Arama

Kanun (Yasa) Nedir? Kanun Hakkında Genel Bilgiler

Güncelleme: 5 Şubat 2016 Gösterim: 76.020 Cevap: 4
HipHopRocK - avatarı
HipHopRocK
Ziyaretçi
22 Mart 2009       Mesaj #1
HipHopRocK - avatarı
Ziyaretçi
Kanun

Sponsorlu Bağlantılar
Kanun veya yasa, bir anayasal hukuk rejiminde, yetkili organlarca meydana getirilen hukuk kurallarıdır. Kanunlar, tüzükler, yönetmelikler birer kanundur. Kanuna mevzuat da denir. Dar anlamında kanun, yasama organınca yapılan kanun adıyla gerçekleştirilen işlerdir. Hukukla paralel anlamlılık taşır ancak hukukun öğelerinden sadece biri ve hukuk kaynaklarından sadece biridir.
Kanun, yazılı veya yazısız olabilir. Yazılı kanunların en ünlüsü MÖ 1700'lerde yapılmış Hammurabi Kanunları'dır. Roma hukuku, Cermen hukuku, Katolik hukuku, İslam hukuku yazılı kanunlara dayanır. Çağdaş kanunların yazılı oluşu Fransız Devrimi'nden sonra gelişmiştir. Önemli yazılı kanunlara Kod (code) denilmektedir. Toplumu Kod'larla yönetmeye Kodifikasyon denilir ve Kıta Avrupa'da geçerlidir. Medeni Kanun'lar birer Kod'dur. İslam dünyasında Mecelle ve Kanun-ı Esasi ilk kodlardır.
Türkiye'de kanun koyma yetkisi TBMM'nindir. Kanun teklifi Bakanlar Kurulu (tasarı) ve milletvekillerince tek veya grup halinde (kanun teklifi), gerekçe gösterilerek yapılır. Bunun dışındaki kişi ve kurumlar, kanun isteklerini meclise iletebilirler. Cumhurbaşkanı, kanun teklif edemez, çünkü cumhurbaşkanı seçildikten sonra TBMM üyeliğini kaybeder. Kanunlar cumhurbaşkanına sunulur ve cumhurbaşkanı yayınlarsa yürürlüğe girer. Yayınlamazsa (bütçe kanunu hariç), gerekçesiyle meclise iade eder (15 gün içinde). Meclis kanunu aynıyla tekrar kabul ederse, artık cumhurbaşkanı o kanunu yayınlar. Meclis, kanun yaparken anayasa ve içtüzük hükümlerine uyar. Kanunlar TC Resmi Gazete'de (kuruluşu 7 Ekim 1920) yayınlanırsa yürürlüğe girer. Tarih belirtilmemişse 45 gün içinde bütün yurtta geçerli olur. Başbakanlık, Düstur adıyla kanunları derlemekte, her yasama yılında bir cilt yayınlamaktadır. Kanunlar, mevzuat bilgi sistemleriyle internette yayınlanmaktadır. Meclisin yayınladığı iki kanun dergisi bulunmaktadır: Tutanak Dergisi, Kanunlar Dergisi.
Meclis, geçmişe yönelik suç içeren kanun yapamaz. Seçim kanunu değişiklikleri, yürürlük tarihinden başlayarak 1 yıl içinde olacak seçimlerde uygulanmaz. Kanunlar: kanun, tüzük, yönetmelik, KHK, TBMM İçtüzüğü, İçtihadı Birleştirme Kararları, mahkeme kararları, içtihatlar, örf ve adet, tebliğ, genelge, yönerge adlarını taşır. Kanunlardaki değişiklikleri izlemek vatandaş için mümkün değildir, ancak hukukçular bunu bilebilir.
Her kanunun bir sıra numarası olur. Kanunlar bu no ile anılır. Ancak, cumhuriyet öncesinden kalan kanunlar adlarıyla anılır. 1920-1960 arasındaki kanunlar 1-7480 arası no taşır. 27 Mayıs 1960-1 Kasım 1961 arasındaki kanunlar 1-375 arası no taşır. 1961'den günümüze kadar gelen kanunlar 1'den başlar ve son olarak 5000'leri aşmıştır. Bu durumda aynı no'lu iki kanun olabilir. Bu nedenle kanunlar mehaz verilirken tarihi ve no'su birlikte verilir. Anayasaya göre, bazı konular ancak kanunla düzenlenebilir (ceza, antlaşmalar, yargıç ve savcı atamaları gibi). Kanunlar, anayasaya aykırı olamaz ve bu kural yargı denetimi düzeniyle denetlenir. Kanunlar, bireylerce anlaşılabilir şekilde olur ve anlaşılabilir dille yazılır.
TC Anayasasının ilk 3 maddesi değiştirilemez. Bütün kanunlar anayasa denilen temel kanuna göredir. Bir kanun, başka bir kanunla veya mahkeme kararıyla yürürlükten kalkar. Süreli kanunlar ise, kendiliğinden kalkar (Bütçe Kanunu gibi). Anayasa Mahkemesi'nin kanun iptalleri Resmi Gazete'de yayınlandığı anda o kanun yürürlükten kalkar. Bazı kanunlar yürürlükte olmasına rağmen işler değildir (Milli Korunma Kanunu gibi). Bazıları ise yürürlüktedir ama fiilen uygulanmaz: mesela kanunlara göre 6-14 yaşları arasındaki her çocuğun eğitimi zorunludur, ama uygulamada okula gitmeyen pek çok çocuk vardır. Kanunlar, sadece kanun haline gelmekle kanun olmaz, uygulamada düzenlenme hataları, toplum gerçekleriyle bağdaşmama, uygulama için gerekli tedbirlerin alınmaması, kanunu uygulayanlardaki aksaklıklar, araç eksikleri, halkın benimsememesi gibi sebeplerle kâğıt üzerinde kalabilir. Kanunsuz suç olmaz.
Antlaşmalar, kanundur ve Anayasa Mahkemesi'ne götürülemez. Yerel kanunla uluslararası kanun çelişirse, uluslararası kanun esas alınır. Antlaşmalar, mecliste bir kanunla uygun bulunursa onaylanır. Kanunları yasama organı yapar, ancak yürütme organı kanun gibi KHK'ler yapabilir. KHK'ler de Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girer. Olaganüstü haller dışında KHK'ler Anayasa Mahkemesi denetimine açıktır. Yüretme organı tüzük çıkarabilir; tüzüklerin iptali için Danıştay'da dava açılır. Bir diğer kanun olan yönetmelikleri, yürütme organı dışında kamu tüzel kişileri de çıkarabilir, bunlar da idari yargıya açıktır, kamusal yönetmelikler Resmi Gazete'de yayınlanır.
Kanunlar birbiriyle çelişemez. Kanun hiyerarşisinde Anayasa en baştadır. Aynı tür kanunlar eşit güçtedir. Kanun hiyerarşisi şöyledir: Anayasa, kanun, KHK, tüzük, yönetmelik, içtihad. Bunlar arasında çelişki olursa yargı organları (Danıştay ve İdare Mahkemeleri), kanunları denetleme görevi gibi denetler.

Son düzenleyen Safi; 5 Şubat 2016 01:27
_Yağmur_ - avatarı
_Yağmur_
VIP VIP Üye
24 Mayıs 2011       Mesaj #2
_Yağmur_ - avatarı
VIP VIP Üye
YASA

Sponsorlu Bağlantılar
Anayasada öngörülen usullere göre, devletin yasama organı tarafından yazılı olarak konan, uyulması zorunlu hukuk kuralı.

Yasayla konulan hukuk kuralları:

a) Geneldir. Ülkenin her yerinde herkes için aynı hükmü taşır. Hangi alandaki ilişkileri düzenliyorsa, o alana giren, o ilişkilerde bulunan herkes bu kurallara bağlıdır.
b) Uyulması zorunludur. Uymayanlar ya cezaya çarptırılır ya da tazminat ödemeye zorlanır.
c) Süreklidir. Yürürlükte kaldığı süre içinde, etkisinden ve yargısından bir şey eksilmez. İlke olarak, konulmadan önceki değil, konulduktan sonraki olaylara uygulanır.
d) Soyuttur. Kişiye ya da belli olaya uygulanmak üzere değil, olması mümkün ve aynı koşulları taşıyan olayları düzenlemek için konulur.

İlke olarak yasa, o ülkedeki vatandaşlara da, yabancılara da uygulanır. Yalnız bazı yasalar, örneğin evlenme ve miras yasaları vatandaşı her yerde izler. Yasa halk taafından bilinmelidir; daha doğrusu, herkesin bildiğini farzettirecek şekilde yayınlanmalı, ilân edilmelidir. Türk yasaları "Resmî Gazete" ile yayınlanır; cezaya, vergiye, askerliğe ait olanlarla halkı doğrudan doğruya ilgilendiren yasalar, ayrıca kent ve kasabalarda belediyeler, köylerde de muhtarlar tarafından ilân olunur. Yasa, ya içinde yazılı tarihten ya da "Resmî Gazete"de yayınlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girer. Yasanın, Anayasa'ya uygunluğu esastır. Yasaların Anayasa'ya aykırılığının belli koşullar altında ileri sürüldüğü durumlarda bu iddiayı Anayasa Mahkemesi inceler, karara bağlar. Bu yoldan, Anayasa'ya aykırılığına karar verilen yasa yürürlükten kalkmış olur. Yasa, onu çıkarmaya (yürürlüğe koymaya) yetkili organa, gerekçeli bir tasarı hâlinde sunulur. Yasa önermeye, Bakanlar Kurulu ve TBMM üyeleri yetkilidirler.

MsXLabs.org & Morpa Genel Kültür Ansiklopedisi

Son düzenleyen Safi; 5 Şubat 2016 01:27
"İnşallah"derse Yakaran..."İnşa" eder YARADAN.
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
17 Kasım 2011       Mesaj #3
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
kanun, devlet düzenini saglamak için yetkili organlar tarafından oluşturulmuş kurallar bütünüdür.kanunlar anyasaya göre hazırlanır.
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
28 Nisan 2012       Mesaj #4
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
yasa

Olayların gidişinde olağan dışına yer vermeyen, değişmezlik ve mecburiyet gösteren kural.
Devletin yasama organları tarafından konulan ve uyulması gereken kurallar bütünü, kanun.
Bilimde çok sayıda deney ve gözlemden sonra, aynı şartlarda aynı sonuçları verdiği kesin olarak belirlenen durum.
Toplumsal hayat içinde kendiliğinden oluşan ve uyulması toplum içinde yaşamanın bir mecburiyeti olan alışkıların bütünü.
Düşüncenin mantıksal bir değeri olması için uyulması şart olan temel.
1- Olaylar arasında düzenli bir bağıntıyı saptayan ve bir şeyin zorunlu olduğunu dile getiren genel önerme. Olayların gidişinde olağandışına yer vermeyen, değişmezlik ve zorunluluk gösteren kural (doğayasası). 2- Değişmezlik ve zorunluluk niteliği taşımayan, ancak bir yükümlülüğü içeren, özgür bir istence dayalı kural (gereklilikyasası). .// Bu türyasa: a- Hukukta: Toplumda bireyler arası ilişkileri düzenlemek amacıyle devletçe konmuş yönerge ve kurallar, b- Ahlâkta: Törelerle ilgili davranışları düzenleyici buyruklar ve yönergeler; bir davranışın nasıl olması gerektiğini, ne yapmak gerektiğini gösteren kurallar. 3-Düşüncenin mantıksal bir değeri olması için uyulması zorunlu olan temel -> belitler; mantık kuralları (düşünmeyasaları).
Kanun; düzen; töre.
Son düzenleyen Safi; 5 Şubat 2016 01:27
_AERYU_ - avatarı
_AERYU_
Ziyaretçi
24 Ağustos 2013       Mesaj #5
_AERYU_ - avatarı
Ziyaretçi
Kanun (Yasa) Nedir?
MsXLabs.org

Tekrarlanan gözlem ve deneylerle,aynı şartlarda aynı sonuçları verdiği kesin olarak belirlenen,akıla ve mantığa uygun,genel kanıya göre kabul görmüş,değişmez nitelik kazanmış,yanlışlanma olasılığı olmayan gerçek bilgiye,yasa (kanun) denir.Yasalar değişmezlik ilkesine sahiptir.Yasaları yanlışlamaya çalıştığınızda yasayı çökertmeniz mümkün olmaz.En gerçek değişmezlerdir.Bu mevcut değişmezleri kullanarak yeni değişmezler ortaya çıkarmaya çalışırız.

Kaynak:
Son düzenleyen Safi; 5 Şubat 2016 01:26

Benzer Konular

28 Ekim 2012 / Ziyaretçi Soru-Cevap
24 Şubat 2008 / CoCuqibi Taslak Konular
17 Şubat 2016 / Safi X-Sözlük
Etiketler: yasa nedir