Cevap Yaz Yazdır
Güncelleme: 5 Ağustos 2016  Gösterim: 4.745  Cevap: 4

Fildişi Sahili ve Fildişi Sahili Tarihi

BARIŞ
28 Ekim 2006 19:14       Mesaj #1
BARIŞ - avatarı
Ziyaretçi

Fildişi Kıyısı

Ad:  Fildişi Sahili1.jpg
Gösterim: 328
Boyut:  84.4 KB

resmi adı FiLDİŞİ KİYİSİ CUMHURÎYETİ
Fransızca REPUBLİQUE DE CÖTE DİVOİRE, Batı Afrika’da kıyı ülkesi.
Sponsorlu Bağlantılar

Güneybatıda Liberya, kuzeybatıda Gine, kuzeyde Mali ile Burkina Faso, doğuda Gana, güneyde Gine Körfeziyle çevrilidir. Fiili başkenti Abidjan’dır. 1983’te Yamoussoukro’nun yeni başkent olması kararlaştırılmış, ama yönetim henüz tümüyle oraya taşınmamıştır. Yüzölçümü 320.763 km2, 1991 tahmini nüfusu 12.464.000’dir.

Doğal Yapı.


Fildişi Kıyısı coğrafi açıdan üç ana bölgeye ayrılır: Dar kıyı bölgesi, Ekvator ormanları bölgesi ve savan bölgesi. Genişliği hiçbir yerde 64 km’yi geçmeyen düz kıyı şeridinin doğusunda kum oluşumları ve lagünler, batısındaysa sarp uçurumlar ve kayalık yükseltiler bulunur.

Ekvator ormanları 19. yüzyıldaki kesimler sonucunda büyük ölçüde seyrelmiş ve yerini geniş kahve, kakao ve palmiye plantasyonlarına bırakmıştır. Kuzeydeki savan bölgesi seyrek nüfuslu ve hayvancılık için elverişli otlakların bulunduğu bir platodan oluşur. Batıya doğru yükselen plato Gine, Liberya ve Fildişi Kıyısı sınırlarının kesiştiği yerde, ülkenin en yüksek doruğu olan Nimba Dağında 1.752 m’ye ulaşır.

Fildişi Kıyısı’nda 8° kuzey enleminin kuzeyinde ve güneyinde farklı iki iklim kuşağı görülür. Her iki kuşakta da yıllık ortalama sıcaklık 26°-28°C arasında değişir. İklimin daha kuru olduğu kuzeyde yıllık yağış miktarı 1.400 mm’dir; aralıktan şubata değin süren kurak mevsimde düşen yağış, yıllık yağışın ancak yüzde 2’si kadardır. Güneyde yıllık yağış miktarı 1.500-2.00C mm arasında değişir; kurak mevsim pek belirgin değildir.

Yağmur ormanları afrikamaunu ve tik-ağacı (iroko) gibi ticari açıdan değerli ağaç türlerini kapsar. Bu kesimde dev orman domuzu, bongo ve manati gibi alışılmadık yabanıl hayvan türleri görülür. Kuzeydeki savan ormanlarında aslan ile yer yer rastlanan fil sürülerinin yanı sıra yaklaşık 10 tür antilop yaşar. 11.520 km2’lik bir alanı kaplayan Komoe Ulusal Parkı yöreye özgü yabanıl hayvanları barındırır.

Elmas yataklarının işlenmeye elverişli önemli bir kaynak oluşturduğu Fildişi Kıyı- sı’nda uranyum, bakır, kurşun ve çinko için yapılan araştırmalardan umut verici sonuçlar alınmıştır. Kıyı açıklarındaki petrol ve doğal gaz rezervlerini değerlendirme çalışmaları ilerlemektedir.

Nüfus.


Fildişi Kıyısı’nda geleneksel olarak birbirinden kopuk 60’ı aşkın kabile yaşar. Bunların başlıcaları Boleler (Bauleler) Be- teler, Krular ve Mandelerdir. Volta dilleri konuşan halklar, Senufoların yanı sıra Lobiler ve Bobolar gibi altgrupları kapsar. Bu halkların ülke dışındaki daha kalabalık topluluklarla kabile bağları vardır. Geleneksel animist inançlar hâlâ sürdürülmektedir; son yıllarda Müslümanların sayısı büyük bir artış göstererek nüfusun yüzde 24’üne ulaşmıştır (1989). Afrika başpiskoposluğuna bağlı Katolikler nüfusun yaklaşık yüzde 18’ini oluşturur. Siyah olmayan nüfus içinde Fransız, Lübnanlı ve öteki Arap kökenli topluluklar ağırlıktadır.

Nüfus yoğunluğu (1991) km2 başına 38,9 kişidir. Kentlerde oturanların nüfus içindeki oranı (1988) yüzde 44,8’dir. On beş yaşın altındakilerin oluşturduğu yaş grubu, toplam nüfusun yüzde 45’ini oluşturur. Doğum ve ölüm oranları (1990) sırasıyla binde 48 ve binde 13’tür. Yönetim sağlık hizmetlerini geliştirme, kadın ve çocuk hastalıkları ile ölümlerine karşı mücadeleye önem vermektedir. Dışarıdan göçler bir artış eğilimi göstermektedir.

Ekonomi.


Fildişi Kıyısı’nda büyük ölçüde tarıma dayanan, gelişme yolunda bir piyasa ekonomisi yürürlüktedir. Bağımsızlıktan sonra düzenli bir büyüme gösteren ekonomisi, Siyah Afrika’nın en gelişkin ekonomilerinden biridir. 1989 verilerine göre gayri safi milli hasıla (GSMH) 9,3 milyar ABD Doları, kişi başına düşen milli gelir ise 790 ABD Doları’dır.

Toplam işgücünün yaklaşık yüzde 60’ının (1985) çalıştığı tarım sektörünün gayri safi yurt içi hasıla (GSYİH) içindeki payı yüzde 36’yı (1990) geçer. Fildişi Kıyısı dünyanın en büyük kakao üreticisidir; kahve üretiminde de üçüncü sırada yer almaktadır. En değerli ihraç ürünü olan kahveyi kakao ve kereste izler. Bu üç ürün toplam ihracat gelirlerinin dörtte üçünü sağlar; muz, pamuk, kauçuk ve palmiye ürünlerindeki artış sayesinde ülkenin bu sınırlı ihraç mallarına bağımlılığı azalmıştır. İç tüketime dönük başlıca ürünler yam, muz, manyok, pirinç, mısır ve darıdır.

Kıyı açıklarındaki yataklarda 1980’de başlayan petrol üretimi giderek artmaktadır. Yönetim, kırsal kesimden geniş çaplı bir işgücü akmından ve tarım sektöründeki gelişmenin durmasından çekindiği için, petrol kaynaklarının işlenmesinde hızlı bir gelişmeden kaçınmaktadır.

Sanayi sektörü GSYİH’nin altıda birine yakın bir bölümünü yaratmakla birlikte işgücünün ancak yüzde 8’ine iş sağlar. İkmal mallarına dayalı hafif sanayilerin üretim hacmi, bağımsızlıktan sonra olağanüstü bir gelişme göstermiştir; ama yeterli özel sermaye ve iş deneyiminin bulunmaması nedeniyle sanayiye yerli bir nitelik kazandırmaya yönelik çabalarda pek ilerleme

sağlanamamıştır. Başlıca sanayi kuruluşları arasında dört un fabrikası, bir petrol rafinerisi, konserve, sigara, dokuma ve plastik fabrikalarının yanı sıra bıçkıhaneler ve araç montaj tesisleri sayılabilir. 1989’da 2,3 milyar kW-sa olan elektrik enerjisi üretiminin büyük bölümü hidroelektrik san- trallardan elde edilir. Hizmet sektörü oldukça gelişmiştir.

Hızlı büyüme hedefleri öngören kalkınma programları devlet borçlarının artmasına, iktisadi devlet kuruluşları ile tarım işletmelerinin ağır bir dış borç yükü altına girmesine yol açmıştır. Ayrıca enflasyon hızla yükselirken, nüfus artışına bağlı olarak işsizlik de ciddi bir boyuta ulaşmıştır.

Bağımsızlıktan sonra ilk kez 1980’de, petrol fiyatlarının büyük ölçüde yükselmesi, buna karşılık kahve ile kakao fiyatlarının düşmesinden ötürü, dış ticarette açık verilmiştir. Dış ticarette en önemli yeri tutan, Fransa’yı Almanya ve ABD izler.
Yönetsel ve toplumsal koşullar. Fildişi Kıyısı 1990’a değin ılımlı Fildişi Kıyısı Demokrat Partisi (PDCI) tarafından yönetilen tek partili bir cumhuriyetti. 1990’da çok partili sisteme geçildi. 1960 Anayasası, genel oyla beş yıllık bir süre için seçilen başkana geniş siyasal yetkiler tanımıştır. Başkan, hem devletin, hem hükümetin başıdır. Bakanları atama ve Ulusal Meclis’ te kabul edilen yasaları veto etme yetkisi vardır. Yasama yetkisini genel oyla beş yıl için seçilen, 175 üyeli Ulusal Meclis kullanır. Ulusal Meclis seçimleri hepsi PDCI üyesi olan adaylar arasında yapılır.

Sosyal sigorta sistemi çalışanlar için yaşlılık, sakatlık, dul ve yetim aylığı dışında iş kazası tazminatı Ve doğum yardımı gibi hizmetleri kapsar.

Sağlık koşulları genelde kötüdür. Sıtma, dizanteri, frambezi, verem ve zührevi hastalıklar oldukça yaygındır. Modern tıbba güvensizlik nedeniyle hastaların çoğu hastanelere gitmez. Bebek ölüm oranı (1990) binde 100 gibi yüksek bir düzeydedir. Ortalama ömür (1990) kadınlarda 56 yıl, erkeklerde 52 yıldır.

İlköğretim zorunlu olmakla birlikte, ilkokul çağındaki çocukların ancak yüzde 75’i okula gitmektedir. Eğitim sisteminin başlıca sorunları aşırı kalabalık sınıflar ve yerli öğretmen sıkıntısıdır. Ortaöğretimde dersleri genellikle Fransız uyruklu öğretmenler verir. Basın genel siyasal yapıyı hedef almamak koşuluyla yönetimi eleştirebilir.
Ad:  fildişi.JPG
Gösterim: 264
Boyut:  82.4 KB

Kültürel yaşam.


Geleneksel sanatlar canlılığını korumaktadır. Senufolar hayvan başı biçiminde maskeler yapar, kapılarını yalnızca kendilerinin bildiği işaretlerle süsler ve silofonlann eşliğinde davulların güçlü ve ağır ritmiyle büyük gruplar halinde dans ederler. Man ilindeki ormanlarda yaşayan dağlılar korkunç görünümlü maskeler takarlar. Sırıklar üstünde yürüyen bir grupça yönetilen ve davul ritmi eşliğinde hızlı ayak hareketlerine dayanan ilginç bir dansları vardır. Çok yönlü yetenekleri olan Böleli sanatçılar zarif işlemeli altın mücevherler ve Kraliçe Pokou gibi kadın kahramanlar ile erkek kahramanların anısını canlı tutmaya yarayan, her türden ağaç heykelcikler yaparlar. Boleler ayrıca başlı başına birer sanat yapıtı olan makaralı dokuma tezgâhlarında kumaş dokurlar. Abidjan Müzesi’nde yerel sanatın binlerce örneği sergilenir.

Tarih.


Fildişi Kıyısı’ndaki ilk yerli yerleşmeleri siyasal ve toplumsal bakımdan birbirinden kopuktu. Bu nedenle fildişi ve köle ticareti peşinde olan AvrupalIlar 15. yüzyıldan sonra iç kesimlere kolayca sızdılar. 17. yüzyıl sonunda Assini ve Grand-Bassam’da ticaret merkezleri kuran Fransızlar, 19. yüzyılda yerel kabile reisleriyle antlaşmalar yaparak, 1893’te Fildişi Kıyısı sömürgesini oluşturdular. Sömürgenin askeri işgali 1908- 18 arasında tamamlandı. Yapımına 1903’te başlanan ve kıyıdan iç kesimlere doğru ilerleyen demiryolu 1935’te Bobo Dioulasso’ya (bugün Burkina Faso’da) ulaştı. Abidjan’daki liman 1950-54 arasında inşa edildi.

Fildişi Kıyısı II. Dünya Savaşı sırasında 1940’tan 1942’ye değin Vichy Fransası’nın yönetimi altında kaldı. 1946’da Fransız Birliği’ne bağlandı. 1958’de Felix Houphouet-Boigny’nin önderliğinde barışçı yollardan özerk bir yapı kazandı. 1960’ta bağımsızlığın ilan edilmesinden sonra başkan seçilen Houphouet-Boigny, zaman zaman görülen şiddet olayları ve birkaç darbe girişimine karşın, yönetimi elinde tutmayı başardı.

1980’lerin başındaki ekonomik sorunlar ve Houphouet-Boigny’nin bir ardıl belirleyememesinden kaynaklanan siyasal istikrarsızlık 1982’de bir dizi gösteriye neden oldu. Houphouet-Boigny 1990’da muhalefet partilerine yasallık tanımak zorunda kaldı. Aynı yıl yapılan başkanlık seçimlerini gene Houphouet-Boigny kazandı. Kasım 1990’da yapılan ilk çok partili Ulusal Meclis seçimlerinde de en çok oyu iktidardaki PDCI aldı. Bir yanda Houphouet-Boigny’nin baskıcı yönetimi, öte yanda ekonomik güçlükler ülkede karışıklıklara yol açtı.

kaynak: Ana Britannica

Son düzenleyen Safi; 5 Ağustos 2016 21:05


16 Eylül 2008 14:47       Mesaj #2
CrasHofCinneT - avatarı
VIP Pragmatist Çılgın Zat...
Ad:  Fildişi Sahili3.jpg
Gösterim: 170
Boyut:  67.2 KB

FİLDİŞİ KIYISI


Batı Afrika'da devlet, Atlas okyanusu kıyısında, Gine körfezinde, B.'sında Liberya ve Gine, K.'inde Mali ve Burkina Faso, D. sunda Gana vardır; 322 000 km2; 12 464 000 nüf. (1991). Başkenti Yamusukro (1983'ten beri). Resmi dili fransızca.

COĞRAFYA


Yüzey şekillerinin büyük bölümü, K.’e doğru bir şev biçiminde, G.'e doğruysa ovalar halinde gelişen bir platodan oluşur. Tek dağlık bölge Man'dır; ama buradaki dorukların yüksekliği 1 300 m'yi geçmez. Birbirine paralel akan ırmaklar (Como, Bandama), sığ kıyılar, denizkulakları, kıyı şeritleri oluşturarak denize döküldüklerinden gemiyle içerilere kadar girme olanağı vermezler. Bütün ülkeyi kaplayan ekvator ormanlarının ağaçlı savana dönüştüğü ülkenin kuzey kesimi bir yana bırakılırsa, Fildişi Kıyısı'nda sıcak ve yağışlı bir iklim egemendir. Halk animisttir, resmi dil fransızcanın yanı sıra, kıyı kesiminde kva, iç kesimde sudan dili lehçeleri konuşulur.

Ülke ekonomisinin temeli tarıma dayanır; tarım işletmelerinde elde edilen ürünler, GSMH’nın üçte birine eşit değerdedir: kakao (dünyada birinci, 1990-91'de 740 000 t), kahve (dünyada beşinci, 1990-91'de 220000t), muz(1030 t), ananas (152 400 t dışsatım), pamuk (240 000 t), manyoka (1 300 000 t), pirinç (600 000 t), şeker (140 000 t) ve mısır (480 0001). Ayrıca mobilya yapımında kullanılan tahtalar da ülkenin temel döviz kaynaklarından biridir. Hayvancılığa gelince, ülkede 1989 yılı rakamlarıyla 1 500 000 baş koyun, 991 000 baş sığır, 450 000 baş domuz, 1 500 000 baş keçi vardır. Manganez, altın ve elmas başlıca yeraltı kaynaklarıdır. Bia üzerinde yapılan hidroelektrik santralı, ülke sanayisinin gelişmesine büyük katkılarda bulunmuştur. Sanayi daha çok tarım ürünlerini dönüştürmeye dayanır. Özet olarak, Fildişi Kıyısı'nın ekonomisi, zenci Afrika ülkeleri arasında en dengeli ekonomidir.

TARİH


AvrupalIlar bu ülke ile ciddi olarak 1842’den sonra ilgilenmeye başladılar. Grand-Bassam ve Assinia yöresindeki kıyı göllerinin keşfedilmesi sömürgecilerin dıkkatlerini bu yöne çekti. Fransa II. imparatorluk döneminde ülkeyi ele geçir di. Ancak resmi bir transız sömürgesi yalnız 10 mart 1893 genelgesinden sonra kuruldu. Yine de vali Bınger ve albay Monteil'in kral Samory Tourö'yi yenip ülkeye tümüyle egemen olmaları seneler aldı (1893-1898). Son ayaklanmalar vali Angoulvant döneminde bastırıldı (1908 -1915), sömürge daha merkezi bir yönetime bağlandı. 1912‘den sonra Abican merkez olmak üzere bir demiryolu ağı kuruldu, böylelikle Yukarı Volta 1932-1947 yılları arasında Fildişi Kıyısı’na bağlandı.

1944'ten başlayarak, genç bir doktor olan FĞIİx Houphouet-Boigny Afrika Tarım sendikası’nın başına geçerek etnik direnişleri aşan kapsamlı bir muhalefet oluşturdu. Fransa Ulusal meclisi'ne seçildikten (1945) sonra Afrika Demokratik birliği'ni kurdu. Önceleri (1958) özerk cumhuriyet olan Fildişi Kıyısı bağımsızlığına kavuştuğunda cumhurbaşkanı seçildi (1960) o tarihten bu yana devamlı seçilerek bu göreve devam etmektedir. Ekim 1985'te altıncı, ekim 1990'da yedinci defa seçilmiştir.

SANAT


Fildişi Kıyısı’nın orta kesiminde yaşayan Bauleler'de, sayısı ve sanatsal değeri bakımından heykel maskeden daha önemlidir ve burada heykelcilik, yalnız demircilerin değil, usta sanatçıların işidir. Yontulmuş yapıtlarda, göğüslerini tutan kadın ya da çocuğunu taşıyan anne motiflerinin yanında, bir tahta oturmuş sakallı dedeler, ata binmiş silahlı şefler de görülür. Özellikle kapıların ve davulların bezemesinde, yalnızca gözleme dayalı, gerçekçi bir üslupla işlenmiş, ama mitolojik roller de yüklenmiş hayvan tasvirlerine rastlanır.

Fildişi Kıyısı'nın batısı, maskelerin en çok geliştiği bölgedir Bu kesimde yaşayan halkların kökenleri ve yaşama biçimleri göz önüne alındığında, hiç de birbirlerine benzemedikleri görülür. Bu farklara rağmen, hepsi de tüm kültür ve din yaşamının dizginlerini elinde tutan güçlü toplumlar halinde örgütlenmişlerdir Bu toplumların hepsinde maske çok önemli bir rol oynar. Maskeler ne kadar eskiyse, dinsel açıdan o kadar değerlidir ve çok çeşitli işlevleri vardır: savaşa ya da barışa karar veren, köylerin temizlik ve düzenini kollayan, önemli, önemsiz bu maskelerdir.

Fildişi Kıyısı nın kuzey-batı'sında, anıtsal ve bol çeşitli ayin heykelciliği, tanrı, ata, hayvan figürleri içerir. Gerçekçi sayılabilecek insanların yanında, küçücük kafalı güçsüz devler, bodur cüceler, kolsuz varlıklar, bir sürü acayip yaratık dikkati çeker. Bu kesimde yaşayan Senufolar, kutsal saydıkları topraklarına çok bağlı köylüler olduklarından, maskelerinin çoğu çeşitli tarım ayinlerinde birinci derecede rol oynar.
Fildişi Kıyısının eski başkenti Âbican'da çeşitli etnik grupların temsil edildiği zengin bir sanat müzesi vardır.

Kaynak: Büyük Larousse

Son düzenleyen Safi; 5 Ağustos 2016 21:06
Daisy-BT
29 Temmuz 2011 12:33       Mesaj #3
Daisy-BT - avatarı
Ziyaretçi

Fildişi Kıyısı

Fildişi Sahilleri haritası
Ad:  Côte_d'Ivoire-carte.png
Gösterim: 374
Boyut:  16.4 KB

Fransızca: Cote d'İvoire
İngilizce: İvory Coast
Batı Afrika'da, Gine Körfezi'nin kuzeybatısında devlet.

Dikdörtgen biçiminde bir ülke olan Fildişi Kıyısı, batıda Liberya ve Gine, kuzeyde Mali ve Burkino Faso, doğuda Gana ile sınırlanır. Güneyde Atlas Okyanusu'na açılır. Yüzölçümü 322.463 km2, nüfusu 14.400.000 (1995), başkenti Abidjan (Abican), öbür önemli kentleri Bouake, Daloa ve Mam'dır. Resmî dili Fransızcadır. Halkın çoğu Müslüman ve Animist'tir. Ülkedeki 50.000 kadar Avrupalı'nın beşte dördünü Fransızlar oluşturur.

Subekvatoral iklim altında yoğun ormanlarla kaplı kıyı bölgelerinde plantasyon tarımı yapılır. Yıllık yağış tutarı 2000 mm3'ü bulur; sıcaklık yıl içinde büyük değişiklik göstermez. Kıyıdan içe doğru koşullar değişir. İç kesimlerde savan iklimi egemendir.

Fildişi Kıyısı, ekonomik bakımdan göreli olarak gelişmiş bir Afrika ülkesidir. Bir bölümü ihracata yönelik çeşitli tarım ürünleri üretilir ve demir, tantal gibi yeraltı kaynakları işletilir Balıkçılık ve turizm, ekonominin diğer önemli gelir kaynaklarını oluşturur. Başlıca toprak ürünleri, ülkenin tüm ihracatının %20'sini oluşturan kakao, kahve ve kereste ve ayrıca mısır, pirinç, muz, bitkisel yağlar, pamuk, hindistancevizi ve kauçuktur.

Fildişi Kıyısı'na ilk yerleşen Avrupalılar, Portekizliler ve Fransızlar oldu. 1893'te Fransız kolonisi olan ülke, 1899'da Fransız Batı Afrikası'na bağlandı. 1958'de özerklik verilen Fildişi Kıyısı, 1960'ta tam bağımsızlık kazandı.

MsXLabs.org & Morpa Genel Kültür Ansiklopedisi
Son düzenleyen Safi; 5 Ağustos 2016 20:05
Misafir
23 Nisan 2012 10:31       Mesaj #4
Misafir - avatarı
Ziyaretçi

FİLDİŞİ SAHİLİ (COTE D'IVOIRE)


Coğrafi Verileri
Konum: Batı Afrika, Kuzey Atlas Okyanusu kıyısında, Gana ile Liberya arasında ülke.
Coğrafi konumu: 8 00 Kuzey enlemi, 5 00 Batı boylamı
Harita konumu: Afrika
Yüzölçümü:
  • toplam: 322,460 km²
  • kara: 318,000 km²
  • su: 4,460 km²
Sınırları: toplam: 3,110 km
sınır komşuları: Burkina Faso 584 km, Gana 668 km, Gine 610 km, Liberya 716 km, Mali 532 km
Sahil şeridi: 515 km
İklimi: Kıyı bölgeleri tropikal, kuzey bölgeleri yarı kara ikliminin etkisi altındadır. Üç mevsim yaşanmaktadır. Kasım - Mart ılıman ve kuru, Mart - Mayıs sıcak ve kuru, Haziran - Ekim sıcak ve nemli.
Arazi yapısı: Çoğunlukla yassı ve engebeli ovalar, kuzeybatıda dağlar yer almaktadır.
Deniz seviyesinden yüksekliği:
  • en alçak noktası: Gine Körfezi 0 m;
  • en yüksek noktası: Nimba Tepesi1,752 m
Doğal kaynakları: petrol, doğal gaz, elmas, manganez, demir, kobalt, boksit, bakır, hidro enerji
Arazi kullanımı:
  • tarıma elverişli: %8
  • sürekli ekinler: %4
  • otlak ve çayırlar: %41
  • ormanlık arazi: %22
  • diğer: %25 (1993 verileri)
Sulanan arazi: 680 km² (1993 verileri)
Doğal afetler: Kıyı bölgelerinde hiç doğal koruma yok ve yüksek dalgalar vardır; yağış sezonu boyunca su baskınları meydana gelmektedir.
Ad:  Fildişi Sahili4.jpg
Gösterim: 277
Boyut:  65.8 KB

Nüfus Bilgileri


Nüfus: 16,393,221 (Temmuz 2001 verileri)
Nüfus artış oranı: %2.51 (2001 verileri)
Mülteci oranı: 1.4 mülteci/1,000 nüfus (2001 tahmini)
Bebek ölüm oranı: 93.65 ölüm/1,000 doğan bebek (2001 tahmini)
Ortalama hayat süresi: toplam nüfus: 44.93 yıl
male: 43.58 yıl
female: 46.33 yıl (2001 verileri)
Ortalama çocuk sayısı: 5.7 çocuk/1 kadın (2001 tahmini)
HIV/AIDS - hastalıklarına yakalanan yetişkin sayısı: %10.76 (1999 verileri)
HIV/AIDS - hastalıkları taşıyan insan sayısı: 760,000 (1999 verileri)
HIV/AIDS - ölümleri: 72,000 (1999 verileri)
Nüfusun etnik dağılımı: Akan %42.1, Voltaique veya Gur %17.6, Kuzey Mandları %16.5, Krous %11, Güney Mandları %10, diğer %2.8 (1998)
Dinler: Hıristiyan %34, Müslüman %27, dini olmayan %21, animist %15, diğer %3 (1998)
Diller: Fransızca (resmi), 60 yerel dil ve lehçe (Dioula en yaygın konuşulanıdır)
Okur yazar oranı: 15 yaş ve üzeri bilgiler
toplam nüfus: %48.5
  • erkek: %57
  • kadın: %40

Yönetimi


Ülke adı:

  • Resmi tam adı: Fildişi Sahili (Cote d'Ivoire) Cumhuriyeti
  • kısa şekli : Fildişi Sahili (Cote d'Ivoire)
  • Yerel tam adı: Republique de Cote d'Ivoire
  • yerel kısa şekli: Cote d'Ivoire
Yönetim biçimi: Başkanlık Tipi Cumhuriyet
Başkent: Yamoussoukro
İdari bölmeler: 50 bölüm; Abengourou, Abidjan, Aboisso, Adzope, Agboville, Agnibilekrou, Bangolo, Beoumi, Biankouma, Bondoukou, Bongouanou, Bouafle, Bouake, Bouna, Boundiali, Dabakala, Daloa, Danane, Daoukro, Dimbokro, Divo, Duekoue, Ferkessedougou, Gagnoa, Grand-Lahou, Guiglo, Issia, Katiola, Korhogo, Lakota, Man, Mankono, Mbahiakro, Odienne, Oume, Sakassou, San-Pedro, Sassandra, Seguela, Sinfra, Soubre, Tabou, Tanda, Tingrela, Tiassale, Touba, Toumodi, Vavoua, Yamoussoukro, Zuenoula
Bağımsızlık günü: 7 Ağustos (1960) (Fransa'dan ayrıldı)
Milli bayram: Bağımsızlık günü:, 7 Ağustos (1960)
Anayasa: 3 Kasım 1960; 27 Haziran 1998 tarihinde yeniden düzenlenmiştir.
Hukuk sistemi: Fransız hukuku temel alınmıştır.
Üye olduğu uluslararası örgüt ve kuruluşlar: ACP, AfDB (Afrika Kalkınma Bankası), CCC (Gümrük İşbirliği Konseyi), ECA (Birleşmiş Milletler Afrika Ekonomik Komisyonu), ECOWAS (Batı Afrika Ekonomik Topluluğu), Entente, FAO (Tarım ve Gıda Örgütü), FZ, G-24, G-77, IAEA (Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı), IBRD (Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası), ICAO (Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü), ICC (Milletlerarası Ticaret Odası), ICFTU (Uluslararası Serbest Ticaret Birlikleri Konfederastonu), ICRM (Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Hareketi), IDA (Uluslararası Kalkınma Birliği), IFAD (Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu), IFC (Uluslararası Finansman Kurumu), IFRCS (Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Toplulukları Federasyonu), ILO (Uluslarası Çalışma Örgütü), IMF (Uluslararası Para Fonu), IMO (Uluslararası Denizcilik Örgütü), Intelsat (Uluslararası Telekomünikasyon ve Uydu Örgütü), Interpol (Uluslararası Polis Teşkilatı), IOC (Uluslararası Olimpiyat Komitesi), IOM (Uluslararası Göçmen Teşkilatı), ISO (Uluslararası Standartlar Örgütü), ITU (Uluslararası Haberleşme Birliği), NAM, OAU (Afrika Birliği Teşkilatı), OIC (İslam Konferansı Örgütü), OPCW (Kimyasal Silahları Yasaklama Organizasyonu), UN (Birleşmiş Milletler), UNCTAD (Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı), UNESCO (Eğitim-Bilim ve Kültür Örgütü), UNHCR (BM Mülteciler Yüksek Komiserliği), UNIDO (Endüstriyel Kalkınma Örgütü), UPU (Dünya Posta Birliği), WADB (Batı Afrika Kalkınma Bankası), WAEMU (Batı Afrika Ekonomik ve Parasal Birliği), WCL (Dünya Emek Konfederasyonu), WFTU (Dünya İşçi Sendikaları Federasyonu), WHO (Dünya Sağlık Örgütü), WIPO (Dünya Fikri Mülkiyet Teşkilatı), WMO (Dünya Meteoroloji Örgütü), WToO (Dünya Turizm Örgütü), WTrO (Dünya Ticaret Örgütü)
Ad:  Fildişi Sahili5.jpg
Gösterim: 193
Boyut:  55.1 KB


Ekonomik Göstergeler


Ekonomiye genel bakış: Cote d'Ivoire kahve, kakao çekirdeği ve palmiye yağı üretiminde dünyanın önde gelen üretici ve ihracatçı ülkesidir. Ekonomisi bu nedenle bu ürünlerin dünya piyasasındaki iniş çıkışlarına ve hava koşullarına göre dalgalanma gösterir. Yerel hükümet ekonomiyi çeşitlendirmek için bir takım atılımlarda bulunsa da ülke nüfusunun %68'i bu sektörde çalışmakta ve tarım en önemli etkinlik olarak kalmaktadır.
GSYİH: Satınalma gücü paritesi - 28.47 milyar $ (2006 verileri)
GSYİH - reel büyüme oranı: %1.2 (2006 verileri)
GSYİH - sektörlere göre:

  • tarım: %27
  • endüstri: %18.5
  • hizmet: %54.5 (2006 )
Enflasyon oranı (tüketici fiyatlarında): %3.2 (2006 verileri)
İş gücü: 6.738 milyon (%68 tarım sektöründe) (2006 verileri)
İşsizlik oranı: %13 kırsal kesimlerde (1998 verileri)
Endüstri: Gıda maddeleri, meşrubat, ağaç ürünleri, petrol arıtımı, araç ve otobüsler, tekstil, gübre, yapı malzemeleri, elektrik
Endüstrinin büyüme oranı: %15 (1998 verileri)
Elektrik üretimi: 4.625 milyar kWh (2004)
Elektrik tüketimi: 3.202 milyar kWh (2004)
Elektrik ihracatı: 1.1 milyar kWh (2004)
Elektrik ithalatı: 0 kWh (2004)
Tarım ürünleri: Kahve, kakao, muz, palmiye özü, mısır, pirinç, manyok, patates, şeker, pamuk, kauçuk, kereste
İhracat: 7.832 milyar $ (2006 verileri)
İhracat ürünleri: Kakao %33, kahve, tropikal ağaç, petrol, pamuk, muz, palmiye yağı, balık)
İhracat ortakları: Fransa %18.3, ABD %14.1, Hollanda %11, Nijerya %8, Panama %4.4 (2005)
İthalat: 5.548 milyar $ (2006 verileri)
İthalat ürünleri: Gıda, tüketim malları, yatırım malları, yakıt, ulaşım araçları
İthalat ortakları: Fransa %27.7, Nijerya %24.5, Singapur %6.6 (2005)
Dış borç tutarı: 11.96 milyar (2006 verileri)
Para birimi: Afrika Frankı (XOF)
Para birimi kodu: XOF
Mali yıl: Takvim yılı

İletişim Bilgileri


Kullanılan telefon hatları: 257,900 (2004)
Telefon kodu: 225
Radyo yayın istasyonları: AM 2, FM 8, kısa dalga 3 (1998)
Radyolar: 2.26 milyon (1997)
Televizyon yayını yapan istasyonlar: 14 (1999)
Televizyonlar: 900,000 (1997)
Internet kısaltması: .ci
Internet servis sağlayıcıları: 5 (2001)
Internet kullanıcıları: 160,000 (2005)

Ulaşım ve Taşımacılık


Demiryolları: toplam: 660 km (2005)
Karayolları: toplam: 80,000 km (2006)
Su yolları: 980 km
Limanları: Abidjan, Aboisso, Dabou, San-Pedro
Hava alanları: 35 (2006 verileri)
Son düzenleyen Safi; 5 Ağustos 2016 21:08
5 Ağustos 2016 20:30       Mesaj #5
Safi - avatarı
SMD MiSiM

FİLDİŞİ KIYISI

Ad:  Fildişi Sahili2.jpg
Gösterim: 135
Boyut:  30.3 KB

Batı Afrika' da bulunan bir devlet;

Konum: Gine Körfezi' nin kuzey kıyısında,
Yüzölçümü: 322.000 km kare,
Nüfus: 12.464.000 nüfusa sahip (1991),
Başkent: Yamusukro
Resmi Dil: Fransızca
Para Birimi: CFA frangı

COĞRAFYA


Lagünlerle çevrili ve kesif ormanlarla kaplı kıyı bölgesinin gerilerinde kuzeyin savanalarla örtülü platoları yer alır. Temelde henüz bir tarım ülkesi olan Fildişi Kıyısı; besin ürünü olarak manyok; ticari bitkiler olarak kahve, kakao, tropikal meyve yetiştirir ve ayrıca orman işletmeciliği (maun) ile turizmden gelir sağlar. Komşu ülkelerden göç edenler sayesinde belirli bir gelişme kaydetmiş olmasına rağmen, ekonomisi hala büyük ölçüde ham madde fiyatlarının iniş ve çıkışlarına bağlıdır.

TARİH


Bağımsızlıktan Önce:
  • XVI. yüzyıl : Dıştan gelen Müslümanlaşmış Mandeler, yerli Senufolarla karıştı.
  • XVII. - XVIII. yüzyılları arası : Ülkede krallıklar kuruldu (özellikle Diolaların kurduğu Kong Krallığı).
  • 1842 yılı : Fransızlar Lagünler bölgesini ele geçirdi.
  • 1895 - 1896 yılları arası : 1893' te kurulan Fildişi Kıyısı sömürgeleri, Fransız Batı Afrika'sına ilhak edildi.
  • 1905 - 1908 yılları arası : Fransız genel vali Gabriel Angoulvant (1872 - 1932) ülkeyi fethetti.
  • 1934 yılı : Grand - Bassam ve Bingerville' den sonra Abidjan başkent oldu.Abidjan - Nijer arasında açılan demiryolu orman işletmeciliğini kolaylaştırdı ve İkinci Dünya Savaşı'ndan önce Burkina Faso'ya kadar uzatıldı (bu ülke 1932 ile 1947 arasında kısmen Fildişi Kıyısı'na ilhak edilmişti).
Cumhuriyet Dönemi:
  • 1958 yılı : 1946' dan beri denizaşırı Fransız ülkesi olan Fildişi Kıyısı, özerk bir cumhuriyet haline geldi.
  • 7 ağustos1960 yılı : Ülkenin tam bağımsızlığı ilan edildi ve Felix Houphouet - Boigny cymhurbaşkanlığına getirildi. Fransa ile işbirliği ilkesine sadık bir politika izleyen Houphouet - Boigny birkaç kez üst üste cumhurbaşkanı seçildi.
  • Son olarak 1990' da yapılan çok partili, çok adaylı seçimlerde de mevkiini korumayı başardı. Yamusukro 1983' te ülkenin yeni başkenti oldu.


Hızlı Cevap
Mesaj:


Kaynak:

Bu sayfalarımıza baktınız mı
paneli aç