Cevap Yaz Yazdır
En İyi Cevap Var Güncelleme: 18 Ekim 2015  Gösterim: 310.906  Cevap: 45

İş, oluş, durum bildiren cümlelere örnek verir misiniz?

Misafir
3 Aralık 2011 15:24       Mesaj #31
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
(oku-,çiz-,al-,kır-,yaz-,iç-,sev-,sil-,yak-,uç-,at-,dik-,ez-,del-,yol-,diz-,taşı-,aç-,anlat-,gör-,bil-,bul-)bunların hepsi kılış (iş)bildiren fillerdir.
Sponsorlu Bağlantılar


2 Şubat 2012 10:31       Mesaj #32
nötrino - avatarı
VIP SiNiRLi-RUTİNE AYKIRI!
Alıntı
buz perisi adlı kullanıcıdan alıntı

Eğer bir fiil geçişli ise (yani ‘neyi’ ‘kimi’ sorularını sorabiliyorsak) kılış fiilidir.

İş Bildiren Cümle Örnekleri

-Arkadaşım kitaplarını çantasına koydu.
-Çok ağır olduğu için çantasını taşıyamıyordu
-Oda çok havasız olduğu için pencereyi açtı
-Deli gibi yağan yağmur çevreyi su gölüne çevirmiş
-Çok aramasına rağmen istediği kitabı hiçbir kitapçı da bulamadı
-Yarışmaya çok iyi hazırlandığı için soruların tümünü cevapladı
-Ayakkabılarını güzelce sildi parlattı ve onları rafa koydu
-Rüzgar öyle şiddetli esiyordu ki ağaçların dalları cama çarpıyordu.


Oluş Bildiren Cümle Örnekleri

-Kırlar yeşillendi
-Yağmurun etkisiyle baraj taşmış
-Yapraklar sararmaya başladı
-Güneş doğdu
-Rüzgar deli gibi esiyor
-Dün yaptığımız kardanadam bugün erimiş
-Havalar soğumaya başladı
-Dün bulduğum yavru serçecik bugün öldü


Durum Bildiren Cümlelere Örnekler

*Ayşe okula yarım saat geç geldi
*Çocuk simit satıyor.
*Tren saat dokuzda istasyona geldi.
*Duvarlar boyandı.
*Babam çabucacık giyindi.
*Okulun bahçesinde toplandık.
*Çocuk biraz geriye çekildi.
*Ayşe yıkandıtarandı
*Mehmet futbol oynuyor
*Aşırı yorgun olduğu için bütün gün uyudu
*Çocuklar kavga etmeden güzelce oynuyorlar
*Oturduğu banktan hiç kalkmadanyağmur altında uzun süre düşünerek bekledi.
*Dağcılar hiç yılmadanzirveye ulaştılar.



Kaynağı doğru belirtin.Yukarıdaki cümleler iş ,oluş ve durum fiilleri konusunda kendi kurmuş olduğum,bana ait örnek cümlelerdir.muhtemelen buradan alınıp,kaynağını verdiğiniz siteye taşınmış.Önceki sayfaları kontrol edin.

İş, oluş, durum bildiren cümlelere örnek verir misiniz?


7 Mart 2012 11:58       Mesaj #33
bloom22 - avatarı
Üye
Fiiller, iş ,oluş, durum ve hareket bildiren sözcüklerdir.
ÖRNEK: “Yürü, gidelim; bu iş olmaz.” dedi
Fiillerin sonuna “-mek, -mak” ekleri getirildiğinde anlamlı olur .

ÖRNEK:
Bu akşam kardeşinin yanına var .(eylem)
*Kardeşimin güzel bir evi var. (isim)

Fiiller anlamlarına göre üçe ayrılır:

1) Nesne alan, iş yani hareket bildiren ve “neyi, kimi” sorularına cevap veren fiiller kılış fiilleridir
ÖRNEK:Bu işi olsa olsa sen yaparsın .
*Baba koruk yer, oğlunun dişi kamaşır.
*Yemeğin tadını çok beğendik.
*Mum dibine ışık vermez, derler

2)Nesne almayan, öznenin içinde bulunduğu durumu gösteren fiiller durum fiilleridir.
ÖRNEKMsn Confusedu uyur, düşman uyumaz.
*Can çıkar, huy çıkmaz.
. *Teyzesi bize dün sabah geldi.

3)Kendiliğinden ve zaman içinde gerçekleşen fiiller oluş bildirir.
*Yine yeşillendi fındık dalları.
*Genç yaşta ağardı saçlarım.
*Korkudan beti benzi sararmış.

*Bu eylemler “değişerek yeni bir görünüm kazanma” anlamı verir.
*Elleri, ayakları kabarmıştı.
*Denize gidince epey bronzlaşmış.

*Fiiller “-me,- ma,-mez , maz” ekleriyle olumsuz yapılabilir.
*Gülme komşuna, gelir başına.
*Kaz gelecek yerden tavuk esirgenmez.
*Yoldan kal, yoldaştan kalma .

*Geniş zaman eki olumsuz yapıldığında “-mez –maz” olarak değişir.
*Nuh der, peygamber demez.

*Fiiller tekil ve çoğul tüm kişilere göre haber ve dilek kipleriyle çekimlenebilir
*Ben hazırlandım, artık gidebiliriz; dedi.
*Erken yatın, yarın işe gideceğiz

*Şart kipiyle çekimlenmiş fiiller yan cümlenin yüklemi olabilir.
*Erken gelirse birlikte gidelim.

* “-yor” eki yerine “-mekte,- makta” eki de kullanılabilir
*O zamanlar büyük bir şirkette çalışmaktaydım.

*Haber kipleri “zaman”anlamı taşır, dilek kipleri “zamn” anlamı taşımaz.
* Şimdi polisler gelecek, artık çıkalım .

Çekimli fiil sorulduğunda “kip,kişi, olumsuzluk” ekleri alabilen ve yüklem olan fiiller anlaşılır.
· İçimden şu zalim şüpheyi kaldır.
*Ya sen gel ya beni yanına aldır.
*Mecnun um, Leyla mı gördüm
Bir kerecik baktı geçti
Ne sordum ne de söyledi
Kaşlarını yıktı, geçti

*Cümledeki yargı sayısı sorulduğunda “çekimli fiiller, fiilimsiler ve ek – eylem alarak yüklem olmuş ad soylu sözcükler” sayılır.
*Garibim,namıma Kerem diyorlar
*Hastayım, derdime verem diyorlar
*Aslımı el almış, harem diyorlar
*Maraşlı Şeyhoğlu Satılmış’ ım ben
*Senin dudakların pembe, ellerin beyaz
*Al, tut ellerimi bebek, tut biraz

Fiillerde Anlam (zaman,kip) Kayması:

*Bir fiil kipinin kendi anlamı dışında kullanılmasına “anlam kayması” denir.
*Kardeşim ve ben bu okuldan mezun olduk.
Anadolu’nun kapıları 1071’de açıldı.(öğrenilen geçmiş zaman)

*Dün akşam komşulara gitmişler.
Saçların çok güzel olmuş.
Eyvah,anahtar kapının üstünde kalmış!(Sonradan fark etme)

*Yarın ki sınav için ders çalışıyor.
İki yıldır ÖSS’ye hazırlanıyor.(devam eden iş)
Az sonra en sevdiğim dizi başlıyor.(gelecek zaman)
Yedi yıl önce bu şehre yerleşiyorlar.(geçmiş zaman)
Her sabah geç kalıyor okula.(geniş zaman)

*Haftaya bu işi de bitireceğiz.
Bu iş sabaha mutlaka bitecek (emir)
Karşıdaki adam Ali’ nin dayısı olacak.(gereklilik )

*Yıllardır tanırım, kimsenin işine karışmaz
Ben doğmadan önce kardeşim tifodan ölmüş.(geçmiş zaman )
Biraz sabret, biz de az sonra geliriz.(Gelecek zaman )
Akşamki davete bu işi bitirir öyle gidersin.(emir)

*Şu binayı bir de ben göreyim.
Arkadaşlar sessiz olalım!

*Yarın toplantının hazırlıkları yapmalıyım.
Tam bir saat sonra burada olmalısın(emir)
Şimdi İstanbul da olmalı, Boğaz da çay içmeli.(istek)

*Derhal burayı terk edin!
Allah'ım sen aklımı koru!(rica)

*Fiiller ek –eylemin “idi, imiş, ise” ekleriyle kullanılarak bileşik zamanlı yapılır.
Sen gidersen yaşayamam
Ölürse ten ölür, canlar ölesi değil.
Ben ölürsem, akşam üstü ölürüm.
Gidiyordum gurbeti gönlümde duya duya.
Akşamlar bir roman gibi biterdi.
Üşürdüm, içim ürperirdi.
Mesutmuş, seviyormuş kocasını .
Söz olurmuş, olsun ; sevgilim değil misin?
Yağmurlardan sonra büyürmüş başak .
Meyveler sabırla olgunlaşırmış.

*Sıralı cümlelerde bileşik zaman eki son fiilde verilebilir.
Beraber oynar, ders çalışır , film izlerdik.
Erkenden kalkar, kahvaltıyı hazırlar, işe gidermiş.
Beni arar, bulamazsa telaşlaşmasın .


Ekeylemin üç görevi vardır:
1. Ad soylu sözcükleri yüklem yapar.
Hastayım, yalnızım üstelik param yok.
Beş yaşındaydım, kimsesizdim.
Hepimiz kardeşiz, Müslüman ız
Hastaysan, yorgunsan hiç gelme.

2.Basit zamanlı fiilleri bileşik zamanlı yaapar
Böyle olacağını bilmeliydim.
Bir daha aramayacaksın.
Babam öğrenirse çok kızardı.

3. Basit zamanlı fiillere getirilen “dir” ekeylemi cümleye olasılık, kesinlik anlamı getirir.
Bu konu kapanmıştır, artık bunu tartışmayalım.(kesinlik)
Babam geç kalacağımızı öğrenince çok kızmıştı.(olasılık)
Ders bitmiştir, gidebilirsiniz (kesinlik)
Şu saatlerde evine varmıştır.(olasılık)
Misafir
4 Kasım 2012 17:45       Mesaj #34
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
İş;Tabağı kırdım(Neyi kırdın? Tabağı kırdım neyi sorusuna cevap verdiği için iş)
Oluş;Gökyüzü karardı(gökyüzünün kararması bizim elimizde olan bir şey değildir bu yüzden oluş)
Durum; Boyun ne kadar uzamış!(ben-yapmadığım için durum)
Misafir
7 Kasım 2012 19:14       Mesaj #35
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
iş fiili = öznenin isteği ile gerçekleştiren , yapılan hareketin bir nesneye yöneldiğini bildiren fiillere denir . Bu fiillerde öznenin yaptığı işlem etkilenen bir varlıklardır . Bunlar '' neyi - kimi '' sorularına cevap verir ayrıca '' bu '' kelimelerinin başına '' onu '' sözcüğünü getirebilirriz. Durum fiili = öznenin bir durumdaki sürekliliğini anlatan fiillerdir . Durum fiillerinde yapılan işten etkilenen bir nesne yoktur .
9 Kasım 2012 09:25       Mesaj #36
nötrino - avatarı
VIP SiNiRLi-RUTİNE AYKIRI!
Alıntı
Misafir adlı kullanıcıdan alıntı

kılş fiilleri hangi soruyu sorarak buluoduk

Yükleme, Kimi? Neyi? soruları sorulur.
13 Aralık 2012 12:32       Mesaj #37
_EKSELANS_ - avatarı
Üye
Fiiller, iş ,oluş, durum ve hareket bildiren sözcüklerdir.
ÖRNEK Yürü, gidelim; bu iş olmaz. dedi
Fiillerin sonuna -mek, -mak ekleri getirildiğinde anlamlı olur.

ÖRNEK
Bu akşam kardeşinin yanına var .(eylem)
*Kardeşimin güzel bir evi var. (isim)

Fiiller anlamlarına göre üçe ayrılır


1) Nesne alan, iş yani hareket bildiren ve neyi, kimi sorularına cevap veren fiiller kılış fiilleridir.
ÖRNEK
Bu işi olsa olsa sen yaparsın .
*Baba koruk yer, oğlunun dişi kamaşır.
*Yemeğin tadını çok beğendik.
*Mum dibine ışık vermez, derler

2)Nesne almayan, öznenin içinde bulunduğu durumu gösteren fiiller durum fiilleridir.
ÖRNEK Su uyur, düşman uyumaz.
*Can çıkar, huy çıkmaz.
*Teyzesi bize dün sabah geldi.

3)Kendiliğinden ve zaman içinde gerçekleşen fiiller oluş bildirir.
*Yine yeşillendi fındık dalları.
*Genç yaşta ağardı saçlarım.
*Korkudan beti benzi sararmış.

Bu eylemler değişerek yeni bir görünüm kazanma anlamı verir.
*Elleri, ayakları kabarmıştı.
*Denize gidince epey bronzlaşmış.

Fiiller -me,- ma,-mez , maz ekleriyle olumsuz yapılabilir.

*Gülme komşuna, gelir başına.
*Kaz gelecek yerden tavuk esirgenmez.
*Yoldan kal, yoldaştan kalma .

Geniş zaman eki olumsuz yapıldığında -mez maz olarak değişir.
*Nuh der, peygamber demez.

Fiiller tekil ve çoğul tüm kişilere göre haber ve dilek kipleriyle çekimlenebilir.
*Ben hazırlandım, artık gidebiliriz; dedi.
*Erken yatın, yarın işe gideceğiz

Şart kipiyle çekimlenmiş fiiller yan cümlenin yüklemi olabilir.
*Erken gelirse birlikte gidelim.

-yor eki yerine -mekte,- makta eki de kullanılabilir
*O zamanlar büyük bir şirkette çalışmaktaydım.

*Haber kipleri zaman anlamı taşır, dilek kipleri zaman anlamı taşımaz.
* Şimdi polisler gelecek, artık çıkalım .

Çekimli fiil sorulduğunda kip,kişi, olumsuzluk ekleri alabilen ve yüklem olan fiiller anlaşılır.
* İçimden şu zalim şüpheyi kaldır.
*Ya sen gel ya beni yanına aldır.
*Mecnun um, Leyla mı gördüm
Bir kerecik baktı geçti
Ne sordum ne de söyledi
Kaşlarını yıktı, geçti

Cümledeki yargı sayısı sorulduğunda çekimli fiiller, fiilimsiler ve ek eylem alarak yüklem olmuş ad soylu sözcükler sayılır.
*Garibim,namıma Kerem diyorlar
*Hastayım, derdime verem diyorlar
*Aslımı el almış, harem diyorlar
*Maraşlı Şeyhoğlu Satılmış ım ben
*Senin dudakların pembe, ellerin beyaz
*Al, tut ellerimi bebek, tut biraz
19 Şubat 2013 23:25       Mesaj #38
_EKSELANS_ - avatarı
Üye
Kılış, oluş, durum fiili nedir? Örnekler ve Cümleler
Fiilde hareket, fiilin temel anlamını ifade eder.
Fiiller taşıdıkları temel anlamlara göre türlere ayrılırlar:
Fiilin temel anlamı harekettir. Hareketin anlam yönünden üç yönü vardır.

1. İş ve Kılış Fiilleri
Öznenin iradesiyle, bir nesne üzerinde gerçekleşen, öznenin nesneyi etkilediğini ve o nesnenin de etkilendiğini gösteren fiillerdir.
Bu fiiller geçişlidir, yani nesne alarak kullanılırlar.
Zaten bu bakımdan iş ve kılış bildirirler.
Örnek:Taşımak, yazmak, açmak, anlatmak, görmek, bilmek, silmek...


2. Durum Fiilleri
Öznenin süreklilik gösteren bir durumunu anlatan fiillerdir.
Bu fiillerin bitmeleri için başka herhangi bir fiilin başlaması gerekir.
Durum fiillerinde özne durağan hâldedir.
Birçoğu, öznenin iradesi dışında gerçekleşir.
Bunlar genellikle geçişsizdir, yani çoğunlukla nesne almazlar.
Örnek:Uyumak, uyanmak, ölmek, susmak, oturmak, yatmak, uzanmak...

3. Oluş Fiilleri
Bunlar da bir nitelik değişikliği, yani bir durumdan başka bir duruma geçildiğini veya geçilmekte olduğunu bildirirler.
Gerçekleşmelerinde öznenin doğrudan etkisi yoktur.
Daha çok "kendiliğinden olma" söz konusudur.
Geçişsizdirler.
Örnek : olmak, büyümek, bayatlamak, yeşermek, uzamak...

19 Şubat 2013 23:27       Mesaj #39
_EKSELANS_ - avatarı
Üye
İş Oluş Durum Bildiren Cümlelerine örnekler

Fiiller, iş ,oluş, durum ve hareket bildiren sözcüklerdir.
ÖRNEK Yürü, gidelim; bu iş olmaz. dedi
Fiillerin sonuna -mek, -mak ekleri getirildiğinde anlamlı olur.

ÖRNEK
Bu akşam kardeşinin yanına var .(eylem)
*Kardeşimin güzel bir evi var. (isim)

Fiiller anlamlarına göre üçe ayrılır


1) Nesne alan, iş yani hareket bildiren ve neyi, kimi sorularına cevap veren fiiller kılış fiilleridir.
ÖRNEK
Bu işi olsa olsa sen yaparsın .
*Baba koruk yer, oğlunun dişi kamaşır.
*Yemeğin tadını çok beğendik.
*Mum dibine ışık vermez, derler

2)Nesne almayan, öznenin içinde bulunduğu durumu gösteren fiiller durum fiilleridir.
ÖRNEK Su uyur, düşman uyumaz.
*Can çıkar, huy çıkmaz.
*Teyzesi bize dün sabah geldi.

3)Kendiliğinden ve zaman içinde gerçekleşen fiiller oluş bildirir.
*Yine yeşillendi fındık dalları.
*Genç yaşta ağardı saçlarım.
*Korkudan beti benzi sararmış.

Bu eylemler değişerek yeni bir görünüm kazanma anlamı verir.
*Elleri, ayakları kabarmıştı.
*Denize gidince epey bronzlaşmış.

Fiiller -me,- ma,-mez , maz ekleriyle olumsuz yapılabilir.

*Gülme komşuna, gelir başına.
*Kaz gelecek yerden tavuk esirgenmez.
*Yoldan kal, yoldaştan kalma .

Geniş zaman eki olumsuz yapıldığında -mez maz olarak değişir.
*Nuh der, peygamber demez.

Fiiller tekil ve çoğul tüm kişilere göre haber ve dilek kipleriyle çekimlenebilir.
*Ben hazırlandım, artık gidebiliriz; dedi.
*Erken yatın, yarın işe gideceğiz

Şart kipiyle çekimlenmiş fiiller yan cümlenin yüklemi olabilir.
*Erken gelirse birlikte gidelim.

-yor eki yerine -mekte,- makta eki de kullanılabilir
*O zamanlar büyük bir şirkette çalışmaktaydım.

*Haber kipleri zaman anlamı taşır, dilek kipleri zaman anlamı taşımaz.
* Şimdi polisler gelecek, artık çıkalım .

Çekimli fiil sorulduğunda kip,kişi, olumsuzluk ekleri alabilen ve yüklem olan fiiller anlaşılır.
* İçimden şu zalim şüpheyi kaldır.
*Ya sen gel ya beni yanına aldır.
*Mecnun um, Leyla mı gördüm
Bir kerecik baktı geçti
Ne sordum ne de söyledi
Kaşlarını yıktı, geçti

Cümledeki yargı sayısı sorulduğunda çekimli fiiller, fiilimsiler ve ek eylem alarak yüklem olmuş ad soylu sözcükler sayılır.
*Garibim,namıma Kerem diyorlar
*Hastayım, derdime verem diyorlar
*Aslımı el almış, harem diyorlar
*Maraşlı Şeyhoğlu Satılmış ım ben
*Senin dudakların pembe, ellerin beyaz
*Al, tut ellerimi bebek, tut biraz

6 Mayıs 2013 10:57       Mesaj #40
nötrino - avatarı
VIP SiNiRLi-RUTİNE AYKIRI!
Alıntı
Misafir adlı kullanıcıdan alıntı

daha çok bilgi verseydiniz

Konunun özü örneklerle desteklenerek gerekli bilgi verildi.Önceki sayfaları kontrol edin.Konuyu iyice anlayıp pekiştirmeniz için yapmanız gereken tek şey bol soru çözmektir.Test kaynağı olarak da konuyla ilgili kendi ders kitaplarınızı, ödev sitelerinde verilen kaynakları...vs kullanabilirsiniz!



Daha fazla sonuç:
oluş fiillerine örnekler

Hızlı Cevap
Mesaj:


Kaynak:


Bu sayfalarımıza baktınız mı
paneli aç