Arama

Söğüt (Salix)

Güncelleme: 14 Ocak 2013 Gösterim: 4.083 Cevap: 2
Pasakli_Prenses - avatarı
Pasakli_Prenses
Ziyaretçi
28 Ocak 2008       Mesaj #1
Pasakli_Prenses - avatarı
Ziyaretçi
260px Salix alba leaves

Sponsorlu Bağlantılar

Söğüt (Salix), söğütgiller (Salicaceae) familyasından Salix cinsini oluşturan boylu ağaç veya bodur çalı halinde, çoğunluğu kışın yaprak döken, ender olarak da her dem yeşil kalan odunsu bitkiler.
Tek bir pul ile örtülmüş olan tomurcuklar çoğunlukla sürgüne yatmıştır. Sürgünler üzerindeki dizilişleri çok sıralı sarmal birkaç türünde almaşık dır ve tepe tomurcukları pseudoterminal dır.
Yapraklar parçalanmamış, sadedir. ve uzun şerit halinde veya eliptik yapıdadır; kenarları tam veya bezeli ve ince dişli, kaba dişli, dilimli dişlidir.Genel olarak kısa saplıdır.; çoğunlukla kulakçıkları vardır.
Yan durumlu çiçek kurulları başak halinde dik durular. Bazı türlerde çiçek açmak yapraklanmadan önce, bazılarında ise aynı zamanda olur. Bir cinsli ikievcikli ve entomogamdırlar.
Söğütler gayet kolay kök yapabildiğinden, tohumları da kısa zamanda çimlenme özelliğini kaybettiğinden, üretilmelleri hemen her yerde çelikle ve kök sürgünü ile olur.Osmanlı'nın kökü olan,kayi boyu 'söğüt'te kurulmuştur.

Tıbbi özellikler

Eski Sümer ve Mısır kayıtlarında söğüt ağacı kabuğunun ağrı ve ateş tedavisinde kullanıldığı ile ilgili bilgiler yer almaktadır. M.Ö. 5.YY'da Yunanlı doktor Hipokrat söğüdün ilaç olarak kullanımından bahsetmiştir. Amerika yerlilerinin de söğüdü tedavi amacıyla sık sık kullandığı bilinmektedir.
Söğüt ağacı kabuğundaki aktif madde Salisin'dir. Kristal formu ilk olarak 1828'de Fransız eczacı Henri Leroux tarafından izole edilmiştir. Saf formu İtalyan kimyager Raffaale Piria tarafından elde edilmiştir. Suda çözündüğü zaman asit özelliği gösterdiğinden (ph 2.4) Salisilik asit olarak adlandırılmıştır.
1897'de Felix Hoffmann sentetik olarak salisin'in değiştirilmiş bir formunu elde etmeyi başardı. Yeni bileşik salisilik asitten daha az mide problemlerine yol açıyordu. Bu yeni ilaç, yani Asetil Salisilik Asit Hoffman'ın işvereni olan Bayer firması tarafından Aspirin olarak adlandırıldı ve dünyanın en çok kullanılan ilacı haline geldi.

Türkiye'de bulunan türler

Türkiye'de doğal olarak 23 tür bulunur.
  • Salix alba - Ak söğüt
  • Salix acmophylla - Acem söğüdü
  • Salix aegyptiaca
  • Salix amplexicaulis - Karşılıklı yapraklı söğüt
  • Salix armenorossica
  • Salix caprea - Keçi söğüdü
  • Salix caucasica - Kafkas söğüdü
  • Salix cinerea - Boz söğüt
  • Salix elaeagnos - İğde Yapraklı söğüt
  • Salix elbursensis
  • Salix excelsa - Boylu söğüt
  • Salix fragilis - Gevrek söğüt
  • Salix pedicellata
  • Salix pentandra
  • Salix pentandroides
  • Salix pseudododepressa
  • Salix pseudomedewii
  • Salix purpurea - Erguvani söğüt
  • Salix rizeensis - Rize söğüdü
  • Salix trabzonica - Trabzon söğüdü
  • Salix triandra - Badem yapraklı söğüt
  • Salix wilhelmsiana
  • Salix viminalis - Sepetçi söğüdü

nünü - avatarı
nünü
Ziyaretçi
26 Aralık 2008       Mesaj #2
nünü - avatarı
Ziyaretçi
SÖĞÜT

Sponsorlu Bağlantılar
Süs, gölge ve kereste ağacı olarak dikilen söğütlerin doğada kendiliğinden yeti­şen 300 kadar türü vardır. Hepsi de kuzey yarıküreye dağılmış olan bu çalı ya da ağaç yapısındaki bitkiler söğütgiller (Salicaceae) familyasının Salix cinsinde yer alır.
Birkaç ayrıksı örnek dışında kışın genellikle yapraklarını döken bu türlerin kenarları dişli, ince uzun ve şeritsi yaprakları vardır. Ayrı ağaçlar üzerinde bulunan erkek ve dişi çiçek­leri "tırtıl" denen başaklarda toplanmıştır. Bazı türlerde, kızıl kahverengi zarsı bir kılıfın içinden çıkan çiçek tomurcukları grimsi yu­muşak tüylerle kaplıdır. Tomurcuklar açtık­tan sonra çiçektozları rüzgârın yardımıyla erkek çiçeklerden dişi çiçeklere taşınır. Ayrı­ca, çiçektozlarının taşınmasına başta arılar olmak üzere çeşitli böcekler de yardımcı olur.
Döllenmeden sonra oluşan küçük yeşil kılıfların (meyve) içinde tohumlar gelişir. Olgunlaşarak yanlan bu kılıflardan dökülen tohumlar kuyruk biçimindeki tüyleri sayesin­de rüzgârda uçuşarak uzak yerlere dağılır. Eğer tohumlar çimlenip gelişebileceği nemli bir toprağa düşmezse kısa sürede ölür. Söğüt­ler en iyi sulak yerlerde, akarsu ve göl kenarlannda yetişir. Tohumları son derece dayanıksız olduğundan söğütler çelikle ya da kök sürgünleriyle çoğaltılır.
En yaygın söğüt türlerinden biri olan ak söğüt (Salix alba) Avrupa ve Kuzeybatı Afri­ka ile Asya'nın güney ve batı kesimlerini de içine alan çok geniş bir alanda olduğu gibi Türkiye'nin de hemen her yerinde yetişir. Esnek ve sağlam odunu İngiltere'de kriket sopası yapımında kullanılır, ayrıca odunkö-mürü elde edilir. Türkiye'de yerli 22 söğüt türünden biri olan sepetçi söğüdünün (Salixviminalis) esnek körpe dallarından ise sepet yapılır. Kuzey Amerika'da yaygın bir tür olan kara söğüdün (Salix nigra) odunundan amba­laj malzemesi yapımında yararlanılır. Bazı türlerin kabuğundan da ilaç olarak kullanılan ağrı kesici bir madde özütlenir.
Hemen herkesin çok iyi tanıdığı salkım söğüt (Salix babylonica) ise dünyaya anayur du olan Çin'den yayılmıştır. Yerlere kadar sarkan, sık yapraklı ince dallarıyla çok zarif bir görünüm sergileyen bu söğüt türü hem öbür ülkelerde, hem de ülkemizde özellikle göl, havuz gibi su kenarlarında süs ve gölge ağacı olarak yetiştirilir.

"Kaynak: MsXLabs.org & Temel Britannica"

Efulim - avatarı
Efulim
VIP VIP Üye
14 Ocak 2013       Mesaj #3
Efulim - avatarı
VIP VIP Üye
Söğüt (Salix)
MsXLabs.Org & Morpa Genel Kültür Ansiklopedisi

Ad:  salkim-sogut-agaci.jpg
Gösterim: 541
Boyut:  95.7 KB

İkiçeneklilerin söğütgiller familyasından ağaç, ağaççık ya da çalılar (Salix). Çoğunluğu kışın yaprağını döker. Yaprakları şerit ya da yumurtamsı biçimde, çiçek kurulları bircinsli, birevciklidir. Çiçeklerinde 1-2 tane bal bezesi bulunur. Meyve kapsül tipinde, tohumları çok küçüktür. Açık renkli ve hafif odunları kömür ve odun olarak yakılır, ayrıca tarım araçları, kağıt vb. yapımında kullanılır. İnce dal ve sürgünlerinden sepet yapılır. Kabuk, yaprak ve çiçeklerinden tanen elde edilir. Çoğunlukla çelikle üretilirler. Sulak yerlerde iyi yetişirler. Kuzey Yarıküre'nin ılıman ve soğuk bölgelerinde yayılmış 170 türünden 15 kadarı Türkiye'de doğal olarak bulunur. Bunlardan bazıları aksöğüt (S. alba), salkımsöğüt (S. babylonica), sepetçisöğüdü (S. viminalis), keçisöğüdü (S. caprea) vb.dir.

Benzer Konular

18 Şubat 2010 / _KleopatrA_ Botanik
20 Eylül 2011 / Alvarez Ocean Taslak Konular
2 Aralık 2009 / Alvarez Ocean Taslak Konular
9 Nisan 2009 / BrookLyn Botanik
1 Aralık 2009 / Alvarez Ocean Botanik
Etiketler: Söğüt (Salix)