OTOMATİZM a. (fr. automatisme). Fizyol. Çalışması için gerekli bütün öğeler bünyesinde bulunan organın özelliği. (Başlıca otomatizmler şunlardır: kalp otomatizmi, vazomotor merkezlerin, solunum merkezlerinin otomatizmi, bağırsak otomatizmi, omurilik otomatizmi.)
—ikt. Klasik iktisadi çözümlemede, her türlü iktisadi etmenin etkisinden uzak kalan düzenleyici mekanizma.
—Nörol. Omurilik otomatizmi, travma, basınç ya da damar hastalığına bağlı olarak tam bir kesmeden sonra, üst taraftaki sinir merkezlerinin denetiminden kurtulan omuriliğin otonom çalışması biçiminde beliren refleks tepkilerinin tümü. (Bk. ansikl. böl.) || Sara otomatizmi, bir sara nöbeti sırasında ortaya çıkan otomatik hareketler. (Bk. ansikl. böl.)
—Psik. Zihinsel otomatizm, G. de Clörambault'nun betimlediği sendrom. Bu sendromun ayırtedici özelliği, düşünce akışında bir karışıklık (özne, düşünce ve eylemlerinin kendisine önceden bildirildiği duygusuna sahiptir), duyusal bir nitelik taşımayan sözsel sanrılar, senestezik sanrılar ve devindirici otomatizmlerdir: itkiler, asalak davranışlar. (Şizofreni ve öteki süreğen hezeyanlı psikozlarda karşılaşılan zihinsel otomatizm, G. de Clörambault'ya göre, hezeyanın başlangıç noktasıdır.)
—Ruhbil. Eskiden istemdışı etkinlikleri adlandırmak için kullanılan terim. (Başlangıçta istemli olmakla birlikte, yinelene yi- nelene istemli olmaktan çıkan etkinlikler için de kullanılabilir. Alışılmış birçok hareketlerde durum böyledir. Bugün deneysel ruhbilimde, öznenin hiçbir denetimi olmayan otomatik süreç ya da mekanizmalarla "denetimli" süreç ya da mekanizmalar arasında bazen bir ayrım yapılmaktaysa da buradaki "denetimli" terimi, "istemli" teriminden daha güçsüz bir anlam taşımaktadır.)
—Teknol. ûZDEVİNGENLİK'in eşanlamlısı.
—Ansİkl. Nörol.
• Omurilik otomatizmi. Genellikle ilk kazadan 3 ila 4 hafta sonra ortaya çıkar ve korunma ya da üçlü çekilme reflekslerinin bulunmasıyla tanınır. Kemik-kiriş refleksleri canlı ve çok yönlüdür; taban derisi refleksi gerileme biçiminde gerçekleşir; kasık ya da kabaetin uyarılmasından sonra refleks işemeler görülür.
• Sara otomatizmi. Bilinç (özellikle bellek) bozukluklarıyla birleşerek, sara nöbeti belirtilerinin tümünü oluşturabilir. Bazen nöbetin başlangıcında o anda yapılmakta olan eylem (yürümek, bisiklet kullanmak) sürebileceği gibi, tamamen yepyeni bir etkinlik de sözkonusu olabilir. Genellikle uygunsuz, anlamsız ve acemice olan bu etkinlik (soyunmak, bir perdeyi buruşturmak, bir mobilyanın yerini değiştirmek) çok iyi bir eşgüdümle de gerçekleşebilir (kent içinde otomobil kullanmak, bir bilet alıp trene binmek, vb.), iyi bir kullanıma ve geriye yönelik bu otomatizmler en klasik olanlardır. Nöbet sonrası, hasta hiçbir şey anımsamaz ve hareket ettiği yerden çok uzakta bulunmaktan büyük bir şaşkınlık duyar. Bu otomatizm ve nöbetlerin süresi birkaç dakika ile birkaç gün arasında değişebilir.
Sponsorlu Bağlantılar
—Nörol. Omurilik otomatizmi, travma, basınç ya da damar hastalığına bağlı olarak tam bir kesmeden sonra, üst taraftaki sinir merkezlerinin denetiminden kurtulan omuriliğin otonom çalışması biçiminde beliren refleks tepkilerinin tümü. (Bk. ansikl. böl.) || Sara otomatizmi, bir sara nöbeti sırasında ortaya çıkan otomatik hareketler. (Bk. ansikl. böl.)
—Psik. Zihinsel otomatizm, G. de Clörambault'nun betimlediği sendrom. Bu sendromun ayırtedici özelliği, düşünce akışında bir karışıklık (özne, düşünce ve eylemlerinin kendisine önceden bildirildiği duygusuna sahiptir), duyusal bir nitelik taşımayan sözsel sanrılar, senestezik sanrılar ve devindirici otomatizmlerdir: itkiler, asalak davranışlar. (Şizofreni ve öteki süreğen hezeyanlı psikozlarda karşılaşılan zihinsel otomatizm, G. de Clörambault'ya göre, hezeyanın başlangıç noktasıdır.)
—Ruhbil. Eskiden istemdışı etkinlikleri adlandırmak için kullanılan terim. (Başlangıçta istemli olmakla birlikte, yinelene yi- nelene istemli olmaktan çıkan etkinlikler için de kullanılabilir. Alışılmış birçok hareketlerde durum böyledir. Bugün deneysel ruhbilimde, öznenin hiçbir denetimi olmayan otomatik süreç ya da mekanizmalarla "denetimli" süreç ya da mekanizmalar arasında bazen bir ayrım yapılmaktaysa da buradaki "denetimli" terimi, "istemli" teriminden daha güçsüz bir anlam taşımaktadır.)
—Teknol. ûZDEVİNGENLİK'in eşanlamlısı.
—Ansİkl. Nörol.
• Omurilik otomatizmi. Genellikle ilk kazadan 3 ila 4 hafta sonra ortaya çıkar ve korunma ya da üçlü çekilme reflekslerinin bulunmasıyla tanınır. Kemik-kiriş refleksleri canlı ve çok yönlüdür; taban derisi refleksi gerileme biçiminde gerçekleşir; kasık ya da kabaetin uyarılmasından sonra refleks işemeler görülür.
• Sara otomatizmi. Bilinç (özellikle bellek) bozukluklarıyla birleşerek, sara nöbeti belirtilerinin tümünü oluşturabilir. Bazen nöbetin başlangıcında o anda yapılmakta olan eylem (yürümek, bisiklet kullanmak) sürebileceği gibi, tamamen yepyeni bir etkinlik de sözkonusu olabilir. Genellikle uygunsuz, anlamsız ve acemice olan bu etkinlik (soyunmak, bir perdeyi buruşturmak, bir mobilyanın yerini değiştirmek) çok iyi bir eşgüdümle de gerçekleşebilir (kent içinde otomobil kullanmak, bir bilet alıp trene binmek, vb.), iyi bir kullanıma ve geriye yönelik bu otomatizmler en klasik olanlardır. Nöbet sonrası, hasta hiçbir şey anımsamaz ve hareket ettiği yerden çok uzakta bulunmaktan büyük bir şaşkınlık duyar. Bu otomatizm ve nöbetlerin süresi birkaç dakika ile birkaç gün arasında değişebilir.
Kaynak: Büyük Larousse
X-Sözlük Konusu: ne demek anlamı tanımı.

Otomatizm Nedir?
