metre

metre sisteminde ve Uluslararası Birimler Sistemi’nde temel uzunluk birimi.

1791’de Fransız Bilimler Akademisi tarafından Paris’ten geçen meridyen dairesinin Kuzey Kutup noktası ile Ekvator arasındaki uzunluğunun 1/10.000.000’u olarak tanımlandı. Uluslararası Ağırlıklar ve Ölçüler Bürosu 1889’da metreyi platin (yüzde 90)- iridyum (yüzde 10) alaşımından yapılmış ve standart olarak kabul edilen bir çubuk üzerindeki iki çizginin arasındaki uzaklık olarak yeniden tanımladı. Işık dalgalarının ölçülmesi yöntemlerindeki gelişmeler metrenin hem tümüyle doğal, hem de daha kesinlikli ve başvurulması daha kolay bir standarda bağlanmasını olanaklı kıldı. Böylece metre, Uluslararası Birimler Sistemi’nin uzunluk birimi olarak, belirlenmiş koşullar altında, kripton-86 atomu tayfındaki turuncu-kırmızı çizginin dalgaboyunun 1.650.763,73 katı olarak tammlandı (1960).

Metrenin 1/İ00’üne eşit santimetre (cm) ve 1/1000’ine eşit olan milimetre (mm), metrenin en çok kullanılan askatlan arasındadır. Metrenin 1/1.000.000’una eşit olan ve mikron olarak da adlandırılan mikrometre (s, m) ise mikroorganizmalar ve koloidal parçalar gibi mikroskopik nesnelerin boyutlarının ve çok küçük başka uzunlukların (örn. kızılötesi ışınımın dalgaboyu) ölçülmesinde kullanılır.