Cevap Yaz Yazdır
Gösterim: 12.561|Cevap: 1|Güncelleme: 11 Haziran 2016

Paralimpik Oyunları

27 Temmuz 2012 15:50   |   Mesaj #1   |   
ThinkerBeLL - avatarı
VIP VIP Üye

Paralimpik Oyunları


MsXLabs.org


Sponsorlu Bağlantılar

Paralimpik Nedir?


Paralimpik, Engelliler Olimpiyatı'dır.
Paralimpik Oyunları, çeşitli engelli gruplarından sporcuların katıldığı çok sporlu etkinliktir. Orijinalindeki "paralympic" kelimesi; İngilizce, engelli anlamına gelen "paralyzed" ve "olympic" kelimelerinin birleşmesinden meydana gelir ve kelime olarak "paralel olimpiyat" anlamına gelir.
Yaz ve kış paralimpik oyunları o dönemki olimpiyatların hemen ardından yapılır. Tüm paralimpik oyunları, Uluslararası Paralimpik Komitesi tarafından yönetilir.
Engelli Olimpiyat Oyunları, olimpiyatların yapıldığı ülke tarafından oyunların bitmesinden iki hafta sonra düzenlenmektedir. Paralimpik yaz ve kış oyunları iki hafta içinde tamamlanmaktadır.
İlk olarak 1948'de İngiltere'de 2. Dünya Savaşı gazilerinin katılımı ile bir spor organizasyonu düzenlenmiş ve bu organizasyon 4 yıl sonra Hollandalı sporcuların katılımı ile uluslararası kimlik kazanmıştır. Engelli sporcular için ilk Olimpik stilde organizasyon 1960'ta Roma'da düzenlenmiştir.
Paralimpik atletlerle olimpiyatlarda yarışan atlerler aynı şartlarda mücadele etmelerine rağmen paralimpik oyunlarla olimpiyat oyunları arasına büyük bir bütçe farkı vardır. 1988 Seul Yaz Oyunları ve 1992 Albertville Kış Oyunlar'ından bu yana paralimpik oyunlar olimpiyat oyunları ile aynı tesislerde yapılmaktadır.
Türkiye Paralimpik Oyunlarında ilk altın madalyasını 2004 Atina Paralimpik Oyunlarında atıcılık dalında kazanmıştır.

Sporlar



Yaz Oyunları sporları

  • Ağırlık kaldırma
  • Atletizm
  • Atıcılık
  • Tekerlekli sandalye basketbol
  • Binicilik
  • Bisiklet
  • Boccia
  • Çim bowlingi
  • Dalış
  • Eskrim
  • Futbol
  • Goalball
  • Halter
  • Judo
  • Masa tenisi
  • Tenis
  • Okçuluk
  • Tekerlekli sandalye rugby
  • Voleybol
  • Yelken
  • Yüzme

Kış Oyunları sporları

  • Alp disiplini
  • Biatlon
  • Kayaklı koşu
  • Tekerlekli sandalye körlingi
  • Kızak buz hokeyi

Tarihçesi


İlk kez The Stoke Mandeville Hastanesin'de Sir Ludwig Guttman tarafından organize edilen ve tekerlekli sandalyedeki engellilerin rehabilitasyonu için uygulanan çeşitli sportif aktiviteler, engelliler sporunun tarihsel başlangıcı olmuştur. İlk olarak okçuluk, bowling, bilardo ve masa tenisi oynanmaya başlanmış, kısa bir süre sonra da tekerlekli sandalye basketbolu, eskrim ve halter spor dalları gelişmiştir. Sir Guttman’ın organize ettiği 1. Stoke Mandeville Tekerlekli Sandalye Oyunları, 1948 Londra Olimpiyat Oyunları ile aynı tarihte gerçekleştirilmiştir.
İlk paralimpik oyunlar 1960 Roma Olimpiyatları'nın ardından gerçekleştirilmiştir. Günümüzde bu gelenek bozulmamıştır.
Engelliler Kış Olimpiyat Oyunları ise ilk defa 1976 yılında İsviçre'de Ornskoldsvik'de düzenlenmiştir. Kış oyunları da yaz oyunları gibi kış olimpiyatlarının düzenlendiği ülkede yapılmaktadır.

Yaz oyunları

Ad:  Paralimpik_4.PNG
Gösterim: 1624
Boyut:  20.3 KB

Kış oyunları

Ad:  Paralimpik_5.PNG
Gösterim: 1576
Boyut:  15.5 KB

Kronoloji

Ad:  Paralimpik_1.PNG
Gösterim: 1468
Boyut:  21.0 KB
Ad:  Paralimpik_2.PNG
Gösterim: 1416
Boyut:  21.4 KB
Ad:  Paralimpik_3.PNG
Gösterim: 1355
Boyut:  22.7 KB

Federasyonlar

Uluslararası Paralimpik Komitesi ‘International Paralympic Committee’ ( IPC ) 22 Eylül 1989 tarihinde kurulmuştur. Merkezi Almanya’da Bonn şehrindedir. 162 Ulusal Paralimpik Komitesi ve dört tane Uluslar arası Spor Federasyonu tarafından oluşmaktadır.
Bu federasyonlar:
  • CPISRA: Cerebral Palsy International Sport and Recreation Association- Serebral Palsi’li bireylerin spor ve rekreasyonel aktivitelerinin organizasyonundan sorumludur.
  • IBSA: International Blind Sports Federation- Görme engellilerin uluslararası spor federasyonudur.
  • INAS-FID: International Sports Federation for Persons with Intellectual Disability- Zihinsel engellilerin uluslararası spor federasyonudur.
  • IWAS: International Wheelchair and Amputee Sports Federation Uluslararası tekerlekli sandalye ve ampute spor federasyonudur.
Türkiye’de Ulusal Paralimpik Komitesi 2002 yılında kurulmuş ve aynı yıl IPC’nin üyesi olmuştur.


Derlemedir.

Son düzenleyen _Yağmur_; 11 Haziran 2016 13:43
11 Haziran 2016 13:37   |   Mesaj #2   |   
_Yağmur_ - avatarı
SMD MsXTeam

Paralimpik Nedir?


Ad:  Paralimpik Oyunlar.jpg
Gösterim: 75
Boyut:  51.2 KB
Kelime anlamı olarak "paralel olimpiyat" anlamındadır ve, paralel ve olimpik kelimelerinin birleşmesinden oluşmuştur.

Tarihçesi


Ad:  Paralimpik Oyunlar-2.jpg
Gösterim: 76
Boyut:  42.0 KB
Dünyada ilk Paralimpik Oyunları 1948 senesinde İngiltere’de Stoke - Mandeville’de Sir Ludwig Guttman tarafından organize edilip, daha çok tekerlekli sandalyeli sporculara yönelik bir etkinlik olarak ortaya çıkmış. Daha sonraki senelerde devam ederek, olimpiyatların yapıldığı senelerde, mümkün olduğu kadar aynı ülkede, ama olamadığı zamanda bir başka şehirde Paralimpik Oyunları yapılmış. Örneğin; 1960 Roma Olimpiyatları sırasında, aynı zamanda Roma’da Paralimpik Oyunları da yapılmış.

Daha sonra 1972 senesinde, Münih Olimpiyatları’ndan hemen sonra Paralimpik Oyunları’nın yapılması planlanmasına rağmen, olimpiyatlar sırasında İsrail sporcularına yönelik yapılan suikast ve ondan sonra Olimpiyat Köyü’nün hemen restore edilerek elden çıkarılması dolayısıyla Heidelberg’de yapılmış. Bu arada 1970’li senelerin sonunda bu oyunlara artık bir özel isim verilmesi düşünüldüğünde, olimpiyatlarla paralel zamanlarda yapıldığı için, paralelin “para”sı ve olimpikin de “limpik”i alınarak Paralimpik Oyunları denmeye başlanmış.

Paralimpik Oyunlar, özellikle 1988 Seul ve 1992 Barcelona Olimpiyatında dikkat çekmiştir. 1960 yılında Romada 400 atletin katılımıyla yapılan oyunlardan sonra, 1999 Atlantada 3195 atleti ağırlamıştır. Paralimpik Oyunlar bugün, dünyanın en büyük etkinliklerinden biri haline gelmiştir. Paralimpik Oyunların etkisi ve gördüğü ilgi, 1996 yılında Atlanta Paralimpik Oyunlarında Avustralya takımının gösterdiği büyük başarıyla daha da artmıştır.

Ad:  Paralimpik Oyunlar-3.jpg
Gösterim: 79
Boyut:  58.5 KB

Bu oyunlara kimler katılabilir?

  • Amputeler: yani vücudunun bir kısmını yada bir uzvunu kaybetmiş olanlar
  • Serebral palsi, travmatik beyin hasarı, felç veya benzeri engelli kas kontrolü, denge ve koordinasyonu etkileyen rahatsızlığı olanlar
  • Zihinsel engeli olanlar,
  • Tekerlekli sandalye kullanan engelliler: omurilik yaralanması vb
  • Görme Engelliler: görme bozukluğu olanlar, kısmi görme bozukluğu olanlar
  • Les Autres ve multipl skleroz hastaları…
Yukarıda sayılan engelliler tüm yaz ve kış Paralimpik oyunlarına katılabilirler, her sene yeni engeller ve yeni spor dalları oyunlara eklenmektedir. Ülkemiz de son olimpiyatta yaptığı yatırımların karşılığını almaya başlamış Gizem, Neslihan gibi bir çok atletimiz evlerine madalya ile dönmüşlerdir ama bu oyunların amacı madalya değildir, zaten paralimpik oyunları komitesi başkanı Yavuz Kocaömer de Pekin’deki olimpiyat öncesi bunu dile getirmişti.

Ad:  Paralimpik Oyunlar-5.jpg
Gösterim: 71
Boyut:  20.7 KB

PARALİMPİK KATEGORİLER


1-Ampüteler

Bu kategori, kol veya bacakta en az bir bağlantının eksik olduğu (dirsek, bilek, diz gibi) kişileri kapsar. Spor dalına bağlı olarak, bazı ampüteler tekerlekli sandalye sporu olarak da yarışabilir.

2-Beyin felçliler

Beyin felci, beyinin kas hareketi, refleks, duruş ve hareketi kontrol eden bölgelerinden biri veya daha fazlasında meydana gelen hasar sonucu oluşan duruş ya da hareket bozukluklarının neden olduğu rahatsızlıktır.

3-Zihinsel engelliler

Zihinsel engelli sayılan bir kişinin; -Zihinsel fonksiyonlarının ciddi ölçüde sınırlı olması (Amerikan Zihinsel Engelliler Derneği bu sınırı standart zeka ölçümünde 70’in altında IQ olarak belirlemiştir.) -İletişim, kendine bakma, evde yaşama, sosyal beceriler, topluma fayda, kendini yönlendirme, sağlık ve güvenlik, etkili öğrenim, eğlenme ve dinlenme alanlarının iki veya daha fazlasında sınırlı beceriye sahip olması. -Bu duruma 18 yaşından önce gelmiş olması gerekmektedir.

4-Les Autres Les Autres

“diğerleri” sözcüğünün Fransızca karşılığıdır. Bu terim geleneksel sınıflandırma sisteminin tanımlarına uymayan, farklı koşullar sonucunda hareket bozukluğuna sahip olmuş sporcuları kapsar.

5-Görme engelliler Düzeltilebilir bozukluklardan, tam körlüğe kadar normal görmenin engellenmiş olduğu her durum bu kategoriye dahildir.

6-Tekerlekli sandalye sporları

Bu kategori, tekerlekli sandalye ile yarışacak durumdaki engelli sporcuları kapsar. Genel olarak bu kategoriye katılan oyuncuların rahatsızlıkları, travmatik parapleji, spina bifida, polyomyelitis, ampüte, beyin felçli ve yürüyemeyen tüm diğer engellilerde görülebilecek rahatsızlıklardır.

SPORLAR


Okçuluk 1948 Stoke Mandeville Oyunları okçuluk yarışmaları ile açıldı ve bu sporun önemi 44 yıl sonra Paralimpik sporcu Antonio Rebollo, Barcelona’da Olimpik ve Paralimpik ateşleri yaktığında en yüksek noktaya ulaştı. Bu dalda birey ve takım etkinlikleri, ayakta ve tekerlekli sandalye yarışmaları düzenlenmektedir. Ampüte, beyin felçli ve tekerlekli iskemleli oyuncular yarışmaktadır.

Atletizm


En fazla etkinlik ve katılıma sahip bu dal Paralimpik Oyunlar’ın gelişimini de yansıtmaktadır. Gülle, disk atma, cirit, ve sopa atma (beyin felçli sporcular için) da dahil olmak üzere dokuz alan yarışması gerçekleştirilir. Diğer etkinlikler; uzun, yüksek, üç adım atlama, pentatlon ve maratonu içermektedir. Atletizmde her kategoriden engelli sporcu yarışmaktadır.

Basketbol


En popüler sporlardan biri olan basketbol, tekerlekli sandalyeli sporcular tarafından oynanmaktadır. Pota yüksekliği ve saha boyutları uluslararası Basketbol Federasyonu (FIBA) yönetmeliğine uygundur. Bütün uluslararası basketbol karşılaşmaları 40 dakika sürmektedir.

Boccia


Bir dikkat oyunu olan boccia, Paralimpik Oyunlar’daki çıkışını Barcelona’da gerçekleştirdi. Bu oyun, boyun felçli sporcuların uzun, dar bir oyun alanında deri topları beyaz bir hedef topun olabildiğince yakınına atmaları ile gerçekleştirilir. Bayanlar ve erkekler takım ve birey etkinliklerinde yarışır. Boccia İtalya kökenli bir oyundur.

Bisiklet


Pist ve yol bisiklet yarışları, rahatsızlıklara göre üç sınıfa ayrılmaktadır; beyin felci, görme bozukluğu ve hareket bozukluğu.

Binicilik


Her gruptan engelli sporcular bu dalda aynı kategorideki sporcularla dresaj etkinliklerinde yarışır.

Eskrim


Bu spora tekerlekli sandalyeli, ampüte ve beyin felçli oyuncular katılır. Bütün sporcular yere bağlı tekerlekli sandalye üzerinde yarışır. Böylece bedenin üst kısmının rahatça hareket etmesi sağlanmış olur.

Futbol


Çeşitli derecelerde beyin felci olan sporcuların oynadığı bir futbol türüdür. Kurallar, bazı değişiklikler dışında olimpik futbolla aynıdır. Her takımda 11 yerine 7 oyuncu yer alır. Saha daha küçüktür ve maçlar 20’şer dakikalık iki devre halinde oynanır.

GolBol


Bu spor, iki ucunda birer kale bulunan bir sahada görme engelliler tarafından oynanır. Amaç, topu rakip savunmayı aşarak kaleye atmaktır. Her takımda üç oyuncu bulunur. Yarışma topunun içindeki bir çıngırak, savunma oyuncularının topun yerini belirleyerek kaleyi korumalarını sağlar. İki yedi dakikalık devre sonunda yüksek skoru alan taraf kazanır.

Judo


Judodaki dokunma, denge ve duyarlılık unsurları tamamen ya da kısmen görme özürlü oyuncuların gelişmiş becerilerini sergilemelerine fırsat verir. Sporcular küçük değişikliklerle birlikte Uluslar arası Judo Federasyonu kurallarına uygun olarak yarışırlar. Bütün etkinlikler nakavt karşılaşmalarıdır.

Ağırlık kaldırma


Paraplejik, ampüte, çocuk felci ve beyin felci olan sporcuların yaptığı bu spor yalnızca “bench press” dalını içerir.

Rugby


İleri derecede omurga hasarı görülen sporcuların oynadığı rugby, Sydney 2000’de ilk kez paralimpik bir spor olarak oynandı. Rugby’nin, dünyada en hızlı gelişen tekerlekli sandalye sporu olduğuna inanılmaktadır.

Yelken


Engelli sporcular yelken aktivitelerine bazı ekipman değişiklikleriyle katılabilirler. Yelkende de ilk paralimpik yarış Sydney 2002’de gerçekleştirilmiştir.

Atıcılık


Sporcular bu dalda iki kategoride yarışırlar; tekerlekli sandalyede ve ayakta. Bayan ve erkek sporcular tabanca ve tüfek atışlarında mücadele ederler. Havalı tüfek ve 22 kalibre atışları da yarışmalarda yer alır.

Yüzme


Yüzme yarışları bütün sporculara açıktır. Etkinlikler iki gruba ayrılır; görme engelli sporcular ve diğerleri. Atlanta’da ilk kez olarak zihinsel engelli sporcular da yüzme dalında yarıştılar. Yüzme, seçkin paralimpik sporcuların başarılarının dikkat çekmesinde rol oynamıştır. Örneğin, Amerikalı bir paralimpik sporcu, Amerikan Olimpiyat Takımı’na girebilmek için gereken saniyeye 1/100 gibi az bir süre farkla yaklaşmıştır.

Masa tenisi


Birey ve takım karşılaşmaları oynanır. Tekerlekli sandalyedeki sporcular için ayarlamalar gerçekleştirilir.

Tenis


Tenis, tekerlekli sandalyedeki sporcular tarafından oynanır. Geleneksel tenisten tek farkı, topun karşılanmadan önce kortta iki kez sekebilmesidir. Oyuncular iki grand slam turnuvasına katılırlar; US Open ve Avustralya Open… Uluslararası Tekerlekli Sandalye Federasyonu tarafından sıralamaya tabi tutulurlar. Oyuncular, bayan ve erkek, tek ve çift kategorilerinde yarışır.

Voleybol


Ampüte ve “Les Autres” kategorisindeki sporcular tarafından oynanan voleybol, oturarak ve ayakta olmak üzere iki ayrı şekilde oynanır. Oturarak oynayan sporcular daha küçük bir sahada, daha alçak bir filede mücadele eder.

AĞIRLIK KALDIRMA


Ağırlık kaldırmadünyanın en hızlı gelişen Paralimpik spor dalıdır. İlk kez 1964’te yapılan 2. Paralimpik Oyunlar’da programa alınan ağırlık kaldırma yarışmalarına, yalnızca omurgası zedelenmiş sporcular katılabiliyordu.Zaman içinde öteki engelli gruplarının da katılımının ve engelsiz sporculara uygulanan kuralların geçerli olmasının sağlanmasıyla, bu dalda önemli değişiklikler ve gelişmeler oldu. 1992 Barselona Paralimpik Oyunları’nda, ağırlık kaldırma yarışmalarında 25 ülkenin sporcuları yarıştılar. 1996 Atlanta Oyunları’na gelindiğinde bu sayı iki katından fazla artmıştı; 58 ülkenin sporcularının yarıştığı ’96 Paralimpik Oyunları’nda bu dalda yarışmak üzere 68 ülke kayıt olmuş, ancak bütçe yetersizliği nedeniyle 10 ülke yarışamamıştı. 1996’dan beri bu sayı beş kıtadan toplam 109 ülkenin üyeliğiyle devamlı bir artış göstermektedir. Uluslararası Paralimpik Komitesi’ne bağlı (IPC) ‘IPC Powerlifting Comittee’, 10 ağırlık sınıfında, değişik engelli kategorilerinden bayan ve erkek sporcuların karşılaşmalara katılımını sağlamaktadır. Ağırlık kaldırma yarışmalarını yöneten, ‘IPC Powerlifting Comittee’ 1989 yılında kuruldu. Bu komite bir başkan, bir doktor, üç üye ve bir sporcu temsilcisinden oluşmaktadır ve tüm Paralimpik Oyunlar’da olduğu gibi sorumlular, gönüllü kişilerdir. Komitenin başkanı, Uluslararası Federasyon’un bağlantı kurduğu asıl sorumlu olarak bu sporu her türlü toplantıda temsil eder ve bu alanda düzenlenen Dünya Şampiyonaları, Paralimpik Oyunlar ve Bölge Yarışmaları’nı düzenleyen komitelere gerekli desteği verir. Paralimpik Oyunların, dünya, bölge ve kıta yarışmaları sonuçlarının ve dünya ve kıta rekorlarının bütün sporcular ve teknik adamlar tarafından izlenebilmesi için bir ‘dünya sıralaması sistemi’ geliştirilmiştir. 2000 Sydney Olimpiyatları’nda, ilk kez bayanlar da ağırlık kaldırma yarışmalarına katılmışlardır.

ATICILIK


Atıcılık yarışmaları havalı ve 22 kalibrelik silahlar dalında yapılır. Yarışmaların kurallarıUluslararası Engelliler Atıcılık Komitesi tarafından belirlenir ve kurallar herhangi bir engeli olmayanlar ile engelli sporcular arasındaki farkları dikkate alır. Atıcılık yarışmalarında, değişik engelli sınıflarına dahil, ancak aynı yetilere sahip sporcuların birlikte, bireysel ya da takım halinde yarışmalarını sağlayacak fonksiyonel bir sınıflandırma sistemi kullanılır.

ATLETİZM


Atletizm 1960’tan beri Paralimpik Oyunlar’ın kapsamındadır. Atletizm yarışmaları tüm engelli kategorilerindeki sporculara açıktır. Bazı sporcular tekerlekli sandalyeyle, bazıları protezle, görme engelliler de görme yetisi olan eşlikçileriyle beraber yarışırlar. Yarışmalar koşma, atma, atlama, pentatlon ve maraton dallarında yapılır. Sporcular işlevsel sınıflandırmalarına göre yarışırlar ve mümkün olan en fazla sayıda sporcunun katılımını sağlamak amacıyla bu yarışma tanımları sürekli yenilenir.

BİNİCİLİK


Paralimpik binicilik yarışları beyin felci (cerebral palsy) kategorisine ve fiziksel, görme ve zihinsel engelli sınıflarına giren tüm sporculara açıktır. Dresaj yarışmalarında bireysel olarak yarışan binicilerin, yürüyüş ve yön değişiklikleri içeren bir seri tamamlamaları zorunludur. Paralimpik Oyunlar’da tüm biniciler işlevsel profillerine göre gruplanır ve atlarını kontrol etme ve yönlendirme yeteneğine göre değerlendirmeye tabi tutulurlar.

BİSİKLET


Bisiklet yarışları engelli sporcular için görece yeni bir spor dalıdır. 1980’lerin başında ilk kez görme engelliler bisiklet dalında yarışmaya başladılar. Beyin felci (cerebral palsy) ve ampute kategorileri ise 1984 Uluslararası Engelli Oyunları’nda yarışmalarına katıldı. 1992 Paralimpik Oyunları’na kadar ayrı yarışan bu üç engelli grubu, 1992’de hem pist, hem de yol yarışlarında olağanüstü başarı gösterdiler. Bisiklet yarışları tekler ve takım (bir ülkeyi temsilen üç kişi) yarışları olarak yapılır. Beyin felci kategorisinde standart yarış bisikletleri ve bazı sınıflarda üç tekerlekli bisiklet kullanılır. Görme engelli sporcular, görme yetisine sahip bir takım arkadaşlarıyla iki kişilik bisikletlerde yol ve zaman (time trial) yarışlarına katılırlar. Ampute ve kalıcı hareket bozuklukları olan sporcular ise ihtiyaçlarına göre yapılmış, özel bisikletlerle bireysel yol yarışlarına katılırlar.

BOCCIA


İlk kez 1992 Barcelona Oyunları’nda programa alınmışsa da kökleri çok eskilere dayanan bir spordur. Beyin felci (cerebral palsy) kategorisindeki sporcular arasında çok sık oynanır. Boccia yarışmacının kas kontrolünü ve dikkatini ölçer. Karşılaşmalarda oyuncuların konsantrasyonu ve dikkati hemen göze çarpar.Boccia’da amaç deriden yapılmış topları atarak, vurarak ya da yardımcı bir alet kullanarak ilerletmek ve hedef olarak koyulan küçük beyaz topa olabildiğince yaklaştırmaktır.Sporcular tek ya da takım halinde yarışırlar. Yarışma zemini düz ve pürüzsüzdür.

DALIŞ


Uluslarrası Engelli Dalgıçlar Organizasyonu (Handicapped Scuba Association) Türkiye de.. Kurs Direktörü ve Eğitmen yetiştiricisi ERCAN TUTAL öncülüğünde gönüllü eğitmenlerden oluşan bir ekip engellilere ücretsiz olarak dalış eğitimi veriyor.1997 yazından beri "Dalmak Özgürlüktür" sloganı çerçevesinde yürütülen gönüllü çalışmalarda değişik engel gruplarından 200 kişi sualtı dünyası ile buluştu..Uluslararası standartlardaki dalış faaliyetleri "alternative camp"ta devam ediyor.

ESKRİM


Seyirci gözüyle bakıldığında, Paralimpik Oyunlar’daki eskrim yarışmalarının en dikkat çekici özelliği tüm sporcuların yere sabitlenmiş tekerlekli sandalyelerle yarışmasıdır. Bununla birlikte bu tekerlekli sandalyeler eskrimcilere hareket özgürlüğü sağlar ve sporcular geleneksel eskrim yarışlarındaki kadar hızlı hareket edebilirler. Tekerlekli sandalyedeki sporcular için eskrim ilk olarak Sir Ludwig Guttmann tarafından, 1953’te tanıtılmış ve 1960’ta Roma Paralimpik Oyunları’nın programına alınmıştır. Yarışma kuralları o zamandan bu yana, tekerlekli sandalyeyi yere sabitleme tekniklerindeki gelişmeler doğrultusunda kademeli olarak değiştirilmektedir. Tekerlekli sandalye kullanan, ampute olan ya da beyin felci (cerebral palsy) engellisi olan bayan ve erkek eskrimciler yıllardan beri uluslararası yarışmalarda çok önemli başarılar elde etmektedirler. Tekler ve takım halindeyapılan karşılaşmalar flöre, epe (erkek ve bayan) ve kılıç (erkek) dallarını kapsar.

FUTBOL


Futbolun uluslararası popülaritesi, bu sporun Paralimpik Oyunlar’da da oynanması ve yaygınlaşması sonucunu getirmiştir. Yalnızca beyin felci (cerebral palsy) engellisi olan erkek sporcuların katıldığı futbol karşılaşmalarında, bazı küçük değişikliklerle FIFA kuralları uygulanır. Bu değişiklikler oyunun heyecanını arttırmak ve oyunu, sporcuların engellerini dikkate alarak düzenlemek amacına yöneliktir. Ofsayt kuralının olmaması, sahanın ve kalenin daha küçük olması, taç atışlarının tek kolla da yapılabilmesi değişikliklere verilebilecek örnekler arasındadır. Bir takım en az 11 oyuncudan oluşur.

GOALBALL


Goalball takımlarla oynanan bir top oyunudur. Yalnızca görme engelli bayan ve erkek sporcular tarafından oynanır. Her takımın sahada üç oyuncusu vardır ve amaç topu karşı tarafın kalesine atmaktır. Maçlar toplam 14 dk sürer ve 2 eşit yarıdan oluşur.Goalball’u görme engeli olmayan sporcularca oynanan diğer toplu, takım oyunlarından üç özellik ayırır. Birinci olarak, içindeki ziller nedeniyle hareket halindeyken çıngırak gibi ses veren bir topla oynanır ve böylece topun pozisyonu ve yeri dinleme yoluyla belirlenebilir. İkinci olarak kabartma işaretleri olan bir sahada oynanır; bu kabartma işaretlere ayakları ya da elleriyle dokunan oyuncu, sahadaki yerini ve yüzünü döndüğü yönü anlayabilir. Üçüncü olarak ta, tüm oyuncular gözlerine siyah maskeler takarlar ve böylece tümünün eşit koşullara sahip olması sağlanarak, hiç görmeyen ya da çok az görenlerin dezavantajları ortadan kaldırılır. Topun içindeki zillerin oyuncuları yönlendirmesine, sporcuların iyi konsantre olabilmelerine ve topa anında tepki verebilmelerine olanak vermek için, oyun sırasında salon bütünüyle sessiz olmalıdır. Kazanılan her sayıdan sonra yükselen tezahüratları izleyen sessizlik tekrar oyuna dönüldüğünün işaretidir.

JUDO


Paralimpik Oyunlar’daki judo karşılaşmalarının öteki judo karşılaşmalarından tek farkı, minderin yarışma alanını ve bölgeleri gösteren bir dokuya sahip olmasıdır. Görme engelli erkek sporcuların katılabildiği karşılaşmalar Uluslararası Judo Federasyonu’nun koyduğu kurallara göre yapılır. Judo Paralimpik Oyunlar’ın programına 1988 Seoul Oyunları’nda alınmıştır. Dört yıl sonra Barselona’da yapılan 1992 Paralimpik Oyunları’na, judo dalında, 16 delegasyonu temsilen 53 sporcu katılmıştır.

MASA TENİSİ


Paralimpik Oyunlar’da masa tenisi karşılaşmaları iki şekilde yapılır: ayakta ve tekerlekli sandalyeyle. Program kapsamında tekler, takım, açık erkekler ve bayanlar karşılaşmaları bulunur. Sporcunun engeline göre on sınıf belirlenir ve sporcular bu on sınıftan biri kapsamında yarışırlar. Paralimpik Masa Tenisi karşılaşmaları, tekerlekli sandalyeyle yarışan sporcular için yapılan ufak tefek değişiklikler dışında, esas olarak Uluslararası Masa Tenisi Federasyonu’nun belirlediği kurallara göre yapılır. Masa tenisi dalında, Paralimpik Oyunlar’a ek olarak, dört yılda bir Dünya Şampiyonası düzenlenmektedir. Sporcular ayrıca Avrupa Oyunları, Pan Amerikan Oyunları, Pan Afrikan Oyunları, Uzak Doğu Oyunları gibi önemli bölge şampiyonalarında da yarışırlar. Bütün bu yönleriyle engelliler masa tenisi, gerçek anlamda uluslararası bir spordur ve 50 ülkede oynanmaktadır.

OKÇULUK


Engelli sporcular 50 yıldan fazla bir süredir okçuluk yarışmalarına başarıyla katılmaktadırlar. 1948’de İngiltere’de düzenlenen Stoke Mandeville Oyunları’ndan beri ‘Bayanlar’ ve ‘Erkekler’ kategorilerinde ayakta ve tekerlekli sandalyede yarışan okçular gücün ve keskin nişancılığın en güzel örneklerini vermektedirler. Paralimpik Oyunlar programı tekler, çiftler ve takım yarışmalarını içerir. Yarışma ve değerlendirme usulleri Olimpiyat Oyunları’ndakinin aynıdır.

VOLEYBOL


Paralimpik Oyunlar’daki voleybol karşılaşmaları ‘ayakta voleybol’ ve ‘oturarak voleybol’ olmak üzere ikiye ayrılır. Böylelikle karşılaşmalara bütün engelli kategorileri katılabilir. Üst düzeyde ekip çalışması, beceri, strateji ve yoğunluk, her iki oyun türünde de hakim olan unsurlardır. Geleneksel voleybol ve ‘oturarak voleybol’ arasındaki tek fark, oturarak oynanan voleybolda file boyunun daha alçak ve sahanın daha küçük olmasıdır. Bu durum, oyunun hızını arttırır.

TEKERLEKLİ SANDALYE BASKETBOL


Çok yüksek bir fizik kondisyon ve teknik beceriyle birlikte süratli bir biçimde yer değiştirmeyi gerektiren tekerlekli sandalye basketbol karşılaşmaları, Paralimpik sporlar arasında çok önemli bir yere sahiptir. Tekerlekli sandalye basketbol karşılaşmaları, Uluslararası Tekerlekli Sandalye Basketbol Federasyonu (IWBF) tarafından belirlenen kurallar ve sınıflandırmalar çerçevesinde yapılır. Bu düzenlemeler, ayakta oynanan basketboldakine eş saha büyüklüğü ve pota yüksekliği gibi konuları da içerir. Tekerlekli sandalye basketbol karşılaşmaları ayakta oynanan basketbol karşılaşmalarıyla önemli ortak özelliklere sahip olmakla beraber, kendine has, benzersiz stiliyle farklı ve ayrı bir yere sahiptir. Yardımlaşma esasına dayalı alan savunması ve adam adama savunma çok sık kullanılır. Sporcuların tekerlekli sandalyedeki hareketlerini ayarlamak için geliştirilen farklı bir top saydırma kuralı ve yüksek bir yoğunluğu olan bu spor, kendi atak sistemini yaratmıştır. Sahadaki hareketi arttırmak için, bir takım genellikle üç defans oyuncusu ve iki pivottan oluşur. Topu alıp yuvarlama en etkili hücum taktiğidir.

TEKERLEKLİ SANDALYE RUGBY


Tekerlekli sandalye rugby karşılaşmalarına kol ve bacak felci (paraplegia ya da tetraplegia) engellisi olan erkek ve bayan sporcular katılır. 1972’de Kanada’da doğan bu spor, oldukça yeni bir dal olmakla beraber, büyük bir hızla yaygınlaşmaktadır. Tekerlekli sandalye rugby; basketbol, futbol ve buz hokeyinin bir karışımıdır ve basketbol sahasında oynanır. Takımlar dört asıl ve sayıları sekize kadar çıkabilen yedek oyunculardan oluşur. Sporcular yeterliliklerine göre sınıflandırılır ve bu sınıflandırma sonucunda 0.5 ile 3.5 arasında değişen puanlar alırlar. Sahadaki dört oyuncunun toplam puanları 8.0’i geçemez. Oyunda bir voleybol topu kullanılır: her 10 sn’de bir sektirilmesi gereken bu top taşınabilir, saydırılabilir ya da vurma dışındaki her yolla, diğer oyuncuya geçirilebilir. Sporcular topu karşı tarafın kale çizgisinden ileri taşımak suretiyle sayı yapmaya çalışırlar. Tekerlekli sandalye rugby karşılaşmaları 8’er dakikalık 4 bölümden oluşur.

TEKERLEKLİ SANDALYE TENİS


Tekerlekli sandalye tenis karşılaşmaları Paralimpik Oyunlar programına 1992’de alındı. İlk olarak 1970’lerde Amerika’da yapılmaya başlanan bu spor, günümüzde yaygınlaşmasını sürdürmektedir. Karşılaşmalarda geleneksel tenis kuralları uygulanır ve tenisin ana unsurları olan beceri, kondisyon ve strateji, burada da esastır. Tek fark topun yerde 2 kere sektirilmesine izin verilmesidir. Karşılaşmalara ancak, tıbbi olarak tespit edilmiş, hareketle ilgili bir engeli olan sporcular katılabilir. Paralimpik Oyunlar programında tekerlekli sandalye tenis karşılaşmaları, tekler ve çiftler sınıflarında yapılmaktadır. Sporcular Paralimpik Oyunlar’a ek olarak, dünya üzerindeki pek çok başka karşılaşmaya ve turnuvaya katılmaktadır. Uluslararası Tenis Federasyonu (ITF) her yılın sonunda, tekerlekli sandalye tenis sıralamalarını ve milli sıralamaları belirler.

YELKEN


1996 Atlanta Paralimpik Oyunları’nda gösteri sporu olan yelken, 2000 Sydney Paralimpik Oyunları’nda madalyalı bir spor olarak kabul edilmiştir. Tüm engelli kategorilerinden sporcuların katılabildiği yelken yarışlarının sınıflandırma sistemi beş faktöre göre belirlenmektedir: dayanıklılık, el fonksiyonu, manevra kabiliyeti, görme ve duyma. Paralimpik Oyunlar’da kullanılan yatlar mavnalıdır; bu tür bir tasarım yatın dengesini arttırır. Bunun yanı sıra mavnalı yatların açık kokpitleri de yelkencilere daha fazla yer sağlar. Yelkenciler filo formatında yarışırlar, yani bütün yatlar aynı anda yarışır. Puanlar yatların yarışı bitirme durumlarına göre hesaplanır. Uluslararası Yelkencilik Federasyonu, Uluslararası Engelli Yatçılar Federasyonu’nu 1991’de üye olarak tanımış ve ardından ilk resmi Dünya Engelliler Şampiyonası düzenlenmiştir. Uluslararası Engelli Yatçılar Federasyonu (IFDS) bu alandaki resmi sorumlu ve yetkili federasyondur.

YÜZME


Eski zamanlardan günümüze kadar yüzme, engelliler için önemli bir fizyoterapi ve rehabilitasyon yöntemi olmuştur. Spor olarak ise bugün artık yüzme yarışları, Paralimpik Oyunlar kapsamındaki en popüler ve geniş katılımlı spor karşılaşmaları arasındadır. Yüzme yarışlarına bütün engelli kategorilerindeki sporcular katılabilirler ve yarışırken hiçbir protez ya da herhangi bir yardımcı alet kullanamazlar.

Kurallar aynı, fark ‘fiziki’

Engelliler basketbolunda tek fark oyuncuların bedensel engellerine göre puanlanması. Bu sporu kadın erkek birlikte oynayabiliyor.

Yalova Engelliler Basketbol Takımı’nın oynadığı ikinci ligde takımlar gruplar halinde eşleşiyor. Yalova’nın grubunda, Tekirdağ, Saran Anadolu, Galatasaray, İzmitspor ve İstanbul Engelliler takımı bulunuyor. Bu takımlar arasında Galatasaray ve Saran Anadolu play-off’ları garantilemiş durumda. Engelliler basketbol maçı tıpkı ‘normal’ basketbol maçlarının kuralları ve ölçüleriyle oynanıyor. Kullanılan sandalyelerde arka tarafta bulunan açılı iki büyük tekerlekle birlikte, ön tarafta da iki küçük tekerlek bulunuyor. Oyuncu topu kucağında tutarak sektirmeden tekerleğini sadece iki defa yürütebiliyor. Oyuncular arabanın tek tekerleğini havaya kaldırabiliyor. Tekerlekli sandalyeyi geri geri sürmek yasak. Oyuncular sahip oldukları bedensel engele göre sınıflandırılıyor. Bedensel engeli en ağır sporculara (omurilik felci gibi) 1 puan veriliyor. Yürüyebilen ama koşamayan bedensel engelli sporculara ise 4-4.5 puan veriliyor. Oyun esnasında sahadaki beş oyuncunun toplam puanların üst sınırı 14 olmalı. 22 yaşının altındaki sporcular genç kategorisine giriyor. 18 yaşından küçük sporcular puanlama yapılırken, kalifikasyon puanından 1 düşülerek takım hesaplamasına katılıyor. Kadın oyuncular da puanlamada 1.5 puan düşürülerek dikkate alınıyor. Kadınlar ve erkekler birlikte mücadele edebiliyor.

MsXLabs.org
-derlemedir.

Daha fazla sonuç:
paralimpik olimpiyatlar

acebook yorumları
paneli aç