Arama

Kompozisyon yazarken nelere dikkat edilmelidir? - Sayfa 2

En İyi Cevap Var Güncelleme: 13 Kasım 2014 Gösterim: 34.982 Cevap: 30
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
26 Ekim 2011       Mesaj #11
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
noktalama işaretlerini doğru kullanmalıyız
Sponsorlu Bağlantılar
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
9 Kasım 2011       Mesaj #12
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
nasıl yazılır
Sponsorlu Bağlantılar
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
7 Şubat 2012       Mesaj #13
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
offf hiç bişiy yazamıycam ya geçen senede 3. oldum zatten hala moralim bozuk ya ilk üçe giremezsem diye düşünüyorum.biriniz bana yardım etsin ben 4 kere kompoziyon yarışmasına katıldım iki 1. liğim bir 2. liğim bir de 3. lüğüm var ama yeteneklerim git gide köreliyooo :'(
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
19 Mart 2012       Mesaj #14
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
Kompozisyon Nasıl Yazılır?



Giriş Bölümü :
Giriş Bölümünün Özellikleri :Giriş bölümünde konu ve konuya bakış açısı belirtilir.
Giriş Cümlesi:
üKısa ve ilgi çekici bir cümledir.
üBağlayıcı öğelerle başlanmaz. (Çünkü, Mesela gibi...)
ü Yazıda ele alınacak konuyu tanıtır; yazarın konuya nasıl bir yaklaşım getireceğini sezdirir.
üGenelden özele (tümden gelim) yazılmış paragraflarda, paragrafın giriş cümlesi aynı zamanda paragrafın ana düşüncesidir.
üTanımlama, açıklama, soru cümlesi biçiminde kurulabilir.

Kompozisyon giriş cümlelerine örnek:
üHerhangi bir halk şiiri antolojisini başından sonuna okumayı hiç denediniz mi?...
üŞiir, ne söylediğinden çok, nasıl söylendiği ile çekiciliğe ulaşır...
üSoftalık, bir düşünce, bir bilgi kanseri diye anlatılabilir...

Gelişme Bölümü :
Gelişme Bölümünün Özellikleri :
üGelişme bölümü; konuyu açıklayan, ana düşüncenin ortaya çıkmasına katkıda bulunan yardımcı düşünceleri içerir.
üKonu, bu bölümde açılır. Bunun için de örneklerden benzerliklerden, karşıtlıklardan, tanık göstermelerden yararlanılır.
üAyrıntılar, gelişme cümlelerinde birbirini tamamlayarak, birbirine, bağlayıcı öğelerle bağlanarak sıralanır.
üGelişme bölümündeki paragraflardan her biri, dil ve düşünce yönünden kendisinden önceki ve sonraki paragrafa bağlıdır.
üTüme varım yöntemiyle yazılan yazılarda ana düşünce, gelişme cümlelerinden biri olabilir.

Kompozisyon gelişme bölümlerine örnek 1:
Yazarken, kitapları bir yana bırakır, aklımdan çıkarırım; kendi gidişimi aksatır diye. (giriş cümlesi)
Gerçekten de iyi yazarlar üstüme fena abanır, yüreksiz ederler beni. Hani bir ressam varmış, kötü horoz resimleri yapar ve uşaklarına, dükkana hiç canlı horoz sokmamalarını sıkı sıkı tembih edermiş, ben de öyle... Hatta çalgıcı Antigenides'in bulduğu çare benim daha çok işime gelirdi Antigenides bir şey çalacağı zaman, kendinden önce ve sonra halka uzun süre kötü şarkılar dinletirmiş... (gelişme bölümü)

Kompozisyon gelişme bölümlerine örnek 2:
Tiyatronun görevi yeni kelimeleri tanıtmak ve dile yerleştirmek değildir... (giriş bölümü)
Bu görev televizyon gibi yayın araçlarına düşer. Özellikle gerçekçi oyunlarda yeni türetilen ve halkın henüz kullanmadığı kelimelerin kullanılmasına karşıyım. Şinasi : Tiyatroda kişilerin, kişiliklerine göre konuşması gerektiğini söylerken en doğru ilkeyi göstermişti. Alışılmamış kelimeler sahnede kullanıldığında halkta tepki yaratıyor. Bugün Türkçe'yi çok iyi kullanan yazarların yanı sıra, aşırı ve öz Türkçe kelimelerle dolu eserlerle de karşılaşıyoruz. Tiyatro eserlerinde bunu yapamazsınız. Tiyatroda rol alan her oyuncu, kahramanın mensup olduğu toplum kesimine uygun biçimde konuşur... (gelişme bölümü)

Sonuç Bölümü Msn Confusedonuç bölümü, belli bir bakış açısı doğrultusunda geliştirilen konunun açıklandığı, amaçlanan sonuca ulaştırıldığı, konunun bir yargıya bağlandığı bölümdür.
Sonuç Bölümünün Özellikleri :
üDil ve düşünce yönünden kendinden önceki paragrafa bağlıdır.
üKısa bir biçimde kurulan bu bölüm, toparlayıcı ve özet niteliğinde olan bağlayıcı öğelerle (kısaca, özetle, denilebilir ki) başlayabilir.
üTüme varım yöntemiyle yazılmış yazılarda, ana düşünce bu bölümdedir.
üÖykü, roman, anı gibi türlerde anlatılan olayın bitiş durumunu içerir.

Sonuç bölümü için örnek :
Bir Kurban bayramı daha... 1930'lar çok çok gerilerde kaldı. O günlerin çocuğu da öldü gitti.
Sanılır ki, kişi bir kez ölür. Öyle değil oysa! Kişi, yaşam boyunca pek çok kez ölür. Bakarım zaman zaman eski resimlere: İşte Phobus Fotoğrafhanesi'nde çekilmiş resimler. Golf pantolonlu, ya da kısa pantolonlu bir çocuk... Ne oldu ona? Öldü gitti. Daha sonra ilkokul, ortaokul, lise sıralarındaki çocuklar, gençler... Hepsi yok oldular. Yok olmak değil mi ölmek? Öyle ise boyuna ölüyoruz, biçimden biçime giriyoruz, bambaşka bir insan oluyoruz zamanla. Altmışındaki kişiyle sekiz, on, on beş yaşların kişisi nasıl olur da aynı insan olur, olabilir? Zamanın bir oyunu bu bize.
Hep ölüyoruz, öle öle büyüyor, değişiyoruz, son ölüme doğru gidiyoruz.

Yazıda Başlık : Bir yazıya verilen ada başlık denir.
Başlık, bir yazının neyi anlattığını, ya da bu yazının yazılma gerekçesini sezdirecek bir özellik gösterir. Kısaca konuyu tanıtan, ana düşünceyi birkaç sözcükle yansıtan sözdür. Başka bir deyişle başlık; konu - ana düşünce uyumunu yansıtan bir özellik gösterir.
"Bu yazıya en uygun başlık hangisi olabilir?" Şeklindeki sorularda, bu açıklamalar dikkate alınarak başlık saptanmalıdır


kaynak


Kaynak: Kompozisyon yazarken nelere dikkat edilmelidir?
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
2 Nisan 2012       Mesaj #15
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
Giriş Bölümü :
Giriş Bölümünün Özellikleri :Giriş bölümünde konu ve konuya bakış açısı belirtilir.
Giriş Cümlesi:
üKısa ve ilgi çekici bir cümledir.
üBağlayıcı öğelerle başlanmaz. (Çünkü, Mesela gibi...)
ü Yazıda ele alınacak konuyu tanıtır; yazarın konuya nasıl bir yaklaşım getireceğini sezdirir.
üGenelden özele (tümden gelim) yazılmış paragraflarda, paragrafın giriş cümlesi aynı zamanda paragrafın ana düşüncesidir.
üTanımlama, açıklama, soru cümlesi biçiminde kurulabilir.

Kompozisyon giriş cümlelerine örnek:
üHerhangi bir halk şiiri antolojisini başından sonuna okumayı hiç denediniz mi?...
üŞiir, ne söylediğinden çok, nasıl söylendiği ile çekiciliğe ulaşır...
üSoftalık, bir düşünce, bir bilgi kanseri diye anlatılabilir...

Gelişme Bölümü :
Gelişme Bölümünün Özellikleri :
üGelişme bölümü; konuyu açıklayan, ana düşüncenin ortaya çıkmasına katkıda bulunan yardımcı düşünceleri içerir.
üKonu, bu bölümde açılır. Bunun için de örneklerden benzerliklerden, karşıtlıklardan, tanık göstermelerden yararlanılır.
üAyrıntılar, gelişme cümlelerinde birbirini tamamlayarak, birbirine, bağlayıcı öğelerle bağlanarak sıralanır.
üGelişme bölümündeki paragraflardan her biri, dil ve düşünce yönünden kendisinden önceki ve sonraki paragrafa bağlıdır.
üTüme varım yöntemiyle yazılan yazılarda ana düşünce, gelişme cümlelerinden biri olabilir.

Kompozisyon gelişme bölümlerine örnek 1:
Yazarken, kitapları bir yana bırakır, aklımdan çıkarırım; kendi gidişimi aksatır diye. (giriş cümlesi)
Gerçekten de iyi yazarlar üstüme fena abanır, yüreksiz ederler beni. Hani bir ressam varmış, kötü horoz resimleri yapar ve uşaklarına, dükkana hiç canlı horoz sokmamalarını sıkı sıkı tembih edermiş, ben de öyle... Hatta çalgıcı Antigenides'in bulduğu çare benim daha çok işime gelirdi Antigenides bir şey çalacağı zaman, kendinden önce ve sonra halka uzun süre kötü şarkılar dinletirmiş... (gelişme bölümü)

Kompozisyon gelişme bölümlerine örnek 2:
Tiyatronun görevi yeni kelimeleri tanıtmak ve dile yerleştirmek değildir... (giriş bölümü)
Bu görev televizyon gibi yayın araçlarına düşer. Özellikle gerçekçi oyunlarda yeni türetilen ve halkın henüz kullanmadığı kelimelerin kullanılmasına karşıyım. Şinasi : Tiyatroda kişilerin, kişiliklerine göre konuşması gerektiğini söylerken en doğru ilkeyi göstermişti. Alışılmamış kelimeler sahnede kullanıldığında halkta tepki yaratıyor. Bugün Türkçe'yi çok iyi kullanan yazarların yanı sıra, aşırı ve öz Türkçe kelimelerle dolu eserlerle de karşılaşıyoruz. Tiyatro eserlerinde bunu yapamazsınız. Tiyatroda rol alan her oyuncu, kahramanın mensup olduğu toplum kesimine uygun biçimde konuşur... (gelişme bölümü)

Sonuç Bölümü Msn Confusedonuç bölümü, belli bir bakış açısı doğrultusunda geliştirilen konunun açıklandığı, amaçlanan sonuca ulaştırıldığı, konunun bir yargıya bağlandığı bölümdür.
Sonuç Bölümünün Özellikleri :
üDil ve düşünce yönünden kendinden önceki paragrafa bağlıdır.
üKısa bir biçimde kurulan bu bölüm, toparlayıcı ve özet niteliğinde olan bağlayıcı öğelerle (kısaca, özetle, denilebilir ki) başlayabilir.
üTüme varım yöntemiyle yazılmış yazılarda, ana düşünce bu bölümdedir.
üÖykü, roman, anı gibi türlerde anlatılan olayın bitiş durumunu içerir.

Sonuç bölümü için örnek :
Bir Kurban bayramı daha... 1930'lar çok çok gerilerde kaldı. O günlerin çocuğu da öldü gitti.
Sanılır ki, kişi bir kez ölür. Öyle değil oysa! Kişi, yaşam boyunca pek çok kez ölür. Bakarım zaman zaman eski resimlere: İşte Phobus Fotoğrafhanesi'nde çekilmiş resimler. Golf pantolonlu, ya da kısa pantolonlu bir çocuk... Ne oldu ona? Öldü gitti. Daha sonra ilkokul, ortaokul, lise sıralarındaki çocuklar, gençler... Hepsi yok oldular. Yok olmak değil mi ölmek? Öyle ise boyuna ölüyoruz, biçimden biçime giriyoruz, bambaşka bir insan oluyoruz zamanla. Altmışındaki kişiyle sekiz, on, on beş yaşların kişisi nasıl olur da aynı insan olur, olabilir? Zamanın bir oyunu bu bize.
Hep ölüyoruz, öle öle büyüyor, değişiyoruz, son ölüme doğru gidiyoruz.

Yazıda Başlık : Bir yazıya verilen ada başlık denir.
Başlık, bir yazının neyi anlattığını, ya da bu yazının yazılma gerekçesini sezdirecek bir özellik gösterir. Kısaca konuyu tanıtan, ana düşünceyi birkaç sözcükle yansıtan sözdür. Başka bir deyişle başlık; konu - ana düşünce uyumunu yansıtan bir özellik gösterir.
"Bu yazıya en uygun başlık hangisi olabilir?" Şeklindeki sorularda, bu açıklamalar dikkate alınarak başlık saptanmalıdır
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
17 Nisan 2012       Mesaj #16
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
Sevgili günlük ; Dostum ; gibi başlanabilinir
Misafir - avatarı
Misafir
Ziyaretçi
5 Kasım 2012       Mesaj #17
Misafir - avatarı
Ziyaretçi
günlük yazarken başladığın cümlelere ve sanki karşın da bir rkadaşın warda ona anlatıyormuş gibi yazmalısın sanki karşın da bir arkadaşın war da sen ona yazıyorsun o arkadaşının adıını da günlük diye düşün
_GüzelikMeleği_ - avatarı
_GüzelikMeleği_
Ziyaretçi
6 Ocak 2013       Mesaj #18
_GüzelikMeleği_ - avatarı
Ziyaretçi
Kompozisyon Nasıl Yazılır?



Giriş Bölümü :
Giriş Bölümünün Özellikleri :Giriş bölümünde konu ve konuya bakış açısı belirtilir.
Giriş Cümlesi:
üKısa ve ilgi çekici bir cümledir.
üBağlayıcı öğelerle başlanmaz. (Çünkü, Mesela gibi...)
ü Yazıda ele alınacak konuyu tanıtır; yazarın konuya nasıl bir yaklaşım getireceğini sezdirir.
üGenelden özele (tümden gelim) yazılmış paragraflarda, paragrafın giriş cümlesi aynı zamanda paragrafın ana düşüncesidir.
üTanımlama, açıklama, soru cümlesi biçiminde kurulabilir.

Kompozisyon giriş cümlelerine örnek:
üHerhangi bir halk şiiri antolojisini başından sonuna okumayı hiç denediniz mi?...
üŞiir, ne söylediğinden çok, nasıl söylendiği ile çekiciliğe ulaşır...
üSoftalık, bir düşünce, bir bilgi kanseri diye anlatılabilir...

Gelişme Bölümü :
Gelişme Bölümünün Özellikleri :
üGelişme bölümü; konuyu açıklayan, ana düşüncenin ortaya çıkmasına katkıda bulunan yardımcı düşünceleri içerir.
üKonu, bu bölümde açılır. Bunun için de örneklerden benzerliklerden, karşıtlıklardan, tanık göstermelerden yararlanılır.
üAyrıntılar, gelişme cümlelerinde birbirini tamamlayarak, birbirine, bağlayıcı öğelerle bağlanarak sıralanır.
üGelişme bölümündeki paragraflardan her biri, dil ve düşünce yönünden kendisinden önceki ve sonraki paragrafa bağlıdır.
üTüme varım yöntemiyle yazılan yazılarda ana düşünce, gelişme cümlelerinden biri olabilir.

Kompozisyon gelişme bölümlerine örnek 1:
Yazarken, kitapları bir yana bırakır, aklımdan çıkarırım; kendi gidişimi aksatır diye. (giriş cümlesi)
Gerçekten de iyi yazarlar üstüme fena abanır, yüreksiz ederler beni. Hani bir ressam varmış, kötü horoz resimleri yapar ve uşaklarına, dükkana hiç canlı horoz sokmamalarını sıkı sıkı tembih edermiş, ben de öyle... Hatta çalgıcı Antigenides'in bulduğu çare benim daha çok işime gelirdi Antigenides bir şey çalacağı zaman, kendinden önce ve sonra halka uzun süre kötü şarkılar dinletirmiş... (gelişme bölümü)

Kompozisyon gelişme bölümlerine örnek 2:
Tiyatronun görevi yeni kelimeleri tanıtmak ve dile yerleştirmek değildir... (giriş bölümü)
Bu görev televizyon gibi yayın araçlarına düşer. Özellikle gerçekçi oyunlarda yeni türetilen ve halkın henüz kullanmadığı kelimelerin kullanılmasına karşıyım. Şinasi : Tiyatroda kişilerin, kişiliklerine göre konuşması gerektiğini söylerken en doğru ilkeyi göstermişti. Alışılmamış kelimeler sahnede kullanıldığında halkta tepki yaratıyor. Bugün Türkçe'yi çok iyi kullanan yazarların yanı sıra, aşırı ve öz Türkçe kelimelerle dolu eserlerle de karşılaşıyoruz. Tiyatro eserlerinde bunu yapamazsınız. Tiyatroda rol alan her oyuncu, kahramanın mensup olduğu toplum kesimine uygun biçimde konuşur... (gelişme bölümü)

Sonuç Bölümü :Sonuç bölümü, belli bir bakış açısı doğrultusunda geliştirilen konunun açıklandığı, amaçlanan sonuca ulaştırıldığı, konunun bir yargıya bağlandığı bölümdür.
Sonuç Bölümünün Özellikleri :
üDil ve düşünce yönünden kendinden önceki paragrafa bağlıdır.
üKısa bir biçimde kurulan bu bölüm, toparlayıcı ve özet niteliğinde olan bağlayıcı öğelerle (kısaca, özetle, denilebilir ki) başlayabilir.
üTüme varım yöntemiyle yazılmış yazılarda, ana düşünce bu bölümdedir.
üÖykü, roman, anı gibi türlerde anlatılan olayın bitiş durumunu içerir.

Sonuç bölümü için örnek :
Bir Kurban bayramı daha... 1930'lar çok çok gerilerde kaldı. O günlerin çocuğu da öldü gitti.
Sanılır ki, kişi bir kez ölür. Öyle değil oysa! Kişi, yaşam boyunca pek çok kez ölür. Bakarım zaman zaman eski resimlere: İşte Phobus Fotoğrafhanesi'nde çekilmiş resimler. Golf pantolonlu, ya da kısa pantolonlu bir çocuk... Ne oldu ona? Öldü gitti. Daha sonra ilkokul, ortaokul, lise sıralarındaki çocuklar, gençler... Hepsi yok oldular. Yok olmak değil mi ölmek? Öyle ise boyuna ölüyoruz, biçimden biçime giriyoruz, bambaşka bir insan oluyoruz zamanla. Altmışındaki kişiyle sekiz, on, on beş yaşların kişisi nasıl olur da aynı insan olur, olabilir? Zamanın bir oyunu bu bize.
Hep ölüyoruz, öle öle büyüyor, değişiyoruz, son ölüme doğru gidiyoruz.

Yazıda Başlık : Bir yazıya verilen ada başlık denir.
Başlık, bir yazının neyi anlattığını, ya da bu yazının yazılma gerekçesini sezdirecek bir özellik gösterir. Kısaca konuyu tanıtan, ana düşünceyi birkaç sözcükle yansıtan sözdür. Başka bir deyişle başlık; konu - ana düşünce uyumunu yansıtan bir özellik gösterir.
"Bu yazıya en uygun başlık hangisi olabilir?" Şeklindeki sorularda, bu açıklamalar dikkate alınarak başlık saptanmalıdır

gönül yarası - avatarı
gönül yarası
Ziyaretçi
16 Ocak 2013       Mesaj #19
gönül yarası - avatarı
Ziyaretçi
KOMPOZİSYON



Geniş manada kompozisyon kelimesi edebiyat, resim, müzik, mimari… gibi güzel sanatların bir çok dalında kullanılan genel bir terimdir. Kelime olarak, değişik ve dağınık parçaları, mükemmel bir bütün teşkil edecek,şekilde bir maksada uygun olarak bir araya getirme demektir. Kompozisyon kavramının yapısında birlik ve bütünlük, uyumluluk (ahenk), düzen ve tertip fikri tabiî olarak vardır. Edebiyatta, kompozisyonun malzemeleri önce kelime ve cümlelerdir, daha sonra kelime ve cümlelerle ifade edilen duygu, düşünce, hayal ve olaylardır. Eskiden bu kavram “inşa ve kitabet” kelimeleriyle karşılanırdı.

Bazılarına göre kompozisyon “güzel konuşma ve yazma sanatı” yani sözü etkili kullanma sanatıdır; Yunus Emre’nin

Sözü pişirip diyenin

İşini sağ ede bir söz

mısralarıyla ifade ettiği gibi gerek şeklen gerek öz olarak “sözü pişirip deme” sanatıdır ki böyle kabul ettiğimiz takdirde kompozisyon ve edebiyat kavramları birbirine ayırt edilemeyecek kadar yaklaşmaktadır. Burada çok geniş olarak düşünülebilen kompozisyon kavramı yerine kısaca yazılı komposizyon üzerinde durulmaktadır.

İyi bir kompozisyon yazabilmek her şeyden önce zengin bir kelime haznesine sahip olmayı, dile hakimiyeti, yaş seviyemize uygun bir genel kültürü, gelişmiş bir hayal gücü ile duygu ve düşünce zenginliğini gerektirir. Bunlar çok değişik okuyarak, dinleyerek, zamanla kazanılan şeylerdir. Okuma alışkanlığı kazanan insanların bu yönden kompozisyonda başarılı olma şansları yüksektir.

Bu sahada ders saati içerisinde yapılacak şeyler sınırlıdır: Yapılabilecek faaliyetler, okuma metodları, okunacak eserler konusunda yönlendirme ve yazma konusunda teknik bilgiler vermedir.

Kompozisyon yazabilmek için dikkat edilebilecek noktalar şöyle sıralanabilir:

“Önce iyi düşün, sonra kaleme al, sonra düzelt.” (B.J.)



Kompozisyon yazma faaliyetini üç bölüme ayırarak incelemek mümkündür:



A) YAZMADAN ÖNCE (Hazırlık Safhası)



1. Kağıt düzeni: Yazı okunaklı, kağıt temiz, kusursuz ve düzgün olmalı. Satır başları, paragraf başları ve satır sonları aynı hizada olmalı. Yazı başlığı yazının tam ortasına gelmeli.

2. Konu: Konuyu iyi anlamalı, iyi kavramalıyız. Bunun için konuyla ilgili önceden bildiklerimizi göz önüne almalı adeta onları ortaya harman yapmalıyız.

Kompozisyon her şeyden önce “konuyu iyi anlamak ve iyi anlatmaktır.” Konu hakkında tereddütlerimizi sorarak yahut ufak bir araştırma yaparak gidermeli ona hakim hale gelmeliyiz. Ne kadar güzel olsalar da konu harici yazılanlar değerlendirme dışıdır. Konuyu güzel misallerle genişletmeli bunun için yaşadığımız , okuduğumuz olaylardan, atasözlerinden, vecizelerden, fıkralardan… faydalanmalıyız. Konu hakkında yazacaklarımızı belli bir düzene göre sıralamalıyız, başka bir deyişle plan yapmalıyız.

3. Plan: Plan fikri gerek şahıs gerek toplum olarak hayatımızın ayrılmaz bir parçasıdır. Plan başarılı bir kompozisyonun önde gelen şartlarındandır ve yazılacak şeylerin önceden tesbit edilip sıraya konmasıdır. Plan aynı zamanda konunun sınırlarını çizer. Yazacağımız yazının türüne göre planı belirleriz. ( Nesir yazılarda hareki veya fikri plan uygulanır. Fikri planı maddeli plan şeklinde de düşünebiliriz.) Planla beraber paragraf sayısını ve her paragrafta ne yazacağımızı kısaca belirtmeliyiz. Plan yazımızın iskeletidir. Yazı buna göre şekillenecektir. Yazma sırasında ufak tefek değişiklikler yapılabilir. Plan konunun birlik ve bütünlüğünü sağlar. Bu birlik ve bütünlüğü bozacak gereksiz fikirlerden, sözlerden kaçınmalı, yardımcı fikirler etrafında dönmelidir. Yazının giriş bölümü kuvvetli olmalı, burada konu hemen belirtilmeli giriş adeta yazının bir özeti gibi olmalıdır. Çünkü yazıyla önce başlıkta, sonra giriş bölümünde tanışırız. Yazının sonuç bölümü de iyi bağlanmalı, yazı iyi bir şekilde sonuçlandırılmalıdır. Yazmak için kalemi elimize aldığımızda yazıya nasıl gireceğimiz, konuyu ne yönde ve nasıl geliştireceğimiz ve yazıdan nasıl çıkacağımız ana hatlarıyla zihnimizde belirmiş olmalıdır.

Yazımızı hangi yazı türüne göre yazacağımızı kararlaştırmalı, o türün özelliklerini gerek plan yaparken gerekse yazarken göz önüne almalıyız. (Mektup, deneme, sohbet, makale, açıklama hikaye… vs.) Bu hususta genellikle seçme hakkımız yoktur. Konuyla beraber yazının şekli veya türü de verilir. Kısaca, yazmaya başlarken “Ne yazacağım?, Nasıl yazacağım? , Niçin yazacağım?” sorularının cevabı verilmiş olmalıdır.

Hazırlık safhası ne kadar mükemmel olursa yazı o kadar rahat yazılır.



B) YAZARKEN (Yazma safhası)



4. Konu bölüm bölüm işlenmelidir. Konuya ilgi çekici bir şekilde girmeli, bu ilgiyi yazının tamamında canlı tutmaya çalışmalıdır. Bu canlılık yazıyı başarılı kılan en önemli husustur.

Gelişme bölümünde yazıyı enine boyuna geliştirmeli, genişletmeli, söylenmesi gerekli her şeyi orada söylemeli, kapalı, anlaşılmayan bir şey bırakmamalıyız.

Paragraflar birbirine iyi bağlanmalı, arada boşluk ve kopukluk olmamalıdır.

5. Yazı ilgi çekici, rahat okunur olmalı, sıkıcı olmamalıdır. Bunun için:

I . Dil ve ifademiz düzgün, cümlelerimiz sağlam,

II . Fikirler doğru, açık, samimi ve birbirinin devamı ve tamamlayıcısı,

III . Konu yüzeyde veya ayrıntılara boğulmamış,

IV. Canlılığı yazı boyunca ayakta tutmak için verilecek misaller ilgi çekici, deliller tartışmasız ve inandırıcı,

V. Değişik ifade şekilleri ve değişik yapıda cümle kalıpları kullanılmış olmalıdır. Değişik cümle kalıplarını rahatlıkla kurabilmek ve kullanmak dile hakimiyetimizi ve dil kapasitemizi gösterir.

6. Dil ve ifademize dikkat etmeliyiz. Cümlelerimizde dilbilgisi yanlışları bulunmamalıdır. Uzun, karışık ve dolambaçlı cümlelerden sakınmalı, lüzumsuz boş kelimelerle ifademizi şişirmemeliyiz. Cümlelerimiz açık olmalı, mana kargaşası olmamalıdır. Özlü yazmalıyız. İfadeyi kuvvetlendirmeyen sıfatlardan, gereksiz bağlaç ve edatlardan sakınmalı, aynı manaya gelen kelimeleri gerekmedikçe tekrarlamamalıyız. Bunlar yazının akıcılığını bozar, yazının ahengini olumsuz etkiler. Manasını iyi bilmediğimiz kelimeleri ve mecbur kalmadıkça yabancı kelimeleri kullanmamalıyız. (Bu madde “İyi Bir Kompozisyon Cümlesinin Özellikleri” konusunda incelenmiştir.)

7. Yazımızda bilgi yanlışı yapmamalıyız. Dalgınlıkla veya bilmeden yapılan bir yanlış yazının ciddiyetini bozar, yazının tamamına olan güveni sarsar.

8. Yazımızda tek bir ifade şeklini değil bütün ifade şekillerini, denk düşürerek tabiî bir şekilde kaynaştırarak kullanmalıyız. Sadece tahkiye (olay anlatma) değil tasvir, portre, muhavere, tahlil gibi ifade şekillerini kullanma alışkanlığı kazanmalıyız. Küçük yaşlarda öğrenip hala devam ettirdiğimiz, sadece olay anlatma alışkanlığımız yazımızı yavan kılan sebeplerin başında gelmektedir. Değişik ifade şekillerini kullanabilmek yazma alışkanlığımızın seviyesini gösteren en önemli göstergelerdendir. ( Öğrenci kompozisyonlarında genel olarak görülen kusurlardan biri tek tip cümle kuruluşu kullanılması, değişik cümle kalıplarının kullanılmaması; diğeri ise ifade şekli olarak devamlı tahkiyenin kullanılması, öbür ifade şekillerine pek yer verilmemesidir. Bunlara basmakalıp ifade kullanılmasını da ekleyebiliriz.)

Dil ve ifademiz mümkün olduğu kadar bir özellik taşımalıdır.

9. Noktalama ve imlâya dikkat etmeliyiz. Bu tür yanlışlıklar hiç hoş karşılanmaz. Hem mana kargaşasına sebep olur hem de yazma alışkanlığımızdaki seviye düşüklüğünü belli eder. Özellikle büyük harflerin yerinde kullanılmaması, hece bölünmesi, cümle sonlarının yanlış işaretlerle noktalanması, “de, mi, ki” lerin yanlış yazılışı sıkça rastlanan ve hiç de hoş görülmeyecek hatalardandır.

Yazarken noktalama ve imlâ kaidelerini yerli yerinde kullanmayı alışkanlık haline getirmeliyiz.



C) YAZDIKTAN SONRA (Dinlendirme safhası)



10. Yazımızı bitirdikten sonra tekrar okumalı, aceleyle gözden kaçan eksik ve noksanları düzeltmeliyiz. Bundan sonra yazıyı bir tarafa koyup aradan biraz zaman geçtikten sonra tekrar incelemeliyiz. Buna yazıyı dinlendirme denir. Cümle kuruluşlarında, dil ve ifadede, noktalama ve imlâda düzeltilmesi gereken birkaç noktaya muhakkak rastlarız. Onları tekrar gözden geçirerek yazımızda eksik ve yanlış bir şey kalmamasını sağlamalıyız.

11. Yazıya ilgi çekici başlık bulmalıyız. Bir yazıda ilk karşımıza çıkan başlıktır.

Yazının başlığı bu bakımdan önemlidir. Başlık yazıyı bize kısaca tanıtmalı, yazı hakkında bir bilgi vermeli , ilgi çekici, çarpıcı olmalıdır. Başlık konunun iki üç kelime ile özeti olmalıdır. Mümkün olduğu kadar cümle şeklinde uzun bşlıklar kullanılmamalıdır.



Yukardan beri madde madde sıralanan teknik özelliklerin yanı sıra kompozisyon yazmanın aynı zamanda bir alışkanlık olduğunu hatırdan çıkarmamak, alışkanlıkların ise çok tekrarla geliştiğini, ustalık haline geldiğini hiçbir zaman unutmamak gerekir.

Okuma ve yazma faaliyeti alışkanlık halini aldığı zaman sıkıcı olmaktan çıkar, zevkli bir meşguliyete dönüşür.
*s**s**s**s**s**s**s*
_GüzelikMeleği_ - avatarı
_GüzelikMeleği_
Ziyaretçi
16 Ocak 2013       Mesaj #20
_GüzelikMeleği_ - avatarı
Ziyaretçi
Kompozisyonda Dikkat Edilecek Kurallar: 1. Giriş bölümünde; konuya genel bir başlangıç yapılır,giriş bölümünü okuyan biri gelişmede nelerden bahsedebileceğimizi anlayabilmelidir,bu bölümde örnek verilmez,ayrıntılara girilmez, ancak,şunun için,bundan dolayı gibi açıklama gerektirecek ifadeler kullanılmamalıdır.Bu bölüm tek paragraftan oluşur.giriş bölümü tek cümleden oluşmamalı.

2. Gelişme bölümünde; konu açıklanmaya başlanır,örnekler verilebilir,atasözü, özdeyiş veya gözlemlerden yararlanılabilir,bu bölümde birden fazla yardımcı fikir bulunabilir.Böyle bir durumda yardımcı fikirler farklı paragraflara bölünecektir.Paragraflar arası geçiş bir bağlantı cümlesi ile sağlanmalıdır.

3. Sonuç bölümünde;konu bir yargıya bağlanmalıdır,konumuzun özü ortaya çıkmalıdır.Hiçbir şekilde bu bölümde açıklamalara girilmez.Örnek verilmez.Bu bölüm tek paragraftan oluşur;ancak tek cümleden oluşmayacaktır.

4. Çok uzun cümleler kullanılmayacaktır.

5. Anlatım bozukluklarına dikkat edilecektir.

6. Aynı kelimeler sıkça tekrar edilmeyecektir.

7."bu söz çok doğrudur, benim bu sözden anladığım şudur, bu sözde anlatılmak istenen " gibi ifadeler kesinlikle kullanılmayacaktır.

8."bir öğrenci var dersine çalışıyor,bir öğrenci var çalışmıyor" gibi örnekler verilmeyecektir.

9. Argo söyleyişler kullanılmayacaktır.

10. İmlâ kuralları-Noktalama işaretlerine dikkat edilecek.

11. Başlık yazmayı unutmamalıyız ve başlığımız da uzun olmayacak.

12. Kağıt düzenine uyulacak.

13. Yazıya önem verilecek.

14. Kompozisyonda açıkladığımız görüşlerimiz birbirine ters düşmeyecek.

15. Özgün ifadeler kullanılacak.

16. Planlı yazılacak.

17. Konu dışı yazılmayacak ,verilen konu
açıklanmaya çalışılacak.

18. Kompozisyon yazmak birikim işidir.Okuma,dinleme ve gözleme önem verilecek.Deneyimli insanlardan yararlanılacak.
Hızlı Cevap
Mesaj:

Benzer Konular

2 Haziran 2017 / broken* Cevaplanmış
7 Aralık 2008 / HerHangiBiri Genel Mesajlar
29 Kasım 2017 / Misafir Cevaplanmış
1 Mayıs 2012 / Hiçkimse Soru-Cevap
18 Aralık 2014 / Misafir Cevaplanmış