (melatonin) ve di�erlerinin (h�perzin, Sem�e) beyin h�crelerinizi �zebilece�ini, zihinsel fonksiyonlar� bozabilece�ini unutmay�n. Antihistamik- antialerjik ila�lar� �zellikle al�minyum i�eren antiasitleri ve uyku kolayla�t�r�c�lar� doktorunuzla konusmadan uzun s�re kullanmay�n.

Vitaminlerden yararlan�n.
E ve C vitamini gibi antioksidan vitaminlerin, selenyum gibi serbest radikal avc�s� minerallerin h�creleri oksitlenmekten koruyan g��lerinden faydalanabilirsiniz. Yeteri kadar B vitamini, �zellikle B12 vitamini ald��n�zdan emin olun. Dengeli bir beslenmenin de yasl�l�kta vitamin eksikli�ine yol a�abilece�ini hat�rlay�n.

Hayata ba�l� kal�n.
Hayat�n�za �nem katan ba�lar� iyice s�k�la�t�r�n. Huzurunuzu koruma ve g��lendirmeye bakin. Aileniz, dostlar�n�z, isiniz, hem�erilik ve vatanda�l�k ba�lar�n�za, inan�lar�n�za daha s�k� sar�l�n, insanlarla daha s�k birlikte olmaya, aileniz ve arkada�lar�n�zla olumlu ili�kiler kurmaya ve sosyal aktivitenizi �o�altmaya �al�s�n. �yi sosyal ili�kileri olan yasl�larda bellek fonksiyonlar� bozulmuyor. Sosyal ili�kiler bir taraftan zihinsel egzersizleri yo�unla�t�r�yor, di�er taraftan �e�itli olaylar�n ruhsal travmalar�n� hafifletmeye yard�mc� oluyor.

_PaPiLLoN_

30 Temmuz 2008 14:08

Uyku Pozisyonuna G�re Ki�ili�iniz

Uyku �zerine ara�t�rma ve analizler yapan uzmanlara g�re, 6 ortak uyku pozisyonu ile farkl� ki�iliklerle ili�kili..

Fetus / cenin yat��..
Cenin �eklinde yani anne karn�ndaym�� gibi k�vr�larak yatmak, d��a d�n�k ancak duygusal, hassas bir kalbe sahip oldu�unuzu g�steriyor. Bu t�r ki�iler birisiyle ilk bulu�malar�nda utanga� olabilir ancak k�sa s�rede rahatlarlar. Ara�t�rmalarda 1000 ki�iden % 41'i bu �ekilde uyudu�u belirlenmi�. Kad�nlar�n erkeklerden 2 kat daha fazla bu poziyonda uyudu�u da tespit edilen di�er bir bulgu..

Kollar yanda dik yat��..
�o�u ki�i kollar�n� her iki tarafa sark�t�p dik �ekilde uyuyamaz. Bu �ekilde uyuyunlar rahat, kalabal��a al��k�n, yabanc�lara g�venen, sosyal insanlard�r.. Buna ra�men, bazen kolay aldanabilirler..

Ya�l� duru�unda yat��..
Her iki kolunu k�v�rarak ellerini yast��n yan�na veya omuz hizas�na koyan ki�iler do�al insanlard�r. ��pheci, ku�kucu, iyili�e ��pheyle bakan �zellikler ta��yabilirler. D��nceleri zor veya yava� de�i�ir. Bir karar ald�klar�nda, bunu de�i�tirmekten hi� �ok ho�lanmazlar.

Asker yat��..
Kollar v�cudun yanlar�nda rahat b�rak�lm�� y�z yukar� �ekilde, sadece ba� sa�a sola d�necek �ekilde yatanlar, sakin, sessiz, vakur, a�z� s�k� ki�ilerdir. Gereksiz yere konu�anlardan, ortal�� velveleye veren insanlardan ho�lanmazlar. Kendilerini di�er ki�ilerden y�ksek olarak konumland�r�rlar.

Y�z� koyun (serbest d��) yat��..
Y�z� koyun yani bacaklar�n�z aral�k ve d�z, kollar ba� hizas�nda yast��n �zerinde olacak �ekilde, ba��n� sa�a-sola �evirerek yatanlar, topluluk, s�r� halinde ya�amay� sever. Ba�kalar�ndan �ok kendilerini �nemserler.. Bunun yan�nda sinirli, huzursuz ve i�li, kolay incinen ki�ilerdir. Ele�tirilmeyi veya u� durumlar� sevmezler.

Deniz y�ld�z� yat��..
Y�z yukar�, kollar ba��n her iki yan�na yast��a konulmu� a��k, bacaklar� sa�a ve sola a��k bi�imde yatanlar iyi arkada� olurlar. Bu t�r ki�iler her zaman ba�kalar�n� dinlemeye haz�rd�r ve yard�m istedi�inizde yard�mc� olurlar. Genellikle ilgi oda�� olmaktan ho�lanmazlar.

Hangi pozisyon sa�l�kl�?
Sa�l�k a��s�ndan y�z� koyun yatmak sindirimi durdurur, deniz y�ld�z� ve asker pozisyonlar�nda horlama ile s�k�a kar��la��l�r, k�t� uyunmas�na neden olur. Midenin bask�lanmad��, kolay nefes al�nan d�z bir yat�� gece boyunca sa�l�kl�d�r. Rahat uyku sa�lar, horlamay� azalt�r. Uyuyan ki�iler nas�l yatt��n�n fark�nda olmad�� i�in, bu �ekilde yatt�klar�nda bile �ok iyi yku uyumalar� her zaman m�mk�n olmayabilir. Bu t�r ara�t�rmalarda ayr�ca, �o�u insan�n uyku pozisyonunu de�i�tirmekten ho�lanmad��n� da ortaya koyuyor. Buna g�re insanlar�n sadece % 5'i her gece farkl� bir pozisyonda uyudu�unu belirtiyor.

_PaPiLLoN_

1 A�ustos 2008 15:21

1 ek

Sigara B�rakt�ran �la� Psikoloji Bozuyormu�

Tiryakinin derdine zehirsiz ��z�m olarak tan�t�lan , sigaray� b�rakt�ran ila� Chantix�in ba�ta intihar olmak �zere bir dizi davran�� bozukluklar�na ve psikolojik sorunlara yol a�t�� belirlendi.
Chantix'e ili�kin a��klama yapan Amerikan G�da ve �la� Dairesi (FDA), bunu kullanan insanlarda intihar giri�imi, intihar etmeye e�ilim ve depresyon gibi psikolojik sorunlar ortaya ��kt��n� duyurdu.

FDA, beyinde nikotinden haz alma merkezlerini k�relterek sigara i�me iste�ini azaltan Chantix'in �reticisi Pfizer'dan ilac�n kutusunun �st�ne yan etkilerini g�sterir uyar� yaz�s� eklemesini istedi. Uzmanlar ilac�n insan�n psikolojisini bozdu�u gibi, ayn� zamanda ge�mi�te ya�anan bir psikolojik rahats�zl��n yinelemesine de neden olabilece�i uyar�s�nda bulunuyor.
Pfizer firmas�ndan yap�lan a��klamada �r�n�n olas� yan etkileri konusunda ilac�n kullanma talimat� ve k�sa �r�n bilgilerinin g�cellendi�i, ancak, kutu �zerine uyar� yaz�s� yaz�lmas�n�n g�ndeme gelmedi�i belirtildi. Yap�lan a��klamada ��yle denildi:

�Pfizer ve FDA taraf�ndan, Chantix �r�n�n�n Amerika'da pazara sunulmas�n� takiben yap�lan de�erlendirme sonucunda; hastalar�n ve sa�l�k �al��anlar�n�n ilac�n olas� yan etkileri konusunda bilgilenmeleri amac�yla ilac�n kullanma talimat� ve k�sa �r�n bilgileri g�ncellenmi�tir. �la� kutusu �zerinde ise herhangi bir uyar� yaz�s�n�n yer almas� g�ndeme gelmemi�tir. S�z konusu g�ncellemeler, T�rkiye'deki ruhsat otoritelerine ve Sa�l�k Bakanl��'na bildirilmi�tir.�

T�rkiye'de sat�� ruhsat a�amas�nda olan ilac�n baz� kesimler taraf�ndan kullan�m amac�yla yurt d��ndan bu ilac� getirtildi�i belirtiliyor. 2006 y�l�nda FDA'dan sat�� izni alan Chantix, bug�ne kadar, doktorlar taraf�ndan sadece ABD'de 4 milyon kez re�etelere yaz�ld�. Viagra'dan sonra Pfizer�in �retti�i en ba�ar�l� ila�lardan olarak bilinen Chantix, �retici kuruma 2007 y�l� i�inde 883 milyon dolarl�k gelir sa�lad�.

_PaPiLLoN_

5 A�ustos 2008 15:09

1 ek

Bilin� Alt�na �nmeye S�n�rlama

�ngiltere'de psikoterapi seanslar�na yeni d�zenleme getirme haz�rl�klar�, uzmanlar ile h�k�met aras�nda yeni bir polemi�in fitilini ate�ledi. D�zenlemeyle, ruhsal bozukluklar� tedavi etmek i�in konu�ma seanslar� d�zenleyen ve hastan�n bilin� alt�na inen terapistlerin, hastada g�r�len semptomlarla nas�l m�cadele etti�ini, ba�l� oldu�u bir kuruma a��klamas� zorunlu olacak. Ayr�ca seanslar�n nas�l ve hangi y�ntemlere g�re yap�laca��na dair rehber niteli�inde bir uygulama kitap�� da haz�rlanacak. B�ylece yanl�� y�ntemler kullan�larak hastalar�n sorunlar�n�n daha da a��rla�mas�n�n �n�ne ge�ilmesi ama�lan�yor. Ancak, temeli ilk kez �nl� bilimadam� Sigmund Freud taraf�ndan at�lan ve hastan�n bilin� alt�na inerek sorunlar�n ��z�lmeye �al��ld�� psikanaliz y�nteminin belirli bir d�zenlemeye ve s�n�rlamaya tabi tutulacak olmas�, tepki �ekti.

B�R�OK VAKADA ��E YARAMAZ
Yeni d�zenlemeye muhalif bilimadamlar�, hastan�n bilin� alt�na inmeden sadece spesifik semptomlara dayal� bir tedavi y�nteminin bir �ok vakada i�e yaramayaca�� g�r��nde birle�iyor. Psikanalistler, "a��k u�lu ve terapinin ke�if y�ntemini izleyen" do�as�n�n, yasalar�n d��na ��kmak anlam�na gelmemesi gerekti�ini savunuyor. �ngiltere'deki Freud y�ntemleri Analiz ve Ara�t�rma Enstit�s� Ba�kan� Darian Leader da konu hakk�nda �u yorumu yapt�: "Bu yeni sistem yaln�zca beslenme bozukluklar� ve depresyon gibi birtak�m fiziksel semptomlar� olan sorunlar�n ��z�m� i�in belki yetebilir. Ancak psikanaliz y�nteminde terapinin ne noktaya gidece�i, ne kadar seans devam edece�i, nas�l geri d�n��mler al�naca��n�n ucu hep a��kt�r. Kavramsal terapi y�ntemlerinin aksine yaln�zca belirgin bir semptomu yok etme amac� ta��maz."

2011'DE UYGULAMAYA G�R�YOR
Hen�z haz�rl�k a�amas�ndaki yeni uygulama �n�m�zdeki y�l kamuoyu ile payla��lacak. 2011 y�l�nda da uygulamaya sokulmas� bekleniyor. D�zenlemeye uymayan uzmanlaa ise, ceza verilmesi �ng�r�l�yor. D�zenleme gere�i psikanalistlere, farkl� durumlarda nas�l bir terapi y�ntemi izleneceklerini g�steren 450 farkl� rehber haz�rlanacak. Leader ise "E�er bu kural uygulamaya konursa asla i�lemez. Freud'un izinden giden psikanalistler i�in bu �lkede �al��man�n bir anlam� kalmaz" diyerek uyar�da bulunuyor.

PS�KANAL�Z NED�R?
Psikanaliz, Sigmund Freud'un �al��malar� �zerine kurulmu� bir psikolojik kuramlar ve y�ntemler ailesidir. Bir psikoterapi tekni�i olarak psikanaliz, hastalar�n zihinsel s�re�lerinin bilin�d�� unsurlar� aras�ndaki ba�lant�lar� ortaya ��karmaya �al��r. Ama�, hastan�n �zg�rl�� k�s�tlayan eski ili�ki kal�plar�ndan kurtulmas�na yard�m etmektir. G�n�m�zde ise, y�ntemin bilimsel ge�erlili�i konusunda ��pheler bulunuyor.

T�RK UZMANLAR NE D�YOR?
Uygulamada zorluk ��kabilir
�stanbul Tabip Odas� Ba�kan� Prof. Dr. �zdemir Aktan: �ngiltere'deki gibi kriter getirme �eklinde bir y�ntem, uygulamada baz� zorluklar ��kartabilir. Bu konuda bir standardizasyon yap�labilir mi kesin bir�ey s�ylemek zor. T�pta hi�bir zaman y�zde 100 ya da y�zde 0 gibi rakamlar yoktur. Hele i� psikiyatri olunca bu daha da zordur. ��nk� �zneye g�re uygulanan y�ntemin ba�ar�s� da farkl�l�k g�sterir.

T�rkiye'de hi� kontrol yok
Psikiyatr �zkan Tokta�: T�rkiye'de psikiyatr olup psikanaliz y�ntemini kullanan olduk�a az. B�yle bir durumda ki�iler �ok rahatl�kla yetkileri olmamas�na ra�men tedaviyle u�ra�abiliyorlar. Dan��manl�k ad� alt�nda psikanaliz yapt��n� s�yleyebiliyor. T�rkiye'de kurs bitirmi� herkes bunu yapabiliyor. Bizde ne bir kontrol var ne bir sorumluluk. Ciddi psikozlara bile sebep olsalar sorumlu kabul edilip haklar�nda dava a��lam�yor.

_PaPiLLoN_

7 A�ustos 2008 17:37

Google insan� aptal yapar m�?

G�n�m�z�n b�y�k bir b�l�m� bilgisayar ba��nda, intternette s�rf yaparken ge�iyor. �nternete ara�t�rma yapmak, yeni bilgiler ��renmek i�in de giren var ba�ka ma�larla da... Google ba�ta olmak �zere pek �ok arama motoru istedi�iniz bilgiyi tabii ki do�ru ya da yanl�� bir t�kla aya��n�za getiriyor. Zahmetsizce an�nda �n�m�ze gelen bilgi hayat�m�z� kola�t�r�yor; ancak uzmanlara g�re baz� sa�l�k sorunlar�na da yol a�abiliyor. Amerikal� gazeteci Clive Thompson�un dedi�i gibi bu durum �d��nceye b�y�k bir iyilik� ama her iyili�in de bir bedeli var. ��te bu bedeli!

Ge�ti�imiz hafta Amerika�da yay�mlanan Atlantic haber dergisi i�te bu iyili�in bedelini �Google bizi aptal m� yap�yor.� ba�l�� ile kapa��na ta��d�. Nicholas Carr��n kaleme ald�� yaz�ya g�re google, insanlar� d��nce tembelli�ine itiyor. Bunu kendi hayat�ndan �rnekler vererek anlatan Carr, �Uzun yaz�lar� okurken zihnimi toparlayam�yorum. 2-3 sayfadan sonra konsantrasyonumu yitiriyorum. Beynim laf dinlemez bir �ekilde a��rdan almaya ba�l�yor.� diyerek a��kl�yor. �nternet yazar� Bruce Friedman ise �Uzunca bir makaleyi okuma yetene�imi tamamen kaybettim, webde bir�ok kaynaktan ayn� anda bir�ok k�sa pasaj� tar�yorum. Art�k Sava� ve Bar�� gibi kal�n kitaplar� okuyam�yorum.� diyerek adeta Carr�� destekliyor. University College London�daki akademisyenlerin yapt�� bir ara�t�rma ise internetin �bilme�ye olan etkisi �zerine somut bir resim sunuyor. Ara�t�rmaya g�re pop�ler ara�t�rma sitelerini ziyaret edenlerin �o�u bu siteleri bir tarama aktivitesi olarak kullan�yor. Bir kaynaktan di�erine z�pl�yor ve hi�bir makalenin 2-3 sayfas�ndan fazlas�n� okumuyor. Bu �ekilde de okuman�n yeni bir �ekli ortaya ��k�yor: Online okuma. Bunda ki�iler sadece ba�l�klar�, i�erikleri g�steren sayfalar� ve �zetleri h�zl� bir �ekilde tar�yorlar.
D�nyan�n yeni yeni tart��maya a�t�� google ve arama motorlar�, bu dergide anlat�ld�� gibi insan� ger�ekten d��nce tembeli yapar m�? Ya da okuma, ara�t�rma ve geli�tirme al��kanl�klar�n� de�i�tirir mi? Konuyu bizim uzmanlar�m�zla g�r��t��m�zde ortaya biraz farkl� bir yakla��m ��k�yor. ��nk� uzmanlara g�re bizim �lkemizde h�l� bilgi eri�imi k�s�tl� ve okuma al��kanl�� zay�f denilebilecek bir noktada. Hal b�yle iken arama motorlar� d��nce tembelli�inden �ok �al��kanl��a g�t�rebilecek bir tablo ��kar�yor kar��m�za. Google, google scholar (akademik �al��malara eri�ilebiliyor) ve Wikipedia (online ansiklopedi) gibi arama motorlar�yla k�t�phanelerde bile bulunamayan bilgiler bir t�kla an�nda kar��n�za ��k�yor. Bak�rk�y Ruh ve Sinir Hastal�klar� Hastanesi Psikiyatri Klinik �efi Do�. Dr. Kemal Sayar�a g�re burada mesele google de�il, onu kullanma bi�imimiz. �ayet google�� kullanmay� bilirsek arad��m�z bilgiyle ilgili as�l kaynaklara ve referanslara kolayl�kla ula�abiliriz. Yeditepe �niversitesi T�p Fak�ltesi Psikiyatri Anabilim Dal� ��retim �yesi Prof. Dr. Arif Verimli�ye g�re arama motorlar� d��nsel bazda tembelle�tirmez; ama yanl�� bilgiye ula�t�rabilir. Onun i�in interneti kullanan ki�ilerin uyan�k olmas� ve bilginin do�rulu�unu test etmesi gerekir. Prof. Dr. Kerem Doksat ise �Psikiyatri profes�r� olmama ra�men m�racaat etti�im ba�l�ca iki kayna��m var. Bunlardan biri pubmed (t�bbi makalelerin yay�mland�� bir internet sitesi), di�eri ise google.� diyerek arama motorlar�n�n d��nce tembelli�i yapt�� tezine kat�lm�yor.

Sonu� olarak bizim uzmanlar arama motorlar�n�n bilgiye ula�ma h�z�n� ziyadesiyle art�rd�� i�in bunun k�t� sonu�lar do�uraca��na pek inanm�yor. Ama yine de �google�dan her ��rendi�iniz bilgiye inanmay�n, mutlaka daha ileri kaynaklardan taray�n� mesaj�n� veriyorlar.

Google�dan �ok faydalan�yorum
Do�. Dr. Kemal Sayar (Bak�rk�y Ruh ve Sinir Hastal�klar� Hastanesi Psikiyatri Klinik �efi): Bizim gibi zaten d��nce tembeli olan bir �lkede google ate�leyici bir misyon �stlenebilir. Biz temel metinlere bile google vesilesiyle ula�abiliyoruz. Ben bile google�dan �ok faydalan�yorum. �lkemizde hi� bulamayaca��m materyallere, kitaplara google sayesinde ula�abiliyorum. Ayr�ca bilgisayardan bile olsa �� sat�r bir �ey okumak, hi�bir �ey yapmamak ya da l�zumsuz chat odalar�nda seviyesiz konu�malar yapmaktan �ok daha de�erlidir.

Google'� seviyorum
Prof. Dr. Kerem Doksat (Psikiyatrist): Arama motorlar�na girip anahtar kelimeyi yazd��nda ilgili b�t�n verileri �n�ne seriyor. Ben g�nde iki saat okuyan, iki ayda bir makale yazan biri olmama ra�men �nemli kaynaklar�mdan biri google. Bir bilgiye iki ayl�k bir �al��ma sonucunda ula�abilecekken iki dakikada ula�abiliyorsam bu bir f�rsatt�r, bir avantajd�r. Bilgiye ula�mak i�in bize arac� olan ve bilgiye ula�ma h�z�m�z� art�ran hi�bir �eyin k�t� olabilece�ine inanm�yorum. Ama orada ula�t��n�z kaynaklar�n do�rulu�unu da mutlaka check edin. Ben kesinlikle google'� seviyorum.

_PaPiLLoN_

12 A�ustos 2008 17:16

1 ek

Korku Filmleri Ni�in G�ld�r�r?

Korku filmlerine insanlar farkl� tepkiler verebiliyor. Kimileri bu filmleri izlerken ��l�k atma derecesinde korku ya�arken, kimileri kendilerini g�lmekten al� koyam�yor. Peki aradaki bu fark�n sebebi ne?...
Korku filmlerinin baz� insanlara deh�et i�inde ��l�k att�r�rken, baz�lar�n� da g�ld�rmesinin sebebi anla��ld�. Bilimadamlar�, endi�eyle ba�lant�l� bir genin iki farkl� versiyonunun, baz� insanlar�n bu filmlerden etkilenmemesine yol a�arken, di�erlerininse korkudan donup kalmalar�n� izah etti�ini belirledi.
�ngiliz Telegraph gazetesine g�re ara�t�rmda elde edilen bulgular, korku filmleri tarihinde e�siz bir yeri olan The Exorcist (�eytan) adl� filme, 35 y�ld�r insanlar�n ni�in farkl� tepkiler verdi�ini a��kl�yor.
1973 y�l�nda �ekilen ve t�m zamanlar�n en korkun� filmi �nvan�n� alan The Exorcist, �rk�t�c� sahneleriyle baz� izleyicileri sinemada bay�ltacak kadar etkili olurken, kimi izleyicileri de g�ld�rmekten �teye gidemiyor.
Uzmanlar, beyinde endi�eyle ba�lant�l� kimyasallar �zerinde etkili olan 'COMT' geninden iki ayn� kopyaya sahip olan insanlar�n, naho� g�r�nt�lerle kar��la�t�klar�nda kolayca rahats�z olduklar�n� belirledi. Bu genleri ta��yan insanlar�n, �rk�t�c� sahnelerden irkilmeye �ok daha meyilli olduklar� saptand�.

Kimileri Heyecanlar�n� Kolayca Gizliyor
Di�er yandan s�zkonusu genin farkl� versiyondaki iki kopyas�na sahip olan insanlar�n ise heyecanlar�n� denetim alt�nda tutmakta daha ba�ar�l� olduklar� belirlendi.
Behavioural Neuroscience dergisinde yay�mlanan ara�t�rma sonu�lar�na g�re ikinci k�medeki insanlar, endi�elerini kolayca gizleyebiliyor.
Almanya'da Bonn �niversitesi taraf�ndan y�r�t�len ara�t�rmada, deneklere, tebess�m eden bebekler, sevimli hayvanlar gibi duygusal anlamda ho�a giden, ikinci a�amada elektrik kablosu ya da sa� kurutma makinesi gibi 'n�tr', ��nc� olaraksa bombalar ve yaral� insanlar�n yer ald�� 'itici' resimler g�sterilerek tepkileri �l��ld�.
Ara�t�rmay� y�r�ten ekipten Christian Montag, gen fark�n�n, insalardaki karma��k endi�e ve kayg� durumunu etkileyen �ok say�da fakt�rden biri oldu�unu ancak bu alanda ilk adaylar�n tan�mlanm�� olmas�n�n, do�ru y�nde at�lm�� nemli bir ad�m oldu�unu belirtti

_PaPiLLoN_

12 A�ustos 2008 23:42

Masa�stleri, ki�ili�inizi ele veriyor

�nsan psikolojisi hakikaten karma��k bir sistem �zerine kurulu. Bu sistem i�erisindeki her bir unsur bize insan� anlama ve tan�ma y�n�nde bir ad�m daha att�r�yor. Bu y�zden en ayr�nt� say�labilecek �eyler bile de�erleniyor. Nas�l insan�n g�z rengi, boyu gibi fiziksel �zellikler o ki�inin g�z�m�zde canlanmas�n� kolayla�t�r�yorsa, onun ellerini kullan�� bi�imi, odas�n�n d�zeni veya d�zensizli�i de karakterini anlama noktas�nda bize yard�mc� oluyor. ��inde bulundu�u ve dokundu�u her �eye sirayet eden insan, kulland�� e�yalarla da bize 'Ben buyum' diyor adeta. Bu ara�lar�n ba��nda da bilgisayar geliyor.

Bilgisayar ba��nda ge�irilen zaman artt�k�a, teknik bir ba��ml�l�� zorunluluk olmaktan ��kar�p onu ki�iselle�tirmeye ba�l�yoruz. Art�k �antalar�m�za kadar giren ve g�n�n bilmem ka� saatini ba��nda ge�irdi�imiz bilgisayarlar�n bizi yans�tmamas� da s�z konusu de�il zaten. �zellikle de duvar k��tlar�n�n. Bilgisayar� a�ar a�maz kar��m�za geliveren bo� ekran� az da olsa renklendirmek ad�na neler kullanm�yoruz ki. �izgi film karakterlerinden �i�eklere, aile foto�raflar�ndan �nl� resimlere kadar pek �ok �ey duvar k��d�m�z olmaya aday. Hatta son d�nemde insanlara s�rf bu konularda hizmet veren binlerce site a��ld�. Uzmanlar duvar k��tlar�n�n bir insan�n karakterinden izler ta��yabilece�i noktas�nda farkl� d��ncelere sahip.

G�r��lerini ald��m�z dan��man psikolog ve psikoterapist Mehtap Kayao�lu, bir insan�n kulland�� duvar k��tlar�n�n onun ki�ili�inin aynas� olmasa da hayattaki duru�uyla ilgili bir fikir verebildi�i d��ncesinde. Bu y�zden aile terapilerinde ebeveynlere �ocuklar�n� bilgisayar ba��nda g�zlemlemelerini tavsiye ediyor. �zellikle gen�lerin ya�lar� gere�i duvar k��d� olarak arkada�lar�n�n ya da model ald�klar� ki�ilerin resimlerini tercih etti�ini belirten Kayao�lu, intihar giri�imi olan depresif tiplerin adeta 'Beni ke�fet' dercesine duvar k��tlar�nda daha karamsar ve girift resimler kulland�klar�n� belirtiyor. Psikiyatrist Kemal Sayar ise bu durumun eri�kinler i�in ay�rt edici bir �zellik olmad�� kanaatinde. "Duvar k��tlar� daha �ok gen�ler i�in ay�rt edici �zellik olabilir. ��nk� onlar i�in d�� g�r�n��, simgeler �ok daha �nemli ve zaman�n pop�ler e�ilimlerini, kendi duygusal tercihlerini yans�tmada daha �ok kullan�yorlar.

Hayatta hen�z �ok fazla �ey yapmad�klar� i�in simgeler sayesinde kendi kimliklerini olu�turduklar�n� d��n�yorlar." diyor. Yine de duvar k��d� kullanma ihtiyac� hissetmeyip bilgisayar� salt teknik bir ara� kabul eden pek �ok ki�i var ��phesiz. Fakat simgesel ifadenin zaman zaman di�er ifade bi�imlerinin �n�ne ge�ti�ini d��n�nce, �zellikle bilgisayarla duygusal bir ba� kuranlar�n ve belki de onu a��rl�kl� ileti�im arac� olarak kullananlar�n duvar k��tlar�n�n da ki�isellik bar�nd�rd�� a�ik�r oluyor. Biz de farkl� meslek gruplar�ndan ki�ilere bilgisayarla olan ba�lar�n� ve duvar k��d� zevklerini sorduk.

Herkesin duvar k��d� kendine
�al��malar�m gere�i uzun s�re ekran kar��s�nda bulunmam gerekiyor. Do�al olarak ruh halimle g�r�nt�lerin de�i�ti�i olmu�tur. �u var ki masa�st�nde canl�, cans�z v.b. resimleri g�rmeyi sevemedim hi�. Ekran� tamamen siyah ve k�rm�z� renkle kaplad��m zamanlar da oldu. Bu da sadece o anki ruh halimi de�i�tirebilmek i�indi. Genellikle ekranda d�z gri rengin tonlar�n� tercih ettim. Ev ve i� bilgisayarlar�mda gri ufak bir �ekli d��eyerek olu�turdu�um duvar k��d�n� uzun s�redir tutuyorum. San�r�m bu son kulland��m gri �ekil de�i�tirmeyi d��nmedi�im duvar k��d� deseni olacak. �u zamana kadar ekran�n� g�r�p kulland�� duvar k��d�n�n ki�ili�ini yans�tmad��n� d��nd��m bir ki�i bile olmad�. San�r�m filmlerde oluyor.

Ahmet Turan Alkan - Yazar:
Ortalama alt� saat bilgisayar ba��nda ge�iyor galiba; �yle olunca ekran resmi ister istemez hayat�m�z�n fiziki bir unsuru haline geliyor. Bu sebeple bilgisayar�mda duvar k��d� kullan�yorum. ��nk� tercih etti�im bilgisayar sistemi (Apple), Windows sistemlerinden �ok �nce, kullan�c�ya bilgisayar�n� �ahsile�tirme imk�n� sunuyordu. O zamandan beri, bombo� bir ekran yerine, zevkimden izler ta��yan bir ekran resmi olmas�n� tercih ediyorum. Bazen bir resmin alt� ay durdu�u olur, bazen birka� g�nde de�i�tirim. Duvar k��tlar�, kravat gibi, ti��rt gibi, g�mlek gibi �ahsi bir aksesuar de�il mi zaten?

Mehtap Kayao�lu- Dan��man Psikolog ve Psikoterapist:
Bilgisayar ba��nda �ok�a vakit ge�irenlerin onu ki�iselle�tirmek istemesi �ok normal. Do�ayla bar��k olanlar do�a manzaralar�n�, daha i�e d�n�k olanlar felsefi resimleri tercih edebiliyor. Bense bilgisayar�ma duvar k��d� koymuyorum. ��nk� bilgisayar benim i�in bir ara�t�r. Benim gibi bilgisayar� teknik anlamda kullanan, kendi duygusal s�re�lerini onda �ok fazla yans�tma ihtiyac� hissetmeyenler pek duvar k��d� kullanma ihtiyac� hissetmiyorlar. Genellikle bilgisayar�yla duygusal ba� kuranlar, onu hayat�n�n �nemli bir yerine getirenler, duvar k��tlar�n� �ok�a kullan�yor.

Biray Dalk�ran - Y�netmen
G�nde alt� saat bilgisayar ba��nda olup s�rekli o ekrana bak�nca ister istemez duvar k��d� kullanma ihtiyac� hissediyorum. �zellikle senaryo yazarken bilgisayar�mda tan�d�k bir resim olsun istiyorum. Genelde kendi �ekti�im foto�raflar� koyuyorum. Duvar k��d�m� ruh halime g�re haftada bir de�i�tiririm. Morale ihtiyac�m oldu�unda mum resmi, keyifliyken deniz, yaln�z kald��mda da Havva resmi koyuyorum.

Salih Memecan - Karikat�rist:
Bilgisayar ba��nda en az 4-5 saat ge�iriyorum. Fakat bilgisayar�mda duvar k��d� kullanm�yorum. Ama telefonumda modern bir resim var (Renkli benekler). Duvar k��tlar� ki�ili�i yans�t�yordur herhalde. Ben kullanmad��ma g�re ki�iliksiz mi oluyorum �imdi?

_PaPiLLoN_

13 A�ustos 2008 14:31

�eker haf�zay� g��lendiriyor

Ara�t�rmac�lar, �ekerli i�eceklerin ilkokul �a��ndaki �ocuklar�n haf�za ve konstanrasyonlar�n� olumlu etkileyerek geli�tirdi�ini ortaya ��kard�. Konunun incelendi�i ara�t�rman�n sonu�lar�, �ok �ekerli beslenme bi�iminin hiperaktiviteye yol a�t�� kan�s�yla da �eli�iyor.

Ara�t�rmay� y�r�ten Prof. David Benton, "�ekerin hiperaktiviteye yol a�t��na dair bir kan�t yok. Biz �al��mam�zda, �ekerin haf�za ve konsantrasyonu geli�tirdi�ini g�sterdik" dedi. Be� il� on ya�lar� aras�ndaki �ocuklar�n beyinlerinin geli�imi i�in yeti�kinlere oranla iki kat daha fazla miktarda glukoza ihtiyac� oldu�unu anlatan Prof. Benton, di�er organlar�n aksine beynin enerjiyi depolayamad��n� ve do�rudan kan yoluyla ald��n� s�yledi.

Dokuz ve 10 ya�lar�ndaki 16 �ocu�a yapay tatland�r�c� ya da glukozlu meyve suyu verilen ara�t�rmada, glukoz t�keten �ocuklar�n haf�za testinde en az y�zde 10 oran�nda daha ba�ar�l� oldu�u saptand�. Bilimciler yine de, zihinsel geli�imin b�y�k porsiyonlardan ziyade k��k d�zenli at��t�rmalarla m�mk�n olabilece�ini savunuyor.

fadedliver

13 A�ustos 2008 17:57

1 ek

Gebelikte Ruhi Bozukluklara Dikkat

�.�. �stanbul T�p Fak�ltesi Psikiyatri Anabilim Dal� ��retim �yesi Do�. Dr. Ba�ak Y�cel, anne adaylar�nda do�uma dair korkular, bebe�in sa�l��yla ilgili s�rekli endi�e duyma ve bebe�i istememe gibi duygular ya�anabilece�ini belirterek, bu duygular�n �srarl�, yo�un ve hayat� engelleyecek d�zeyde olmas� halinde, psikiyatrik yard�m aranmas� gerekti�ini bildirdi.

Do�. Dr. Ba�ak Y�cel, �HA muhabirine yapt�� a��klamada, ruh ve beden a��s�ndan Sa�l�kl� bir kad�nda gebelik d�neminin, ufak tefek sorunlar� olsa da genellikle �nemli ve ho� bir tecr�be olarak ya�and��n� s�yledi. Kad�nl�kla ve annelikle ilgili �nemli ruhi �at��malar ya�amayan, doyumlu, mutlu, e�inin ve Ailesinin deste�i yeterli olan bir kad�n i�in, gebeli�in olumlu pek �ok duyguyu i�erdi�ini vurgulayan Do�. Y�cel, "Bununla birlikte, anne adaylar� aras�nda olumsuz duygular ve beklentiler i�inde olanlar�n say�s� az de�ildir. Do�uma ili�kin korkular, bebe�in sa�l��yla ilgili s�rekli endi�e duyma, k�s�tlanm��l�k duygusu, bebe�i istememe gibi duygular ya�anabilir" diye konu�tu.

Ayr�ca, genel olarak kayg� d�zeyinin art��, duygusal dalgalanmalar, a�lama e�ilimi, daha hassas ve etkilere a��k olma gibi de�i�iklikler g�zlenebilece�ini ifade eden Do�. Dr. Ba�ak Y�cel, t�m bu say�lanlar�n, hafif derecelerde, gelip ge�ici ve k�sa s�reli olarak bir �ok gebe kad�nda g�r�lebildi�ini kaydetti. Do�. Y�cel ��yle dedi:

"Ancak �nemli olan, bu duygular�n �srarl�, yo�un ve kad�n�n ya�am�n� engelleyecek d�zeyde olmas�d�r. B�ylesine etkili ya�and�� zaman, gebelik zor ve sanc�l� d�nem haline d�n��ecektir. Bu durumda psikiyatrik yard�m arama en uygun yoldur."

�stanbul T�p Fak�ltesi Psikiyatri Anabilim Dal� ��retim �yesi Do�. Dr. Ba�ak Y�cel, hamilelik d�neminde, a��r ruhi bozukluklar�n geli�me riskinin d��k oldu�unu belirterek, buna kar��l�k, do�umdan sonraki bir y�l i�inde a��r ruhi bozukluk ge�irme riskinin artt��n� bildirdi.

PS�K�YATR�K DANI�MAN �NER�S�
Gebe olmayan kad�nlara oranla daha seyrek olmakla birlikte, gebelik s�ras�nda manik-depresif bozukluk ata�� ve �izofrenik belirtilerin alevlenmesinin g�r�lebilece�ini s�yleyen Do�. Y�cel, "Bu nedenle, daha �nce ruhsal bir bozukluk ge�irmi� olan kad�nlar�n, gebeli�i planlarken veya hamile kald�ktan sonra, bir psikiyatriste dan��malar� uygun olacakt�r. Unutulmamas� gereken bir di�er nokta, ge�mi�te bir ruhsal bozukluk varsa, do�um sonras� alevlenme ihtimalinin bulunmas�d�r" diye konu�tu.
Do�. Y�cel, gebelikte ruhi durumu olumsuz etkileyen fakt�rleri ise ��yle s�ralad�:

"K��k ya�ta, iste�i d��nda ve haz�rl�ks�z gebe kalm�� olmak, e�in olmamas�, e�in duygusal deste�inin olmamas�, kad�nl�k rol� ve sorumlulu�uyla ilgili g��l�kler, ciddi bir fiziki hastal��n bulunmas�, s�rmekte olan bir ruhi bozuklu�un varl��, maddi ve sosyal deste�in yetersizli�i."

Do�. Y�cel, hamilelik d�neminde var olan a��r ruhi rahats�zl��n tedavi edilmemesi halinde, 'Annenin ve bebe�in yetersiz beslenmesi, do�um �ncesi ve sonras� bak�m� uygulayamama, kendine veya bebe�e zarar verme ve intihar' gibi olumsuzluklar�n ortaya ��kabilece�i uyar�s�nda bulundu.

_PaPiLLoN_

14 A�ustos 2008 17:12

Tatil d�n�� depresyona dikkat

Yaz aylar� �o�u insan i�in tatil aylar�d�r. Ancak bu tatillerin d�n��lerinin ki�iyi depresif duygulan�ma hatta depresyona kadar s�r�kleyebilecek sonu�lar� olabilir. Bu riskli durumlar� iki ana ba�l�k alt�nda toplayabiliriz:

Tatilin beklenen kadar hatta kimi zaman daha iyi ge�mesi
Tatili iyi ve istedi�i gibi ya�ayan ki�i bu tatil bitti�inde ger�ekli�ine d�nece�ini fark etmedi�i veya kabullenmedi�i takdirde sinirlilik, yorgunluk, tahamm�ls�zl�k, konsantrasyon g��l��, uyku ve i�tah d�zensizli�i gibi depresif duygudurum belirtileri g�sterebilir.

Ara�t�rmalar �zellikle l�ks (kendi g�nl�k hayat standard�n�n �st�nde) tatiller sonras� bu tip belirtilerin daha fazla g�r�ld��n�; ki�ilerin bu tatiller d�n��nde yo�un adaptasyon sorunlar� ya�ad��n� g�stermektedir. Tatil s�resi uzad�k�a ki�inin kendi ger�ekli�inden uzakla�mas� da o kadar k�klendi�inden, bu belirtilerin uzun tatillerle birlikte daha yo�unla�t�� g�zlemlenmi�tir. Bu belirtilerin olu�ma riskini azaltmak i�in ki�iler tatilin �yeni bir ger�eklik� de�il sadece bir �ara� oldu�unu ba�tan fark etmelidirler. Ayr�ca, d�nd�kleri zaman i� ve sorumluluklar� d��nda kendileri i�in yapacaklar� aktiviteler haz�rlamalar� (konser bileti almak, yeni bir yemek kursuna ba�lamak, bir davet organize etmek vs.) ve i� y�klerini m�mk�n oldu�unca tatil �ncesinden azalt�p sonras�na rahat bir program b�rakmaya �al��malar� �nerilebilir.

Tatilin beklendi�inden k�t� ve/veya beklentileri kar��lamayarak ge�mesi
Bu durum �zellikle kontrolde olma inanc�, ve m�kemmeliyet�i yap�s� yo�un olan ki�ilerin tatilleri sonras�nda depresif duygulan�m i�ine girmelerine yol a�abilir. Bu ki�iler i�in �k�t�� ge�en tatil onlar�n ba�ar�s�zl�� ve eksikli�idir. Bu da kabul� olduk�a zor bir durum olup depresif duygulara yol a�ma olas�l��ndad�r. Bu tip ki�ilerin ba�tan beklentilerini y�ksek tutmamaya �al��malar�, bekledikleri gibi ge�meyen tatilin kendi hatalar�n�n olmad��n� g�rmeye �al��malar�, ba�ar�l� olduklar� alanlar� kendilerine hat�rlat�p bu durumun genel ge�er bir ger�eklik olmad��n� fark etmeye �al��malar�, m�mk�nse yeni bir k�sa ka�amak tatil planlamalar� �nerilebilir. Bu ba�l�k alt�ndaki depresif duygulan�m ilkine g�re daha derin ve yo�un olabilir ��nk� bir k�k salm�� bir ki�ilik ve d��nce yap�s�n�n �r�n�d�r. Bir uzman yard�m� bu durumda hem o andaki sorun hem de ki�inin genel anlamdaki hayat kalitesinin artmas�na fayda sa�layacakt�r.

_PaPiLLoN_

14 A�ustos 2008 17:21

1 ek

Hangi Ruh Haliyle Ne Yemeliyiz?

Hayal k�r�kl�klar�, endi�e, bezginlik, a��r� �fke, �ekingenlik gibi durumlarda i�tah�n�z da olumsuz etkilenir. ��te ruh halinize g�re hangi besinleri t�ketmeniz gerekti�inin listesi:

Kivi ile enerjik olun
Yorgunlu�a kar�� kivi: ��tah, yorgunluktan olumsuz etkilenir. Ki�i yemek bile yemek istemez. B�yle d�nemlerde C vitamini y�n�nden zengin taze meyve ve sebzeler daha yararl� olur. Bu sebzeleri �zellikle vitamin kayb�na u�ramamas� i�in �i� t�ketin! Bu d�nemde portakal, kivi, havu�, ye�il biber ve maydanozu beslenmenize ekleyin, i�ecek olarak ku�burnu ile bitkisel �aylar� kullan�n

Bezginlere s�t takviyesi
Bu d�nemde �zellikle kalsiyum a��s�ndan zengin s�t, yo�urt ve peyniri bolca t�ketin. C vitamini ihtiyac� da bu d�nemde artaca�� i�in taze meyve ve sebzeye hem sabah hem de ak�am ��nlerinde a��rl�k verin.

�fkeye kar�� ceviz
�ekingenlere bal�k: Beslenme listenize bu d�nemde; fosfor a��s�ndan olduk�a zengin olan bal�k, kurubaklagil ve bulgura a��rl�k verin. Haftada 3-4 ��n istavrit, levrek, hamsi, �ipura, palamut ve l�fer t�ketebilirsiniz. Bu besinler �ekingenlikten �abuk kurtulman�za yard�mc� olurken kendinize olan g�veni tekrar kazanman�z� sa�lar.

A��r� sinirlenince f�nd�k
Sinirliyken ya�l� tohumlar, �zellikle f�nd�k, ceviz ve f�st�k t�ketilmesi uygundur. Kafeinli i�eceklerden ve k�rm�z� etten m�mk�n oldu�unca uzak durun.

Hayal k�r�kl��na kereviz
Sebzelerin hayal k�r�kl��n� hafifletici �zellikleri vard�r. �zellikle enginar ile kereviz ya�ad��n�z hayal k�r�kl��n� k�sa zamanda atlatman�za yard�mc� olur.

_PaPiLLoN_

15 A�ustos 2008 16:00

Ka��nmak neden rahatlat�r

Kuzey Carolina�daki Wake Forest �niversitesi�nden Dr. Gil Yosipovitch ve ekibi, ka��nman�n, beyindeki "naho� duygular ve an�larla ilgili b�lgeleri" ge�ici bir s�re etkisiz duruma getirdi�ini belirledi. Yosipovitch, ka��nma s�ras�nda beyin aktivitesini izlemeye ald�klar� ara�t�rman�n, "ka��man�n, ka��nma hissini nas�l ge�irdi�inin yan�t�n� veren" ilk ara�t�rma oldu�unu s�yledi.
Ara�t�rma kapsam�nda uzmanlar, 13 sa�l�kl� insan�n bacaklar�n�n alt k�sm�n� 30 dakika s�resince aral�kl� olarak toplam 5 dakika yumu�ak bir f�r�ayla ka��d�. Bu s�rada deneklerin beyinlerini MR yard�m�yla izlemeye alan ara�t�rmac�lar, ka��ma i�lemi s�ras�nda beyindeki "ac�y� alg�lama ve hat�rlamayla ilgili" b�lgelerin aktivitesinin azald��n� saptad�.
Ka��ma i�leminin yo�unla�mas�, beynin bu b�lgelerindeki faaliyetini iyice d��rd�.
Yosipovitch, "ka��man�n, ka��nma hissi yaratan duygular� bast�rarak rahatlama getirdi�ini" sand�klar�n� bildirdi.
Ara�t�rmac�lar ayr�ca, "ka��nd�k�a ka��nmak istemenin" de nedenini buldular.
Ka��nma eyleminin, beyindeki a�r� ve ayn� zamanda kompulsif (tekrarlayan) davran��larla ilgili bir b�lgedeki aktiviteyi art�rd��n� saptayan uzmanlar, bunun "s�rekli ka��nmak istemenin" yan�t� olabilece�ini kaydettiler.
Deneyin, ger�ekten "ka��nma iste�i" duymayan insanlar �zerinde yap�lmas� nedeniyle s�n�rl� sonu�lar verdi�i, ancak bu sonu�lar�n, s�rekli ka��nt� yaratan egzama gibi kronik hastal�klara sahip ki�ilerin tedavisinde yararl� olabilece�i belirtildi.
Ara�t�rman�n sonu�lar�, "Journal of Investigative Dermatology" adl� dergide yay�nland�.

_PaPiLLoN_

16 A�ustos 2008 14:02

1 ek

Tembellik do�u�tan m�?

Kuzey Karolayna �niversitesi�nden bilim adamlar�, fareler �zerinde yapt�klar� bir ara�t�rmada, 6 kromozom b�lgesinin fiziksel eyleme yatk�nl�kla b�y�k �l��de ilgili oldu�unu buldu.

Ayn� ekip, ba�ka bir ara�t�rmadaysa epistazi (bir �zelli�in, ayn� �zelli�in farkl� olarak ortaya ��kmas�n� sa�layan birbirinin e�geni olmayan genlerce etkilenmesi ya da e�geni olmayan genlerin birbirlerini etkilemesi) ad� verilen kal�t�msal bir etki sayesinde farelerde fiziksel eylem d�zeyini denetleyen ba�ka 17 genetik b�lgeyi belirledi. �lgili genlerin, farelerde farkl� davran��lardan sorumlu oldu�u ve baz� farelerin az, baz�lar�n�nsa daha dinamik olmas�n� sa�lad�� g�r�ld�.

Ara�t�rmac�lar, bu sonu�lar�n insanlar i�in tam olarak ge�erli olmayabilece�ini ancak fiziksel eyleme yatk�nl��n derecesinin kal�t�msal olabilece�i konusunda fikir verdi�ini belirttiler. Daha �nceki ara�t�rmalar�n genlerdeki de�i�ikliklerin, farelerin beyninde �nemli farkl�l�klara neden olarak, hayvanlar�n fiziksel etkinlik d�zeylerine ��k tuttu�unu g�sterdi�ini s�yleyen ara�t�rmac�lara g�re, genlerin b�y�k bir b�l�m�, sinirler aras�nda iletimi h�zland�ran maddelerden olan dopaminin d�zenlenmesinden sorumlu.

Konuya ili�kin makaleler Physiological Genomics ve Journal of Heredity dergilerinde yay�mland�.

_PaPiLLoN_

18 A�ustos 2008 13:56

K�t� an�lar� silen beyin mekanizmas�

Almanya, Muenster ve California �niversitesi'nden ara�t�rmac�lar�n tespitine g�re beyinde n�ropeptid S isimli bir protein, amigdalan�n i�esindeki k��k bir n�ron grubuna etki ederek, olumsuz hat�ralara verilen travmatik yan�tlar� silmede etkili oluyor.

California �niversitesi'nden farmakoloji profes�r� Rainer Reinscheid'in bu konudaki g�r��leri ��yle: "Heyecan verici olan �u ki; biz bu �al��mada k�t� hat�ralara verilen travmatik yan�tlar� reg�le eden, b�t�n�yle yeni bir s�re� ke�fettik. Bu bulgular panik bozukluk veya posttravmatik stres bozuklu�u gibi inat�� korkular�n pen�esindeki hastalar�n tedavisine y�nelik alternatif ila�lar�n geli�tirilmesine �n ayak olabilir." �al��ma Neuron'un 31. Temmuz say�s�nda yer al�yor.

Yapt�klar� testlerde, bilim adamlar� s��anlar� olumsuz hat�ralar� tetikleyen durumlara maruz b�rakt�lar. Sonu� olarak, amigdala n�ronlar�ndaki n�ropeptid S resept�rleri bloke edildi�inde, k�t� hat�ralara verilen travmatik yan�tlar�n daha uzun s�re devam etti�i g�r�ld�. Buna kar��l�k, s��anlar bu resept�rleri aktive eden terkiplerle besledi�inde, travmatik yan�tlar daha h�zl� bir �ekilde ortadan kalkt�.

"Travmatik bir olay�n ard�ndan, �evresel hat�rlat�c�lar �o�u zaman ya�anan o k�t� deneyimle ili�kilendirilir. Ve ayn� ortama tekrar maruz kalmak korku hislerini, hatta panik ataklar� yeniden tetikleyebilmektedir." diyor Reinscheid.

Bir ba�ka ara�t�rma sonucuna g�re, bu tarz negatif deneyimleri unutmak "yeni ��renme"yle m�mk�n olabilmektedir. Mesela zarar verici sonu�lara yol a�maks�z�n, ilk deneyimin meydanan geldi�i ortama yeniden maruz kalmak gibi. Reinscheid hat�ralar� s�nd�rme olarak adland�r�lan bu s�recin gerek insanlarda gerekse s��an gibi laboratuvar hayvanlar�nda meydana geldi�ini belirtiyor. Bu �al��maya kadar, bilim adamlar� beyinde �rk�t�c� hat�ralar�n s�nd�r�lmesinde rol oynayan spesifik n�ron ve molek�llerden habersizlerdi.

Reinscheid'in ekibi taraf�ndan ger�ekle�tirilen �nceki �al��mada, N�ropeptid S'nin uyan�kl�� ve anksiyeteyi reg�le etmede rol oynad�� ortaya konmu�tur. Ge�ti�imiz y�l, n�ropeptid S resept�r�n�n farkl� bir genetik varyant�n�n panik bozuklu�a yatk�nl�� artt�rabildi�ine dair bulgu saptanm��t�r.

_PaPiLLoN_

19 A�ustos 2008 23:55

Anne s�t� �ocuklar� zekile�tiriyor

�ngiliz The Guardian gazetesinin bug�n ana sahifeden yer verdi�i yeni bir ara�t�rmaya g�re, anne s�t�yle beslenen bebeklerin daha zeki oldu�u kaydedildi.

Gazetede yay�mlanan ara�t�rmada �u �arp�c� ifadeler yer ald�: "Amerika'da yap�lan bu en son ve kapsaml� ara�t�rma �er�evesinde 14 bin �ocuk alt� bu�uk y�l boyunca takip edilmi�. Bu �ocuklardan anne s�t�yle beslenenlerin, haz�r s�tle beslenenlere k�yasla IQ testlerinde daha iyi sonu�lar elde ettikleri saptanm��.

Ancak ara�t�rma, bebekleri anne s�t�yle beslemenin zekaya nas�l etki etti�i sorusuna ise yan�t bulabilmi� de�il. Anne s�t�n�n geli�ime katk� sa�layan baz� kimyasallar i�erdi�i biliniyor. Ancak uzmanlar, zeka geli�imine etki eden fakt�r�n, s�t�n i�erdikleri mi yoksa emzirme s�recinde anne ile bebek aras�ndaki fiziksel ve sosyal etkile�im mi oldu�una karar veremiyorlar."

_PaPiLLoN_

21 A�ustos 2008 17:39

1 ek

Bedeninizin verdi�i mesajlar� anlay�n

Ya�am� i�inde sosyal fobik mutlaka rahatlama egzersizlerine yer vermeli. Bedenini tan�mal�, bedeninin kendisine verdi�i mesajlar� iyi alg�lamal�! Meditasyon egzersizleri fayda sa�layabilir. Ki�isel geli�imle ilgili son derece g�zel kitaplar var, uygun bir �ekilde se�erek onlar� okuyabilirsiniz. Bitkisel �aylar da rahatlamaya yard�mc� olacakt�r.

"K�zar�yorum, heyecanlan�yorum, anlataca��m �eyi net olarak ifade edemiyorum"
Heyecan genelde pek �ok ki�inin ya�ad�� bir durumdur. Tezah�r� herkeste farkl� olur. Kimi k�zarma �eklinde tepki verir; kimi ise terleme, titreme �eklinde bedensel tepkiler g�sterir. Bu durumda bize gelenler d��ncelerinizi anlatamama durumundan bahsederler.

Bu ki�iler s�yleyeceklerini �nceden akl�ndan ge�irip prova yapar.Buda kayg�y� daha da �ok artt�r�yor olabilir. Bu ki�iler hata yapaca��na dair endi�eli bir durum ya��yor olabilirler. Endi�e a��a ��kmadan �nce insan�n i�inde huzursuz bir k�p�rt�n�n olu�mas�na sebebiyet verir. Huzursuzluk kelimelerle d��ar� d�k�lmedi�inde ki�inin i�ine d�ner ve fark�nda olmadan daha b�y�k bir karma�a i�ine sokar.

Bu yak�nmayla gelenlere �nce ki�ilik analizi sonras�nda psikoterapi s�reci i�inde baz� gev�eme ve rahatlama egzersizlerini ��retmelidir. Bu ki�iye fayda sa�layacakt�r. E�er bu durum o ki�inin hayat kalitesini bozuyorsa ve �st�ne psikiyatrik rahats�zl�klar da eklenmi�se psikiyatristten de yard�m almal�d�r. Bir psikolog hi�bir ko�ulda ila� verme yetkisine sahip de�ildir, ancak bir psikiyatrist ila� verebilir. Asl�nda bu tarz tedavilerde en ideal y�ntem ayn� zamanda hem psikiyatristten hem de psikologdan yard�m almakt�r.

Sosyal fobi ki�iyi ketler
Sosyal fobi hafif d�zeyde ya�ansa bile �zellikle �ok �ey ba�armak isteyen ve i� ya�am�nda ger�ekten farkl� �eyler yapmay�, daha yukar�lara do�ru ��kmay� isteyen ki�ileri b�y�k �l��de ketleyebilir. Tek bir ki�iyle ileti�imi s�rd�rmek daha kolay iken ki�iler fazlala��nca kontrol yetene�i kaybolabilir. Hele ki�i toplu m�lakatlara girmek durumunda kal�rsa orada birka� ki�i oldu�undan endi�esi artar. Ki�i b�yle durumlarda konu�maktan �ok d��n�p kendisini daha da fazla endi�elendiriyor olabilir.

Sosyal fobikler mesajlar� iyi alg�lamal�d�r
Ki�inin sosyal fobisi �zerine gitmeye �al��mas� son derece takdire de�erdir. Etraf�n�zda bulunan pek �ok ki�i belki de sosyal fobik oldu�u halde bunu kamufle etmeye �al��yor olabilir. Sosyal fobiklere kendinizi g�zlemlemekten �ok insanlar� da g�zlemlemeni �neririz. Sosyal fobikler daha �ok durumlar�n� kamufle etmeye �al��rlar.

Her insan�n eksik taraflar� vard�r, �nemli olan bu eksik taraflar�n fark�na var�p onlar� sistemli �ekilde d�zeltmeye �al��makt�r. Ki�i kendini geli�tirme hakk�nda son derece g�zel kitaplar var, uygun bir �ekilde se�erek onlar� okuyabilir. Ya�am� i�inde sosyal fobik mutlaka rahatlama egzersizlerine yer vermeli... Bedenini tan�mal�, bedeninin kendisine verdi�i mesajlar� iyi alg�lamal�! Meditasyon egzersizleri fayda sa�layabilir. Bitkisel �aylar da (ada�ay� vb.) rahatlamaya yard�mc� olacakt�r.

_PaPiLLoN_

22 A�ustos 2008 15:08

G�l, haf�zay� g��lendiriyor

Almanya'daki L�beck �niversitesi bilim adamlar�ndan Jan Born ve ekibi, uykunun haf�zaya nas�l etki etti�ini bulmak i�in, deneklere bilgisayardan �ift objeler ve kartlar g�sterdiler.

Denekler sonra iki gruba ayr�ld� ve birinci grup g�l kokusu, ikinci grup ise hi�bir �ey koklat�lmadan uyutuldu. Deneklere uyku s�ras�nda da koku koklatan uzmanlar, uyku s�ras�nda beynin verdi�i reaksiyonlar� MRI cihaz�yla �l�t�ler.

Deneye kat�lanlar�n y�zde 97.2�si, bir g�n sonra uyumadan �nce kendilerine g�sterilen kartlar�n yerlerini hat�rlad�lar. G�l kokusunu koklamadan uyuyanlarda ise bu oran y�zde 86�da kald�. MRI taramalar�nda da uyku s�ras�nda koku koklat�lan deneklerin beyinlerinin hippocampus b�l�m�nde aktivite tespit edildi.

_PaPiLLoN_

27 A�ustos 2008 18:15

1 ek

Do�ru Nefesle Ruhsal sorunlardan Kurtulun

Ge�mi�te ya�ad��n�z duygusal travmalar�n sizi y�netmesine izin vermeyin. Uzmanlara g�re do�ru nefes teknikleriyle ruhsal sorunlardan kurtulabilir, hayat�n�z� ba�tan yaratabilirsiniz!

Yogi Nefes: Tek burun deli�inden nefes alma

Ne sa�l�yor?
Sa� burun deli�inden al�nan nefes beynimizin sol yar�s�n� uyar�yor. Sol beyin yar�s� da mant�k ve irademizi kullanmam�z� sa�l�yor. Sol burun deli�inden ald��m�z nefes ise beynin sa� k�sm�n� uyar�yor. Sa� k�s�m yarat�c�l��n�z�, inan�lar�n�z� ve hislerinizi ortaya koymam�zda etkili oluyor.
Nas�l uygulan�yor?
Rahat bir oturu� pozisyonu se�in. Omurgan�z dik olmal�. G�zlerinizi kapat�n ve dikkatinizi nefesinize vermeye ba�lay�n. Y�z�k parma��n�zla sol burun deli�inizi kapatarak sa� burun deli�inden nefes ald�ktan sonra bu kez ba� parma��n�zla sa� burun deli�ini kapatarak sol burun deli�inden verin. Nefesi tekrar soldan al�n, kapat�n ve sa�dan verin. B�ylece nefesinizle sin�slerinizde 8 rakam� �izmi� oluyorsunuz.

Diyafram Nefesi

Ne sa�l�yor?
Bedeninizde bloke olmu� olumsuz duygular� ve t�kanmalar� a��yor. Bu t�kan�kl�klar�n ortadan kald�r�lmas� da duygusal travmalardan ar�nman�za yard�mc� oluyor.
Nas�l uygulan�yor? Diyaframa alaca��n�z nefesi hissedebilmeniz i�in yere s�rt �st� uzan�n. Nefesinizi burundan al�p, a�z�n�zdan b�rak�n. Ard�ndan nefesinizi derinle�tirmek i�in, i�inizden saniyeleri saymaya ba�lay�n. Nefesinizi �nce 4 saniyede al�n, 4 saniye i�inizde tutun ve yine 4 saniye sayarak b�rak�n. E�er nefesinizi tam alabiliyorsan�z, daha sonraki soluk al�� veri�lerinizde bu s�reyi 5, ard�ndan 6 saniyeye y�kseltin. B�ylece nefes kapasiteniz artmaya ba�layacak. �imdi her nefesinizi kar�n b�lgenize g�nderdikten sonra burada tutun. �yle ki karn�n�z, ald��n�z nefesle balon gibi �i�meli. Sonras�nda nefesinizi yine saniyeleri sayarak b�rak�n. Bu s�reyi 10, hatta 20 saniyeye kadar ��karman�zda fayda var. Egzersizi uygularken dikkat etmeniz gereken en �nemli nokta nefesinizi daima burundan al�p a��zdan b�rakmak olmal�.

Akci�er Nefesi

Ne sa�l�yor?
Duygusal, zihinsel ve fiziksel sorunlar�m�zda etkili oluyor. �rne�in, zihnimizde bar�nd�rd��m�z olumsuz d��ncelerin yerini pozitif d��ncelerin almas�na katk�da bulunuyor.
Nas�l uygulan�yor?
Akci�er nefes egzersizini uygulamak i�in bacaklar�n�z� �apraz hale getirerek rahat bir konumda oturun. Avu�lar�n�z� dizlerinizin �zerine yerle�tirin. Omurgan�z, bedeninizin enerji ak��na izin verebilmesi i�in dik olmal�. Omurga dik oldu�u zaman ald��n�z her nefes, do�rudan h�crelere n�fuz ediyor ve kan sirk�lasyonu d�zene giriyor. Bu sayede de h�crelerin ya�lanmas� �nlenebiliyor. �imdi akci�erleriniz tamamen doluncaya dek burnunuzdan nefes al�n. Ard�ndan, t�pk� diyafram egzersizindeki gibi, derinle�tirme tekni�ini uygulay�n. Egzersizi en az 10 dakika boyunca uygulamaya �zen g�sterin.

Denge Nefesi

Ne sa�l�yor?
Denge pozisyonu, konsantrasyonu tek bir noktaya toplay�p denge duygusunun daha fazla olu�mas�n� sa�l�yor. Ama�, beynin sa� yar�m k�resi ile sol yar�m k�resini dengelemek ve sa� lob ile sol lob aras�ndaki ba�lar� g��lendirmek. Ayr�ca ellerimizi g��s bo�lu�u ile soluk borusunun �n�nde yer alan timus bezinin �zerine yerle�tirdi�imizde hem ba��kl�k sistemimiz hem de konsantrasyon yetene�imiz g��leniyor..
Nas�l uygulan�yor?
Beden a��rl��n�z her iki baca��n�zda da e�it olsun. �imdi sa� ayak taban�n�z� sol ayak taban�n�n d�� yan�na getirin. Her iki ayak taban� da yerle tam olarak temas etmeli. Kollar�n�z� g��s b�lgesinden �ne do�ru uzat�p �apraz duruma getirin. Ard�ndan parmaklar�n�z� kenetleyin ve a�a��dan yukar�ya do�ru �evirdikten sonra g��s kafesinin �n�ndeki timus bezine temas ettirin ve 5 dakika boyunca, g�zlerinizle tek bir noktaya odaklanarak kal�n.

_PaPiLLoN_

28 A�ustos 2008 17:20

Otizmde G�z testiyle erken tan�

Kanada'daki McMaster �niversitesi'nden Mel Rutherford ve ekibinin geli�tirdi�i y�ntem, �ocuklar�n g�z hareketlerinin izlenebilmesini ve �l��lebilmesini sa�lad�.

�evresiyle g�rsel olarak etkile�ime giren �ocu�un normal geli�ti�i tezine dayanan ara�t�rmac�lar, otizm hastas� �ocu�un �evresindeki insanlar�n g�zlerine bakamad��n� ve bak��lar� y�zlere odaklayamad�� fikrinden yola ��karak, ailesinde otizm hastas� olan ve olmayan 2 grup �ocu�un g�z hareketlerini inceledi.

Geli�tirilen y�ntemle yap�lan ara�t�rma, otizm tan�s�n�n �ocuk 9-12 ayl�kken koyulabilmesini sa�layabildi.

�ocuklar�n bak�� y�n�n� g�z hareketlerini saptayabilen bilgisayarl� bir sistemle �l�en Rutherford, testin 10 dakikada yap�labilece�ini ve ilk kez tamamen nesnel bir y�ntemin uyguland��n� s�yledi.

Rutherford, otizm ne kadar �abuk te�his edilirse tedavisinin o kadar ba�ar�l� olaca��n� da vurgulad�.

�imdiye dek otizme 3-4 ya�tan �nce g�venilir tan� koyulam�yordu.

_PaPiLLoN_

29 A�ustos 2008 14:34

Zeka i�in �ocuklara tv yasa�� geldi

Fransa�da �� ya��n alt�ndaki �ocuklar�n televizyon izlemesi yasakland�. Yasaklama sadece yeti�kinlere y�nelik programlar� de�il, Baby TV, Babyfirst TV gibi bebeklere y�nelik televizyon kanallar�nda yay�mlanan programlar� da i�eriyor.

Fransa Medya Y�ksek Konseyinden yetkililer, yapt�klar� a��klamada, �� ya��n alt�ndaki �ocuklar�n televizyonun zararl� etkilerinden korunmas� gerekti�ini ve onlar� korumak i�in b�yle bir yasa ��kar�ld��n� a��klad�. Bu kanallar�n sadece kablolu yay�ndan yay�mlanmas� gerekti�ini s�yleyen Fransa K�lt�r Bakan� Christine Albanel bebeklere y�nelik kanallar�n �ocuklardaki olumsuz etkisinden s�z edip, bu kanallar�n �ocuklar i�in b�y�k tehlike olu�turdu�unu, farkettirmeden kendilerini saatlerce izlettirdiklerini a��klad�. Yetkililer, televizyonun �� ya��n alt�ndaki �ocuklar�n zek� geli�imini olumsuz etkiledi�ini d��n�yor.

peaceful

1 Eyl�l 2008 20:56

Art�k mumlara bi�imleri, kokular� ve renkleriyle sadece bir aksesuar olarak bak�lm�yor. �nsan psikolojisini etkiledi�ine dair ciddi iddialar var. Bunlar� bilmek ister misiniz?

Ye�il mum
Hareketin ve verimlili�in sembol� olarak g�r�l�yor ve v�cut-beyin enerjisini dengeledi�i s�yleniyor. Do�a tutkusunu artt�rd�� da iddialar aras�nda.

Mavi mum
Renk uzmanlar�na g�re alg� yeteneklerimizin uyanmas�na ve i�sel yeteneklerimizin fark�na varmam�za yard�mc� olan en etkili mum.

Beyaz mum
Safl��n ve g�c�n sembol� olarak kabul ediliyor. Ayr�ca birlikte yand�� di�er mumlar�n da etkilerini art�r�yor.Beyaz bir mum duman ��kar�yorsa, �evredeki negatif d��nce ve etkileri yok etti�i s�yleniyor. E�er duman bir s�re sonra kesiliyorsa, o b�lge her �e�it olumsuzluktan ar�nm�� say�l�yor.

Siyah mum
En g��l� ve koruyucu mumlar olarak kabul ediliyor. Pek �ok dinde, ayin ve t�renlerde siyah mumun kullan�lmas� buna ba�lan�yor. Uzmanlar, a��r� kullan�m�n depresyona yol a�abilece�ini iddia ediyor. Bu y�zden �nerileri, siyah mumun, beyaz renkli mumlarla bir arada kullan�lmas�.

nasli

2 Eyl�l 2008 17:38

bebe�iniz dahi olabilir.

1 ek

Bebeklerin �ok �st�n ��renme becerisine sahip olduklar� belirtildi. Gaziantep �niversitesi Yabanc� Diller Ara�t�rma ve Uygulama Merkezi (YAD�MER) Ba�kan� Yrd. Do�. Dr. Semih Summak, Dr. El�in Summak ile birlikte y�r�tt�kleri
��oklu Zeka Kuram�� konulu deneysel ara�t�rman�n 3 y�ll�k ilk a�amas�n�n, bebeklerin ��renme kapasitesi ile ilgili ilgin� sonu�lar verdi�ini s�yledi.

Yrd. Doc. Dr. Semih Summak ve Dr. El�in Summak, 3 y�ll�k ara�t�rmalar�n�n ilk a�amas�nda, bebe�in 3 ya��ndan �nce konu�mayla birlikte birka� dilde okumay� da ��renebildiklerini belirlediklerini a��klad�lar. Beyin ve zeka geli�iminde 0-6 ya� aras�n�n �ok kritik bir d�nem oldu�unu belirten ara�t�rmac�lar, bulgular�n�n, ev tabanl� bir okul �ncesi e�itim program�n�n geli�tirilmesine katk� sa�lamak bak�m�ndan �nemli oldu�unu kaydetti.

Ara�t�rma s�recinde bebeklerin �ok �st�n ��renme becerilerine sahip olduklar�n� g�zlemlediklerini belirten Semih Summak, �Bebekler 3 ya��ndan �nce konu�mayla birlikte birka� dilde okumay� da ��renebiliyorlar. T�m sa�l�kl� bebekler b�y�k zeka kapasitesiyle d�nyaya geliyorlar. Ancak, beyin ve zeka geli�iminde 0-6 ya� aras�, �ok kritik bir d�nem� dedi. Summak, bebeklerin ola�an�st� bir ��renme kapasitesine sahip olduklar�n� g�rd�klerini kaydetti.

�Dikkat aral��
�Bebekler 100�e kadar say�lar� tan�yabiliyor ve 20�ye kadar sayabiliyor. Ayr�ca, san�lan�n aksine, bebeklerin 45-50 dakikaya kadar ��kabilen olduk�a uzun bir �dikkat aral��na� sahip olabileceklerini de g�zlemledik� diyen Semih Summak, ��yle devam etti:
�Bu t�r bir program� t�m g�n �al��an anne babalar bile, evde �ocuklar�na rahatl�kla uygulayabilirler. ��nk� bebekler hi�bir usanma belirtisi g�stermeden b�y�k bir zevkle program etkinliklerine kat�l�yorlar. Okuma ve matematik bir anlamda hobileri haline geliyor. 3 ayl�k bebe�in e�itimi, g�nde 15 saniyelik s�relerle ba�lay�p 40 dakikaya ��kar�l�yor. Program�n amac�, n�rolojik ba�lant�lar� yo�unla�t�rarak bireyin potansiyel beyin/zeka kapasitesini en �st s�n�ra kadar ��karabilmek. Programda okuma, m�zik, yoga, y�zme, beden e�itimi ve problem ��zme gibi etkinlikler ara� olarak kullan�l�yor. Okuma-anlama, yabanc� dil ��renme, bedensel ve duygusal alanlardaki geli�im, program�n yan �r�n� olarak ortaya ��k�yor.�

Ara�t�rma bulgular�n�n, ev tabanl� bir okul �ncesi e�itim program�n�n geli�tirilmesine katk� sa�lamak bak�m�ndan �nemli oldu�unu anlatan Semih Summak, ��yle konu�tu:

�B�yle bir program�n �lke geneline yayg�nla�t�r�lmas� durumunda ilk��retimin ilk 2 y�l�na denk bir ��renme, 6 ya��na kadar evde veya okul �ncesi e�itim kurumlar�nda rahatl�kla sa�lanabilir. Benzeri Beyin/�oklu Zeka Geli�tirme �al��malar� Amerika, Japonya, �talya ve Brezilya�da y�llard�r uygulan�yor. Bu �lkeler, bu konuda b�y�k bir birikim edinmi�ler. Bundan sonraki hedefimiz, maddi destek buldu�umuz takdirde, daha �ok denekle ve �oklu Zeka Kuram�n�n kabul etti�i t�m zeka alanlar�n� kapsayacak bir �al��ma yapmak olacak.�

_PaPiLLoN_

4 Eyl�l 2008 14:40

G�n �� azald�k�a ruh hali de bozuluyor

K�� depresyonu, g�nlerin k�salmas�ndan ve bunla ili�kili olarak g�ne� ��n�n da azalmas�ndan kaynaklan�yor. G�n �� azald�k�a mutluluk hormonu olarak da bilinen serotonini ta��yan protein azal�yor ve depresyon riski art�yor.

Mevsim ge�i�lerinde, �zellikle de k��a girerken insanlar�n kendilerini daha k�t�, daha s�k�nt�l� hissettikleri bilinen bir ger�ek. Ancak bilinmeyen bunun alt�nda yatan as�l neden. Neyse ki Kanadal� bilim adamlar�, zaman zaman k�� depresyonu olarak da bilinen ruh hali de�i�ikliklerinin nedenlerini bizler i�in daha anla��l�r hale getirdi.

�Mevsimler de�i�irken insan beyninin kimyas� da de�i�iyor, bu da zaman zaman kendimizi k�t� hissetmemize ve hatta depresyona s�r�klenmemize neden olabiliyor.�
Kanadal� bilimadalar�, insano�lunun mevsimlere g�re de�i�en ruh haline ili�kin ara�t�rmalar�n� k�saca b�yle anlat�yor.

Ara�t�rmaya g�re insanlar� depresyona s�r�kleyebilen, deyim yerindeyse elden ayaktan kesen k�� depresyonu, g�nlerin k�salmas�ndan ve bunla ili�kili olarak g�ne� ��n�n da azalmas�ndan kaynaklan�yor.

Uzmanlar, g�n �� azald�k�a beyinde ruh halini d�zenleyen ve �o�u zaman mutluluk hormonu olarak da bilinen serotonini ta��ma g�revi �stlenen bir proteinin seviyesinin de azald��n� ve insanlar�n kendilerini daha k�t� hissetmeye ba�lad�klar�n� s�yl�yor.

Bu y�zden de insanlar enerjilerini yitiriyor, �ok yemeye ba�l�yor ve daha fazla vakitlerini uyuyarak ge�irmek istiyor. Yani k�� depresyonunun alt�nda de�i�en beyin kimyas� yat�yor.

Ara�t�rmaya g�re g�ne�li co�rafyalarda ya�ayanlar�n daha enerjik ve ne�eli olmas�n�n nedeni de g�n ��n�n s�resine g�re de�i�en beyindeki protein d�zeyi.

_PaPiLLoN_

7 Eyl�l 2008 15:44

1 ek

�nternet ba��ml�l��n�n ad� konuldu

CNNT�RK'�n AA muhabirine dayanarak aktard�� habere g�re, sendromun �ok g�r�ld�� ngiltere'de yap�lan bir ara�t�rma, �ngilizlerin y�zde 70'inin internete her g�n ba�lanmad��nda mutsuz oldu�unu g�sterdi.

YouGov firmas�n�n son ara�t�rmas�, �ngiliz kullan�c�lar�n y�zde 44'�n�n hayal k�r�kl�� hissederken, y�zde 27'sinin online olamad�� zaman daha �ok stresli oldu�unu ortaya koydu.

�ngilizlerin y�zde 26's� interneti ya�amlar�n� organize etmek i�in "son derece hayati" olarak nitelerken, bilgisayar kullan�c�lar�n�n y�zde 19'u ailesinden, y�zde 20'si ise sevgilisi ya da e�ine ay�rd��ndan fazla zaman� internet ba��nda harc�yor.

Saplant�l� internet kullan�m�
�nternet ortam�nda "Onlinekolizm" olarak da nitelendirilen "Discomgoogolation" sendromu, yeti�kinlerin yan� s�ra �ocuklar aras�nda da h�zla yay�l�yor. Ebeveynler, �ocuklar� i�in yeni e�itim f�rsat� sundu�unu d��nd�kleri i�in evlerinde internet ba�lant�s� olmas�na s�cak bak�yorlar. Ancak �ocuklar�n, interneti sadece ev �devleri veya ara�t�rma i�in kullanmad��, arkada�lar�yla anl�k ileti kurduklar�, �evrim i�i oyunlar oynayarak veya sohbet odalar�nda yabanc�larla konu�arak saatler ge�irdikleri tespit edildi.

Microsoft uzmanlar� �irketin internet sitesinde, �ocuklar�n "Discomgoogolation" sendromundan korunmas� i�in �u �nerilerde bulunuyor:

�nternet ba��ml�l��n belirtilerini aray�n. �ocu�unuzun internet kullan�m�n�n okuldaki performans�n�, sa�l��n�, ailesiyle ve arkada�lar�yla ili�kilerini etkileyip etkilemedi�ini kendinize sorun. �ocuklar�n�z�n �evrim i�i ortamda ne kadar zaman ge�irdi�ini belirleyin.
�ocu�unuz internet ba��ml�l�� belirtileri g�steriyorsa, profesyonel bir dan��mana ba�vurun. Saplant�l� internet kullan�m�, depresyon, �fke ve �z g�ven eksikli�i gibi ba�ka sorunlar�n belirtisi olabilir.
Kendi �evrim i�i al��kanl�klar�n�z� inceleyin. Kendi internet kullan�m�n�z di�er etkinliklerinizle dengeli mi? Unutmay�n, �ocu�unuzun �rnek alaca�� ilk ki�i sizsiniz.
�nternet kullan�m�n� yasaklamay�n. �o�u �ocu�un sosyal hayat�n�n �nemli bir par�as�d�r. Bunun yerine, �ocuklar�n�z�n �evrim i�i olarak ziyaret edebilece�i sitelere ve neler yapabileceklerine y�nelik internet kullan�m�yla ilgili aile kurallar� belirleyin ve bu kurallara uyulmas�n� sa�lay�n. Bu kurallar �unlar� i�erebilir: her g�n belirli bir s�re �evrim i�i olma; �devleri bitirinceye kadar internette gezinememe veya anl�k iletileri kullanamama; sohbet odalar�na veya �evrim i�i yeti�kin i�erikli sitelere girememe.
Bilgisayar� a��kta tutun. Bilgisayar� �ocu�unuzun odas�na de�il, evin ortak kullan�m alanlar�ndan birine kurun.
Bir denge kurun. �ocu�unuzun di�er etkinliklere kat�lmas�n� destekleyin ve te�vik edin �zellikle di�er �ocuklarla zaman ge�irmesini sa�lay�n. �ocu�unuzun �evrim d��nda sosyalle�mesine yard�mc� olun. �ocu�unuz ya��tlar�na kar�� utanga� veya �ekingense, onu sosyal beceriler dersi almaya te�vik edin. �ocu�unuzu bilgisayar dersleri veya hobi gruplar� gibi ortak ilgi alanlar� olan di�er �ocuklarla tan��abilece�i etkinliklere �zendirin.

_PaPiLLoN_

9 Eyl�l 2008 22:39

Antidepresan yerine sak�z �i�neyin!

Avustralya'n�n Swinburne �niversitesi'nden Andrew Scholey ve ekibi, stresli ortamda, sak�z �i�nemenin ki�ilerin davran��lar�na olan etkisini ara�t�rd�. Stresi art�r�c� ve verimi engelleyici bir�ok faaliyeti yapmalar� istenen ya� ortalamas� 22 olan 44 ki�i 2 gruba ayr�ld�. Bu faaliyetleri yaparken sak�z �i�nemesi istenen gruptakilerin stres oran�n�n, sak�z �i�nemeyenlere g�re y�zde 10-17 az oldu�u, stres hormonu kortizol�n az salg�land�� g�r�ld�. Ara�t�rmac�lar ayr�ca sak�z �i�neyenlerin faaliyetlerdeki genel ba�ar�s�n�n di�erlerine g�re belirgin oranda fazla oldu�unu tespit etti. Ara�t�rma sonu�lar� uluslararas� bir kongrede sunulsa da ara�t�rman�n bir b�l�m�ne, d�nyan�n ilk sak�z �reticisi Wrigley grubuna ba�l� Wrigley Bilim Enstit�s�'n�n mali destek vermesi dikkat �ekti. Wrigley Bilim Enstit�s�'n�n ge�en y�l Japonya'da dokuz ki�i �zerinde yapt�� bir ara�t�rmada, sak�z �i�nemenin beyindeki kan ak�m�n� y�zde 40 art�rabilece�ini ve haf�zay� olumlu etkileyebilece�ini g�stermi�ti.

_PaPiLLoN_

12 Eyl�l 2008 18:37

Orta kulak rahats�zl�� izofreni geli�iminde rol oynayabilir

Orta kulak rahats�zl�� izofreni geli�iminde rol oynayabilir

Yap�lan �al��mada �zellikle, sol tarafl� orta kulak rahats�zl��n�n �izofreni ile ili�kili oldu�u g�r�ld�. Sol temporal beyin lobunun (sol-orta kula��n yak�n�nda olan) �izofreni n�ropatolojisinde rol oynad�� g�z �n�ne al�nd��nda, bu bulgu �zellikle �nem kazan�yor.

Ba� yazar Peter Mason' ve arkada�lar�na (St Catherine's Hospital, Birkenhead, UK) g�re; "�iddetli orta kulak hastal��n�n ileriki y�llarda ki�iyi �izofreniye yatk�n k�laca��n� veya orta kulak hastal�� ile �izofreni aras�nda ortak baz� etyolojik fakt�rler oldu�unu d��nmek hi� de mant�ks�z de�il."

20. y�zy�l ba�lar�nda, kulak hastal�� ile delilik aras�nda olas� bir ba�lant� oldu�u fikri olduk�a ilgi �ekmi�ti. 1890'da bile, kulak hastal��n�n delili�e, hatta sekonder demansa yol a�abilece�ini �ne s�ren yazarlar olmu�tu. Bununla birlikte g�n�m�zde bu konuya nispeten daha az ilgi g�sterilmektedir.
Ara�t�rmac�lar �ngiltere, West Lancashire'den 84 �izofren hastay� g�ncel bir �al��maya dahil ettiler. Her hasta ya�, cinsiyet ve do�duklar� mevsim a��s�ndan d�rt sa�l�kl� kontrolle e�le�tirildi.

Pratisyen hekim kay�tlar�ndan "orta-kulak rahats�zl��" (otitis media, kronik s�p�ratif otitis media ve mastoidit) veya "ba�ka kulak hastal��" (otitis eksterna, kulak kiri ve yabanc� cisimler) �yk�s� elde edildi.

Analizde mental olarak sa�l�kl� kontrollerle kar��la�t�r�ld��nda �izofren hastalar�n orta kulak rahats�zl�k �yk�s�ne sahip olma olas�l��n�n daha y�ksek oldu�u g�r�ld� (g�reli orant�=3.68). Sol tarafl� orta kulak rahats�zl��nda g�reli orant� 4.15'e y�kseldi.

Ayr�ca, i�itsel hal�sinasyonlar� olan �izofreni hastalar�n�n �izofreni �ncesi orta kulak rahats�zl�k �yk�s�ne sahip olma olas�l�klar� [�zellikle serebral dominans taraf�nda orta kulak rahats�zl�� i�in (g�reli orant�=10.00) ] hal�sinasyonlar� olmayan arkada�lar�ndan anlaml� olarak daha fazlayd�.

Mason ve arkada�lar�n�n bu konudaki yorumu ��yle:" Bilindi�i gibi, �iddetli mastoidit ve otitis media durumunda enfeksiyon; kemik nekrozu, konjenital ayr��ma (dehiscence) ve k�r�k hatlar yoluyla temporal kemik arac�l�� ile ve yan� s�ra tromboflebit veya perivask�ler k�l�flar yoluyla intrakranyal olarak yay�labilir."

"Orta kulak rahats�zl�� izofreni yatk�nl��n� artt�rabilen bir ba�ka etyolojik fakt�r olabilir."

_PaPiLLoN_

20 Eyl�l 2008 19:52

1 ek

Ba��lamay� ��reten Tedavi

'Onu asla affetmem, affedemem' diyorsan�z, bir kez daha d��n�n. K�t� an�lar� haf�zadan silmek zor de�il.

"Amerika'da Stanford �niversitesinde Frederic Ruskin isimli bir ara�t�rmac�n�n ekibiyle beraber yapt�klar� bir bilimsel �al��maya g�re, San Francisco �ehrinde oturan 259 ki�i �zerinde yapt�klar� ara�t�rmada denekler, alt� defa bir bu�uk saatlik oturumlarla inceleniyor. Bu oturumlarda kat�l�mc�lara, ba��lamay�, affetmeyi ��retiyorlar tedavi metodu olarak.

Uygulanma �ekli;
Denekler k�t� hat�ralar�n� konu�uyorlar, daha sonra kendilerine zarar veren ki�ileri zihinlerinde canland�r�yorlar. Psiko-drama denilen bu y�ntem uygulan�yor ve daha sonra da konu�turuyorlar o ki�ileri"

MUHATABIN SANDALYES�NE OTURUN
Nevzat Tarhan'a g�re muhatab� affetme ��retisi �u �ekilde cereyan ediyor: "Bir insan k�t� an�yla ya�ad�� ki�iyi hat�rlar ve kar��s�nda bir bo� sandalye vard�r ve onu o bo� sandalyede oturuyor kabul eder ve onunla konu�ur. Ondan sonra kendisi onun yerine ge�er ve onun ad�na konu�ur. Daha sonra tekrar kendi yerine ge�erek konu�ur." Bu �al��man�n bir uzman e�li�inde seanslar �eklinde yap�ld��na dikkat �eken Tarhan, "bu �al��man�n sonunda uzman kendine zarar veren ki�ileri y�nlendiriyor ve kendilerini affetmelerini sa�l�yor. Ona kar�� muhatab�n�n muhtemel s�yleyece�ini uzman s�yl�yor ve sonu�ta uzman, o olay� tekrar hat�rlamas�n� sa�layarak, onu ��z�p affedebilece�i bir yorum yapt�r�yor hastas�na" diyor.

AFFEDEN K�� DE HASTALIK BEL�RT�LER� AZALIYOR
Tarhan, yap�lan ara�t�rmalara g�re bu ki�ilerin deney sonras�nda olayla ilgili daha az ac� duydu�unu hissettiklerinin g�r�ld��n� belirtiyor. Tarhan bu affetme i�leminden sonra bu kimselerde stresten kaynaklanan s�rt ve mide a�r�lar�, uykusuzluk, depresif ruh hali gibi hem psikolojik hem de fiziksel belirtilerin azald��n�n g�r�ld��n� belirtiyor.

AFFETMEYE HAZIR OLMAK
Prof. Dr. Nevzat Tarhan; bu deneklerin �o�unun gelecekte kar��la�abilecekleri muhtemel bir olayda yeniden affetmeye haz�r olduklar�n� s�ylediklerine dikkat �ekiyor. D�nyan�n kavga de�il payla��m yeri olmas� gerekti�ini belirten Tarhan; affetmeyi ba�aran ki�ilerin "Benzer bir olay ya�arsam, bunu ��zd��m gibi onu da ��z�p affedebilirim" diye d��nd�klerini s�yl�yorlar.

Burada Tarhan esas dikkat edilecek noktan�n, tabii '�nemli de�il, affettim' diyerek yakla�mamak oldu�una vurgu yap�yor ve affetmenin gerek�eleriyle beraber ger�ekle�mesinin �nemli oldu�unun unutulmamas� gerekti�ini aktar�yor. Ki�ilerin zamanla 'Beni k�zd�ran bu insan �u anda burada yok. Onu ikna etmek, �z�r dilemesini sa�lamak m�mk�n de�il. Onu affetmem, benim i�in faydal� ve benim yarar�ma' sonucuna geliyorlar diyor.

Nevzat Tarhan bu y�ntemi uygulaman�n insan�n do�as�na iyi geldi�ini, kayg�lar�n� giderdi�ini, �zerinde ta��d�� psikolojik y�k� indirmesini sa�lad��n� ifade ediyor ve bu nedenle ki�ileri affederken gerek�eleriyle birlikte affetmelidir diyor. Affetmenin affeden ba��layan ki�inin kendisine de iyi geldi�ini aktaran Psikiyatri Uzman� Tarhan son olarak bu y�ntemi uygulamay� herkese �nerdi�ini s�zlerine ekliyor.

_PaPiLLoN_

21 Eyl�l 2008 19:48

Sakinler sola, gerginler sa�a

ABD�de yap�lan bir psikolojik deney sakin tabiatl� insanlar�n solcu, bar�� yanl�s� ve liberal partilere, kolay panikleyenlerinse muhafazak�r partilere oy verdi�ini ortaya koydu

Siyasi duyarl�l��n baz� psikolojik tepkilerle yak�ndan ba�lant�s� bulundu�u, sakin yap�dakilerin sola, endi�elilerin sa�a oy verdikleri ortaya ��kt�.

ABD�deki Rice, Nebraska-Lincoln, Illinois �niversiteleri ve Virginia Psikiyatrik ve Davran��sal Genetik Enstit�s��nden bilim adamlar�, ilk deneyde y�z�nde �r�mcek olan panik halindeki bir ki�iye, kurt�uklarla dolu bir yara veya kanl� bir y�z gibi endi�e verici g�r�nt�lere verdikleri tepkileri g�rmek amac�yla 46 ki�iye test yapt�. Daha sonra kat�l�mc�lar�n, terleme gibi fiziksel tepkileri �l��ld� ve bu ki�ilerden siyasi d��ncelerine ili�kin sorulara yan�t vermeleri istendi.

�kinci deneyde ise ekip, kat�l�mc�lar�n kulakl�klar�na beyaz g�r�lt� olarak adland�r�lan ani ve y�ksek sesler dinleterek onlar� �a��rtt�. Bu deneyde de hangi h�zda g�z k�rpt�klar� test edildi.

ETKEN BEL�RS�Z
Sonu� olarak yurtseverlik, idam cezas�, Irak sava��, asker� harcamalar gibi konulara s�cak bakan, muhafazak�r tutum sergileyenlerin, Amerikan solunun bar��severlik, silah denetimi, k�rtaj hakk�, e�cinsellerin evlenmesi gibi geleneksel de�erlerine yak�n olduklar�n� s�yleyenlere g�re daha fazla fiziki tepki verdikleri g�r�ld�. Daha d��k tepki verenlerin ise yabanc� yard�ma a��k olduklar�, pasifizm, g�� ve silah politikalar� konusunda da liberal olduklar� ortaya ��kt�. Ancak ara�t�rmac�lar, siyasi fikrin mi fiziki tepkiyi yoksa fiziki tepkinin mi siyasi fikri do�urdu�unu bilemiyor.

Siyaset bilimi profes�r� John Hibbing, �Siyasi davran��lar�n kayna��n� bulmak olduk�a �nemli. Genelde ara�t�rmac�lar sadece �evresel fakt�rlere odaklan�yor. Bu fakt�rler �nversitedeki ��lg�n bir oda arkada��, din� bir insan ya da ailenizin sizi belirli bir �ekilde yeti�tirmi� olmas� olabilir. Biz bunun alt�nda yatan ba�ka bir �ey olmal� diye d��nd�k. Belki belirli insanlar�n di�er insanlara nazaran bir tehdit kar��s�nda bir fiziksel tecr�besi vard�r� a��klamas�n� getirdi. Hibbing deneyin sonu�lar�n� a��klamada da biraz �ekinmi�: �En b�y�k korkumuz insanlar�n ne diyece�i oldu. �Muhafazak�rlar i�in korkak kediler ve liberaller i�inse �ok saf anlam�yorlar� diyebilirlerdi. Biz bir grubun daha iyi oldu�unu s�ylemiyoruz. Belki bir grup d�nyay� di�erlerine g�re daha farkl� �ekilde alg�l�yor, o kadar.�

Hibbing d��nda siyaset bilimi profes�r� Kevin Smith ve psikoloji profes�r� Mario Scalora�n�n aralar�nda bulundu�u ekibin yapt�� ara�t�rma �Science� dergisinde yay�mland�.

_PaPiLLoN_

1 Ekim 2008 21:20

Gen�lerin Y�zde 94.1'inin fobisi var

T�rkiye�de gen�lerin y�zde 94.1�inin fobisinin bulundu�u, en �ok, �l�mden, dini duygular�n� kaybetmekten, cehennem gitmekten ve depremden korktuklar� ortaya ��kt�.

Ba��ms�z E�itimciler Sendikas��n�n geni� bir kat�l�mla yapt�� Gen�lik ve Korku Ara�t�rmas�� T�rk gencinin �fobik� oldu�unu ortaya koydu. T�rk genci, korkular� nedeniyle di�er insanlarla ili�ki kurmaktan bile ka��n�rken, �zellikle inan� konusunda korku duyuyor. �stanbul ve Ankara�da 18-30 ya�lar� aras�nda 2 bin 996 genci kat�ld�� ankette g�re, gen�lerin y�zde 94.1�nin fobisi bulunuyor. Ankete g�re, gen�lerin y�zde 12.3�� l�m ve sevdiklerini kaybetmekten korkarken, y�zde 11.4�� dini duygular�n� kaybetmekten korkuyor. Gen�lerin y�zde 11.1�i de depremden korktu�unu a��klarken, y�zde 10.9�luk k�sm� da cehenneme gitmekten korkuyor.

-GEN�LER HAYVANLARDAN DA KORKUYOR-
Ankete g�re, gen�lerin y�zde 71.9�u hayvanlardan korkarken, y�zde 20.4�� hi�bir hayvandan korkmuyor. Ankete kat�lanlar�n y�zde 7.7�si de hayvanlardan korkup korkmad�� konusunda karars�z. Hayvanlardan korktu�unu belirten gen�lerin y�zde 26.2�si y�landan, y�zde 25.9�u k�pek bal��ndan, y�zde 20.6�s� b�ceklerden, y�zde 14.1�i fareden korkuyor. Kedi ve k�peklerden korkanlar�n oran� ise y�zde 5.1�i buluyor.

-�GEN�LER, KORKULARI NEDEN�YLE �NSANLARLA �L��K� KURAMIYOR�-
Anketin en ilgin� sonu�lar�ndan biri de gen�lerin korkular�n�n insanlarla ili�kilerini �nemli �l��de etkiledi�ini ortaya koymas� oldu. Gen�lerin y�zde 59.9 gibi b�y�k bir k�sm�, korkular�n�n toplum i�inde insanlarla ili�ki kurmas�n� engelledi�ini a��klarken, sadece y�zde 25.7�si korkular�n�n ili�kilerine etki etmedi�ini savundu. Ankete kat�lanlar�n y�zde 14.7�si ise korkular�n�n insanlarla ili�kilerini engelleyip engellemedi�i konusunda ise karars�z kald�.

-T�RK GENC� PAN�KATAK-
Anket, T�rkiye�deki d�rt gen�ten birinin panik atak sahibi oldu�unu da g�zler �n�ne serdi. Ankete g�re, gen�lerin y�zde 24.5�inin panikata�� bulunurken, y�zde 21.1�inde k��msenme korkusu bulunuyor. Gen�lerin y�zde 20.2�si topluluk �n�nde konu�maktan korkarken, y�zde 18.2�si gibi b�y�k bir k�sm� da ay�planmaktan korkuyor.
Gen�ler, topluluk i�inde cep telefonu ile konu�maktan dahi rahats�zl�k duyuyor. Gen�lerin y�zde 27.2�si topluluk i�inde cep telefonu ile konu�urken rahat hissettiklerini, y�zde 14.4�� ise �ok rahat oldu�unu a��klad�. Buna kar��n gen�lerin y�zde 19.5�i cep telefonu ile konu�urken uzakla�mak istedi�ini, y�zde 19.3�� s�k�nt�l� oldu�unu, y�zde 9.9�u korku duydu�unu, y�zde 9.7�si ise kayg�land��n� bildirdi.

-T�RK GENC� TANI�IRKEN SIKINTILI-
Ankete g�re, gen�ler iyi tan�mad�� ya da yeni tan��t�� ki�ilerle konu�urken, s�k�nt� ve kayg� duyuyor. Gen�lerin y�zde 28.2�si yeni tan��t�� ki�ilerle konu�urken rahat oldu�unu, y�zde 15.3�� ise �ok rahat oldu�unu belirtirken, y�zde 22.2�si s�k�nt�l� oldu�unu s�yledi. Gen�lerin y�zde 18.9�u ise yeni tan��t�� ki�ilerle konu�urken kayg�lan�rken, y�zde 8.5�ku korktu�unu, y�zde 6.9�u ise ka�mak istedi�ini s�yledi.

-GEN�LER KORKULARINDAN KURTULMAK ��N YARDIM ALIYOR-
Ara�t�rmaya g�re, gen�lerin y�zde 73.1�i korkular�ndan kurtulabilmek i�in yard�m al�yor. Gen�lerin y�zde 39.7�si korkular�ndan kurtulmak i�in arkada�lar�ndan ve �evresinden yard�m al�rken, y�zde 27.6�s� ise ailesinden yard�m al�yor. Rehber ��retmen ya da psikolojik dan��mandan yard�m isteyenlerin oran� y�zde 14.1�i bulurken, y�zde 5�i de psikiyatra giderek yard�m al�yor. Gen�lerin y�zde 3.9�u ise korkular�ndan ila�la kurtulma yolunu se�iyor.
Gen�lerin y�zde 29.2�si ise ald�� yard�mlar�n i�e yaramad��n� d��n�yor.

_PaPiLLoN_

1 Ekim 2008 21:25

�lyada Destan�nda Depresyon �zi

Y�zy�l�n hastal�� olarak nitelendirilen depresyonun antik �a�lardan beri insanl��n�n sorunu oldu�u bildirildi.

G�lhane Askeri T�p Akademisi (GATA) Psikiyatri Anabilimdal� ��retim �yesi Yrd. Dr. Sinan Yetkin, yapt�� a��klamada, antik �a�lardan itibaren depresyon �rneklerine ait kay�tlar bulundu�una, Manisa'n�n Sipil Da��'nda yer alan Niobe'nin ta� y�z� depresyon sembolize etti�ini ifade etti.

Homeros'�n 3 bin y�l �ncesinde yazd�� lyada destan�nda Kral Ajax'�n a��r� hareketli durumu ile d�� k�r�kl��, ��kk�nl�kleri, h�zl� d�ng�sel ge�i�lerinden ve intihar etmesinden bahsedildi�ini anlatan Yrd. Do�. Dr. Yetkin, �unlar� s�yledi:

''Bu da olas�l�kla h�zl� siklus g�steren manikdepresif duruma ilk �rnektir. Samuel'in kutsal kitab�nda Kral Saul'un �yk�s�nde depresif bir sendrom tan�mlanm��t�r. Depresyonun ona eziyet vermek i�in tanr� taraf�ndan g�nderilen k�t� bir ruh oldu�u belirtilmi�tir. Tarih �ncesi d�nem tedavileri i�inde Troyal� Helena'n�n keder ve �z�nt�leri azaltmak i�in nepenthes adl� bitkiden elde edilen bir morfin t�revini antidepresan ama�l� kulland�� bildirilir. Bu belki de depresyonun kaydedilmi� en eski farmakolojik tedavisidir.''

H�POKRAT'A G�RE
T�bb�n babas� olarak nitelendirilen Hipokrat'�n depresyon gibi ruhsal fenomenlerin beyinden kaynaklad��n� s�yledi�ini kaydeden Yetkin, ��yle devam etti:

''Hipokrat'a g�re, beynin balgam ve safradan etkilendi�ini, balgam�n etkiledi�i ki�ilerin sakin ki�iler olmas�na ra�men safran�n etkiledi�i ki�ileri ise sakin durmad�klar�n�, daima �aka yapt�klar�, hileye ba�vurduklar�n� tan�mlam��t�r. Melankolinin a��r� miktarda barsak ve dalakta biriken kara safra ile olu�tu�u, toksit olan bu maddenin beyni etkiledi�inden bahsetmi�tir. Melankolinin uzun s�reli stres yarat�c� durumlarda ortaya ��kt��n� s�ylemi�tir.

Efesli Soranus hastalar�n tedavisinde bug�n lityum i�erdi�ini bildi�imiz kaynak sular�n� kullanm��t�r. T�rk ve Arap d�nyas�nda ise �bni Sina ve �shak �bni �bram gibi hekimler bu konuda �nemli geli�im g�stermi�lerdir.''

DEPRESYONDAN KORUNMAK ��N
Deprasyondan korunmak i�in genel ya�am ko�ullar�n�n iyile�tirilmesinin �ok �nemli oldu�unu s�zlerine ekleyen Yetkin, ''Binlerce y�llard�r var olan depresyon konusunda maalesef g�n�m�z insan�n�n bir�o�unun yeterli bilgisi yok. K�lt�r seviyesi artt�k�a hastal��n tedavisi i�in t�bbi yard�m alanlar�n say�s� art�yor'' dedi.

_PaPiLLoN_

9 Ekim 2008 17:27

Yazdan k��a ge�i� psikoloji bozuyor

Yap�lan ara�t�rmalar, depresyon tan�s�yla tedavi g�ren hastalar�n y�zde 65'inin sonbahar ve ilkbahar aylar�nda psikiyatri kliniklerine ba�vurdu�unu g�steriyor. Dr. Zafer Atasoy, g�ne� ��nlar�n�n azald�� ve tatilin bitti�i sonbahar mevsiminin insan psikolojisini olumsuz etkiledi�ini s�yl�yor. Bu d�nemde insan�n i�inden hi�bir �ey yapmak gelmedi�ini ifade eden psikiyatri uzman� Atasoy, �zellikle �ocuklar�n, gen�lerin ve ya�l�lar�n dikkatli olmas� gerekti�ini kaydediyor. Depresyonun g�n�m�z�n en yayg�n hastal�klar�ndan biri oldu�unu anlatan Atasoy, en b�y�k s�k�nt�n�n yazdan sonbahara ge�i�te ya�and��n� belirtiyor. Azalan g�ne� enerjisinin beyin yap�s�n� olumsuz etkiledi�ini ifade eden Atasoy, "Bu d�neme uyum i�in daha fazla �aba sergilemek gerekiyor. �zellikle uyum becerileri yeterince geli�memi� ya da �abuk etkilenen bebekler, �ocuklar, gen�ler ve ya�l�lar risk alt�nda.'' diyor. Yaz tatilinin sona ermesi de hastal�k �ik�yetlerini art�r�yor. Yo�un i� temposu ve okula ayak uyduramayan bir�ok insan, psikolojik rahats�zl�k ge�irmeye daha m�sait hale geliyor. Ayr�ca sonbahar�n gelmesiyle duygular� dengeleyen melatonin hormonunun normalin �zerinde salg�lanmas�, ki�inin g�n i�erisinde ruh durumunun de�i�mesine neden oluyor. Psikiyatrist Zafer Atasoy, bu d�nemde ortaya ��kan belirtileri ��yle s�ral�yor: "G�receli olarak duygusal cevaplarda �iddetlenme, kendini huzursuz hissetme, i�tahta oynamalar, uyku d�zensizlikleri, �al��ma ve verimde d��.'' Mevsim depresyonu 17-25 ya� grubunda daha s�k g�r�l�yor. Bu d�nemde baz� ki�iler kendilerini g��l�, g�zel, �zel yeteneklere sahip hissedebiliyor, bu nedenle de kendisine ve �evresine zarar verebiliyor. Her �eye g�l�p, kimseyi umursamadan �ark�lar s�yleyip oyunlar oynayan ki�iler, birdenbire yerinde duramayacak �ekilde gergin, hayattan nefret eden ruh durumuna girebiliyor. Sonbaharda intihar olaylar�nda da art�� g�zleniyor. Depresyondan korunman�n yollar�: Uyku d�zeninize dikkat edin. Dengeli ve yeterli beslenin. Hafif ve sulu g�dalar t�ketin. Kafeinli i�ecekler yerine bitki �aylar� i�in. Il�k suyla banyo yap�n. Y�r�y�� ve egzersiz yapmay� ihmal etmeyin. Pozitif enerji alabildi�iniz insanlarla birlikte olun. Kalabal�k ve karanl�k ortamlardan ka��n�n. F�rsat bulduk�a g�ne� ��ndan yararlan�n.

HerHangiBiri

4 Kas�m 2008 19:35

Kad�nlar daha fazla kabus g�r�yor

�ngiltere�de yap�lan bir ara�t�rma, kad�nlar�n erkeklerden daha �ok kabus ve duygusal r�yalar g�rd��n� ortaya koydu.

170 g�n�ll� �zerinde yap�lan ara�t�rmada, yak�n zamanda g�rd�kleri r�yalar� anlatmalar� istenen deneklerden erkeklerin y�zde 19�u, kad�nlar�n ise y�zde 30�u kabus g�rd��n� s�yledi.

Ba�ka bir ara�t�rma da, erkeklerin kad�nlara nazaran daha rahat bir uyku �ektiklerini g�sterdi.

Kad�nlardaki bu olumsuzluklara tek neden olarak, adet d�nemlerinde v�cut �s�s�ndaki de�i�iklik g�sterildi.

Edinburgh Uyku Merkezi M�d�r� doktor Chris �dzikowski ise ara�t�rman�n sonu�lar�na �a��rmad��n� belirterek, bu ara�t�rmadan kad�nlar�n daha fazla kabus g�rd�kleri mi yoksa bu kabuslar� daha iyi hat�rlad�klar� m� sonucunun ��kar�lmas� gerekti�ine dikkat �ekti

HerHangiBiri

4 Kas�m 2008 20:52

1 ek

R�yalar renkli mi siyah beyaz m�?

�ok ilgin� bir ara�t�rma yap�ld�. Ara�t�rmaya kat�lanlar siyah beyaz ve renkli tv seyircileri...
Yap�lan bir ara�t�rmada, siyah-beyaz televizyon d�neminde b�y�yenlerin, r�yalar�n� da siyah-beyaz g�rd�kleri belirlendi.

Ara�t�rma, siyah-beyaz filmler ve televizyon seyrederek b�y�yen 55 ya� �zerindekilerden olu�an bir grup ile renkli televizyon ve film d�neminde b�y�yen 25 ya��n alt�ndaki bir grupla yap�ld�.

Ara�t�rmaya g�re, birinci grubun r�yalar�n� da "renksiz" g�rme olas�l�klar� art�yor. Renkli televizyon ve filmler seyrederek b�y�yen ikinci gruptakiler ise renkli r�yalar g�rmeye daha meyilli.

Ara�t�rmay� kaleme alanlar, ara�t�rmalar�n�n r�yalar�n renkli mi, renksiz mi oldu�una dair on y�llard�r yap�lan tart��maya da son vermesi gerekti�ini s�yledi.

20. y�zy�l�n ilk yar�s�nda yap�lan ara�t�rmalarda, r�yalar�n �o�unun siyah-beyaz oldu�u iddia edilmi�ti. 1960'larda ve daha sonra yap�lan �al��malardaysa, r�yalar�n y�zde 80'inde biraz renk bulundu�u �ne s�r�lm��t�.

Bu d�nemin siyah-beyaz televizyondan renkliye ge�i� d�nemi oldu�undan hareketle, televizyonun r�yalar� etkiledi�i sonucu ��kar�ld�. Ancak �e�itli ara�t�rmalar aras�ndaki farkl�l�k, ara�t�rmac�lar� kesin sonu�lar ortaya koymaktan al�koydu.

Dundee �niversitesinden Eva Murzyn'in yapt�� son ara�t�rmada, yar�s� 25 ya��n alt�nda yar�s� 55 ya��n �st�nde 60 ki�iye r�yalar�n�n rengi ve �ocukluklar�nda film ve TV seyretme al��kanl�klar�yla ilgili sorular soruldu.

Verilerin analizi sonucunda, 25 ya� alt�ndakilerin y�zde 5'inden az�n�n r�yalar�n�n siyah-beyaz oldu�u, �ocukluklar�nda renkli TV ve film izleyebilme olana�� bulanlar�n da sadece y�zde 7,3'�n�n siyah-beyaz r�ya g�rd�� ortaya ��kt�.

�ocukluklar�nda siyah-beyaz filmler seyredenlerinse daha ziyade siyah-beyaz r�ya g�rd�kleri belirlendi.

Murzyn, "�ocuklu�umuzda, seyredilen filmlerin r�yalar�n olu�umunda �nemli etkisinin oldu�u kritik bir d�nem olabilir" dedi.

Ancak Murzyn, filmlere maruz kal�nmas�n�n sonucu olarak, beynin, uyan�ld��nda r�yalar� bir �ekilde yeniden olu�turup olu�turmad��n� bilmenin imkans�z oldu�unu s�yledi.

�NTERNET HABER

HerHangiBiri

4 Kas�m 2008 22:00

Kokular R�yalar� Etkileyebilir!

Almanya�da Mannheim �niversite Hastanesi�nde g�revli bilim adam� Boris Stuck�un yapt�� ara�t�rma, uykuda r�ya g�rme esnas�nda belirli kokulara maruz b�rak�lan ki�ilerin r�yalar�n�n bu kokulardan etkilendi�ini g�sterdi�ini s�yledi.

Ara�t�rma �er�evesinde 15 ki�inin, r�yalar�n g�r�ld�� REM uykusuna girdiklerinde, 10 saniye boyunca yo�un g�l ve ��r�k yumurta kokular�na maruz b�rak�ld�klar� belirtildi.

Bundan bir dakika sonra uyand�r�lan deneklere r�yalar�yla ilgili sorular soruldu�u, g�l kokusuna maruz b�rak�lanlar�n hepsinin g�zel, ��r�k yumurta kokusuna maruz b�rak�lanlar�n �o�unun ise k�t� r�yalar g�rd�klerini s�yledikleri kaydedildi.

Stuck, kokular�n, r�yalar�n �duygusal renklili�ini� etkiledi�ini ifade ederken, ara�t�rmay� y�r�ten ekibin, s�rekli kabus g�ren insanlar�n kokular kullan�larak g�zel r�yalar g�rmesinin sa�lan�p sa�lanamayaca�� zerinde �al��ma yapaca�� bildirildi.

NTVMSNBC

HerHangiBiri

5 Kas�m 2008 21:36

Yaln�zl�k ��t�yor!

Yaln�zl�k hissinin, ki�inin ��mesine neden oldu�u bildirildi.

Toronto �niversitesinde g�revli psikologlar�n yapt�� iki ara�t�rma, kendilerini d��lanm�� hisseden ki�ilerin, bir oday�, herhangi bir d��lanma hissi olmayanlara k�yasla daha so�uk buldu�unu g�sterdi.

S�z konusu ara�t�rmalar �er�evesinde 65 ��renci iki gruba ayr�ld�. �lk gruba sosyal a��dan d��lanmalar� veya kendilerini yaln�z hissetmeleri, di�er gruba ise sosyal ortamda kabul g�rmeleriyle ilgili deneyimleri an�msat�ld�.

Daha sonra her iki gruptaki ��rencilere, deneyimlerini ya�ad�klar� odan�n s�cakl�� soruldu. Odan�n s�cakl��na 12 ila 40 derece aras�nda yan�tlar veren deneklerden d��k �s� rakam�n� verenlerin kendilerini d��lanm�� hissedenler oldu�u g�r�ld�.

�kinci ara�t�rma �er�evesinde 52 ��renciden, bilgisayarda bir top oyunu oynamalar� istendi. Oyunda ��rencilerden baz�lar�na bir�ok kez top at�l�rken, baz�lar� devre d�� b�rak�ld�. Daha sonra kat�l�mc�lardan, s�cak kahve, kraker, so�uk i�ecek, bir elma ya da s�cak �orbadan hangisini en �ok istedikleri soruldu.

Oyunda devre d�� b�rak�lan kat�l�mc�lar�n s�cak �orba ya da kahveyi di�erlerine oranla daha fazla tercih ettikleri g�zlendi.

Ara�t�rmac�lar, bu ki�ilerin s�cak i�ecek ve yiyeceklere y�nelmesini, d��lanma nedeniyle do�an ��me hissinin sonucu olarak yorumlad�.

Psychological Science dergisinde yay�mlanan ara�t�rman�n yazar� Doktor Chen-Bo Zhong, "Sosyal d��lanm��l�k deneyiminin tam anlam�yla ��tt��n� ke�fettik" dedi.

STAR

HerHangiBiri

7 Kas�m 2008 14:33

1 ek

Mutlulu�un yakaland�� ya�

Mutlulu�un yakaland�� ya� belli oldu. Tahminlerin aksine 20'li ya�lar de�il...

�nsanlar�n genel olarak mutlulu�u 60-70 ya��nda yakalad�� bildirildi. Fransa Ulusal �statistik Enstit�s�'n�n (Insee) Fransa'da yapt�� ara�t�rma, ki�ilerin hayat�ndan en fazla memnun oldu�u d�nemin 60-70 ya� oldu�unu ortaya koydu.

�lk kez yay�mlanan "mutluluk e�risi", 20 ya��ndan itibaren mutlulu�un yava� yava� azalmaya ba�lad��n�, 40'l� ya�lardaysa en az seviyeye d��t��n� g�sterdi.
Ya�land�k�a ki�ili�in oturmas�, belirlenen hedeflerin azalmas� ve ula�man�n kolay oldu�u hedefler se�ilmesiyle 50'li ya�larda mutlulu�un artmaya ba�lad�� belirtildi.

Insee'nin ekonomi b�l�m�nden Vincent Marcus, Fransa'da 1975'ten bu yana her y�l, nesil fark� ve rastlant� etkenlerini ortadan kald�rmak i�in ayn� soruyu (hayat�n�zdan memnun musunuz) sorduklar�n� belirterek, 20'li ya�larda ki�ilerin akl�nda baz� belirsizliklerin bulundu�unu ancak gelecek konusunda umutlu olduklar�n�, orta ya�larda ki�ili�in oturdu�unu ve para kazanmaya ba�lan�ld��n� ifade etti. Ancak paran�n mutluluk getirmedi�inin g�r�ld��n� s�yleyen Marcus, gelir d�zeyinin en iyi oldu�u d�nem olmas�na ra�men 40'l� ya�larda moralin iyice bozuldu�u �rne�ini verdi.

60-70 ya��nda i� ve aile planlar�n�n sona erdi�ini, bunun da bir d�n�m noktas� oldu�unu vurgulayan Marcus, 70 ya��ndan sonraysa e�in kaybedilmesi ya da baz� hastal�klar�n ortaya ��kmas�yla mutlululu�un tekrar azald��n� belirtti.

H�RR�YET

HerHangiBiri

7 Kas�m 2008 19:59

1 ek

Biri d��ncelerinizi okuyabilir!

ABD'li bilimadamlar�, d��nceleri okuyabilen bir cihaz geli�tirdiklerini a��klad�.ABD'de bulunan Carnegie Mellon �niversitesi'nde g�revli uzmanlar�n geli�tirdikleri cihaz, insanlar�n farkl� �eyler hakk�nda d��nd�klerinde beyinlerinin farkl� b�lgelerinin harekete ge�mesi ve bu hareketlerin geli�mi� bir MR taray�c�s�yla tespit edilmesi prensibiyle �al��yor.Cihaz�n �retilmesi s�recinde 10 farkl� resmin deneklere g�sterildi�ini ve bu resimlerin deneklerin beyninlerinde yaratt�� tepkilerin bir bilgisayar program� yoluyla kaydedildi�ini belirten uzmanlar, daha sonra bu 10 resimden birisini d��nmesi istenen herhangi bir ki�inin hangi resmi d��nd��n�n bu program yard�m�yla anla��labildi�ini aktard�.

Farkl� ki�ilerin ayn� �eyleri d��nd��nde beyinlerinin benzer tepkileri g�sterdi�ini kaydeden uzmanlar cihaz sayesinde resimler aras�nda yer alan bir �ekicin "bi�imi" ya da "kullan�m�" gibi birbirine �ok yak�n d��ncelerin bile ay�rtedilebildi�ini vurgulad�. Cihaz�n �u anda sadece 10 resim ile ilgili d��nceleri tan�yabilmesine ra�men "��r a��c�" nitelikte oldu�unu kaydeden uzmanlar, yak�n bir zamanda kelimeleri ve duygular� okuyabilecek daha geli�mi� bir cihaz� geli�tireceklerine emin olduklar�n� s�ylediler. Uzmanlar cihaz�n, �evrelerini farkl� bir �ekilde alg�layan otistiklerin beyin yap�s�n� ke�fetmekte ve tedavi etmekte de kullan�labilece�ine dikkat �ektiler.

HerHangiBiri

8 Kas�m 2008 01:29

1 ek

Dejavu''nun s�rr� ��z�ld�

Ya�an�lan bir olay� daha �nceden ya�am�� veya g�r�len bir yeri daha �nceden g�rm�� olma duygusu 'dejavu'n�n, beynin bellek b�lgesiyle ilgili oldu�u ortaya ��kt�. �nsanlar�n ya�amad�klar�, hayali olaylar� nas�l ya�am�� gibi hissettiklerini bulmak i�in n�rologlar, sa�l�kl� g�n�ll�lerin beyinlerinin MR'lar�n� �ekti. MR s�ras�nda, ara�t�rmaya kat�lanlar�n, �ok emin olarak hat�rlad�klar� konularda beynin yan alt�nda bulunan, bir olay�n �ok belirgin ve somut bir�ok ayr�nt�s�n� haf�zalayan lobdaki beyin faaliyetinde art�� oldu�u belirlendi. Kat�l�mc�lar�n emin olduklar�n� s�yledikleri, ancak hayali oldu�u belirlenen olaylar� d��nd�kleri s�rada, beynin �st b�lgesinde bulunan ve ayr�nt�s�z bi�imde olaylar�n yaln�zca anafikrini belle�e alan b�lgenin daha etkin oldu�u g�zlendi. �ncelikle bu b�l�mdeki an�lar�n� d��nen ki�ilerin yanl�zca kimi olaylar�n genel hatlar�n� hat�rlayabildikleri ve yan�labilecekleri ortaya ��kt�. Duke �niversitesi'nden n�rolog Dr. Roberto Cabeza, insan belle�inin bilgisayar�nkine benzemedi�ini belirterek, insanlar�n s�k s�k, ya�anmam�� olsa bile kimi olaylar� ge�mi�te ya�ad�klar�n� sanabildiklerini s�yledi. Cabeza, bu ara�t�rman�n Alzheimer hastal��n�n erken tan�s�nda yararl� olabilece�ini bildirdi. Daha �nceki ara�t�rmalar, ya�lan�ld��nda beynin genellikle kesin olaylar� hat�rlama �zelli�ini genel izlenimleri hat�rlamaktan daha h�zl� yitirdi�ini g�stermi�ti.Ara�t�rma, Journal of Neurosciences adl� dergide yay�mland�.

HerHangiBiri

17 Kas�m 2008 12:00

1 ek

Sonbahar depresyonunun en iyi ilac�, ��k

Yo�un i� temposu, okullar�n a��lmas� derken bir�ok ki�inin kap�s�n� �alan sonbahar depresyonuna kar�� en iyi ilac�n g�n �� ve g�zel bir hava oldu�u belirtildi.
S�cak yaz g�nleri geride kal�rken, sonbahar�n gelmesiyle g�nlerin k�sald��n�, g�ne� ��nlar�n�n azald��n� belirten Psikolog Dr. Sema Bengi G�rkan, bu durumun bir�ok insan�n ruh halini olumsuz etkileyip, uykulu ve yorgun yapt��n� s�yledi. �o�u zaman 10- 12 saat uyundu�u halde bedenin zinde olmad��n�, ki�inin dinlenememekten yak�nd��n� belirten Dr. G�rkan, g�ne� ��ndan yoksun kalman�n v�cudun biyolojik saatini bozdu�unu ve insanlar�n ya�amdan zevk almaz hale geldi�ini, bu belirtilerle ortaya ��kan �sonbahar depresyonu�nun ��z�ms�z olmad��n� kaydetti. Dr. Puslu, karars�z ve kapal� g�ky�z�n�n etkisiyle mevsimsel olarak sonbahar depresyonunun di�er mevsimlere g�re y�zde 60 artt��n� vurgulayan Dr. G�rkan, ��yle dedi:

�Sonbahar depresyonunun en iyi ilac�, ��kl� ortamlarda bulunmak ve g�ne�li, a��k havalardan yararlan�p y�r�y�� yapmakt�r. �zellikle, kuruyemi� gibi enerji veren g�dalar�n t�ketilmesi depresyon tehlikesini d��r�yor. E�er depresyon ilerlemi� durumdaysa ve ki�i kendini daha k�t� hissediyorsa, hemen bir yard�m almal�. Aksi taktirde d�zelmesi olduk�a zor olan sonu�lar ortaya ��kabiliyor. Havalar�n so�umas�yla v�cutta baz� metabolik de�i�iklikler de ba�l�yor. G�nl�k enerji, vitamin ve mineral gereksinimimizde art�� oluyor. V�cut, C vitamini takviyesine ihtiya� duyuyor. Ye�il sebzeler, turun�giller, domates, patates ve ku�burnu bol bol C vitamini i�erdikleri i�in, bunlar� t�keterek v�cudunuzu kuvvetlendirebilirsiniz.�

KEYF�N�Z KA�MASIN

Dr. G�rkan, ayr�ca, k��k de�i�iklikler sayesinde de k�� depresyonunun �n�ne ge�ilebilece�ini aktard�, ��yle devam etti:

�Evinizde perdeleri a��n. B�ylece i�eriye m�mk�n oldu�unca g�n ��n�n girmesini sa�layabiliriz. Renkli k�yafetler giyin, turuncu, a��k ye�il, sar� gibi renkler hem i�inizi �s�t�r, hem de ne�elenmenizi sa�lar. Hareketli m�zik dinleyin, sabahlar� uyand��n�zda hemen radyonuzu a��n. Hareketli �ark�lar �alan bir istasyonu se�in ve m�ziklere e�lik ederek g�ne haz�rlan�n. Masan�za renk kat�n, i�yerindeki masan�zda koyu renk ne varsa kald�r�n. Masan�z� renkli e�yalarla s�slemeye �zen g�sterin. Hatta kulland��n�z kalemlerin ve defterinizin bile renkli olmas�na dikkat edin. Yeteneklerinizi ke�fedin, �rg� �rmek, tak� tasarlamak, mum ya da seramik yapmak, ilgi alanlar�n�z do�rultusunda kendinize bir hobi edinebilir ve can�n�z�n s�kk�n oldu�u zamanlarda kafan�z� da��tabilirsiniz. Abur cubur partisi yap�n. Evinizi ba�tan yarat�n.�

M�LL�YET

HerHangiBiri

19 Kas�m 2008 23:06

��retmen ile ��renci ili�kisi stres seviyesini etkiliyor

ABD'de yap�lan bir ara�t�rmaya g�re, ��renci ile ��retmen aras�ndaki ili�ki, gencin stres hormonu kortizolun seviyesini etkiliyor.

Washington Eyalet, Auburn ve Pennsylvania eyalet �niversitelerinden ara�t�rmac�lar, insanlardaki stres hormonunun sabah erken saatlerde en y�ksek seviyede oldu�unu, g�n boyunca bu seviyenin giderek d��t��n� belirtti.

Ara�t�rmalar�nda, 10 ki�ilik bir s�n�fta kortizol oran�n�n sabahtan ak�ama giderek azald��n� g�ren uzmanlar, 20 ki�ilik bir s�n�fta ise g�n boyunca daha fazla kortizol art�� belirledi.

Ara�t�rmada, ��retmenleriyle daha yak�n ili�kileri bulunan �ocuklarda kortizol oran�n�n sabahtan ��leye daha b�y�k art�� g�sterirken, ��retmenleriyle daha ihtilafl� ili�kileri bulunan �ocuklar�n kortizol oran�n�n, �zellikle ��retmenleriyle bire bir ili�kilerde neredeyse patlama yapt�� g�r�ld�.

Ara�t�rman�n ba��nda yer alan Washington Eyalet �niversitesinden Jared A. Lisonbee, bu al��lmad�k kortizol seviyesi art��n�n potansiyel bir endi�e kayna�� olabilece�ini, zira uzun d�nemde veya s�k y�kselmelerin tansiyon ve kan �ekerinde olumsuz sonu�lar do�urabilece�ini belirtti.

Ara�t�rma, Child Development (�ocuk Geli�imi) dergisinde yay�mland�.

GAZETEPORT

HerHangiBiri

24 Kas�m 2008 02:29

Ki�ilik KANDA G�ZL�

Kan gruplar�yla ki�ilikler aras�nda bir ba� oldu�u saptand�.

Kan Grubuna G�re Diyet' kitab�n�n yazar� Dr. Peter J. Dadomo'un yapt�� ara�t�rmalar sonucunda, ki�ilerin kan gruplar� ile ki�ilikleri aras�nda bir ba� bulundu�u ortaya ��kt�.

Dr. Dadamo'un ara�t�rmalar�na g�re, kan grubu A olan kimseler uyumlu bir ki�ilik sergilerken, 0 kan grubuna dahil ki�iler hayat� bir melodi gibi ya��yorlar. B kan grubu insan� ak�lc�l��yla �n plana ��karken, AB ise di�er 3 karakterin bir�ok �zelli�ini kendinde ta��yor. Dr. Dadamo, kan gruplar�n�n olu�umunu ise ��yle a��kl�yor:

- 0 grubunun olu�umu: �nsan�n g�da zincirinin en tepesine y�kselmesi.

- A grubunun olu�umu: Avc�-toplay�c�l�ktan daha evcil tar�m k�kenli bir hayata ge�ilmesi.

- B grubunun olu�umu: Afrika'dan Asya, Avrupa ve Amerika'ya g��lerin ve kar��p birle�melerin olu�mas�.

- AB grubunun olu�umu: Ayr� toplumlar�n bir araya gelip, kar��mas� nedeniyle olu�an �a�da� kar��m.

Kan grubuna g�re insan�n ki�ilik �zellikleri ise ��yle:

A GRUBU: ARA�TIRMACI

A grubu insan� duyarl� ve uyumlu bir ki�ili�e sahiptir. Ara�t�rmay� sever, geli�ime ve de�i�ime hemen ayak uydurur. Bu grup i�inde yer alanlar, duyan, hisseden, s�rekli olarak ara�t�ran ki�ilerdir. �evrelerindeki ki�ilerle s�k� ili�kiler kurmay� severler. D�� d�nyadaki t�m de�i�ikliklere kar�� duyarl�d�rlar.

Ancak bu a��r� duyarl�l�klar�, �evrelerinde b�y�k uyum g��l��ne d��t�klerinde onlar�n geriye do�ru ka�malar�na ve i�lerine kapanmalar�na neden olur.

B GRUBU: OTOR�TER

En �nemli �zellikleri mant�k ve iradenin duygular�ndan �nce gelmesidir. �evrelerine egemen olmak ve etraflar�ndaki herkesi y�netmek isterler.

G�z�pek, inat��, otoriter ve serttirler. Bu karaktere sahip bulunanlar�n tipi, asker, uzman ve dan��mand�r. Davran��lar�nda ak�lc�, sistemli, d�zenli ve iradelidirler. Ba�kalar�n�n tepki ve e�ilimlerini dikkate almaks�z�n, kendi d��nce ve kararlar� do�rultusunda ilerler.

0 GRUBU: NE�EL�

Ya�am�n tad�n� ��karan, d�nya nimetlerinden yararlanan ki�ilerdir. Yani hayat� bir melodi gibi ya�arlar. Ortama �abuk adapte olur, herkesle iyi anla��rlar. U� fikirlere e�ilim g�stermezler. Ama�lar�na �ok da zorlanmadan ula��rlar. Ba�ar�lar�ndaki en b�y�k etken d�� d�nya ile yakalad�klar� m�kemmel uyumdur. Bu engin uyum d�zeni i�inde, �nlerine sunulan olanaklardan rahatl�kla yararlan�rlar.

AB GRUBU: KAPR�SL�

AB kan grubundan olan ki�iler karma��k bir yap�ya sahiptirler. Di�er �� karakterin �zelliklerinin bir�o�unu kar��k bir halde bu gruptaki insanlarda g�rmek m�mk�nd�r. Bundan dolay�d�r ki �eli�en, kaprisli ve tutars�z bir ki�ilik sergilemeleri do�ald�r. Bunlar�n yan�nda �evrelerine �ok �nem verirler. Mant�kl� d��nebilmeleri, sosyal tutum ve yarg�lar� �nemsemeleri onlar� ba�ar�ya g�t�ren en �nemli etkendir.

BUG�N

HerHangiBiri

2 Aral�k 2008 02:53

�nemli Kararlar Ne Zaman Al�nmal�

Mutsuz oldu�unuzda sadece elinizde ne oldu�unu, mutlu oldu�unuzda ise gelecekle ilgili f�rsatlar� g�r�rs�n�z. Bu bir mantra de�il. Chicago �niversitesi Psikiyatristi Aparna A. Labroo ve Georgia �niversitesi Psikiyatristi Vanessa M. Patricky, yapt�klar� bir ara�t�rmada insanlar�n i�inde bulunduklar� durumun onlar�n kararlar�n� nas�l etkiledi�ini belirledi.

Ruh hali deneyimleri

Psikiyatrist Labroo ve Patrick, kolej ��rencileri �zerinde iyi ve k�t� ruh halinin onlar�n kararlar�n� nas�l etkiledi�ini ve bak�� a��lar�n�n ne oldu�unu ara�t�rd�. �lk ad�mda kolek ��rencilerine 10 tane i� listesi verildi. Listedeki i�lerin yan�na g�l�mseme ve as�k surat i�aretleri koymalar� istendi. Belirtilen i�aretlere g�re ki�iler grupland�r�ld�. Onlar� mutlu ve mutsuz eden i�ler verildi. Bu s�rada s�nav�n neden gerekli oldu�u ve ya�amlar�n� nas�l etkiledi�i soruldu. Mutlu olanlar gelecekteki akademik kariyerleri i�in s�nav�n �nemli oldu�unu belirtirken, mutsuz olanlar neden s�nav yap�ld��n� sorgulad�.

Mutsuzken karar vermeye �al��may�n

Ara�t�rma sonucunda insanlar�n mutlu ya da mutsuz olmalar�na g�re olaylara olumlu ya da olumsuz yakla�t��, mutsuz olanlar�n o ana g�re de�erlendirme yapt�klar�, mutlu olanlar�n gelece�i d��nerek de�erlendirme yapt�klar� g�r�ld�. Psikiyatrist Labroo ve Patrick, "insanlar i�inde bulunduklar� durumu daha iyi de�erlendirmek i�in an�n d��na ��k�p resmin b�t�n�n� g�rerek olaylara pozitif bakmal�lar. Negatif ruh hali ise gelecekle ilgili f�rsatlar� g�rmeyi engelliyor, olumsuz kararlar al�nmas�na neden olabiliyor. Gelecekle ilgili kararlar al�rken mutlu oldu�unuz zamanlar� tercih edin" diye belirtti.

HerHangiBiri

9 Aral�k 2008 18:36

�nsan beyni nas�l se�im yap�yor?

Beyin se�im yaparken anl�k keyif ile uzun vadeli mant�kl� karar aras�nda gidip geliyor. Mant�kl� karar� se�ebilmek i�in anl�k zevkin bast�r�lmas� gerekiyor.

Bilim insanlar�, beyinde ki�i se�im yaparken devreye giren yeni b�l�mler ke�fetti. Deneyde ki�iler iki se�enek aras�nda se�im yap�yor, bunlardan biri mevcut durumda yarar� bilinen bir se�enek, di�eri ise yeni hen�z bilinmeyen ve potansiyeli olan bir se�enek. Ara�t�rmaya g�re, beyin uzun vadeli se�ene�i se�ebilmesi i�in k�sa vadeli haz�r yarardan vazge�mesi gerekiyor.

Ara�t�rmada deneklere kumar makinelerinde �ans oyunlar� oynat�ld�. Makinelerin �d�l �emalar�, her bir seferde de�i�ecek �ekilde ayarland�. Oyun sonunda 14 dene�in 11"i arada s�rada farkl� makineyi deneyerek, acaba di�erinin daha iyi kazand�r�p kazand�rmayaca�a bakt�klar�n� ifade etti. Denekler, mevcut makinede iyi kazand��n� d��nd��nde eldeki makineyi de�i�tirmiyor, bir ba�ka makineye ancak mevcut makinede az kazand��n� d��nd��nde ge�iyor.

Denekler mevcut bir makinede �ans�n� denerken, beyinde aln�n hemen arkas�ndaki mant�k i�lerini g�ren b�lge aktif hale geliyor. Daha y�ksek kazanc�n pe�inden giderken ise, beynin daha derinindeki keyif ve m�kafat merkezleri aktif hale geliyor.

B�RAZ BEKLERSEN M�KAFAT ARTAR

Ara�t�rmay� y�r�ten University College London profes�r� Nathaniel Daw, yeni bir se�im yaparken ki�inin risklerine kar�� getirilerini tartt��n� ve bunun mant�k merkezi ile m�kafat merkezi aras�nda bir �at��ma yaratt��n� belirtiyor. Dr. Daw"a g�re se�im s�ras�nda beyin kendine �u soruyu soruyor; ��imdi az bir �d�lle yetinmek yerine bekleyip, daha y�ksek bir �d�l almak daha m� iyi?�

�rne�in, �imdi tek bir kurabiye yemek anl�k zevki art�r�yor, ancak biraz bekleyip iki kurabiye yemek daha mant�kl�. �Dolay�s�yla� diyor Dr. Daw, �Beyin, tatl� bir opsiyondan feragat edip, gelecekte daha iyisini kazanma alternatifini se�ebiliyor, ancak bunun i�in anl�k keyif i�g�d�s�n� bast�rmas� gerekiyor.

Kaynak

Saat: 12:45

Sayfa 1 / 2

Bir sayfada bu konudan 50 adet mesaj g�ster

�2005 - 2026, MsXLabs - MaviKaranl�k

Ki�ilik bozuklu�unun sebebi �ocukken ya�anan travmalar

Tek �ocuklar depresyon riski alt�nda

Psikiyatrik vakalar� �oktan �topluma kazand�rd�k�

Karadenizli'nin havaya g�re su�a e�ilimi de�i�iyor

Karne azar� intihara s�r�kleyebilir

Ruh sa�l���m�z k�t�ye mi gidiyor?

IQ seviyesi giderek d���yor

G��l� haf�za i�in 11 �neri

Uyku Pozisyonuna G�re Ki�ili�iniz

Sigara B�rakt�ran �la� Psikoloji Bozuyormu�

Bilin� Alt�na �nmeye S�n�rlama

Google insan� aptal yapar m�?

Korku Filmleri Ni�in G�ld�r�r?

Masa�stleri, ki�ili�inizi ele veriyor

�eker haf�zay� g��lendiriyor

Gebelikte Ruhi Bozukluklara Dikkat

Tatil d�n��� depresyona dikkat

Hangi Ruh Haliyle Ne Yemeliyiz?

Ka��nmak neden rahatlat�r

Tembellik do�u�tan m�?

K�t� an�lar� silen beyin mekanizmas�

Anne s�t� �ocuklar� zekile�tiriyor

Bedeninizin verdi�i mesajlar� anlay�n

G�l, haf�zay� g��lendiriyor

Do�ru Nefesle Ruhsal sorunlardan Kurtulun

Yogi Nefes: Tek burun deli�inden nefes alma

Diyafram Nefesi

Akci�er Nefesi

Denge Nefesi

Otizmde G�z testiyle erken tan�

Zeka i�in �ocuklara tv yasa�� geldi

G�n ����� azald�k�a ruh hali de bozuluyor

�nternet ba��ml�l���n�n ad� konuldu

Antidepresan yerine sak�z �i�neyin!

Orta kulak rahats�zl��� �izofreni geli�iminde rol oynayabilir

Ba���lamay� ��reten Tedavi

Sakinler sola, gerginler sa�a

Gen�lerin Y�zde 94.1'inin fobisi var

�lyada Destan�nda Depresyon �zi

Yazdan k��a ge�i� psikoloji bozuyor

Kad�nlar daha fazla kabus g�r�yor

R�yalar renkli mi siyah beyaz m�?

Kokular R�yalar� Etkileyebilir!

Yaln�zl�k ���t�yor!

Mutlulu�un yakaland��� ya�

Biri d���ncelerinizi okuyabilir!

Dejavu''nun s�rr� ��z�ld�

Sonbahar depresyonunun en iyi ilac�, ���k

��retmen ile ��renci ili�kisi stres seviyesini etkiliyor

Ki�ilik KANDA G�ZL�

A GRUBU: ARA�TIRMACI

B GRUBU: OTOR�TER

0 GRUBU: NE�EL�

AB GRUBU: KAPR�SL�

�nemli Kararlar Ne Zaman Al�nmal�

Ruh sa�l��m�z k�t�ye mi gidiyor?

IQ seviyesi giderek d��yor

Tatil d�n�� depresyona dikkat

G�n �� azald�k�a ruh hali de bozuluyor

�nternet ba��ml�l��n�n ad� konuldu

Orta kulak rahats�zl�� izofreni geli�iminde rol oynayabilir

Ba��lamay� ��reten Tedavi

Yaln�zl�k ��t�yor!

Mutlulu�un yakaland�� ya�

Biri d��ncelerinizi okuyabilir!

Sonbahar depresyonunun en iyi ilac�, ��k